I SA/Gl 1031/07
PostanowienieWSA w Gliwicach2008-04-09
Skład orzekający: Referendarz Gabriel Radecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżąca wykazała, że jest osobą bezrobotną, nieuprawnioną do zasiłku, pozostającą wraz ze studiującą córką na utrzymaniu męża, którego sytuacja majątkowa jest trudna z uwagi na brak funkcjonowania jego przedsiębiorstwa i zajęcie rachunków bankowych. Nieuwzględnienie wniosku mogłoby pozbawić stronę prawa do sądu poprzez ponowne odrzucenie skargi z powodu nieopłacenia. W związku z tym, skarżącej przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżąca E.S. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, argumentując, że jest bezrobotna, pozbawiona zasiłku i utrzymuje się z dochodów męża, który również ma trudną sytuację finansową. Do wniosku dołączono dokumenty potwierdzające jej status, sytuację materialną rodziny oraz sytuację finansową męża. Wcześniej skarżąca i jej mąż zostali częściowo zwolnieni z wpisu od skargi, a zażalenie na to postanowienie zostało oddalone przez NSA. Nie uiścili jednak pozostałej kwoty wpisu, co skutkowało odrzuceniem ich skargi.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E.S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w kwestii wniosku o przyznanie prawa pomocy p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych.
Odpowiadając w terminie na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi
w wysokości [...] zł, skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek, podniosła, że jest osobą bezrobotną, pozbawioną prawa do zasiłku i pozostająca na utrzymaniu męża, występującego w sprawie w charakterze pełnomocnika, który jednak wskutek prowadzonych przeciwko niemu postępowań egzekucyjnych w 2007 r. nie osiągnął żadnego dochodu. Podkreśliła, że w takim stanie rzeczy korzysta w szerokim zakresie z pomocy rodziny, m. in. zamieszkując – wraz z małżonkiem i córką, która jest studentką – u swej matki, otrzymującej emeryturę w kwocie [...] zł. Według wniosku skarżąca nie posiada żadnego majątku poza nieruchomością o powierzchni 200 m2.
Wykonując wezwanie do uzupełnienia danych zawartych we wniosku, nadesłano w szczególności odpisy: "odcinka" świadczenia otrzymywanego przez matkę skarżącej (według niego świadczenie wynosi [...] zł), zaświadczenia, iż skarżąca jest osobą bezrobotną, nieuprawnioną do zasiłku, dokumentów potwierdzających zamknięcie jednego z "firmowych" rachunków bankowych posiadanych przez małżonka skarżącej z uwagi na brak obrotów i zajęcie drugiego
z nich, deklaracji dla podatku od towarów i usług składanych przez niego w okresach od lipca do grudnia 2007 r. (nie wykazano w nich podstawy opodatkowania), zaświadczenia, iż córka skarżącej jest studentką niepobierającą stypendium. Dodatkowo w ramach prowadzonego równolegle postępowania w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy małżonkowi skarżącej w sprawie o sygn. akt
I SA/Gl 1013/07 przedłożono m. in. odpisy: wyciągu z posiadanego przez niego "osobistego" rachunku bankowego za okres od dnia 1 grudnia 2007 r. do dnia
7 marca 2008 r. (suma uznać wyniosła [...] zł, suma obciążeń – [...] zł, zaś dodatnie saldo – [...] zł), deklaracji dla podatku od towarów i usług za styczeń
2008 r. (w niej również nie wykazano podstawy opodatkowania) oraz księgi przychodów i rozchodów prowadzonej w jego przedsiębiorstwie (według niej
w styczniu i lutym 2008 r. przedsiębiorstwo to nie wykazało żadnych obrotów).
Postanowieniem z dnia 3 września 2007 r., sygn. akt I SA/Gl 462/07 zwolniono skarżącą i jej małżonka z wpisu od skargi w części przekraczającej [...] zł, oddalając wniosek w pozostałym zakresie, a zażalenie na to postanowienie zostało oddalone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2007 r., sygn. akt II FZ 633/07. Skarżący nie uiścili jednak wspomnianej kwoty, w wyniku czego ich skargę odrzucono (postanowienie z dnia 3 marca 2008 r.).
Mając na względzie powyższe, zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 tego Prawa obejmującym m. in. zwolnienie od kosztów sądowych – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie tego faktu. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez nią dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie jest ona w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania.
Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, stwierdzić trzeba, że strona skarżąca w wystarczającym stopniu wykazała, że powyższa przesłanka została spełniona. Skarżąca jest bowiem osobą bezrobotną, nieuprawnioną do zasiłku, pozostającą wraz ze studiującą córką na utrzymaniu męża. Należy przy tym zauważyć, iż sytuacja majątkowa tego ostatniego również musi być uznana za trudną. Jak wynika wszak z odpisów składanych przez niego deklaracji dla podatku od towarów i usług oraz księgi przychodów i rozchodów, jego przedsiębiorstwo
w ostatnim czasie właściwie nie funkcjonuje. Nie można też tracić z pola widzenia, że posiadane przez niego rachunki bankowe są bądź zajęte, bądź niewykorzystywane do przeprowadzania jakichkolwiek poważniejszych operacji finansowych. W ocenie rozpoznającego wniosek jego nieuwzględnienie w całości może zatem pozbawić stronę skarżącą prawa do sądu, tj. spowodować po raz kolejny odrzucenie skargi wskutek jej nieopłacenia.
Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku
z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło