III SA/Gd 666/12
PostanowienieWSA w Gdańsku2013-10-15
Skład orzekający: Jolanta Sudoł
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalonego przez sąd administracyjny może zostać uwzględniony, jeśli strona powołuje się na nieznajomość przepisów prawa i oczekiwanie na doręczenie wyroku z urzędu, a także trudną sytuację życiową?Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalonego przez sąd administracyjny nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uprawdopodobni braku winy w uchybieniu terminu. Nieznajomość przepisów prawa, oczekiwanie na doręczenie wyroku z urzędu oraz trudna sytuacja życiowa, która nie uniemożliwiła terminowego działania, nie stanowią podstaw do przywrócenia terminu, gdyż strona powinna dochować należytej staranności w celu ochrony swoich interesów.Stan faktyczny
Skarżący J. K. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który oddalił jego skargę na decyzję dotyczącą opłaty eksploatacyjnej. Skarżący nie złożył wniosku o uzasadnienie w ustawowym terminie, powołując się na nieznajomość przepisów, przekonanie o doręczeniu wyroku z urzędu, oczekiwanie na wyrok oraz trudną sytuację życiową. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał braku winy w uchybieniu terminu.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku i doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem.Pełny tekst orzeczenia
Svqn. akt III SA/Gd 666/12 POSTANOWIENIE Dnia 15 października 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Sudoł po rozpoznaniu w dniu 15 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia 6 sierpnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia ostatecznej decyzji w przedmiocie opłaty eksploatacyjnej za wydobycie kopaliny postanawia: oddalić wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku i doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 13 czerwca 2013 r. oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą nałożonej na skarżącego opłaty eksploatacyjnej za wydobycie kopaliny bez wymaganej koncesji.
Z protokołu przeprowadzonej rozprawy wynika, że skarżący prawidłowo został zawiadomiony o terminie posiedzenia, na które jednak nie stawił się.
Zgodnie z art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako ustawa p.p.s.a.) w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od ogłoszenia wyroku.
W związku z powyższym ww. termin bezskutecznie upłynął w dniu 20 czerwca 2013 r.
Brak wniesienia skargi kasacyjnej spowodował, że orzeczenie sądowe stało się prawomocne w dniu 16 lipca 2013 r.
Pismem złożonym w dniu 30 września 2013 r. J. K. zwrócił się do Sądu o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że nie dotrzymał terminu do założenia wniosku, gdyż oczekiwał na dosłanie mu wyroku wraz z uzasadnieniem przez Sąd. Wskazał, że uczestniczył w rozprawie i był zszokowany wydanym w sprawie rozstrzygnięciem. Po wydaniu wyroku przez trzy miesiące bezskutecznie oczekiwał na wyrok wraz z uzasadnieniem, działając w przekonaniu, że orzeczenia administracyjno-prawnym doręczane były z urzędu. W dniu 23 września 2013 r. skarżący udał się do Sądu by wyjaśnić przyczynę nieotrzymania wyroku wraz z uzasadnieniem. Został poinformowany, że wyrok uprawomocnił się i poinformowany o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Składając spóźniony wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku i doręczenie tego wyroku wraz z uzasadnieniem, skarżący wskazał dodatkowo na trudną sytuację życiową w jakiej się znalazł - długotrwałe pozostawanie bez pracy, brak środków finansowych, pożar domu, zły stan zdrowia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Wniosek jest niezasadny i nie podlega uwzględnieniu.
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a).
Stosownie do regulacji zawartej w art. 86 i 87 ustawy p.p.s.a. uchybiony termin można przywrócić jeżeli spełnione zostaną następujące przesłanki:
1. strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu;
2. ww. wniosek zostanie wniesiony w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu;
3. równocześnie ze złożeniem wniosku, strona dokona czynności, dla której określony był termin;
4. we wniosku uprawdopodobnione zostaną okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu;
5. powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sadowego;
Dla przywrócenia terminu konieczne jest, aby wskazane przesłanki zostały spełnione
łącznie.
Kryterium braku winy, jako przesłanki do przywrócenia uchybionego terminu wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić tylko wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 r., V SA 793/02, publ. Mon. Praw. 2002/23/1059).
Ponadto powszechnie przyjmuje się jako kryterium - obiektywny miernik staranności jakiej można od strony dbającej należycie o swoje interesy.
Przechodząc dalej, to istotnym dla oceny zasadności wniosku jest czy przywołane w nim okoliczności mogą uprawdopodabniać istnienie braku winy po stronie skarżącej w dokonaniu czynności procesowej.
Zdaniem Sądu, przedstawione we wniosku okoliczności nie uprawdopodabniają braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
W przedmiotowej sprawie, jako okoliczność - która spowodowała uchybienie terminu, skarżący wskazał na brak zorientowania w obowiązujących przepisach prawa i związane z tym faktem własne przekonanie, że po rozprawie, wyrok oddalający skargę wraz z uzasadnieniem zostanie mu przesłany z urzędu. Jak podniósł we wniosku miał świadomość, że "orzeczenia w trybie administracyjno-prawnym doręczne były z urzędu".
Jak podniesiono wyżej przywrócenie terminu następuje, gdy strona uprawdopodobni, że nie dokonała czynności bez własnej winy. A o braku winy można mówić wyłącznie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody, której strona nie mogła przezwyciężyć i gdy dochowano należytej staranności.
W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy nie można uznać, że skarżący dochował należytej staranności - jakiej można od strony dbającej należycie o swoje interesy. Do uchybienia terminu doszło z przyczyn zawinionych.
Przede wszystkim jak wynika z akt sprawy skarżący był prawidłowo powiadomiony o terminie rozprawy. Zawiadomienie zostało odebrane przez J. K. w dniu 28 maja 2013 r. (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru - k. 88 akt sądowych). Przy czym ważne jest, że zawiadomienie o rozprawie zawierało również pouczenie, w tym m.in. w punkcie 3, że w sprawach, w których oddalono skargę, uzasadnienie wyroku sporządza się wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku (dowód: zawiadomienie o terminie rozprawy, - k. 85 akt sądowych).
Zatem mając na uwadze fakt otrzymania zawiadomienia o rozprawie, jak i treść pouczenia, powziąwszy już wiadomość o terminie rozprawy, skarżący powinien uświadamiać sobie możliwość oddalenia skargi i wykazując należytą w tej sytuacji staranność, podjąć działania mające na celu zabezpieczenie własnych interesów - tj. uzyskać informację o zapadłym w sprawie rozstrzygnięciu (uczestnicząc w rozprawie lub np. dzwoniąc do Sądu). Następnie zaś w terminie 7 dni złożyć wniosek o sporządzenie i doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem. Zgodnie zaś z art. 177 § 1 ustawy p.p.s.a. termin do złożenia skargi kasacyjnej rozpoczyna bieg dopiero od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia wraz z uzasadnieniem. Nie jest zatem możliwe zaskarżenie orzeczeń oddalających skargi, wobec których strona nie wystąpiła o sporządzenie uzasadnienia.
Należy w tym miejscu dodać, że strona, która mimo prawidłowego pouczenia nie stosuje się do tego pouczenia, nie może skutecznie powoływać się na brak winy w uchybieniu terminu, jeśli nie zaistniały przeszkody fizyczne uniemożliwiające dokonanie czynności w przepisanym terminie (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2011 r., II OZ 54/11, lex nr 1071329 ).
W ocenie Sądu, z okoliczności przytoczonych przez samego skarżącego wynika, że w niniejszej sprawie brak było jakichkolwiek przeszkód do terminowego złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku, a następnie ewentualnego złożenia skargi kasacyjnej (art. 177 ustawy p.p.s.a.).
Spóźnienia w złożeniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia trudno uznać za niezawinione w sytuacji, gdy strona skarżąca wiedziała nie tylko o wydaniu wyroku, ale jak sama przyznaje wiedziała również, że jest on dla niej niekorzystny.
Odnosząc się do zawartej we wniosku o przywrócenie terminu argumentacji, należy wskazać również, że nieznajomość przepisów prawa, będące ze swej istoty okolicznością każdorazowo zawinioną przez stronę, nie może usprawiedliwić uchybienia terminu. Skarżący był prawidłowo zawiadomiony o rozprawie, zawiadomienie zawierało stosowne pouczenie i wiedział również o oddaleniu skargi przez Sąd. Zatem w tej sytuacji powinien podjąć czynności mające na celu ochronę swoich interesów. Nie można uznać, że bierne oczekiwanie przez okres ponad 3 miesięcy na "dosłanie wyroku wraz z uzasadnieniem", stanowi zachowanie należytej staranności.
Sąd dostrzega podniesiony przez skarżącego fakt, że jego sytuacja życiowa jest trudna. Jednak okoliczności takie jak np. zeszłoroczny pożar budynku czy brak pracy pozostają bez wpływu na możliwość złożenia w terminie wniosku. Skarżący zresztą nie wykazał w jaki konkretnie sposób okoliczności te mogłyby uniemożliwić mu terminowe złożenie wniosku.
Wobec powyższego Sąd, nie znajdując podstaw do uwzględnienia żądania, odmówił przywrócenia terminu na mocy art. 86 § 1 a contrario ustawy p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło