III SAB/Gd 50/25

WyrokWSA w Gdańsku2025-03-27

Skład orzekający: Jacek Hyla, Bartłomiej Adamczak, Adam Osik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności lub przewlekłości w postępowaniu w sprawie udzielenia zezwolenia na pracę dla cudzoziemca, i czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności w postępowaniu w sprawie udzielenia zezwolenia na pracę dla cudzoziemca, jednakże bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W związku z wydaniem decyzji przez organ przed rozprawą, sąd ograniczył się do stwierdzenia bezczynności. Sąd oddalił również żądanie przyznania sumy pieniężnej lub wymierzenia grzywny, uznając je za niezasadne.
Stan faktyczny
G. Spółka z o.o. wniosła skargę na bezczynność i przewlekłość postępowania Wojewody Pomorskiego w sprawie wydania zezwolenia na pracę dla cudzoziemca. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez przekroczenie terminów załatwienia sprawy. Wniosek wpłynął do organu w listopadzie 2024 r., a decyzja została wydana dopiero w marcu 2025 r. Organ w odpowiedzi na skargę wskazał na braki we wniosku i konieczność jego uzupełniania. Sąd stwierdził bezczynność organu, ale uznał, że nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono, że Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 2. Oddalono skargę w pozostałym zakresie. 3. Zasądzono od Wojewody Pomorskiego na rzecz skarżącej G. Spółki z o.o. kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Asesor WSA Adam Osik, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 marca 2025 r. sprawy ze skargi G. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. na bezczynność i przewlekłość postępowania prowadzonego przez Wojewodę Pomorskiego w sprawie udzielenia zezwolenia na pracę 1. stwierdza, że Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. oddala skargę w pozostałym zakresie; 3. zasądza od Wojewody Pomorskiego na rzecz skarżącej G. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. G. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Pomorskiego w przedmiocie rozpoznania wniosku o wydanie zezwolenia na pracę dla cudzoziemca S. - obywatela Bangladeszu. W złożonej skardze skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i art. 36 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.), powoływanej dalej w skrócie "k.p.a.", polegające na rażącym przekroczeniu terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym, wnosząc w związku z powyższym o: zobowiązanie Wojewody Pomorskiego do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi; przyznanie skarżącej sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), powoływanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", ewentualnie wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.; wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.; zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącej według norm przepisanych w tym kosztów zastępstwa procesowego w podwójnej wysokości, opłaty sądowej oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W uzasadnieniu skarżąca spółka podniosła, że jej wniosek wpłynął do organu w dniu 7 listopada 2024 r. a zatem w tym to dniu doszło do wszczęcia postępowania. W toku postępowania organ nie dopełnił obowiązku określonego w art. 36 k.p.a. i nie zawiadomił stron o zwłoce w załatwieniu sprawy, jak również nie wskazał nowego terminu jej załatwienia. W związku z tym, zdaniem skarżącej, organ pozostaje w bezczynności, gdyż w ustawowym terminie nie zakończył postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu ani nie podjął stosownej czynności. Wystąpiła także przewlekłość postępowania, gdyż podejmowane przez organ czynności procesowe miały charakter czynności pozornych, nieistotnych dla załatwienia sprawy. Tym samym organ nie dochował należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie w sposób zgodny z prawem. W ocenie skarżącej przekroczenie ustawowego i maksymalnego zarazem terminu załatwienia sprawy przez organ jest znaczne i niezaprzeczalne, a przy tym pozbawione racjonalnego uzasadnienia, za które z pewnością nie można uznać powtarzanych od 2014 r. twierdzeń organu o brakach kadrowych. Ponadto skarżąca podkreśliła, że sytuacja, w której strona czeka tak długo, jak w rozpoznawanej sprawie, na rozstrzygnięcie organu administracji publicznej (wydanie przez ten organ decyzji zezwalającej na pracę) nie da się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa i jednoznacznie wskazuje na rażące naruszenie prawa. Zachowanie organu nie zasługuje na aprobatę i w sposób oczywisty podważa zaufanie jednostki do organów administracji publicznej. Organ nie może także w nieskończoność (co czyni od dłuższego już czasu) powoływać się na kłopoty kadrowe i zmiany organizacyjne. Skarżąca również w wyniku bezczynności organu administracji ponosi realne straty w postaci braku możliwości prowadzenia działalności gospodarczej. W związku z powyższym skarżąca wskazała, że w doktrynie przyznanie sumy pieniężnej jest swoistym zadośćuczynieniem za bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Wymierzona kara powinna uzmysłowić organowi I instancji powinność odpowiedniego organizowania czasu pracy i ustalania priorytetów działania w czasie w taki sposób, aby strony nie czekały kilkanaście miesięcy na wydanie nie będąc przy tym zawiadomione o przyczynach ewentualnej zwłoki w terminowym rozpatrzeniu sprawy. Takie działanie narusza zasadę pogłębiania zaufania do administracji publicznej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Pomorski wniósł o jej oddalenie oraz odstąpienie od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości i orzeczenie ich w kwocie 200 zł na mocy art. 206 p.p.s.a. Organ poinformował, że wniosek skarżącego o wydanie zezwolenia na pracę został wniesiony za pośrednictwem systemu "Zatrudnienia Cudzoziemców" w dniu 7 listopada 2024 r. Wniosek strony był niekompletny oraz nie został opłacony. W dniu 13 listopada 2024 r. strona w uzupełnieniu do wniosku przesłała oświadczenie podmiotu powierzającego pracę, a w dniu 5 grudnia 2024 r. potwierdzenie uiszczenia opłaty od wniosku dokonanej w tym dniu. W dniu 16 grudnia 2024 r. do Wojewody Pomorskiego wpłynęła skarga G. Spółki z o.o. z siedzibą w G. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Pomorskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pracę. Pismem z dnia 10 stycznia 2025 r. organ wezwał stronę do złożenia prawidłowo wypełnionego i podpisanego oświadczenie podmiotu powierzającego pracę, albowiem nie został on podpisany przez osobę upoważnioną zgodnie z danymi zawartymi w KRS. Ponadto wezwał stronę do przedłożenia prawidłowo podpisanego pełnomocnictwa udzielonego pełnomocnikowi strony. W dniu 16 stycznia 2025 r. wpłynęła korekta wniosku, do której załączono prawidłowo potwierdzone w formie elektronicznej pełnomocnictwo. Drogą mailową pracownik kancelarii pełnomocnika poinformował organ, że oryginał ww. oświadczenia podmiotu powierzającego zostanie przesłany pocztą. Korespondencja wraz z oświadczeniem wpłynęła do organu w dniu 20 stycznia 2025 r., jednak oświadczenie nie było prawidłowo wypełnione, bowiem zawierało adres spółki niezgodny z danymi w KRS. W dniu 28 stycznia 2025 r. pracownik urzędu poinformował o tym fakcie pełnomocnika strony, który zobowiązał się dosłać poprawiony dokument. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ przywołał definicję bezczynności i przewlekłości postępowania akcentując, że w niniejszej sprawie istotnym jest stwierdzenie, w którym momencie doszło do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie. Organ wnosząc o oddalenie skargi, podniósł., że gdyby skarżącemu-przedsiębiorcy profesjonalnie zajmującemu się zatrudnianiem cudzoziemców i reprezentowanemu przez profesjonalnego pełnomocnika specjalizującego się w prawie cudzoziemców, rzeczywiście zależało na jak najszybszym załatwieniu sprawy, wniosek strony zostałby złożony w sposób kompletny lub niezwłocznie i prawidłowo uzupełniony. W odniesieniu do wnioskowanej przez stronę sumy pieniężnej oraz grzywny organ powołał się na wyroki: WSA w Gliwicach z dnia 24 listopada 2022 r. sygn. akt II SAB/Gl 102/22 oraz WSA w Gdańsku z dnia 11 stycznia 2024 r. sygn. akt III SAB/Gd 206/23) a także wskazał na treść art. 149 § 2 p.p.s.a. Jednocześnie organ wniósł o miarkowanie kosztów postępowania stosownie do treści art. 206 p.p.s.a. Pismem z dnia 27 marca 2025 r. organ poinformował o wydaniu decyzji z dnia 1 marca 2025 r. w przedmiocie zezwolenia na pracę dla S. Do pisma dołączono decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia 1 marca 2025 r. nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej przewidzianej w art. 3 § 2 pkt 8 i pkt 9 p.p.s.a. orzeka w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8) oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9). W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Zgodnie z art.149 § 1a p.p.s.a. jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z kolei art. 149 § 1b p.p.s.a. stanowi, że sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Stosownie zaś do art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. W pierwszej kolejności wskazać należy, że wniesienie skargi w niniejszej sprawie nie wymagało wcześniejszego złożenia ponaglenia zgodnie z art. 53 § 2b p.p.s.a., bowiem przepis szczególny, tj. art. 10a pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 475 ze zm.) stanowi, że art. 37 k.p.a. nie stosuje się w sprawach wydania zezwolenia na pracę, o których mowa w art. 88a-88m. Zatem wcześniejsze złożenie ponaglenia nie jest warunkiem wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłość postępowania prowadzonego przez organ w sprawie wydania zezwolenia na pracę cudzoziemca. Przechodząc do meritum, należy wyjaśnić, że pojęcie "bezczynności" zostało zdefiniowane w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. jako nie załatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1. Zarówno doktryna, jak i orzecznictwo sądów administracyjnych są zgodne, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w ustalonym przepisami terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności (zob. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86). Celem zaś złożenia skargi na bezczynność organu administracji publicznej jest zwalczanie nieuzasadnionego braku działania (zwłoki) w załatwianiu przez organ określonej sprawy administracyjnej. Dla oceny zasadności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia, czy i w jakim stopniu do nieterminowości działania organu przyczyniła się sama strona. Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 12 § 1 i 2 k.p.a., jest zasada jego szybkości. Istota tej zasady sprowadza się do konstatacji, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie nie tylko wnikliwie ale i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Zwłaszcza sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji czy wyjaśnień, winny być załatwione niezwłocznie. Wskazać należy, że art. 35 § 1-3 k.p.a. stanowi rozwinięcie ww. zasady, zobowiązując organy administracji publicznej do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki. Wymaga zaakcentowania, że – zgodnie z powołanym przepisem - niezwłocznie winny być załatwione sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Natomiast załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Podkreślić trzeba, że w myśl art. 35 § 5 k.p.a., do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony lub przyczyn niezależnych od organu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 2020 r. sygn. akt I OSK 647/20). Bezczynność jest stanem obiektywnie sprawdzalnym, związanym tylko z upływem terminu określonego w ustawie albo terminu wyznaczonego przez organ na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. Przewlekłość postępowania natomiast to stan, w którym postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a.). Przewlekłość występuje w postępowaniu prowadzonym w sposób, który przez czas dłuższy niż wymagany do jego zakończenia i bez uzasadnionej i ważnej przyczyny nie zmierza do bezpośredniego załatwienia sprawy (art. 12 k.p.a.). Zatem bezczynność jest związana z naruszeniem terminów załatwienia sprawy, zarówno terminów określonych w ustawach, jak i wskazanych przez organ administracji na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. Natomiast przewlekłość obejmuje przypadki, w których formalnie nie dochodzi do przekroczenia terminu załatwienia sprawy (np. w związku z zastosowaniem art. 36 § 1 k.p.a.), ale organ załatwia sprawę dłużej niż powinien w świetle zasady szybkości postępowania. Za takim rozumieniem bezczynności i przewlekłości opowiedział się także Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 22 czerwca 2020 r. (sygn. akt II OPS 5/19), stwierdzając w jej uzasadnieniu, że "z treści przywołanych definicji normatywnych należy wywieść, iż organ jest bezczynny, jeśli nie zakończy postępowania w przewidziany prawem sposób w ustawowym terminie lub w terminie przez siebie zmienionym na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. Natomiast postępowanie jest przewlekle prowadzone, jeśli w granicach czasowych przeznaczonych na załatwienie sprawy, organ działa opieszale, nieefektywnie i nie rozstrzyga sprawy, mimo że brak jest do tego przeszkód". Nadto, w powołanej uchwale stwierdzono, że ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw, pojęcia bezczynności i przewlekłości uzyskały "odmienny znaczeniowo sens". Z akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżąca Spółka wnioskiem z dnia 7 listopada 2024 r. (wpływ do organu – 15 listopada 2024 r. ) zwróciła się do Wojewody Pomorskiego o wydanie zezwolenia na pracę typ A dla cudzoziemca S., a w dniu 13 listopada 2024 r., w uzupełnieniu wniosku złożyła oświadczenie podmiotu powierzającego pracę - o niekaralności. Następnie w dniu 5 grudnia 2024 r. wniosek został skorygowany i opłacony. Analiza akt potwierdza, że po otrzymaniu wniosku organ podjął pierwszą czynność w sprawie po miesiącu od korekty wniosku, tj. 10 stycznia 2025 r. wzywając stronę do przedłożenia prawidłowo wypełnionego i podpisanego oświadczenia oraz prawidłowo potwierdzonego pełnomocnictwa. Przy czym wskazać należy, że powyższe czynności organ podjął już po wpłynięciu do organu skargi w dniu 16 grudnia 2024 r. Kolejna korekta wniosku nastąpiła w dniu 16 stycznia 2025 r. Decyzja rozstrzygająca wniosek skarżącej spółki została wydana dopiero w dniu 1 marca 2025 r., co oznacza, że przedmiotowy wniosek skarżącej nie został przez organ załatwiony w przewidzianym przez prawo terminie. Powyższe dowodzi, że skarga na bezczynność organu w sprawie z wniosku strony skarżącej o wydanie decyzji zezwalającej na pracę cudzoziemca okazała się uzasadniona. Wojewoda pozostawał bezczynny aż do dnia 1 marca 2025 r. naruszając terminy określone w art. 12, art. 35 § 1-3 oraz art. 36 k.p.a. Z uwagi na fakt, że organ wydał przed rozprawą - w dniu 1 marca 2025 r. decyzję o wydaniu wnioskowanego przez skarżącą Spółkę zezwolenia na pracę cudzoziemca, Sąd ograniczył się do stwierdzenia, że Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności (art.149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Sąd uznał, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, przez które należy rozumieć oczywiste naruszenie obowiązku wynikającego z przepisów prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Stwierdzona bezczynność nie była rażąca biorąc pod uwagę czasową skalę przekroczenia terminu do załatwienia sprawy. W świetle znanych Sądowi terminów załatwiania innych spraw przez ten sam organ nie sposób przyjąć, że Wojewoda działał w tej konkretnej sprawie w sposób celowy, rażąco opieszały czy nacechowany złą wolą. W orzecznictwie sądów administracyjnych akcentuje się, że rażącym naruszeniem prawa jest stan, charakteryzujący się pewnymi dodatkowymi cechami w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie prawa. Podkreśla się także, że dla stwierdzenia rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Ponadto, rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach musi być w oczywisty sposób pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Mając na względzie powyższe rozważania Sąd - na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a p.p.s.a. - stwierdził, że Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (punkt 1. sentencji wyroku). Stosownie do art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Na tle redakcji art. 149 § 2 p.p.s.a. trzeba zauważyć, że sam fakt bezczynności, sam w sobie nie stanowi dostatecznej przesłanki do przyznania sumy pieniężnej od organu na rzecz skarżącego. Gdyby bowiem był taki zamiar ustawodawcy wówczas brzmienie przepisu miałoby treść odmienną, obligując wprost sąd do przyznania sumy pieniężnej, a nie jedynie ustanawiając taką możliwość. Obowiązujące w tej kwestii fakultatywne jedynie działanie sądu - bez jednoczesnego sprecyzowania przesłanek w ustawie - oznacza, że wybór co do zastosowania tego środka zależy całkowicie od oceny sądu, a przesądzające są w istocie konkretne, szczególne okoliczności całokształtu danej sprawy. Przyznanie na gruncie art. 149 § 2 p.p.s.a. sumy pieniężnej winno być zatem zastrzeżone jedynie do wyjątkowych przypadków, uzasadnionych szczególnie drastycznymi i zawinionymi uchybieniami zasad efektywnego i terminowego działania organu w załatwieniu sprawy. Przyznanie sumy pieniężnej jest dodatkowym środkiem o charakterze dyscyplinująco-represyjnym, który powinien być stosowany w tego rodzaju sytuacjach, w których oceniając całokształt działań organu, można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego unikania załatwienia sprawy, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tych dodatkowych sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa. Uwzględniając kompensacyjną funkcję środka, o którym mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a., w postaci przyznania skarżącej sumy pieniężnej od organu, czyli zrekompensowania uszczerbku wynikającego z nieterminowego działania organu, w kontekście brzmienia powołanego przepisu pozwalającego sądowi na pełną dyskrecjonalność w tej sferze, nie może budzić wątpliwości, że strona skarżąca powinna uzasadnić swoje żądanie w tej materii. Ustawodawca sądowi orzekającemu pozostawił ocenę czy okoliczności sprawy wskazują także na konieczność wymierzenia grzywny lub przyznania od organu sumy pieniężnej. W okolicznościach przedmiotowej sprawy Sąd nie znalazł podstaw do przyznania skarżącej żądanej przez niego sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. Przeciwko zastosowaniu powyższego środka przemawia przede wszystkim przedstawiona powyżej ocena co do braku rażącego naruszenia prawa przez organ. Podobnie Sąd ocenił, jako niezasadny, wniosek strony skarżącej o wymierzenie organowi grzywny. W tym zakresie zatem Sąd uznał żądanie skargi za niezasadne i oddalił ją w powyższej części na podstawie art. 151 p.p.s.a. (punkt 2. sentencji wyroku). O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w punkcie 3. sentencji wyroku, zasądzając na rzecz skarżącej kwotę 597 zł odpowiadającą łącznie wysokości uiszczonego wpisu sądowego, opłaty za pełnomocnictwo i kosztów zastępstwa procesowego. W rozpoznawanej sprawie Sąd orzekł na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. Zgodnie z tą regulacją sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło