III SAB/Gd 366/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Sudoł Asesor WSA Adam Osik (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 lutego 2025 r. sprawy ze skargi A. H. na bezczynność Wojewody Pomorskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu A. H. ze Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi. Skarżący A. H., reprezentowany przez radcę prawnego K. Z., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Wojewody Pomorskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego wskazał, że w dniu 9 stycznia 2024 r. złożono wniosek o udzielenie skarżącemu zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej, a w dniu 24 czerwca 2024 r. ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie na podstawie art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 572) – dalej jako: "k.p.a.". Do dnia wniesienia skargi organ nie rozpoznał wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Pomorski wniósł o jej odrzucenie z uwagi na niewyczerpanie przez stronę środków zaskarżenia, o których mowa w art. 52 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") w zw. z art. 53 § 2b p.p.s.a. albowiem ponaglenie zostało złożone przez skarżącego przed upływem terminu określonego w art.37 § 1 pkt 1 k.p.a. Odpowiedź na skargę doręczono pełnomocnikowi skarżącego, który nie odniósł się w żaden sposób do stanowiska organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 37 § 3 lit. a k.p.a. jeżeli ponaglenie zostało wniesione przed upływem terminu określonego w art. 35 albo przepisach szczególnych, organ prowadzący postępowanie pozostawia je bez rozpoznania. Skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu (art. 53 § 2b p.p.s.a.). Wniosek skarżącego o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej wpłynął do Wojewody Pomorskiego w dniu 9 stycznia 2024 r. Po wezwaniu wystosowanym przez organ do pełnomocnika skarżącego w dniu 31 stycznia 2024 r. skarżący złożył wniosek osobiście – dopełniając obowiązku złożenia odcisków palców w dniu 5 marca 2024 r. Ponaglenie skierowane do organu przez pełnomocnika skarżącego, znajdujące się w aktach administracyjnych zostało nadane w urzędzie pocztowym w dniu 24 czerwca 2024 r. Ani skarżący, ani jego pełnomocnik nie wykazali, by złożyli w terminie późniejszym inne jeszcze ponaglenie do organu administracji. Przyjąć należy, że spełnienie zawartego w art. 53 § 2 b p.p.s.a. wymogu wniesienia ponaglenia przed wniesieniem skargi uzależnione jest od skuteczności ponaglenia. Oznacza to, że wymóg ten uznaje się za spełniony wówczas, gdy ponaglenie jest złożone w czasie, gdy organowi można postawić zarzut bezczynności. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 stycznia 2021 r. sygn. akt II OSK 2203/20 (CBOSA) wskazał, że skutki ponaglenia dla dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego można rozważać jedynie w kontekście ponaglenia skutecznie wniesionego. Tylko takie ponaglenie daje stronie możliwość wniesienia skargi do sądu. Z tym poglądem należy się w pełni zgodzić. Ponaglenie złożone przed upływem terminu określonego w art. 35 k.p.a. albo przepisach szczególnych jest przedwczesne i z tego powodu podlega pozostawieniu bez rozpoznania na podstawie art. 37 ust. 3 a k.p.a., a co za tym idzie nie wywiera także skutku procesowego w postaci wyczerpania środków zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 p.p.s.a. W konsekwencji skarga poprzedzona takim przedwczesnym ponagleniem podlega odrzuceniu, jako niedopuszczalna z innych przyczyn w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 20 stycznia 2022 r. II OSK 2772/21, CBOSA). Zgodnie z art. 223 w zw. z art. 210 ust. 1 i 2 lit. a i b ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 769): 1. Decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt stały wydaje się w terminie 6 miesięcy. 2. Termin, o którym mowa w ust. 1, biegnie od dnia, w którym nastąpiło ostatnie z następujących zdarzeń: 1) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt stały osobiście lub nastąpiło jego osobiste stawiennictwo w urzędzie wojewódzkim po złożeniu tego wniosku, chyba że wobec cudzoziemca nie stosuje się wymogu osobistego stawiennictwa, lub 2) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt stały, który nie zawiera braków formalnych lub zostały one uzupełnione, lub 3) cudzoziemiec przedłożył dokumenty, o których mowa w art. 203 ust. 2 pkt 2, lub upłynął bezskutecznie wyznaczony przez wojewodę termin, o którym mowa w art. 203 ust. 2a. Skoro skarżący złożył wniosek osobiście – dopełniając obowiązku złożenia odcisków palców w dniu 5 marca 2024 r. to od tej daty rozpoczął swój bieg termin 6 miesięcy do wydania decyzji rozstrzygającej wniosek. Termin powyższy stanowi niewątpliwie "termin określony w przepisach szczególnych", o jakim mowa w art. 37 § 3 a k.p.a. W tych okolicznościach ponaglenie złożone przez pełnomocnika skarżącego w dniu 24 czerwca 2024 r. było przedwczesne i bezskuteczne. W świetle powyższych rozważań ponaglenie to nie mogło odnieść zamierzonego skutku w postaci "wyczerpania środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 1 p.p.s.a. i otwarcia drogi do wniesienia skargi na bezczynność organu. W tym stanie sprawy Sąd skargę odrzucił, jako niedopuszczalną na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Sąd orzekł o zwrocie kwoty 100 zł uiszczonej tytułem wpisu od skargi, na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis w przypadku pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.