III SA/Gd 657/24

WyrokWSA w Gdańsku2025-04-10

Skład orzekający: Alina Dominiak, Bartłomiej Adamczak, Maja Pietrasik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy okres studiów sprzed nowelizacji ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce z 2021 r., wliczany do limitu 12 semestrów przysługiwania świadczeń, powinien być interpretowany jako okres faktycznego pobierania świadczeń, czy jako okres posiadania statusu studenta?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 93 ust. 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, limit 12 semestrów przysługiwania świadczeń należy liczyć jako okres studiowania, niezależnie od tego, czy student faktycznie pobierał świadczenia. Wykładnia ta jest zgodna z ugruntowanym orzecznictwem NSA, które podkreśla zmianę charakteru przepisu po nowelizacji z 2021 r. Ponadto, sąd stwierdził, że wyjątek dotyczący stypendium dla osób niepełnosprawnych (art. 93 ust. 7) nie ma zastosowania, gdy niepełnosprawność istnieje od urodzenia, a nie powstała w trakcie studiów.
Stan faktyczny
Studentka J. K. złożyła wniosek o przyznanie stypendium dla osób niepełnosprawnych. Komisja Stypendialna odmówiła przyznania stypendium, uznając, że studentka przekroczyła limit 12 semestrów studiowania. Odwoławcza Komisja Stypendialna utrzymała tę decyzję w mocy, wskazując na łączny okres studiów studentki od 2006 r. Studentka zaskarżyła decyzję, argumentując, że limit semestrów powinien być liczony od momentu faktycznego pobierania świadczeń, a nie od momentu posiadania statusu studenta, zwłaszcza że orzeczenie o niepełnosprawności uzyskała dopiero w 2024 r. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędziowie: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Asesor WSA Maja Pietrasik (spr.), Protokolant: Asystent sędziego Diana Wojtowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku z dnia 10 października 2024 r. nr 3225/2023/24/1/A w przedmiocie stypendium dla osób niepełnosprawnych oddala skargę. Wnioskiem z dnia 24 lutego 2024 r. J. K. wystąpiła do Komisji Stypendialnej Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku o przyznanie stypendium dla osób niepełnosprawnych oświadczając, że jest studentką VI semestru studiów tej uczelni na kierunku [...]. W złożonym wniosku J. K. zawarta oświadczenie, że nie ukończyła jeszcze studiów magisterskich ani studiów licencjackich (studiów I studnia) raz ze nie studiuje dłużej niż 12 semestrów. W zakresie oświadczenia skierowanego do osób niepełnosprawnych, których niepełnosprawność powstała w trakcie studiów, nie zaznaczono odpowiedzi, to jest nie czy doszło do przekroczenia dodatkowych przewidzianych ustawa 12 semestrów studiów. Do wniosku wnioskodawczyni załączyła także orzeczenie o stopniu niepełnosprawności wydane w dniu 5 lutego 2024 r. (nr [...]) mocą którego Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w P. zaliczył niepełnosprawność wnioskodawczyni do znacznego stopnia niepełnosprawności oraz orzekł, że niepełnosprawność J. K. istnieje od urodzenia, a znaczny stopień niepełnosprawności datuje się od października 2023 r. Decyzją z dnia 26 lutego 2024 r. nr [...] Komisja Stypendialna Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku (dalej również jako "Komisja Stypendialna"), działając na podstawie art. 86, art. 89, art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r., poz. 1669 ze zm.), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 1960 r. Nr 30 poz. 168 ze zm. – dalej jako "k.p.a."), w związku z § 15 regulaminu świadczeń dla studentów Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku, odmówiła wnioskodawczyni przyznania stypendium dla osób niepełnosprawnych w roku akademickim 2023/2024. W uzasadnieniu Komisja stypendialna wskazała, że zgodnie z art. 89 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz § 15 regulaminu świadczeń dla studentów Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku, posiadanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności uprawnia do otrzymania stypendium dla osób niepełnosprawnych. Uprawnienie to przysługuje jednak przez określony okres. Okres, przez który studentowi przysługuje prawo do pobierania świadczeń na uczelni, reguluje treść art. 93 ust. 4 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym. Okres ten wynosi nie dłużej niż 12 semestrów, z zastrzeżeniami dotyczącymi studiów pierwszego stopnia (nie dłużej niż przez 9 semestrów) oraz studiów drugiego stopnia (nie dłużej niż 7 semestrów). Komisja Stypendialna uznała, że strona nie spełnia wymogów do przyznania stypendium dla osób niepełnosprawnych, gdyż zgodnie z informacją zawartą w systemie POLON do dnia złożenia wniosku studiowała ponad 12 semestrów. Strona odwołała się od decyzji Komisji Stypendialnej zarzucając naruszenie art. 7 k.p.a. oraz art. 93 ust. 4 pkt 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Twierdziła bowiem, że organy do okresu przysługiwania stronie świadczeń, nie mogą wliczać okresów, w których przysługiwała jedynie możliwość ubiegania się o świadczenie na podstawie przepisów uprzednio obowiązującej ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym, jeżeli te świadczenia nie były przez stronę pobierane. Do odwołania skarżąca załączyła ponaglenie z 3 października 2024 r. kierowane do Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie przyznania stypendium dla osób niepełnosprawnych. W ponagleniu tym zaznaczyła m.in., że decyzja Komisji Stypendialnej nr [...] datowana na dzień 26 lutego 2024 r. została wysłana do wnioskodawczyni przez organ dopiero w dniu 22 sierpnia 2024 r. i doręczona jej w dniu 29 sierpnia 2024 r., co otworzyło drogę do wniesienia odwołania. Wcześniej bowiem w sprawie rozpatrzono jedynie poprzez umieszczenie rozstrzygnięcia o odmowie przyznania stypendium w systemie elektronicznym używanym przez uczelnię. Decyzją z dnia 10 października 2024 r. nr [...] Odwoławcza Komisja Stypendialna Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku (dalej również jako "Komisja Odwoławcza") utrzymała w mocy decyzję Komisji Stypendialnej. Komisja Odwoławcza zauważyła, że zgodnie z informacjami dostępnymi w systemie POLON