III SAB/Gd 560/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Adam Osik po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. K. na bezczynność Wojewody Pomorskiego w przedmiocie rozpoznania wniosku o podjęcie czynności nadzorczych postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu P. K. ze Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi. Pismem z dnia 25 listopada 2025 r. P. K. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku ze skargą na bezczynność Wojewody Pomorskiego, polegającą na nierozpoznaniu wniosku skarżącego z 27 października 2025 r. o podjęcie czynności nadzorczych wobec Wójta Gminy R. oraz Zakład Gospodarki Komunalnej w J. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w J. Skarżący wskazał, że organ nie wykonał żadnych ustawowych czynności nadzorczych, nie zażądał dokumentów, nie zbadał zarzutów, a odpowiedź organu z 14 listopada 2025 r. ma charakter pozorny i nie stanowi załatwienia sprawy w rozumieniu p.p.s.a. Zarzucając naruszenie art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 572) – dalej jako: "k.p.a.", art. 85 i art. 86 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity: Dz. U. z 2025 r., poz. 1153), pozorne załatwienie sprawy oraz rażącą bezczynność skarżący wniósł o zobowiązanie organu do rozpoznania jego wniosku z 27 października 2025 r., stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi. W piśmie z dnia 3 stycznia 2026 r. skarżący wskazał, że nie twierdzi, że Wojewoda Pomorski był zobowiązany do wydania rozstrzygnięcia nadzorczego, aktu nadzoru ani decyzji administracyjne, zaś przedmiotem skargi jest bezczynność polegająca na zaniechaniu realizacji minimalnych obowiązków nadzorczych, wynikających z przepisów ustrojowych, w szczególności art. 85 ust. 1, art. 86 ust. 1 i 88 ustawy o samorządzie gminnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. W rozpoznawanej sprawie skarga podlega odrzuceniu, bowiem przedmiot zaskarżenia nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Na podstawie art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) - dalej jako: "p.p.s.a." kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 i 2185), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 i 2707), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2022 r. poz. 813, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Powyższe unormowania wyznaczają zakres kognicji sądów administracyjnych, wyjaśniając, jakie konkretnie działania organów administracji publicznej i w jakim przedmiocie bezczynność tych organów może być zaskarżona do sądu administracyjnego. Tym samym kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne, ma charakter ograniczony, co oznacza, że objęte są nią jedynie działania administracyjne, czy ich brak, wskazane w ustawie. Przedstawiony katalog ma charakter zamknięty, co ma tę konsekwencję, że wniesienie skargi wykraczającej poza ten zakres, skutkuje jej odrzuceniem jako niedopuszczalnej zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Ze wskazanej regulacji wynika w szczególności, że zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych – jeżeli chodzi o kontrolę bezczynności - wyznacza katalog aktów oraz czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. oraz w sprawach dotyczących innych niż określone w punktach 1 - 3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Powyższy katalog rozszerzają nadto przepisy ustaw szczególnych, które przewidują kontrolę sądu administracyjnego w sprawach nieprzewidzianych w art. 3 § 2 p.p.s.a. Regulacja ta determinuje uznanie, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne nie obejmuje orzekania w sprawach skarg na bezczynność organu w przedmiocie podjęcia działań w trybie nadzoru. W rozpatrywanym przypadku skarżący wniósł skargę na bezczynność organu w zakresie sprawowania nadzoru nad działalnością gminy i spółki komunalnej realizującej zadania własne tej gminy. Podkreślić należy, że przedmiotem skargi do sądu administracyjnego może być jedynie akt nadzoru nad działalnością organu jednostki samorządu terytorialnego, a nie zaniechanie przez organ podjęcia takiego rozstrzygnięcia. Natomiast brak reakcji organu nadzoru na pisma zawierające żądanie podjęcia działań w trybie nadzoru nie jest bezczynnością organu uzasadniającą dopuszczalność wniesienia skargi do sądu administracyjnego (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 18 września 2014 r., sygn. akt II SAB/Wa 560/14 i powołane tam orzecznictwo, CBOSA). Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Z tych wszystkich względów sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. postanowił jak w pkt. 1. sentencji. Odnośnie zwrotu wpisu od skargi sąd postanowił w pkt.2. sentencji na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.