III SA/Gd 679/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.J. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia 7 września 2012 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia danych osobowych ze zbiorów meldunkowych postanawia odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. W dniu 1 kwietnia 2015 r. skarżący J. J. złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (k. [...] – [...] akt sprawy). W złożonym formularzu PPF rubryki od 7 do 11 ponownie opatrzone zostały sformułowaniem "brak". Z uwagi na brak danych odnośnie obecnego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 17 kwietnia 2015 r. skarżący został zobowiązany do przedstawienia: a) oświadczenia czy w okresie od dnia 1 stycznia 2014 r. do chwili obecnej wnioskodawca inicjował jakikolwiek postępowania w przedmiocie przewlekłości postępowania sądowego przed sądami powszechnymi; jeżeli tak – wnioskodawca winien był podać przed jakimi sądami przedmiotowe postępowania zostały zainicjowane, jakie zapadły w tych postępowaniach rozstrzygnięcia oraz jakie kwoty pieniężne w następstwie rozpoznania ewentualnych skarg zostały wnioskodawcy przyznane i wypłacone; b) oświadczenia czy w okresie od dnia 1 stycznia 2014 r. do chwili obecnej wnosił do sądów powszechnych pozwy o zapłatę przeciwko Skarbowi Państwa - sądom powszechnym, sądom administracyjnym i Aresztowi Śledczemu w W., organom samorządu zawodowego radców prawnych i adwokatów, komornikom sądowym, innym osobom fizycznym (w tym przeciwko reprezentującym go pełnomocnikom procesowym) lub osobom prawnym); w przypadku odpowiedzi twierdzącej wnioskodawca winien był wskazać sądy, przed którymi przedmiotowe postępowania zostały zainicjowane oraz sygnatury prowadzonych spraw; ponadto wnioskodawca winien był podać precyzyjne informacje o datach i treści zapadłych w tych sprawach rozstrzygnięć, w tym o wysokości kwot pieniężnych zasądzonych lub ewentualnie wypłaconych na jego rzecz w następstwie uprawomocnienia się i wykonania wydanych orzeczeń; c) oświadczenia czy wnioskodawca występuje obecnie w charakterze strony powodowej w jakichkolwiek sprawach o zapłatę zainicjowanych przed dniem 31 grudnia 2013 r. przeciwko Skarbowi Państwa - sądom powszechnym, sądom administracyjnym i Aresztowi Śledczemu w W., organom samorządu zawodowego radców prawnych i adwokatów, komornikom sądowym, innym osobom fizycznym (w tym przeciwko reprezentującym go pełnomocnikom procesowym) lub osobom prawnym); w przypadku odpowiedzi twierdzącej wnioskodawca winien był wskazać sądy, przed którymi przedmiotowe postępowania się toczą oraz sygnatury prowadzonych spraw; ponadto wnioskodawca winien był podać precyzyjne informacje o datach i treści zapadłych w tych sprawach rozstrzygnięć, w tym o wysokości kwot pieniężnych zasądzonych lub ewentualnie wypłaconych na jego rzecz w następstwie uprawomocnienia się i wykonania wydanych orzeczeń. W wydanym zarządzeniu wskazano termin na jego wykonanie oraz wyjaśniono, że niewykonanie wezwania może skutkować odmową przyznania prawa pomocy. W pisemnej odpowiedzi z dnia 28 kwietnia 2015 r. wnioskodawca wskazał, że "[...] w okresie wskazanym przez Sąd nie składał żadnych skarg na przewlekłość postępowania i pozwów o zapłatę, a więc nie osiągał żadnych dochodów z tegoż okresu [...]". Do złożonego pisma wnioskodawca dołączył zaświadczenie z dnia 24 kwietnia 2015 r. wydane przez Dyrektora Aresztu Śledczego w W. obrazujące stan środków na koncie depozytowym i akumulację oraz stan zajęć komorniczych. Z uwagi na prawomocne oddalenie poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy (co nastąpiło postanowieniem Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 10 marca 2015 r., sygn. akt II OZ 169/15) zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 11 maja 2015 r. skarżący został ponadto zobowiązany do przedstawienia nowych (zmienionych) okoliczności związanych z jego sytuacją majątkową i możliwościami płatniczymi, które uzasadniałyby zmianę dotychczasowego stanowiska w kwestii przyznania wnioskodawcy prawa pomocy. W wydanym zarządzeniu wskazano termin na jego wykonanie oraz wyjaśniono, że niewykonanie wezwania może skutkować odmową przyznania prawa pomocy. Wyżej wskazany termin siedmiodniowy został wnioskodawcy dwukrotnie przedłużony. W pisemnej odpowiedzi datowanej na dzień 24 czerwca 2015 r. skarżący wskazał, że jest kawalerem bezdzietnym, nie pracuje z uwagi na swoje wykształcenie i ogólnie zły stan zdrowia. Do złożonego pisma wnioskodawca dołączył zaświadczenie z dnia 23 czerwca 2015 r. wydane przez Dyrektora Aresztu Śledczego w W. obrazujące stan środków na koncie depozytowym i akumulację oraz stan zajęć komorniczych. W tym stanie uznano, co następuje. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Co istotne, po prawomocnym oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy (jak w niniejszej sprawie), wnioskodawca może złożyć kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Rozpoznanie kolejnego wniosku nie może jednakże polegać na weryfikowaniu ocen i rozstrzygnięcia objętego wcześniejszym prawomocnym postanowieniem. Prawomocne postanowienie w tym zakresie wiąże bowiem nie tylko strony, ale także sąd. Ponowne rozstrzygnięcie w tym przedmiocie jest zatem dopuszczalne, ale tylko z uwagi na takie okoliczności, które powstały później i w sposób zasadniczy zmieniają sytuację materialną strony (zob. w tej materii: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 września 2011 r. sygn. akt II OZ 830/11; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając na uwadze powyższe zapatrywanie należy wskazać, że w kolejnym wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawca nie przedstawił jakikolwiek nowych okoliczności uzasadniających zmianę dotychczasowego stanowiska w kwestii przyznania prawa pomocy. Ponadto należy zauważyć, że treść pisma wnioskodawcy z dnia 24 czerwca 2015 r. nie zawiera odpowiedzi na wezwanie określone transparentnie w pkt 1a) zarządzenia referendarza sądowego z dnia 11 maja 2015 r. Wezwanie to odnosiło się bowiem do konieczności wskazania nowych (zmienionych) okoliczności związanych z sytuacją majątkową i możliwościami płatniczymi, które uzasadniałyby zmianę dotychczasowego stanowiska w kwestii przyznania wnioskodawcy prawa pomocy. Na tle rozpatrywanej sprawy oraz z uwagi na treść wszystkich wcześniejszych prawomocnych orzeczeń oddalających wnioski o przyznanie prawa pomocy za okoliczność wystarczającą do zmiany dotychczasowego stanowiska w kwestii przyznania wnioskodawcy prawa pomocy nie można uznać zmiany stanu zajęć komorniczych zobrazowanej zaświadczeniem administracji zakładu karnego. Jeżeli zaś od momentu prawomocnego oddalenia poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie powstaną okoliczności, które w sposób zasadniczy zmieniają sytuację materialną strony (a które to okoliczności strona powinna przedstawić w sposób nie budzący wątpliwości) referendarz sądowy - przy biernej postawie wnioskodawcy - nie ma jakichkolwiek podstaw do wydania rozstrzygnięcia uwzględniającego ponowny wniosek. W reasumpcji, referendarz sądowy działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia, odmawiając przyznania prawa pomocy w żądanym przez wnioskodawcę zakresie.