III SA/Gd 790/17
PostanowienieWSA w Gdańsku2018-05-24
Skład orzekający: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest właściwy do uwzględnienia sprzeciwu strony skarżącej dotyczącego wyznaczenia adwokata z urzędu, gdy skarżący domaga się ustanowienia adwokata z konkretnej, terytorialnie odmiennej izby adwokackiej?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpatrywania sprzeciwu strony skarżącej dotyczącego wyznaczenia adwokata z urzędu, jeśli skarżący kwestionuje jedynie przynależność terytorialną wyznaczonego adwokata do określonej izby adwokackiej, a nie zasadność ustanowienia adwokata jako takiego. Kwestie związane z wyborem konkretnego pełnomocnika i jego współpracą ze stroną należą do kompetencji właściwego samorządu zawodowego.Stan faktyczny
Skarżący K. J. wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej dotyczącą zmiany nazwy ulicy. Referendarz sądowy przyznał mu prawo pomocy, najpierw przez zwolnienie z kosztów sądowych, a następnie przez ustanowienie adwokata z urzędu. Skarżący złożył sprzeciw od postanowienia o ustanowieniu adwokata, domagając się wyznaczenia adwokata z innej izby adwokackiej, argumentując to miejscem zamieszkania. Sąd rozpoznał sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 6 marca 2018 r., sygn. akt III SA/Gd 790/17.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu K. J. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 6 marca 2018 r., sygn. akt III SA/Gd 790/17 o ustanowieniu dla skarżącego adwokata z urzędu w sprawie ze skargi K. J. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia 26 czerwca 2017 r., nr [...] w przedmiocie zmiany nazwy ulicy postanawia: utrzymać w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 6 marca 2018 r., sygn. akt III SA/Gd 790/17.
Pismem z dnia 20 lipca 2017 r. K. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na uchwałę Rady Miejskiej Nr [...] z dnia 26 czerwca 2017 r. w sprawie zmiany nazwy ulicy.
Postanowieniem z dnia 29 listopada 2017 r. referendarz sądowy przyznał K. J. prawo pomocy przez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
W związku z kolejnym wnioskiem skarżącego referendarz sądowy postanowieniem z dnia 6 marca 2018 r. przyznał mu prawo pomocy przez ustanowienie adwokata z urzędu. [...] Izba Adwokacka w G. wyznaczyła adwokata z urzędu w niniejszej sprawie, o czym poinformowała Sąd w dniu 22 marca 2018 r.
Skarżący złożył sprzeciw od powyższego postanowienia referendarza sądowego wskazując, że jest mieszkańcem C., a żaden adwokat z C. nie należy do [...] Izby Adwokackiej lecz do Izby Adwokackiej w B.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 260 § 1 z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a.") rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowienia referendarza sądowego, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza zmienia lub utrzymuje w mocy.
Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
W rozpatrywanej sprawie wnioskodawcy przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, zarówno poprzez zwolnienie z kosztów sądowych (postanowienie referendarza sądowego z dnia 29 listopada 2017 r. utrzymane w mocy przez WSA w Gdańsku postanowieniem z dnia 22 lutego 2018 r.), jak też ustanowienie adwokata postanowieniem referendarza sądowego z dnia 6 marca 2018 r.
Rozpatrywany obecnie sprzeciw dotyczy ostatniego z ww. postanowień. Zaznaczyć należy, że wnioskodawca nie kwestionuje zasadności ustanowienia adwokata z urzędu, ale wnosi o ustanowienie adwokata z Izby Adwokackiej z B., a nie z Izby Adwokackiej w G., gdyż jako mieszkaniec C. chce mieć kontakt z adwokatem, który ma swoją kancelarię w tym mieście.
W ocenie Sądu zaskarżone rozstrzygniecie referendarza sądowego w sprawie jest prawidłowe.
Należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 253 § 1 p.p.s.a. o wyznaczenie adwokata sąd zwraca się do właściwej okręgowej rady adwokackiej, doręczając postanowienie o przyznaniu prawa pomocy. Tak też został wyznaczony adwokat w niniejszej sprawie. Po wydaniu przez referendarza postanowienia o ustanowieniu adwokata Sąd zwrócił się do właściwej dla siedziby tut. Sądu – [...] Izby Adwokackiej w G., która wyznaczyła pełnomocnika w osobie adwokat – M.T. (pismo z dnia 22 marca 2018 r., k. – 152).
Ustanawiając na rzecz strony adwokata lub radcę prawnego sąd nie wskazuje w wydanym postanowieniu konkretnego pełnomocnika. Sąd zwracając się do właściwego organu samorządu zawodowego o wyznaczenie pełnomocnika może jedynie poinformować ten organ, że strona wnosiła o ustanowienie konkretnego pełnomocnika. Zgodnie bowiem z art. 244 § 3 p.p.s.a. jeżeli strona we wniosku wskazała adwokata, radcę prawnego właściwa okręgowa rada adwokacka, lub właściwa rada okręgowa izby radców prawnych w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym adwokatem lub radcą prawnym, wyznaczy adwokata lub radcę prawnego wskazanego przez stronę.
Nadto sposób reprezentacji i współpracy pełnomocnika z mocodawcą nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Kwestie w zakresie relacji między pełnomocnikiem i stroną, jak i możliwości wyznaczenia innego pełnomocnika, należą wyłącznie do właściwego samorządu zawodowego, gdyż zmiana pełnomocnika z urzędu winna odbywać się na płaszczyźnie działalności właściwych organów samorządu zawodowego. To okręgowa rada adwokacka jest uprawniona do zmiany dotychczasowego pełnomocnika, o którego przyznaniu orzekł wcześniej wojewódzki sąd administracyjny, a nie ten sąd (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2018 r., sygn. akt I OZ 1919/17, publ: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Podkreślić raz jeszcze należy, że przedmiotowa sprawa sądowoadministracyjna toczy się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku, a w związku z tym zasadne było wystąpienie przez tut. Sąd do [...] Izby Adwokackiej o wyznaczenie przez tę Izbę adwokata dla skarżącego. Poza tym w orzecznictwie prezentowane jest stanowisko, że brak jest przepisu który uprawniałby stronę do żądania ustanowienia kolejnego adwokata przez sąd w sytuacji, gdy dotychczas wyznaczony adwokat nie spełni jej oczekiwań (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 4 stycznia 2011 r., sygn. akt II OZ 1313/10; z dnia 27 maja 2011 r., sygn. akt I OZ 375/11, publ.: j.w.).
Reasumując, referendarz sądowy przyznał skarżącemu zaskarżonym postanowieniem prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu, to jednak realizację tego prawa w aspekcie personalnym, tj. wskazanie konkretnej osoby adwokata, pozostawił właściwym organom samorządu zawodowego adwokatów, dlatego w niniejszej sprawie kwestionowanie przez skarżącego osoby wyznaczonego pełnomocnika z uwagi na przynależność do określonej terytorialnie izby samorządu adwokackiego, nie może stanowić podstawy do zmiany zaskarżonego postanowienia przez tut. Sąd. Wyjaśnić należy, że to sam skarżący - na podstawie przyznanego mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata z urzędu – może wystąpić do [...] Izby Adwokackiej z wnioskiem o oczekiwaną zmianę pełnomocnika w ramach przyznanego mu już prawa pomocy.
Mając na względzie wskazane wyżej okoliczności Sąd, na podstawie art. 260 § 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło