III SO/Gd 13/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia SSW Alina Dominiak po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku C. W. w przedmiocie wymierzenia Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych grzywny z powodu nieprzekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. W piśmie z dnia 6 marca 2010 r. C. W. wniósł o wymierzenie Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych grzywny z powodu nieprzekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Wniósł również o przyznanie prawa pomocy. Zarządzeniem z dnia 8 czerwca 2010 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pozostawił wniosek C. W. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Odpis zarządzenia doręczono wnioskodawcy w dniu 11 czerwca 2010 r. (k.31). Z uwagi na wniesienie przez wnioskodawcę skutecznego sprzeciwu od powyższego zarządzenia w dniu 12 czerwca 2010 r. (data stempla pocztowego), zarządzenie z dnia 8 czerwca 2010 r., zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." utraciło moc, a wniosek podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W dniu 19 maja 2010 r. doręczono wnioskodawcy formularz PPF w celu jego wypełnienia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania (k.17). Wnioskodawca w odpowiedzi na wezwanie nadesłał kserokopię formularza PPF złożonego w innej sprawie, która toczyła się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku pierwotnie pod sygn. akt III SO/Gd 6/09, a następnie pod sygn. akt III SO/Gd 18/09. Kserokopia formularza została przez wnioskodawcę ponownie podpisana opatrzona datą 21 maja 2010 r. Dodatkowo wnioskodawca w załączonym piśmie (k.20) podał, że dane zawarte w przedłożonym formularzu, wypełnionym w dniu 10 czerwca 2009 r., są aktualne. Zgodnie z art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Skarżący złożył wniosek na formularzu PPF, wobec czego, zdaniem Sądu, podlegał on merytorycznej ocenie. Z wniosku wynika, że wnioskodawca domaga się przyznania prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (k.18). Z treści wpisów wnioskodawcy na druku PPF wynika natomiast, że wnioskodawca uważa, iż z mocy przepisów prawa przysługuje mu bezpłatne dochodzenie jego praw. Należy wobec tego przede wszystkim wyjaśnić, iż postępowanie przed sądem administracyjnym toczy się na podstawie przepisów przywołanej już wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i to, czy stronie przysługuje ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych lub przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych albo ustanowienie adwokata czy radcy prawnego ocenia się na podstawie przepisów tej właśnie ustawy. Strona, skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych jest, z mocy art. 239 pkt 1 e) p.p.s.a., zwolniona od kosztów sądowych. Wnioskodawca domaga się wymierzenia grzywny organowi za nieprzekazanie skargi na decyzję z dnia 29 października 2004 r. dotyczącą przyznania renty. Zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie zwolnienie, o jakim mowa w przywołanym art. 239 pkt 1 e) p.p.s.a. rozciąga się również na wniosek o wymierzenie organowi grzywny z powodu nieprzekazania skargi w takiej właśnie sprawie do sądu administracyjnego. Tak więc, zdaniem Sądu, skarżącemu w niniejszej sprawie przysługuje ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych. Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują w żadnym przypadku, by stronie z uwagi na rodzaj sprawy przysługiwał pełnomocnik z urzędu. Ustanowienie adwokata czy radcy prawnego dla strony możliwe jest jedynie w ramach uzyskania prawa pomocy przez ustanowienie adwokata czy radcy prawnego W tej sytuacji merytorycznemu rozpoznaniu podlega jedynie wniosek wnioskodawcy o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym- tj. ustanowienia w niniejszej sprawie adwokata. Przepis art. 245 § 3 p.p.s.a. stanowi, że prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w .zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Art. 252 § 1 p.p.s.a. stanowi, że wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Wnioskodawca w istocie rzeczy nie przedłożył - mimo formalnego wypełnienia druku PPF – żadnych wymaganych art. 252 § 1 p.p.s.a. danych o swoim stanie majątkowym i dochodach. Z treści wpisów wnioskodawcy na druku PPF wynika, że uważa podanie tych danych za nie mające znaczenia. Takie działanie wnioskodawcy uniemożliwia Sądowi dokonanie jakiejkolwiek oceny jego sytuacji finansowej. Wnioskodawca był pouczony - przy doręczeniu druku PPF - o treści art. 252 § 1 p.p.s.a. Tym samym, skoro mimo pouczenia i wyraźnej treści rubryk druku wnioskodawca nie wskazał, jaki jest jego stan majątkowy i dochody, w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy nie wykazał zasadności złożonego wniosku. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjnego w Gdańsku na mocy art. 246 § 1 pkt 2 a contario p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.