III SO/Gd 10/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Adam Osik po rozpoznaniu w dniu 6 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R. K. o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni z powodu nieprzekazania skargi z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: 1. wymierzyć Dyrektorowi Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni grzywnę w kwocie 100 (sto) złotych; 2. zasądzić od Dyrektora Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni na rzecz R. K. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. R. K. wnioskiem z dnia 2 stycznia 2025 r. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) - dalej jako: "p.p.s.a.", za nieprzekazanie do sądu skargi. Skarżący wskazał, że w dniu 29 października 2024 r. Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni odebrało list zawierający skargę wnioskodawcy skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. W dniu 13 grudnia 2024 r. wnioskodawca zwrócił się do organu o informację, kiedy została skarga przekazana do sądu. Po powyższym zapytaniu organ w dniu 16 grudnia 2024 r. wysłało wspomnianą skargę, co stanowi naruszenie terminu przewidzianego w art. 54 § 2 p.p.s.a. W odpowiedzi na wniosek Dyrektor Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni wniósł o jego oddalenie wskazując, że brak przekazania skargi wnioskodawcy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w ustawowym terminie wynikał z przyczyn leżących po stronie pełnomocnika organu, który – otrzymawszy w dniu 29 października 2024 r. informacje o skardze – mylnie odczytał sposób otrzymania skargi przez organ. Na podstawie otrzymanej wiadomości poczty elektronicznej pełnomocnik organu uznał, że wnioskodawca przesłał do organu skargę za pośrednictwem poczty elektronicznej, w formie skanu, a oryginał wysłał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Skutkowało to udzieleniem organowi niewłaściwych wskazówek, co do dalszego sposobu postępowania ze skargą. Organ dodał, że w tym czasie pełnomocnik organu godził łączenie obowiązków zawodowych z opieka nad pięciomiesięcznym dzieckiem, co nakreśla okoliczności, w których doszło do niedotrzymania ustawowego terminu przekazania skargi. Po otrzymaniu od wnioskodawcy w dniu 13 grudnia 2024 r. monitu w sprawie przesłania skargi, została ona niezwłocznie przekazana do sądu w dniu 16 grudnia 2024 r., tak że opóźnienie w przekazaniu skargi trwało 18 dni. Opóźnienie to nie wynikało więc ze złej woli organu, a niedopatrzenie zostało niezwłocznie naprawione, w związku z czym organ wniósł o odstąpienie od ukarania go grzywną, zwłaszcza, że w wyniku orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wydanego w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 668/24 finalnie informacja została wnioskodawcy udzielona w dniu 8 maja 2025 r. Skarga wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy została przekazana Sądowi przez organ 16 grudnia 2024 r. i zarejestrowano ją pod sygn. akt III SA/Gd 668/24. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Stosownie do art. 54 § 2 p.p.s.a. organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Zgodnie zaś z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 902 ze zm.) – dalej jako: "u.d.i.p." przekazanie akt i odpowiedzi na skargę w sprawie udostępnienia informacji publicznej następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. W razie niezastosowania się do obowiązku przekazania skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę sąd - w oparciu o art. 55 § 1 p.p.s.a. - może na wniosek skarżącego orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Przepis art. 154 § 6 p.p.s.a. stanowi, że przedmiotową grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Należy podkreślić, że celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest nie tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej (mającej na celu doprowadzenie do wykonania przez organ ciążącego na nim obowiązku procesowego, o czym organ winien pamiętać), ale również funkcji represyjnej. Ta druga funkcja służy bowiem ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym grzywna ta pełni również funkcję prewencyjną, albowiem jej wymierzenie służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy (por. uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). Przedmiot zaskarżenia określony w art. 55 § 1 p.p.s.a. obejmuje nie tylko zaniechanie przekazania sądowi skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy, ale także zwłokę organu w dopełnieniu tej czynności. Oznacza to, że nie przestaje on istnieć w przypadku przekazania sądowi skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy z uchybieniem terminu. Nie zachodzi zatem bezprzedmiotowość postępowania w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (por. uchwała NSA składu 7 sędziów z dnia 3 listopada 2009 r., II GPS 3/09, ONSAiWSA 2010, nr 1, poz. 2). Wskazać należy, że powołany przepis nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny, kwestię tę pozostawiając uznaniu Sądu, o czym świadczy użycie sformułowania "sąd może" orzec o wymierzeniu organowi administracji grzywny. W orzecznictwie podkreśla się, że to, jakie przyczyny spowodowały nieterminowe przekazanie skargi Sądowi, pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, może mieć jedynie wpływ na jej wysokość. Oznacza to, że przy rozstrzygnięciu wniosku o wymierzenie grzywny należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj. przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ obowiązek nadesłania skargi wypełnił oraz czy wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Wymierzenie organowi grzywny ma bowiem na celu nie tylko jego dyscyplinowanie, lecz ma również stanowić sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Jak wynikało z odpowiedzi na wniosek, jak również z akt sprawy toczącej się w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku pod sygnaturą III SA/Gd 668/24 ze skargi R. K. na decyzję Dyrektora Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, skarżący wniósł ww. skargę pismem datowanym na 23 października 2024 r., które to pismo wpłynęło do organu w dniu 29 października 2024 r. Wobec tego, stosownie do art. 21 pkt 1 u.d.i.p., przekazanie akt i odpowiedzi na skargę sądowi powinno nastąpić w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi, to jest do dnia 12 listopada 2024 r. Skarga powyższa została przekazana do sądu w dniu 16 grudnia 2024 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) i została zarejestrowana pod sygn. akt III SA/Gd 668/24, a więc z uchybieniem terminu ustawowego. Tym samym wniosek o wymierzenie grzywny zasługuje na uwzględnienie, bowiem organ uchybił 15-dniowemu terminowi na przekazanie skargi na decyzję organu o odmowie udzielenia informacji publicznej wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na tę skargę. W ocenie Sądu przekroczenie terminu przewidzianego przez art. 54 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej o 34 dni, stanowi uchybienie, które można zakwalifikować jako niewielkie, ale na tyle istotne, że uzasadnia wymierzenie organowi grzywny. Przechodząc do kwestii związanej z wysokością grzywny sąd zwraca uwagę, że ustawodawca pozostawił Sądowi w tym zakresie swobodę w ustaleniu jej wysokości, określając w art. 154 § 6 p.p.s.a. jej górną granicę tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Powyższy przepis pozwala na wymierzenie grzywny w wysokości adekwatnej do stopnia w jakim organ uchybił obowiązkowi przekazania akt, a zwłaszcza uwzględnienie okresu w jakim pozostawał on w zwłoce oraz okoliczności faktycznych, które legły u podstaw przekroczenia ustawowego terminu, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. Tymi dyrektywami kierował się sąd przy ustalaniu wysokości zasądzonej grzywny. W ocenie sądu grzywna w wysokości 100 zł spełni funkcję prewencyjną. Ustalając wysokość grzywny sąd wziął pod uwagę okoliczność, że organ ostatecznie przekazał sądowi, choć z opóźnieniem, skargę wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy. Nastąpiło to niezależnie od złożenia przez wnioskodawcę w dniu 2 stycznia 2025 r. wniosku o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie skargi sądowi. Z twierdzeń organu zawartych w odpowiedzi na wniosek, znajdujących potwierdzenie w załączonej do odpowiedzi na wniosek korespondencji elektronicznej pomiędzy organem a jego pełnomocnikiem, a dotyczącej złożonej przez wnioskodawcę skargi (vide k. 144-153 akt), wynikało, że uchybienie terminu nie było następstwem intencjonalnego działania organu, lecz wynikało z błędnego przekonania pełnomocnika organu o konieczności wstrzymania się z realizacją obowiązków wynikających z art. 54 § 2 p.p.s.a. do czasu nadesłania organowi skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku. Grzywna w orzeczonej wysokości wystarczająco powinna zdyscyplinować organ na przyszłość do działania zgodnie z art. 54 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 21 pkt 1 u.d.i.p. Jednocześnie wskazać należy, że grzywna w tej wysokości odpowiada dolnym granicom grzywny grożącej z tytułu nieprzekazania skargi w terminie. Wnioskodawca pismem z 21 lipca 2025 r. wnosił o rozpoznanie wniosku na posiedzeniu jawnym, jednakże sąd nie stwierdził podstaw do uwzględnienia wniosku. Nie przemawiał za tym charakter sprawy zainicjowanej wnioskiem o wymierzenie grzywny, która nie ma skomplikowanego stanu faktycznego, jak również wnioskodawca nie przedstawił argumentów na uzasadnienie wniosku o przeprowadzenie w sprawie posiedzenia jawnego. Zgodnie z art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W myśl zaś art. 90 § 2 p.p.s.a. sąd może skierować sprawę na posiedzenie jawne i wyznaczyć rozprawę także wówczas, gdy sprawa podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Przepis ten wskazuje jedynie na kompetencję sądu administracyjnego, a decyzja o ewentualnym skierowaniu sprawy na rozprawę należy zawsze do uznania sądu i ewentualne wnioski stron postępowania nie mają dla sądu charakteru wiążącego. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1. sentencji postanowienia. O kosztach postępowania, na które składa się uiszczony wpis od wniosku w kwocie 100 zł, Sąd orzekł w pkt. 2. sentencji postanowienia, na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a.