strona studiowała: od 2.10.2006 r. do 20.11.2012 r. na Politechnice [...]; od 1.10.2012 r. do 12.10.2015 r. w Wyższej Szkole Bankowej w Gdańsku (obecnie Uniwersytecie WSB Merito w Gdańsku); od 1.10.2021 r. do obecnie na Uniwersytecie WSB Merito w Gdańsku; co stanowi łącznie 23 semestry. Jednocześnie ustalono, że zgodnie z przedłożonym orzeczeniem niepełnosprawność wnioskodawczyni istnieje od urodzenia, z którego to względu uznano, że stypendium dla osób niepełnosprawnych nie przysługuje wnioskodawczyni przez dodatkowe 12 semestrów, w stosunku do okresu podstawowego. Komisja Odwoławcza wskazała dodatkowo, że w toku postępowania strona została wezwana o doniesienie zaświadczenia z Politechniki [...] o okresie posiadania statusu studenta, które do dnia wydania decyzji nie zostało w ocenie komisji dostarczone. J. K., działając przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżyła decyzję Komisji Odwoławczej z dnia 10 października 2024 r. nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wnosząc o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Nadto złożyła wnioski o przeprowadzenie dowodów z dokumentów: zaświadczenia z Politechniki [...] z dnia 11.03.2024 r. - na okoliczność, że skarżąca przedłożyła organowi wymagane dokumenty dotyczące okresów w których studiowała, decyzji (orzeczenia) z dnia 5.02.2024 r. Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w P. - na okoliczność, że decyzja o stwierdzeniu niepełnosprawności u skarżącej wydana została dopiero w 2024 r. Dokumenty te zostały dołączone do skargi. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj. art. 93 ust 4 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że sam okres studiowania powyżej 12 semestrów uniemożliwia przyznanie stypendium dla osób niepełnosprawnych, podczas gdy przepis ten stanowi, iż do wskazanego okresu wliczać należy "łączny okres, przez który przysługują świadczenia", a skarżącej, w okresie wcześniejszego studiowania, świadczenie w postaci stypendium dla osób niepełnosprawnych nie przysługiwało, bowiem orzeczenie o stwierdzeniu niepełnosprawności wydane zostało dopiero 5 lutego 2024 r. W uzasadnieniu skargi wskazała, że jej wniosek został rozpatrzony z naruszeniem art. 104 § 1 k.p.a. oraz art. 86 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, bowiem w sprawie nie wydano decyzji administracyjnej. Sprawę "rozpatrzono" poprzez umieszczenie w systemie elektronicznym odmowy przyznania stypendium. Formalnie, decyzja administracyjna (, którą organ niezasadnie w ocenie pełnomocnika datuje na 26 lutego 2024 r.) została wysłana do skarżącej dopiero 22 sierpnia 2024 r., a prawidłowe doręczenie miało miejsce 29 sierpnia 2024 r. Twierdziła nadto, że pierwotnie, decyzja organu drugiej instancji została wydana jeszcze przed złożeniem odwołania skoro do prawidłowego doręczania decyzji organu I instancji doszło dopiero 29 sierpnia 2024 r. Wnioskodawczyni nadała swoje odwołanie w dniu 5 września, a pismo zostało odebrane przez organ dopiero 9 września 2024 r. Organ miał zaś w dniu w dniu 4 września doręczyć stronie swoją inną decyzję a nie mógł przecież widzieć pisma odwoławczego strony. Wobec tego, strona wniosła ponaglenie (z dnia 3 września), aby w sposób przewidziany prawem rozpatrzył odwołanie i wydał decyzję. Organ zatem w ocenie strony wydał zaskarżoną decyzję w dniu 10 października 2024 r. ponownie. Jako wadliwe skarżąca uznała stanowisko organu, że zawarte w art. 93 ust. 4 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce wyrażenie "świadczenie przysługuje" jest pojęciem tożsamym z wyrażeniem "posiada status studenta". Takie rozumienie tego wyrażenia nie wynika z treści powołanego przepisu. Nie istnieje też żadna definicja legalna tego wyrażenia, nie ma także swojego ustalonego znaczenia w języku prawniczym. O tym, że obu wyrażeń nie należy utożsamiać świadczy konstrukcja przepisów omawianej ustawy. Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy osoba posiadająca status studenta może jedynie "ubiegać się" o przyznanie wskazanego w nim świadczenia. Zatem sam status studenta nie powoduje powstania uprawnienia do uzyskania danego świadczenia. Aby świadczenie z katalogu pomocy materialnej dla studentów przysługiwało, wnioskodawca musi mieć status studenta, złożyć stosowny wniosek oraz spełnić dodatkowe warunki przewidziane dla danej kategorii pomocy finansowej. Taką wykładnię wyrażenia "świadczenie przysługuje" szeroko można dostrzec w orzecznictwie NSA. W tym zakresie wskazała również na uzasadnienie projektu ustawy z dnia 17 listopada 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r. poz. 2232) - druk nr IX.1569. W uzasadnieniu tym wskazano, że: "Celem wprowadzenia zmiany w art. 93 ustawy jest zróżnicowanie okresu przysługiwania świadczeń dla studentów w zależności od czasu trwania studiów, a także doprecyzowanie sposobu ustalania tego okresu. Obecnie okres przysługiwania świadczeń wynosi 6 lat, niezależnie od okresu trwania studiów. Proponuje się wprowadzenie regulacji przewidującej przysługiwanie świadczeń maksymalnie przez łączny okres do 12 semestrów, w tym w przypadku studiów pierwszego stopnia - do 9 semestrów, zaś w przypadku studiów drugiego stopnia - do 7 semestrów. Jednocześnie w ust. 2 proponuje się utrzymanie dotychczasowej zasady, zgodnie z którą poszczególne świadczenia przysługiwały tylko na jednym kierunku studiów - w przypadku równoczesnego kształcenia na kilku kierunkach, przy czym pozostawia się do wyboru studenta, na którym kierunku będzie otrzymywał poszczególne świadczenia. W przypadku jednolitych studiów magisterskich, które zgodnie z przepisami prawa trwają 11 albo 12 semestrów, proponuje się wydłużenie okresu przysługiwania świadczeń o 2 semestry. Zmiana ta korzystnie wpłynie przede wszystkim na wsparcie kształcenia na kierunkach medycznych trwających zazwyczaj 6 lat. Przepis w zaproponowanym brzmieniu zapewni studentom tych kierunków, analogicznie do przypadku studentów kształcących się na studiach trwających do 5 lat, możliwość pobierania stypendiów i zapomóg do czasu ukończenia studiów, także w przypadku wydłużenia okresu ich trwania o rok, np. w związku ze skorzystaniem z prawa do urlopu od zajęć. Ponadto - w celu usunięcia wątpliwości interpretacyjnych i ujednolicenia sposobu ustalania przez uczelnie prawa studentów do świadczeń - proponuje się doprecyzowanie okresów przysługiwania świadczeń przez wskazanie wprost, że do okresów przysługiwania świadczeń wliczają się wszystkie semestry studiowania, z wyjątkiem kolejnych studiów pierwszego stopnia rozpoczętych lub kontynuowanych po uzyskaniu tytułu zawodowego licencjata, inżyniera albo równorzędnego. Wyrażenie »rozpoczęty semestr« występujące w tym przepisie należy traktować jako pełny semestr, bez względu na to, czy kształcenie trwało przez okres całego semestru czy krócej. Zgodnie z intencją projektodawcy nie będzie miało znaczenia, czy kształcenie trwało miesiąc czy dłużej, co wyraża jednoznacznie użyte w projektowanym przepisie sformułowanie »każdy rozpoczęty semestr«. Wskazany semestralny sposób liczenia okresu przysługiwania świadczeń jest przy tym spójny z terminologią określoną w art. 93 ust 4 i 5 ustawy. Nieuwzględnianie przy ustalaniu okresu przysługiwania świadczeń okresu kolejnych studiów pierwszego stopnia odbywanych po uzyskaniu pierwszego tytułu zawodowego licencjata, inżyniera lub równorzędnego jest uzasadnione ze względu na art. 93 ust 3 pkt 2 ustawy w projektowanym brzmieniu, który stanowi, że świadczenia nie przysługują studentowi posiadającemu wymieniony tytuł zawodowy". W ocenie skarżącej ratio legis przepisu wprowadzającego ograniczenia czasowe (do 12 semestrów) dla przyznania świadczeń stypendialnych, było ukrócenie nieakceptowalnej społecznie i sprzecznej z zasadami współżycia społecznego sytuacji, w której dana osoba po ukończeniu 6 letnich (bądź 5 letnich) studiów i pobieraniu przez cały okres studiów świadczeń stypendialnych, podejmowała kolejne studia, na których w dalszym ciągu pobierała stypendium przez kolejne lata. Celem nowelizacji ww. ustawy nie było powiązanie możliwości uzyskania stipendium z samym tylko faktem studiowania. Organ w ogóle nie uwzględnił okoliczności, że u skarżącej niepełnosprawność została stwierdzona na podstawie decyzji wydanej dopiero w roku 2024. Stosownie do art. 89 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce "Stypendium dla osób niepełnosprawnych może otrzymać student posiadający orzeczenie o niepełnosprawności, orzeczenie o stopniu niepełnosprawności albo orzeczenie, o którym mowa w art. 5 oraz art. 62 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 44, 858, 1089 i 1165). Gdyby przyjąć stanowisko organu, to w sytuacji skarżącej pozbawia się ją całkowicie prawa do stypendium. Taka wykładnia spornego przepisu w stosunku do skarżącej wprost prowadzi do sytuacji sprzecznej z funkcją ustawy, godzącej w konstytucyjne prawo do nauki oraz wspierania osób niepełnosprawnych, a ponadto rażąco uderzającej w zasady współżycia społecznego. Prowadzi wręcz do karania studentów za to, że "stali się niepełnosprawni za późno". Sytuacje, w których studentowi nie przysługuje prawo do stypendium lub kiedy wygasa decyzja o przyznaniu świadczenia zostały wyczerpująco unormowane w art. 93 ust. 3 i art. 94 ust. 2 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. W sprawie żadna z wymienionych okoliczności nie zachodzi. Gdyby nawet zgodzić się z organem, że w aktualnie obowiązującym stanie prawnym okolicznością wpływającą na posiadanie przez studenta prawa do świadczeń jest sama możliwość ubiegania się o świadczenie, w związku z posiadanym statusem studenta, nie zaś przysługiwanie studentowi takiego świadczenia - to i tak organ błędnie dokonuje zaliczenia okresu sprzed działania wcześniejszej ustawy. Przepis art. 3 Kodeksu cywilnego stanowi, że nowa ustawa obowiązuje dopiero od chwili wejścia w życie, co oznacza, że nie może zmieniać ocen skutków prawnych zdarzeń, które powstały pod rządami dawnego prawa. W konsekwencji, zdarzenia prawne i stosunki prawne powstałe pod rządami dawnego prawa należy oceniać według tego prawa, a nie prawa nowego. Okres 6-letni, o którym mowa w art. 93 ust. 2 pkt 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce w brzmieniu sprzed 18 grudnia 2021 r. odnosi się do okresu otrzymywania stypendium (świadczeń z art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1), a nie do okresu posiadania przez daną osobę statusu studenta. Z brzmienia ustawy ani jej celu nie wynika natomiast, ażeby ustawodawca wprowadzał jej działanie wstecz. Nie można zatem przenosić nowe brzmienie ustawy na stany faktyczne i skutki prawne sprzed wejścia tej ustawy. Przywołując reguły intertemporalne wypracowane przez orzecznictwo i doktrynę, należy przyjąć, że zasadą jest działanie ustawy nowej na przyszłość, gdyż przy braku odmiennej regulacji (a z taką sytuacją mamy do czynienia w analizowanym przypadku) przepisy nowe nie mogą mieć wstecznego oddziaływania. Odstępstwo od zasady niedziałania prawa wstecz, stanowiącej jeden z istotnych elementów państwa prawnego, jakkolwiek dopuszczalne nie może być domniemywane, lecz musi każdorazowo wynikać z konkretnej wypowiedzi ustawodawcy. W odpowiedzi na skargę Komisja Odwoławcza wniosła o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko, co do wykładni art. 93 ust. 4 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Wskazała przy tym na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2024 r. sygn. akt III OSK 2697/23, w którym przyjęto analogiczną interpretację przepisu w związku z ustawą z dnia 17 listopada 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz niektórych innych ustaw. Sąd ten wskazał, że sformułowanie "bez względu na ich pobieranie przez studenta" użyte w art. 93 ust. 4 ustawy łączy prawo do świadczenia z okresem studiowania, a nie jak uprzednio z okresem korzystania przez studenta ze świadczenia. Po drugie, zdaniem organu, bez znaczenia pozostaje okoliczność, iż zmiana art. 93 ust. 4 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce weszła w życie 18 grudnia 2021 r., zaś zgodnie z art. 16 ustawy zmieniającej do przyznawania świadczeń, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce w pierwszym semestrze roku akademickiego 2021/2022 stosuje się przepisy w ich dotychczasowym brzmieniu. Sądy administracyjne bowiem, analizując zarzut potencjalnego naruszenia prawa intertemporalnego polegającego na zaliczaniu do "okresu przysługiwania świadczenia" semestrów rozpoczętych przed wprowadzeniem nowelizacji, przyznawały wskazanemu powyżej uregulowaniu charakter retrospektywny i w konsekwencji uznawały wliczanie semestrów rozpoczętych pod rządami poprzednio obowiązujących przepisów do okresu, o którym mowa w art. 93 ust. 4 ustawy, za zgodne z prawem. Sądy zwracały uwagę na okoliczność, iż stypendium dla osób niepełnosprawnych przewidziane w aktualnie obowiązującej ustawie, jest tym samym stypendium dla osób niepełnosprawnych, o którym mowa w poprzedniej wersji ustawy oraz ustawie z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym, zaś ustawodawca uprawniony jest do zmiany kryteriów nabywania prawa do świadczeń. Niezależnie od kwestii interpretacji spornej regulacji i zagadnień intertemporalnych organ odwoławczy wskazał, że z orzeczenia o stopniu niepełnosprawności skarżącej z 5 lutego 2024 r. wynika, iż niepełnosprawność istnieje od urodzenia. Oznacza to, że przez wszystkie lata posiadania statusu studenta przez skarżącą do chwili obecnej skarżąca spełniała przesłanki do ubiegania się o stypendium dla osób niepełnosprawnych. Ewentualne zaniechanie przez skarżącą uzyskania decyzji w tym przedmiocie we wcześniejszym okresie nie może prowadzić do uznania, iż dopiero w dniu wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności rozpoczął bieg okresu, o którym mowa w art. 93 ust. 4 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny bada zatem zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: "p.p.s.a.") wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając na uwadze wskazane wyżej kryteria, Sąd stwierdził, że złożona skarga nie podlega uwzględnieniu, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej eliminację z porządku prawnego. Skarżąca, działając przez pełnomocnika, w złożonej skardze (nadanej w dniu 8 listopada 2024 r.) podkreśliła, że przedmiotem zaskarżenia uczyniła decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku z dnia 10 października 2024 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Komisji Stypendialnej Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku datowanej na dzień 26 lutego 2024 r. nr [...] o odmowie przyznania skarżącej stypendium dla osób niepełnosprawnych w roku akademickim 2023/2024. Skarżąca podkreśliła w tym zakresie, że ww. decyzja organu I instancji datowana na dzień 26 lutego 2024 r., została wysłana do niej przez organ za pośrednictwem poczty dopiero w dniu 22 sierpnia 2024 r. i w konsekwencji została prawidłowo doręczona stronie dopiero w dniu 29 sierpnia 2024 r. Zachowując tym samym termin 14 dni na wniesienie odwołania – strona pismem datowanym na dzień 4 września 2024 r. (nadanym jak wynika z akt sprawy pocztą w dniu 5 września 2024 r., a które zostało doręczone organowi w dniu 9 września 2024 r. do Kancelarii Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku) – strona wniosła odwołanie zaznaczając, że jest to odwołanie od decyzji Komisji Stypendialnej Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku z dnia 26 lutego 2024 r. nr [...]. Tak też w zaskarżonej decyzji Odwoławcza Komisja Stypendialna wskazała, że wydaje tą decyzję w dniu 10 października 2024 r. po rozpatrzeniu odwołania J. K. z dnia 4 września 2024 r., które dotyczyło ściśle określonej decyzji Komisji Stypendialnej Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku, to jest decyzji oznaczonej datą 26 lutego 2024 r. i numerem [...]. Podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j.: Dz.U z 2023 r., poz. 742, dalej jako "p.s.w.n."), w tym w szczególności art. 93 p.s.w.n., który stanowi, że świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 (zatem stypendium socjalne, stypendium dla osób niepełnosprawnych, zapomoga, stypendium rektora) i art. 359 ust. 1 (stypendium ministra) przysługują na studiach pierwszego stopnia, studiach drugiego stopnia i jednolitych studiach magisterskich (art. 93 ust. 1). Ustawodawca zawarł w omawianym przepisie ponadto określone wyłączenia powodujące niemożność przyznania świadczenia. Zgodnie z art. 93 ust. 3 p.s.w.n. wymienione świadczenia, nie przysługują bowiem studentowi posiadającemu tytuł zawodowy magistra, magistra inżyniera albo równorzędny (pkt 1) albo licencjata, inżyniera albo równorzędny, jeżeli ponownie podejmuje studia pierwszego stopnia (pkt 2). W przedmiotowej sprawie istotne znaczenie ma natomiast ograniczenie wynikające z art. 93 ust. 4 p.s.w.n., to jest, że łączny okres, przez który przysługują świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1, wynosi 12 semestrów, bez względu na ich pobieranie przez studenta, z zastrzeżeniem że w ramach tego okresu świadczenia przysługują na studiach: 1) pierwszego stopnia - nie dłużej niż przez 9 semestrów; 2) drugiego stopnia - nie dłużej niż przez 7 semestrów. W art. 93 ust. 6 p.s.w.n. doprecyzowano przy tym, że do okresu, o którym mowa w ust. 4 wlicza się wszystkie rozpoczęte przez studenta semestry na studiach, o których mowa w ust. 1, w tym semestry przypadające w okresie korzystania z urlopów, o których mowa w art. 85 ust. 1 pkt 3, z wyjątkiem semestrów na kolejnych studiach pierwszego stopnia rozpoczętych lub kontynuowanych po uzyskaniu pierwszego tytułu zawodowego licencjata, inżyniera albo równorzędnego. W przypadku kształcenia się na kilku kierunkach studiów semestry odbywane równocześnie traktuje się jako jeden semestr. Zgodnie z art. 86 ust. 1 student może zatem ubiegać się o stypendium socjalne, stypendium dla osób niepełnosprawnych, zapomogę, stypendium rektora. Przyznanie każdego z ww. świadczeń, jak i odmowa przyznania tych świadczeń następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 86 ust. 2 p.s.w.n.) Istota sporu, który legł u podstaw wniesionej skargi datowanej na dzień 7 listopada 2024 r., a wcześniej odwołania datowanego na dzień 4 września 2024 r. dotyczy wykładni art. 93 ust. 4 p.s.w.n., w zakresie ilości semestrów, które powinny być zaliczone jako wchodzące do okresu "przysługiwania świadczeń", którego