III SA/Gd 739/05
WyrokWSA w Gdańsku2006-03-15
Skład orzekający: Marek Gorski, Felicja Kajut, Krzysztof Gruszecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, umarzając postępowanie odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. i art. 105 § 1 k.p.a. z powodu bezprzedmiotowości, prawidłowo zastosował prawo, gdy nauczyciel nie uzyskał pozytywnej oceny dorobku zawodowego za okres stażu?Ratio decidendi
Organ odwoławczy wydał decyzję z naruszeniem art. 138 k.p.a., ponieważ umorzył postępowanie odwoławcze, podczas gdy przepis ten określa wyłączną kompetencję organu odwoławczego do wydawania decyzji w nim określonych, a sentencja decyzji była inna. Ponadto, organ nie wykazał istnienia przyczyn bezprzedmiotowości postępowania, gdyż nauczyciel nie uzyskał pozytywnej oceny dorobku zawodowego, co uniemożliwiało zastosowanie art. 9d ust. 7 Karty Nauczyciela dotyczącego terminu złożenia wniosku o postępowanie egzaminacyjne. Naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Nauczycielka M. K.-M. otrzymała negatywną ocenę dorobku zawodowego za okres stażu. Po odwołaniu, organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na brak zatrudnienia nauczycielki oraz upływ terminu do złożenia wniosku o postępowanie egzaminacyjne. Nauczycielka zaskarżyła tę decyzję, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym art. 153 PPSA, wskazując na ignorowanie przez organ wskazań sądu z poprzedniego wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Gorski Sędzia WSA Felicja Kajut (spr.) Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki Protokolant Kinga Czernis po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. K.-M. na decyzję [...] Kuratora Oświaty [...] Delegatura w S. z dnia 28 października 2005 r. nr [...] w przedmiocie oceny dorobku zawodowego nauczyciela kontraktowego uchyla zaskarżoną decyzję.
W dniu 29 czerwca 2004 r. Dyrektor Szkoły Podstawowej i Gimnazjum w S. dokonał negatywnej oceny dorobku zawodowego za okres stażu nauczyciela kontraktowego mgr. M. K.-M. w dniach od 21 września 2001 r. do 31 maja 2004r. Ocenę sporządzono w oparciu o sprawozdanie M. K.-M., projekt oceny dorobku zawodowego nauczyciela sporządzony przez opiekuna stażu oraz wnioski z nadzoru nad przebiegiem stażu i dorobek zawodowy. Dyrektor szkoły stwierdził, że nauczycielka w ciągu 3 lat pracy w charakterze pedagoga szkolnego próbowała rozpoznać środowisko rodzinne uczniów i dobrze układała jej się współpraca z Poradnią Psychologiczno-Pedagogiczną w U., a później w S. W tym okresie zostało przebadanych około 160 uczniów. Wskazano jednak na nieliczne badania uczniów z problemami wychowawczymi. Kontakt z policją polegał na przesłuchaniu uczniów w gabinecie pedagoga, kilku wspólnych wyjazdach do domów rodzinnych uczniów oraz przeprowadzeniu kilku zajęć z udziałem przedstawicieli Szkoły Policji w S. W miarę możliwości nauczycielka organizowała pomoc uczniom z rodzin znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej.
Nadto stwierdzono, że nie układała się współpraca z opiekunem stażu, w wyniku czego nie przeprowadzono żadnych wspólnych zajęć. W roku szkolnym 2003/2004 nie było żadnego posiedzenia Szkolnej Komisji Wychowawczej w której M. K.-M. pełniła funkcję przewodniczącej. Bardzo słabo układała się współpraca z wychowawcami w zakresie poprawy frekwencji uczniów na zajęciach. Nadto zdarzały się inne nieprawidłowości polegające na: braku prowadzenia pedagogizacji rodziców oraz szkolenia nauczycieli. M. K.-M. nie prowadziła w okresie stażu ani jednego apelu, poświęconego dyscyplinie lub sprawom wychowawczym. Zarzucono również nierzetelne informowanie rodziców o możliwości nie promowania uczniów, podanie do prasy niesprawdzonych informacji o uczniu oraz reprezentowania szkoły bez upoważnienia dyrektora.
M. K.-M. złożyła od powyższej oceny odwołanie do Kuratora Oświaty [...] wnosząc o jej uchylenie. W obszernym uzasadnieniu strona przedstawiła przebieg swojej pracy zawodowej, odniosła się również do przedstawionych przez Dyrektora Szkoły Podstawowej i Gimnazjum w S. argumentów przemawiających za dokonaniem negatywnej oceny jej dorobku zawodowego. Strona wskazała, że jej osiągnięcia jako pedagoga szkolnego są potwierdzone wieloma zaświadczeniami. Ocena została wystawiona z pogwałceniem obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa i świadczy o brak ich znajomości. Biorąc pod uwagę szereg błędów formalnych przy wystawianiu oceny oraz jej niezgodność z przedstawioną przez stronę dokumentacją strona uważała zaskarżoną ocenę za nieważną z mocy prawa.
Dyrektor Delegatury w S. Kuratorium Oświaty [...] decyzją z dnia 26 lipca 2004r. nr [...] podtrzymał negatywną ocenę dorobku zawodowego M. K.-M.
M. K.-M. wniosła na powyższą decyzje skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który wyrokiem z dnia 8 września 2005r. Sygn. akt III SA/Gd 479/04 uchylił zaskarżoną decyzję.
Sąd stwierdził, że decyzje wydano z naruszeniem art. 7, 77 i 107 k.p.a. i wskazał, by organ ponownie rozpatrujący sprawę rozważył możliwość uzupełnienie materiału dowodowego na okoliczności wskazane w odwołaniu. Sąd uznał bowiem, że organ wydając decyzję nie uwzględnił całości materiału dowodowego i nie wykazał w sposób przekonywujący zasadności swego rozstrzygnięcia. Nadto decyzja winna spełniać wymagania określone w art.107 k.p.a.
Rozpatrując sprawę ponownie Dyrektor Delegatury w S. Kuratorium Oświaty [...] działając na podstawie art. 9c ust.9, art. 9d ust. 7 ustawy z dnia 26 stycznia 1982r. Karta Nauczyciela 9 Dz. U. z 2003r. Nr 118, poz. 1112 ze zm.) oraz art. 104, 105 i 138 § 1 pkt 3 k. p. a. orzekł o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu stwierdzono, że organ drugiej instancji pismem z dnia 25 października 2005r. został poinformowany przez Dyrektora Szkoły Podstawowej i Gimnazjum w S., że M. K.-M. od dnia 1 września 2004r. nie jest nauczycielem w w/w zespole szkół. Organ powołał się na art. 9 d ust. 7 Karty Nauczyciela, z którego wynika, że nauczyciel kontraktowy składa wniosek o podjęcie postępowania egzaminacyjnego w roku uzyskania pozytywnej oceny dorobku zawodowego za okres stażu. W przypadku niedotrzymania w/w terminu nauczyciel jest zobowiązany do ponownego odbycia stażu w pełnym wymiarze. Wydanie oceny dorobku zawodowego strony jest niemożliwe z uwagi na upływ terminu określonego w cytowanym wyżej przepisie oraz ze względu na brak zatrudnienia w/w na stanowisku nauczyciela w Zespole Szkół w S. W tej sytuacji zdaniem organu prowadzenie postępowania stało się bezprzedmiotowe.
W skardze na powyższą decyzję M. K.-M. zarzuciła, że została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego tj. Karty nauczyciela i prawa procesowego.
W ocenie skarżącej organ drugiej instancji dopuścił się naruszenia art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), z treści którego wynika dla organu obowiązek uwzględnienia oceny prawnej i wskazań Sądu co do dalszego postępowania. Tymczasem organ odwoławczy całkowicie zignorował pogląd prawny i wskazania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku zawarte w treści uzasadnienia wyroku z dnia 8 września 2005r. Skarżącą przyznaje, że w/w wyrok dotyczy decyzji z dnia 26 lipca 2004r., jednak zawarte w nim twierdzenia mają pełne odniesienie do zaskarżonej decyzji. Skarżącą powołała się przy tym na przepis art. 9h ust. 2 Karty Nauczyciela. Zdaniem skarżącej w wyroku z dnia 8 września 2005r. Sąd wykazał, że w przypadku skarżącej procedury postępowania egzaminacyjnego była i są dotknięte nieważnością.
Nadto skarżąca powołując się na treść art. 10 ust. 4 Karty Nauczyciela stwierdziła, że jej stosunek pracy z dniem 31 sierpnia 2004r. przekształcił się w stosunek pracy na czas nieokreślony, tym samym stanowisko organu drugiej instancji jest bezprzedmiotowe.
W końcu skarżąca stwierdziła, że zarzuty, które odnosiła do decyzji z dnia 26 lipca 2004r. zachowują aktualność w stosunku do decyzji, które dotyczy skarga.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie powołując się w uzasadnieniu na argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) rozstrzygając w granicach danej sprawy, sąd administracyjny nie jest związany granicami skargi.
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ale z innych przyczyn niż w niej podniesione.
W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że wydając zaskarżoną decyzję organ orzekł o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie odwoławcze powołując w podstawie prawnej decyzji art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy wydaje decyzję, w której umarza postępowanie odwoławcze. Kodeks postępowania administracyjnego nie określa przesłanek umorzenia postępowania odwoławczego, przyjmuje się jednak w doktrynie i orzecznictwie, że podstawę umorzenia stanowi w tym przypadku przepis art. 105 § 1 k.p.a. Skutkiem prawnym takiej decyzji jest pozostawienie w obrocie prawnym decyzji zaskarżonej odwołaniem.
Odnosząc powyższe do podstawy prawnej zaskarżonej decyzji i do jej sentencji, należy stwierdzić, że decyzja ta została wydana z naruszeniem art. 138 k.p.a. Przepis ten określa wyłączną kompetencję organu odwoławczego do wydawania decyzji w nim określonych ( tak zob. Małgorzata Jaśkowska, Andrzej Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz 2005, s. 795). Tym samym decyzja o sentencji innej niż wymienione w tym przepisie jest wadliwa.
Odnosząc się z kolei do prawidłowości przyjętej przez organ odwoławczy przesłanki przemawiającej jego zdaniem za umorzeniem postępowania jako bezprzedmiotowego, to zdaniem Sądu stanowisko to nie jest zasadne. W uzasadnieniu decyzji organ powołał się na art. 9 d ust. 7 Karty Nauczyciela, który stanowi, że nauczyciel kontraktowy składa wniosek o podjęcie postępowania egzaminacyjnego w roku uzyskania pozytywnej oceny dorobku zawodowego za okres stażu. W przypadku niedotrzymania tego terminu nauczyciel jest zobowiązany do ponownego odbycia stażu w pełnym wymiarze. Zdaniem organu, wydanie oceny dorobku zawodowego skarżącej jest niemożliwe z uwagi na upływ terminu określonego w cytowanym wyżej przepisie.
Jak wynika z literalnego brzmienia w/w przepisu reguluje on kwestię terminu złożenia przez nauczyciela kontraktowego wniosku o podjęcie postępowania egzaminacyjnego, przy czym dla złożenia takiego wniosku niezbędne jest uzyskanie pozytywnej oceny dorobku zawodowego za okres stażu. W sytuacji zatem, gdy skarżąca nie uzyskała takiej pozytywnej oceny, nie można uznać, że w odniesieniu do skarżącej termin, o którym mowa w art. 9d ust. 7 Karty Nauczyciela upłynął.
Organ nie wykazał również, na jakiej podstawie przyjął twierdzenie, że brak zatrudnienia skarżącej na stanowisku nauczyciela w Zespole Szkół w S. stanowił kolejną przesłankę umorzenia postępowania.
A zatem należy uznać, że organ nie wykazał istnienia przyczyn bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego, czym naruszył przepis art. 105 § 1 k.p.a.
Odnosząc się z kolei do zarzutów skargi Sąd pragnie zaznaczyć, że sądy administracyjne nie mają kompetencji do merytorycznego rozpatrywania spraw administracyjnych i wydawania decyzji bądź innych aktów, które są zastrzeżone do kompetencji organów administracji publicznej. Z uwagi na powyższe, mając na uwadze treść podjętego przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia i wady, którymi jest ono dotknięte, Sąd nie może zając stanowiska w kwestii merytorycznych zarzutów skargi.
Reasumując należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja zostały wydana z naruszeniem powołanych wyżej przepisów art. 105 § 1 i 138 k.p.a. i naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy ustawy.
Wskazania co do dalszego toku postępowania wynikają z powyższych rozważań.
Z przytoczonych względów na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało zaskarżoną decyzję uchylić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło