I SA/Gl 1024/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Randak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 października 2008 r. sprawy ze skargi M. F. i M. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego w kwestii wniosku pełnomocnika strony skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 3 czerwca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę M. F. i M. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wymienioną w sentencji niniejszego postanowienia. Od powyższego wyroku pismem z dnia 11 sierpnia 2008 r. pełnomocnik skarżących – adwokat W. T. – wniósł skargę kasacyjną (pismo będące skargą kasacyjną nadesłano w kopercie z pieczątką nadawcy – Kancelaria Adwokacka w D., adwokat W. T.), załączając przy tym pełnomocnictwo procesowe z dnia 8 sierpnia 2008 r. udzielone mu przez stronę skarżącą do sporządzenia skargi kasacyjnej od powyższego wyroku i reprezentowania skarżących w postępowaniu kasacyjnym przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Powyższa skarga kasacyjna, z mocy § 3 w zw. z § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) podlegała opłacie sądowej w postaci wpisu stałego w kwocie [...] zł. Postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2008 r. tutejszy Sąd odrzucił skargę kasacyjną wobec nieuiszczenia przez pełnomocnika skarżących opłaty stałej od tejże skargi kasacyjnej przy jej wniesieniu do tutejszego Sądu. Powyższe postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżących w dniu 1 września 2008 r. (data wynikająca ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej postanowienie). Następnie pismem z dnia 8 września 2008 r. (data nadania pisma w Urzędzie Pocztowym w B.) pełnomocnik skarżących wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 20 sierpnia 2008 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, uiszczając przy tym m. in. wpis od skargi kasacyjnej w kwocie [...] zł. W dalszej kolejności zarządzeniem z dnia 15 września 2008 r. Sąd wezwał pełnomocnika skarżących do uzupełnienia braków wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej poprzez wskazanie przyczyny uchybienia terminu oraz uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w tymże uchybieniu – w terminie 7 dni, pod rygorem oddalenia przedmiotowego wniosku. Jednocześnie Sąd wezwał pełnomocnika skarżących do wskazania kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu – w terminie 7, pod rygorem uznania, iż wniosek został złożony z uchybieniem terminu. W odpowiedzi na powyższe wezwanie – pismem z dnia 2 października 2008 r. (data nadania pisma w Urzędzie Pocztowym w B.) – pełnomocnik skarżących wyjaśnił, iż wiadomość o uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej powziął w dniu 1 września 2008 r., kiedy to doręczono mu postanowienie tutejszego Sądu z dnia 20 sierpnia 2008 r. Natomiast ustanie przyczyny uchybienia terminu nastąpiło jego zdaniem w dniu 8 września 2008 r. wraz z wniesieniem zażalenia na wskazane postanowienie oraz wniosku o przywrócenie terminu. W dalszej części pisma podniósł on, iż treść art. 175 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ogranicza mocodawcy jako strony do samodzielnego dokonywania czynności związanych z wniesieniem skargi kasacyjnej (np. nadania jej w urzędzie pocztowym). Pełnomocnik wskazał, iż to skarżący zobowiązał się osobiście wnieść za pośrednictwem poczty sporządzoną przez niego skargę kasacyjną. Zdaniem pełnomocnika, przyjęcie przez Sąd, jakoby skarga kasacyjna została wniesiona przez niego, a nie skarżących wynika z "błędnego określenia nadawcy na kopercie", w której nadesłano skargę kasacyjną. Skarżący bowiem "wbrew ustaleniom", w ostatnim dniu do wniesienia skargi kasacyjnej, posłużył się kopertą z kancelarii pełnomocnika, którą miał wykorzystać - po uprzednim naklejeniu na niej swoich danych adresowych - w przypadku niemożności zakupienia innej koperty przed zamknięciem urzędu pocztowego. Pełnomocnik dodał przy tym, iż poinformował skarżącego, że w przypadku, gdyby nadawcą przesyłki była kancelaria, należy wcześniej uiścić na rachunek bankowy tutejszego Sądu opłatę sądową od skargi kasacyjnej oraz załączyć dowód wpłaty. Podniósł nadto, iż nadmierny pośpiech skarżącego i spowodowana tym pośpiechem niestaranność przy nadawaniu w urzędzie pocztowym przesyłki, przyczyniła się do uchybienia terminu. Wskazał także, iż według wyjaśnień skarżącego, uważał on ("na podstawie swoich dotychczasowych doświadczeń"), że zostanie wezwany przez Sąd do uiszczenia opłaty sądowej od skargi kasacyjnej. W ocenie pełnomocnika, zakres udzielonego mu przez skarżących pełnomocnictwa oraz ustne uzgodnienia z jego mocodawcami nie obejmowały obowiązku wniesienia skargi kasacyjnej, zatem nie istniał obowiązek uiszczenia przez niego opłaty stałej przy wniesieniu skargi kasacyjnej. Podsumowując, pełnomocnik skarżących oświadczył, że jeśli rzeczywiście istnieją podstawy do przyjęcia, iż doszło do uchybienia terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, to doszło do tego z przyczyn niezawinionych ani przez skarżących, ani też przez ich pełnomocnika. . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Ratio legis instytucji przywrócenia terminu stanowi niewątpliwie ochrona stron postępowania przed negatywnymi skutkami w zakresie postępowania sądowego, w przypadku braku ich winy w niedokonaniu w terminie czynności procesowej. Aby jednak Sąd mógł rozpoznać merytorycznie wniosek o przywrócenie terminu, musi on zostać złożony do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 P.p.s.a.), co w niniejszej sprawie miało miejsce. Rozpoznając merytorycznie przedmiotowy wniosek stwierdzić jednak należy, iż nie mógł zostać uwzględniony. Aby uprawdopodobnić okoliczności uzasadniające wniosek o przywrócenie terminu, strona powinna bowiem uwiarygodnić swoją staranność, jak również fakt że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu, była od niej niezależna. Brak winy w uchybieniu terminu przyjąć można jedynie wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (M. Jaśkowska, A. Wróbel: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Kraków 2000r., str. 368 – 370). Zgodnie z utrwalonym w tej mierze poglądem przyjętym w orzecznictwie przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 560/00 niepubl., wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 1997r., sygn. akt SA/Sz 630/96, LEX nr 30748). W odniesieniu do osób, które z racji wykonywanego zawodu występują jako pełnomocnicy stron należy przyjąć, że osoby te są zobowiązane do szczególnej staranności przy wykonywaniu powierzonego zlecenia, a zatem ocena, czy dochowali reguł starannego działania winna być dokonywana w oparciu o odpowiednio wysokie kryteria (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 sierpnia 1999 r., sygn. akt I SA/Gd 745/98, LEX 42023). Podnieść na wstępie należy, iż dla zachowania terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej - w niniejszej sprawie – nie mają znaczenia ustalenia pełnomocnika ze swym mocodawcą co do zakresu czynności związanych ze złożeniem skargi kasacyjnej. Pełnomocnictwo procesowe z dnia 8 sierpnia 2008 r. udzielone pełnomocnikowi przez skarżących obejmowało bowiem sporządzenie skargi kasacyjnej oraz reprezentowanie skarżących w postępowaniu kasacyjnym przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. A zatem oznacza to umocowanie tegoż pełnomocnika nie tylko do sporządzenia, ale także do wniesienia skargi kasacyjnej. Podobny pogląd został wyrażony również przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 26 lipca 2007 r., sygn. akt II FZ 415/07, który stwierdził, iż określenie w pełnomocnictwie: "do występowania przed sądami administracyjnymi", bez ograniczenia tego zakresu, w myśl przepisów art. 36 i 39 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (...) oznacza umocowanie pełnomocnika także do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie pełnomocnik skarżących nie uprawdopodobnił braku winy przy uchybieniu terminu, bowiem fakt, iż uzgodnił on ustnie ze swym mocodawcą, iż to skarżący osobiście wniesienie skargę kasacyjną (t.j. nada pismo w urzędzie pocztowym) oraz posłużenie się "wbrew ustaleniom" przez skarżącego kopertą z pieczątka kancelarii pełnomocnika nie stanowi dowodu, iż zostały dokonane wszelkie czynności zmierzające do zachowania terminu do uiszczenia wpisu. Skoro bowiem z pełnomocnictwa udzielonego pełnomocnikowi przez skarżących wynikało umocowanie zarówno do sporządzenia, jak i wniesienia skargi kasacyjnej, to okoliczność, iż skarżący osobiście nadał w urzędzie pocztowym pismo zawierające skargę kasacyjną, nie zwalniała pełnomocnika z obowiązku uiszczenia opłaty stałej od tejże skargi kasacyjnej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 maja 2006 r., sygn. akt II OZ 468/06). Warto w tym zakresie wskazać również na pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w swym postanowieniu z dnia 4 czerwca 2003 r., który stwierdził, iż zawinienie pełnomocnika strony w uchybieniu terminu jest okolicznością, która nie uzasadnia przywrócenia terminu (sygn. akt II SA/Kr 3122/02, niepubl.). Jednocześnie w odniesieniu do twierdzenia pełnomocnika, iż do uchybienia terminu do wniesienia wpisu od skargi kasacyjnej, doszło z przyczyn niezawinionych przez skarżących, należy wskazać, iż to mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika procesowego. Zatem pełnomocnik nie może wnioskować o przywrócenie terminu do dokonania czynności powołując się na brak winy strony. Pełnomocnik, który zgodził się reprezentować stronę ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jak gdyby działał na własną rzecz (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego dnia 10 maja 2004 r., sygn. akt FZ 7/04 – niepubl.). Na marginesie warto zauważyć istnienie sprzeczności w argumentacji pełnomocnika skarżących zawartej w piśmie z dnia 2 października 2008 r., gdzie stwierdza on, iż nadmierny pośpiech skarżącego i spowodowana tym pośpiechem niestaranność przy nadawaniu w urzędzie pocztowym przesyłki zawierającej skargę kasacyjną, przyczyniła się do uchybienia terminu, z kolei w dalszej części powyższego pisma oświadcza, iż do uchybienia terminu do wniesienia wpisu od skargi kasacyjnej, doszło z przyczyn niezawinionych przez skarżących. W tych okolicznościach faktycznych, stwierdzić należy, iż w przedmiotowej sprawie wina w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej leży po stronie pełnomocnika strony skarżącej. Reasumując, zdaniem Sądu nie został uprawdopodobniony brak winy, będący przesłanką przywrócenia terminu do uiszczenia przedmiotowego wpisu. Z uwagi na powyższe, Sąd, mając na względzie podniesione okoliczności sprawy, w oparciu o cytowane przepisy oraz art. 86 § 1 zd. 2 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.