limit, zgodnie z przepisami ustawy, ogranicza prawo do korzystania ze świadczeń studenckich. W przedmiotowej sprawie organy stanęły na stanowisku, że skarżąca ubiegała się o stypendium już po "wyczerpaniu" okresu 12 semestrów. Zliczając wszystkie rozpoczęte przez skarżącą semestry studiów począwszy od 2006 r. uznano, że skarżąca przekroczyła ten limit. W zaskarżonej decyzji w tym zakresie wskazano, że zgodnie z informacjami dostępnymi w systemie POLON, poza studiami na Uniwersytecie WSB Merito w Gdańsku rozpoczętymi w dniu 1 października 2021 r., w trakcie których skarżąca na VI semestrze wystąpiła z wnioskiem z dnia 24 lutego 2024 r. o przyznanie stypendium dla osób niepełnosprawnych, J. K. studiowała także w okresie od 1 października 2012 r. do 12 października 2015 r. w Wyższej Szkole Bankowej (która przekształciła się w Uniwersytet WSB Merito w Gdańsku), a wcześniej w okresie od 2 października 2006 r. do dnia 20 listopada 2012 r. na Politechnice [...]. Skarżąca nie kwestionuje wskazanych okresów studiowania, w tym sama dołączyła do skargi m.in. zaświadczenie z Politechniki [...] z dnia 11 marca 2024 r. o stanie odbytych studiów wyższych, poprzez które Dziekan Wydziału Chemicznego Politechniki [...], zaświadczył, że J. K. była studentką Politechniki [...] studia I stopnia – inżynierskie stacjonarne, kierunek [...] od 2 października 2006 r. do 20 listopada 2012 r. Widniejąca na dokumencie pieczęć potwierdza, że skarżąca złożyła ww. zaświadczenie w Biurze Obsługi Studenta Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku w dniu 15 marca 2024 r. Dodatkowo w zaskarżonej decyzji wskazano, ze skarżącej nie przysługuje stypendium przez kolejne 12 semestrów, ponieważ zgodnie z dostarczonym orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności, niepełnosprawność skarżącej istnieje od dnia urodzenia, stąd nie zastosowano w sprawie wyjątku wynikającego z artykułu 93 ust. 7 p.s.w.n. który przewiduje właśnie i tylko w odniesieniu do stypendiów dla osób niepełnosprawnych, że jeżeli niepełnosprawność powstanie w trakcie studiów, stypendium dla osób niepełnosprawnych przysługuje przez dodatkowy w stosunku do okresu wynikającego z artykułu 93 ust. 4 p.s.w.n. okres kolejnych 12 semestrów. W sprawie nie stanowi zatem przedmiotu sporu, że skarżąca studiowała wcześniej, to jest nie tylko na Uniwersytecie WSB Merito w Gdańsku. Strony skarżąca stoi jednak w tym zakresie na stanowisku, że ww. kwestia nie powinna mieć w tej sprawie rozstrzygającego znaczenia. W ocenie skarżącej przepis art. 93 ust. 4 p.s.w.n. nie może być rozumiany tak, że limit czasowy odnosi się prosto do czasu i liczby kolejnych semestrów, przez które łącznie dana osoba studiuje. Ponieważ taką wykładnię przyjęty organy, w ocenie strony skarżącej, w tej sprawie doszło do istotnego naruszenia prawa materialnego. Zdaniem strony skarżącej prawidłowa wykładnia pojęcia "przysługiwania świadczenia" nie powinna być wiązana i utożsamiana z "posiadaniem statusu studenta". W tym zakresie skarżąca odwołała się do orzecznictwa sądów administracyjnych zapadłego przed nowelizacją ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, kiedy limit czasowy przysługiwania świadczeń w wymiarze 6 lat obliczano, uwzględniając przez jaki okres student rzeczywiście otrzymywał stypendia. Wskazano także, że takie stanowisko, już po nowelizacji ustawy, przyjęto także w wyroku WSA w Poznaniu z 6 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Po 136/23. Jednocześnie strona podkreśliła, że nie zgadza się z najnowszym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej także NSA) uzależniającym prawo do stypendium od czasookresu studiowania. Strona skarżąca stroi w tym zakresie na stanowisku, że jeżeli chodzi o obliczanie okresu z art. 93 ust. 4 p.s.w.n. limitującego przyznanie świadczenia, to należy go interpretować jako okres kiedy świadczenia rzeczywiście przysługują, a więc istotne jest aby świadczenie mogło być rzeczywiście uzyskane. Strona skarżąca podkreśla też, że w jej przypadku - ponieważ uzyskała orzeczenie o stopniu niepełnosprawności w lutym 2024 r. - takie rozumienie przepisu jakie prezentują organy i orzecznictwo NSA, to jest uzależniające możliwość uzyskania stypendium od czasokresu studiowania i bez względu na ich pobieranie świadczeń przez studenta, spowoduje, że skarżąca w ogóle nie skorzysta ze stypendium dla osób niepełnosprawnych. Skarżąca zaznacza bowiem, że świadczenie to jej wcześniej w ogóle nie przysługiwało, w rozumieniu takim, że nie mogła ubiegać się o stypendium dla osób niepełnosprawnych skoro nie posiadała orzeczenia o niepełnosprawności. W ocenie skarżącej nawet też gdyby przyjąć taką wykładnię, że świadczenie jest powiązane z okresem posiadania statutu studenta, to należałoby uwzględnić, iż wcześniej obowiązywała odmienna regulacja, w której 6 okres limitowany odnosił się do okresu otrzymywania stypendium. Sąd nie podzielił stanowiska strony skarżącej, co do błędnej wykładni artykułu art. 93 ust. 4 p.s.w.n., w tym nie znalazł podstaw do zmiany swojego dotychczasowego orzecznictwa, które prezentuje stanowisko zbieżne z oceną organów to jest, że właśnie limit 12 semestrów, o których mowa w cytowanym przepisie należy łączyć z okresem studiowania, bez względu na to czy świadczenia były pobierane przez studenta, czy też nie. Reguła ta dotyczy również stypendium dla osób niepełnosprawnych jako jednego ze świadczeń wymienionych w art. 86 p.s.w.n. Sąd podziela w tym zakresie stanowisko wyrażone m.in. w powołanym przez stronę wyroku NSA z dnia 19 kwietnia 2024 r. sygn. akt III OSK 2697/23. Linia orzecznicza NSA w tym zakresie pozostaje obecnie ugruntowana i wyraża się także w wyrokach wydanych w roku 2025 r. (por. m.in. wyrok NSA z dnia 11 marca 2025 r., sygn. akt III OSK 2890/23), dotyczących również wprost stypendiów dla osób niepełnosprawnych. W tym zakresie Sąd w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie podziela i przyjmuje za własne stanowisko wyrażone w wyroku NSA z dnia 19 lutego 2019 r. sygn. akt III OSK 517/24. Zgodnie z tym stanowiskiem orzecznictwo sądów administracyjnych dotyczące stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją ustawy p.s.w.n. pozostaje obecnie nieadekwatne i straciło swoją aktualność. Dostrzec należy, że przepis art. 93 ust. 2 p.s.w.n. przed nowelizacją stanowił, że świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1: "1) przysługują na studiach pierwszego stopnia, studiach drugiego stopnia i jednolitych studiach magisterskich, jednak nie dłużej niż przez okres 6 lat". W wyniku nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 17 listopada 2021 r. (Dz. U. z 2021 r. poz. 2232) nastąpiła zmiana treści przepisu. Aktualnie obowiązuje art. 93 ust. 2 p.s.w.n., zgodnie z którym "student kształcący się równocześnie na kilku kierunkach studiów może otrzymywać świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1, tylko na jednym, wskazanym przez niego kierunku". Z kolei w wyniku nowelizacji art. 93 ust. 4 otrzymał jak wskazano wyżej brzmienie, zgodnie z którym "łączny okres, przez który przysługują świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1, wynosi 12 semestrów, bez względu na ich pobieranie przez studenta, z zastrzeżeniem że w ramach tego okresu świadczenia przysługują na studiach: 1) pierwszego stopnia - nie dłużej niż przez 9 semestrów, 2) drugiego stopnia - nie dłużej niż przez 7 semestrów. Należy więc podzielić stanowisko NSA zaprezentowane w ww. wyroku z dnia 19 lutego 2019 r. sygn. akt III OSK 517/24, że ustawa nowelizująca dokonała radykalnej zmiany przesłanek materialnoprawnych przyznawania uprawnień studentowi w zakresie świadczeń materialnych z art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1 p.s.w.n. Na gruncie poprzednio obowiązującego stanu prawnego w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmowano, że pod pojęciem "przysługiwania świadczenia" użytego w art. 93 ust. 2 ustawy sprzed nowelizacji należy rozumieć tylko taką sytuację, że w danym okresie dana osoba posiadała status studenta, ubiegała się o oświadczenie i wobec spełnienia warunków jego otrzymania, dane świadczenie materialne faktycznie otrzymała. Oznacza to, że na gruncie poprzedniego stanu prawnego okres otrzymywania świadczeń przez studenta nie był powiązany z czasookresem studiów, a do ustalenia prawa do świadczenia badano czas faktycznego pobierania świadczenia. Limitowanie czasookresu świadczeń następowało przez czas ich pobierania. Nowelizacja ustawy doprowadziła do zmiany przesłanek materialnoprawnych przyznawania świadczeń studentowi, uzależniając prawo do nich dodatkowo od czasookresu studiowania, co nastąpiło w sposób jednoznaczny na poziomie językowym przez zmianę treści art. 93 ust. 4 ustawy. Z przepisu tego wynika, że łączny okres, przez który przysługują świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1 p.s.w.n., wynosi 12 semestrów, bez względu na ich pobieranie przez studenta, z zastrzeżeniem, że w ramach tego okresu świadczenia przysługują na studiach: 1) pierwszego stopnia - nie dłużej niż przez 9 semestrów, 2) drugiego stopnia - nie dłużej niż przez 7 semestrów. Sformułowanie "bez względu na ich pobieranie przez studenta" łączy zatem prawo do świadczenia także z okresem studiowania, a nie jak uprzednio z okresem korzystania przez studenta ze świadczenia. Warstwa językowa tego przepisu prowadzi do wyniku jednoznacznego, czego nie może podważyć odwoływanie się do analizy art. 93 ust. 4 p.s.w.n. dokonywanej przez pryzmat nieaktualnego obecnie orzecznictwa, odnoszącego się przepisów o treści już nieobowiązującej. W obecnie obowiązującym stanie prawnym ustawodawca wyraźnie też wskazał, że do okresu o którym mowa w art. 93 ust. 4 p.s.w.n., który jak wskazano wyżej należy rozumieć wprost właśnie jako okres studiowania przez określoną liczbę semestrów, wlicza się wszystkie rozpoczęte przez studenta semestry na studiach, o których mowa w ust. 1, w tym semestry przypadające w okresie korzystania z urlopów, o których mowa w art. 85 ust. 1 pkt 3, z wyjątkiem semestrów na kolejnych studiach pierwszego stopnia rozpoczętych lub kontynuowanych po uzyskaniu pierwszego tytułu zawodowego licencjata, inżyniera albo równorzędnego. W przypadku kształcenia się na kilku kierunkach studiów semestry odbywane równocześnie traktuje się jako jeden semestr. W przedmiotowej sprawie ustalenie przez organy, że skarżąca - uwzględniając studia Na Politechnice [...], a także w Wyższej Szkole Bankowej oraz finalnie na Uniwersytecie WSB Merito w Gdańsku - niewątpliwie studiowała więcej niż przez 12 semestrów, miało zasadnicze znaczenie dla wydania decyzji o odmowie przyznania stypendium dla osób niepełnosprawnych. Wbrew ocenie strony skarżącej do okresu 12 semestrów, o których mowa w art. 93 ust. 4 w zw. z art. 93 ust. 6 p.s.w.n. należy zaliczyć wszystkie rozpoczęte semestry studiów, a więc również te semestry, które zostały rozpoczęte przez osobę studiującą w czasie przed wprowadzeniem do porządku prawnego takiego ograniczenia, to jest przed ww. nowelizacją ustawy p.s.w.n. Przede wszystkim podkreślić należy, że stosownie do art. 16 ustawy nowelizującej - tj. przepisu przejściowego - do przyznawania świadczeń, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w pierwszym semestrze roku akademickiego 2021/2022 ustawodawca nakazał stosować przepisy ustawy zmienianej, w brzmieniu dotychczasowym. Tym samym, wobec brzmienia tego przepisu oraz braku innych regulacji intertemporalnych, zastosowanie ma zasada aktualności. Organy stypendialne mają więc obowiązek stosować stan faktyczny i prawny z chwili wydawania decyzji stypendialnej. Skoro Odwoławcza Komisja Stypendialna Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku wydała decyzję w przedmiocie wniosku o przyznanie stypendium dla osób niepełnosprawnych 10 października 2024 r., to powinna uwzględnić stan faktyczny i prawny z tej daty (a więc już po nowelizacji). Niewątpliwie orzekające w sprawie organy stypendialne stosowały stan prawny obowiązujący w chwili orzekania, który nakazuje uwzględniać stan faktyczny z tego właśnie momentu, a nie ukształtowany przed dniem wejście w życie nowelizacji p.s.w.n. Ustawa działa z mocą wsteczną, kiedy m.in. początek jej stosowania pod względem czasowym ustalony został na moment wcześniejszy, aniżeli początek mocy obowiązującej jej przepisów (por. wyrok TK z 5 listopada 2002 r., sygn. P 7/01, OTK ZU nr 6/A/2002, poz. 80), a więc nie tylko wówczas, gdy ustawie nadaje się moc obowiązującą wobec stosunków prawnych zaistniałych i trwających w czasie do wejścia tej ustawy w życie (por. wyrok TK z 31 marca 1998 r., sygn. K 24/97, OTK ZU nr 2/1998, poz. 13). Taka sytuacja nie ma miejsca na tle przedmiotowej regulacji. Ustawa nakazuje organom stypendialnym rozpatrzyć wniosek stypendialny (to jest prawnie relewantny element, determinujący wszczęcie i prowadzenie postępowania) wedle stanu faktycznego z chwili orzekania o nim. Fakt, że wśród okoliczności stanu faktycznego ustawodawca odwołuje się do liczby semestrów, przez które wnioskodawca wcześniej studiował nie oznacza jeszcze retroaktywnego działania ustawy. Jak zasadnie zauważył NSA w przywoływanym wyroku z dnia 19 lutego 2019 r. sygn. akt III OSK 517/24 niewłaściwe byłoby wiec przyjęcie, że maksymalny okres 12 semestrów pobierania świadczenia byłby liczony od nowa na podstawie nowej ustawy. Podkreślono, że taka wykładnia pozwalałby bowiem studentom na pobieranie świadczeń finansowych przez okres znaczenie przekraczający wspomniane 12 semestrów (tzn. maksymalnie 12 semestrów na podstawie nowej ustawy, a dodatkowo wcześniej na podstawie p.s.w.n. w brzmieniu sprzed nowelizacji) i byłoby to nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą równości. Zdecydowanie dyskryminowani byliby studenci, którzy rozpoczęliby studia w okresie obowiązywania p.s.w.n. w obecnym brzmieniu wobec tych studentów, których studia rozpoczęły się przed wejściem w życie tej nowelizacji i którzy już na jej podstawie uzyskali świadczenia finansowe. Odnosząc się w tym miejscu do stanowiska strony skarżącej, że wcześniej nie korzystała ze stypendium dla osób niepełnosprawnych, a obecnie jej się tego odmawia z uwagi na czas studiów, co skarżąca odbiera jako krzywdzące i sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, dostrzec należy, że właśnie w odniesieniu do stypendium dla osób niepełnosprawnych ustawodawca przewidział, urzeczywistniając w ten sposób konstytucyjną zasadę pomocy osobom niepełnosprawnym udzielaną przez państwo, szczególne zasady przyznawania stypendium dla osób niepełnosprawnych, pozwalające na przedłużenie okresu limitu 12 semestrów, o których mowa w art. 93 ust. 4 p.s.w.n. W celu szczególnej ochrony osób niepełnosprawnych w art. 93 p.s.w.n. został wprowadzony został bowiem ust. 7, który stanowi wyjątek od limitu 12 semestrów. Zgodnie z powołanym przepisem ustawodawca ustanowił zasadę, że w sytuacji gdy niepełnosprawność powstała w trakcie studiów lub po uzyskaniu tytułu zawodowego, świadczenie, o którym mowa w art. 86 ust. 1 pkt 2 (to jest stypendium dla osób niepełnosprawnych), przysługuje przez dodatkowy okres 12 semestrów. Przepisy ust. 4 i 6 stosuje się odpowiednio. Przepis art. 93 ust. 7 p.s.w.n. jest więc przepisem szczególnym, który umożliwia przyznanie wnioskowanego świadczenia przez dodatkowy okres. Jeżeli więc niepełnosprawność powstanie w trakcie studiów, od tego momentu strona ma możliwość dodatkowego czasu 12 semestrów, w których świadczenia w postaci stypendium dla osób niepełnosprawnych mogą być jej przyznane. W ocenie Sądu powyższe rozwiązanie przyjęte w art. 93 ust. 7 p.s.w.n. stanowi więc bezpośrednią odpowiedź ustawodawcy na to, aby osoby niepełnosprawne nie były poszkodowane przez to, że wyczerpały limit czasu studiowania, o którym mowa w art. 93 ust. 4 p.s.w.n. w czasie gdy nie były jeszcze niepełnosprawne. Zdaniem Sądu ten wyjątek powoduje, że jeżeli niepełnosprawność powstanie w czasie studiów, to niezależnie od tego ile semestrów studiuje się wcześniej, to zawsze otrzymuje się dodatkową możliwość ubiegania się o stypendium dla osób niepełnosprawnych przez kolejne 12 semestrów, z zastrzeżeniem odpowiedniego stosowania art. 93 ust. 4 i ust. 6 p.s.w.n. Podkreślenia jednak wymaga, że tego rodzaju wyjątek ustawodawca ściśle wiąże wyłącznie z datą powstania niepełnosprawności, a nie datą wydania orzeczenia o niepełnosprawności, datą wystąpienia o wydanie takiego orzeczenia, czy datą ustalenia stopnia niepełnosprawności. Zgodnie zaś z orzeczeniem o niepełnosprawności, które przedstawiła skarżąca wraz z wnioskiem o przyznanie stypendium, niepełnosprawność skarżącej, co stwierdził wyspecjalizowany zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności, istnieje natomiast od urodzenia. Okoliczność że skarżąca nie posiadała - jak wskazuje - przed dniem 5 lutego 2024 r. orzeczenia o niepełnosprawności nie może więc z uwagi na ww. okoliczność i literalną treść przepisu, wpłynąć na zmianę sposobu zastosowania art. 93 ust. 7 p.s.w.n. w zw. z art. 93 ust. 4 p.s.w.n. i tym samym przyznanie skarżącej stypendium. W zaskarżonej decyzji prawidłowo rozważono, że w tej sprawie przyznanie stypendium dla osób niepełnosprawnych w przedłużonym okresie wynikającym z art. 93 ust. 7 p.s.w.n. nie jest możliwe z uwagi na fakt, że niepełnosprawność skarżącej nie powstała w okresie studiów, lecz wcześniej i istnieje od urodzenia. W ocenie Sądu analizowany przepis art. 93 ust. 7 p.s.w.n. stanowi właściwą gwarancję wsparcia dla osób niepełnosprawnych – zapewnia on bowiem właśnie to, że osoba która stanie się niepełnosprawna w czasie trwania studiów, uzyskuje niejako niezależną od limitu semestrów studiów, o którym mowa w art. 93 ust. 4 cyt. ustawy gwarancję, że będzie mogła korzystać ze stypendium dla osób niepełnosprawnych w związku ze zmianą swojej sytuacji zdrowotnej – to jest powstaniem niepełnosprawności. Okoliczność, że osoba niepełnosprawna nie skorzystała z uprawniania do wystąpienia i uzyskania orzeczenia o niepełnosprawności i tym samym jak wskazuje nie korzystała w poprzednim stanie prawnym, to jest przed nowelizacją ustawy p.s.w.n. (nowelizacja z 2021 r.) ze stypendium dla osób niepełnosprawnych, nie stanowi w ocenie Sądu o niekonstytucyjności obecnie wprowadzonych przez ustawodawcę rozwiązań zawartych w art. 93 p.s.w.n. Odnosząc się końcowo do zarzutów natury procesowej podniesionych w skardze, Sąd podkreśla, że w przedmiotowej sprawie nie można tracić z pola widzenia, że to J. K.d zabiegała o rozpoznanie przez Odwoławczą Komisję Stypendialną Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku jej odwołania od decyzji z dnia 26 lutego 2024 r. datowanego na dzień w 4 września 2024 r. i wniesionego w dniu 5 września 2024 r. Skarżącej niewątpliwie przysługiwało prawo wniesienia odwołania, dopiero od takiej decyzji, która weszła do obrotu prawnego, to jest została prawidłowo stronie doręczona, z wszystkim konsekwencjami również dla biegu terminu do wniesienia odwołania i jego terminowości. Strona prawidłowo podnosi, co uznano jak wynika z akt sprawy także w toku postępowania administracyjnego, że umieszczenie decyzji w systemie elektronicznym uczelni (służącym podstawowej komunikacji ze studentem), nie stanowi o prawidłowym doręczeniu decyzji i tym samym o wejściu decyzji do obrotu prawnego w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej także "k.p.a."). Wbrew zarzutom skargi, nie oznacza to jednak, że decyzji w dniu 26 lutego 2024 r. w ogóle nie wydano, a jedynie to, że decyzja ta z pewnością nie weszła do obrotu z chwilą umieszczenia o niej wzmianki w systemie elektronicznym uczelni. W postępowaniu doszło do sanowania wskazanego uchybienia, poprzez to, że organ ostatecznie podjął działania skutkujące prawidłowym doręczeniem stronie decyzji datowanej na dzień 26 lutego 2024 r., zgodnie z regułami określonymi w k.p.a., co na korzyść strony przyjęto, że nastąpiło we wskazanym dniu 29 sierpnia 2024 r. Daty tej nie zakwestionował organ, który uznał terminowość wniesionego odwołania, które wpłynęło do Kancelarii Uniwersytetu WSB Merito w dniu 9 września 2024 r. Tak też Odwoławcza Komisja Stypendialna - uwzględniając wolę strony i obowiązujące przepisy - rozpoznała wniesione odwołanie datowane na dzień 4 września 2024 r. Czynienie na etapie skargi zarzutu, że tego rodzaju czynności w ogóle dokonano, to jest rozpoznano żądanie strony, nie stanowi zarzutu mogącego stanowić o uchyleniu zaskarżonej decyzji. Sąd podkreśla przy tym, że poprzez wniesioną skargę strona skierowała swoje zarzuty przeciwko ściśle określonemu rozstrzygnięciu, to jest decyzji Odwoławczej Komisji Stypendialna Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku z dnia 10 października 2024 r. Przedmiotem oceny Sądu w tej sprawie nie była tym samym decyzja Odwoławczej Komisji Stypendialna Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku oznaczona datą 7 czerwca 2024 r. W aktach sprawy brak jest potwierdzenia, aby ww. decyzja została stronie doręczona. Należenie od tego, co do zasady, jeżeli strona, działająca przez profesjonalnego pełnomocnika, uznawała wadliwość tej decyzji, to jest, że na jej mocy rozpoznano odwołanie od rozstrzygnięcia, które nie weszło do obrotu prawnego, a zatem nie rozpoczął też w ogóle termin do wniesienia odwołania, to decyzja taka mogła być odrębnie zaskarżona w drodze skargi do sądu administracyjnego, czy też np. ewentualnie zwalczona w drodze wniosku w trybie art. 86 ust. 4 p.s.w.n. kierowanego do Rektora Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku o uchylenie wadliwej w ocenie strony decyzji odwoławczej komisji stypendialnej z dnia 6 lipca 2024 r. W myśli art. 86 ust. 4 p.s.w.n. Rektor, w drodze decyzji administracyjnej, uchyla decyzję komisji stypendialnej lub odwoławczej komisji stypendialnej niezgodną z przepisami prawa. Przepis ten należy rozumieć jako nakaz podjęcia przez Rektora decyzji o uchyleniu decyzji komisji stypendialnej lub odwoławczej komisji stypendialnej w przypadku wydania przez którąkolwiek z nich decyzji niezgodnej z przepisami prawa. Rektor może działać w tym zakresie z urzędu. Uprawnienie Rektora w tym zakresie jest pozakodeksową formą eliminacji rozstrzygnięcia komisji stypendialnej, wynikającą z wymienionego przepisu prawa materialnego. Jak wynika z akt sprawy wniosek w trybie art. 86 ust. 4 p.s.w.n. o uchylenie decyzji odwoławczej komisji stypendialnej pełnomocnik skarżącej sporządził w dniu 15 lipca 2024 r. Rozpoznanie wskazanego wniosku przez Rektora pozostaje poza zakresem przedmiotowej sprawy. Reasumując, z powyższych względów przedmiotem swojej oceny w tej sprawie Sąd uczynił zatem wyłącznie ściśle wskazaną przez stronę skarżącą w złożonej skardze decyzję z dnia 10 października 2024 r., której wydania też strona skarżąca się domagała, upatrując wadliwości decyzji organu I instancji z dnia 26 lutego 2024 r. w naruszeniu art. 93 ust. 4 p.s.w.n. Jak wyjaśniono wyżej, w ocenie Sądu, w rozstrzygnięciach organów obu instancji, to jest decyzji Komisji Stypendialnej Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku z dnia 26 lutego 2024 r. (doręczonej stronie w sierpniu 2024 r.) i decyzji z dnia Odwoławcza Komisja Stypendialnej Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku z dnia 10 października 2024 r. w prawidłowy sposób zastosowano zaś art. 93 ust. 4 p.s.w.n. łącząc go z okresem studiów skarżącej niewątpliwie przekraczającym łącznie 12 semestrów i rozważając w zaskarżonej decyzji możliwość zastosowania wyjątku wynikającego z art. 93 ust. 7 p.s.w.n. W tym zakresie prawidłowo ustalono stan faktyczny sprawy, co potwierdzają także złożone przez skarżącą dokumenty, to jest zaświadczenie z dnia 11 marca 2024 r. dotyczące okresu studiowania na Politechnice [...] w latach 2006-2012 oraz orzeczenie z dnia 5 lutego 2024 r. Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w P., w którym wskazano m.in., że niepełnosprawność skarżącej istnieje od urodzenia. Załączone do skargi dokumenty w postaci zaświadczenia z Politechniki [...] oraz orzeczenia po niepełnosprawności znajdowały się już wcześniej w aktach administracyjnych tej sprawy. Nieuprawnione było zatem wskazanie w zaskarżonej decyzji, że wnioskodawczyni do czasu wydania tej decyzji nie dostarczyła zaświadczenia z Politechniki [...]. Uchybienie to, pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Zawarte w zaświadczeniu okresy studiowania na Politechnice [...], pokrywają się bowiem i są w pełni zbieżne z okresami studiowania na tej uczelni uwidocznionymi w systemie POLON, na których oparły się organy. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło