I SA/Gl 1238/13

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 marca 2014 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy Odpowiadając na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł, skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku zwrócił uwagę przede wszystkim na swoje zadłużenie kredytowe, w tym na potrzeby, w związku z którymi kredyty te były zaciągnięte (operacje jego i małżonki, ślub syna oraz podjęcie działalności gospodarczej przez małżonkę). Zaznaczył, że od listopada ubiegłego roku ma na utrzymaniu syna i czteroletnią wnuczkę. Syn szuka lepiej płatnej pracy, natomiast on sam otrzymuje nieregularnie niewielkie wynagrodzenie tytułem umowy zlecenia. Głównym źródłem utrzymania rodziny są emerytury skarżącego i jego żony. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia w terminie 7 dni danych zawartych we wniosku poprzez nadesłanie szeregu dokumentów źródłowych, m.in. wyciągów z wszystkich rachunków bankowych posiadanych przez niego i przez osoby pozostające z nim w gospodarstwie domowym (zastrzeżono, że gdyby rachunki te zostały zlikwidowane po dniu 1 maja 2013 r., należy to wykazać za pomocą wskazanych w wezwaniu dowodów) oraz dokumentów obrazujących wydatki na leczenie i inne koszty utrzymania. Wnioskujący nadesłał kserokopie: decyzji w sprawie waloryzacji emerytur od dnia 1 marca 2013 r. (emerytura skarżącego do wypłaty wynosi 2634,83 zł, a emerytura wypłacana jego żonie –1388,90 zł), listy płac jego syna (wynagrodzenie w styczniu bieżącego roku wyniosło zaledwie 420 zł, a kwota ta została zmniejszona m.in. o potrącenie związane z egzekucją alimentów), wyciągu z rachunku bankowego skarżącego (w styczniu bieżącego roku na rachunek ten wpłynęło wynagrodzenie w wysokości 1035,09 zł oraz kwoty wypłacone tytułem zlecenia w łącznej wysokości 644,66 zł), zeznań podatkowych, dokumentów dotyczących zakończenia działalności gospodarczej przez żonę skarżącego i zadłużenia kredytowego (według nich spłaca ratę pożyczki w kwocie 1593,76 zł, skonsolidowaną ratę kredytu w kwocie 280,47 zł i ratę kredytu w kwocie 602,33 zł), opinii sądowo-lekarskiej i orzeczenia o stopniu niepełnosprawności skarżącego i jego małżonki (oboje zostali na stałe zaliczeni do lekkiego stopnia niepełnosprawności z obniżoną zdolnością do wykonywania pracy; niepełnosprawność u skarżącego istnieje od 2004 r., a u jego małżonki od 1995 r.), a także dokumentów dotyczących kosztów utrzymania, tj. czynszu (278,32 zł) oraz opłat za gaz (199,94 zł), za energię elektryczną (ostatnio 56,92 zł miesięcznie) i za telewizję kablową (w lutym bieżącego roku 150 zł). Wnioskodawca wyjaśnił, że od listopada ubiegłego roku zatrudnił się u innego przedsiębiorcy, ponieważ u poprzedniego zlecenia są mocno ograniczone. Zastrzegł, że wynagrodzenie uzyskiwane w nowym miejscu pracy jest pomniejszane o składki na ubezpieczenie społeczne. Skarżący ubiegał się już o przyznanie prawa pomocy – w postępowaniu w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 804/13, w której wpis od skargi również wynosi 100 zł. W tamtej sprawie Sąd odmówił skarżącemu prawa pomocy postanowieniem z dnia 23 września 2013 r., a zażalenie na to postanowienie zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 27 listopada 2013 r., sygn. akt II FZ 1026/13, po czym w dniu 2 stycznia 2014 r. skarżący wpłacił należny wpis. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym – czyli w myśl art. 245 § 2 tej ustawy obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub innego profesjonalnego pełnomocnika – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie wspomnianego faktu, przedstawiając – z własnej inicjatywy lub na wezwanie – stosowną dokumentację źródłową. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, stwierdzić trzeba, że skarżący nie wykazał, że powyższa przesłanka została spełniona. Przede wszystkim nie wykonał on wezwania do uzupełnienia danych zawartych we wniosku w stopniu umożliwiającym ocenę jego najogólniej rozumianej sytuacji materialnej w sposób całościowy i tym samym wolny od wątpliwości. Tak samo jak w postępowaniu w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 804/13 nie nadesłał dokumentów dotyczących rachunku bankowego należącego do jego żony, z którego, jak ustalono w tamtej sprawie, w dniu 2 maja ubiegłego roku przelano kwotę 800 zł na jego rachunek. Uwzględniając ten fakt, w niniejszym postępowania wezwano o nadesłanie bądź wyciągu z tego rachunku, bądź dokumentu potwierdzającego jego zamknięcie po dniu 1 maja 2013 r. Niewykonanie wezwania nie pozwala więc na poczynienie ustaleń w tym zakresie, mającym przecież istotne znaczenie dla możliwości płatniczych skarżącego i jego rodziny. Analogicznie wnioskujący tylko częściowo udokumentował wskazane we wniosku koszty utrzymania. Pomimo wezwania nie nadesłał żadnych dowodów poświadczających wydatki na leczenie oraz związanych z utrzymaniem wnuczki. O tej ostatniej kwestii wspomina zresztą wyłącznie we wniosku, pominął ją natomiast na etapie wykonywania referendarza sądowego; co więcej według nadesłanej listy płac wynagrodzenie jego syna ulega pomniejszeniu o alimenty. Nie wiadomo zatem, czy skarżący nadal utrzymuje wnuczkę, a jeżeli tak, to jakie wydatki ponosi z tego tytułu i czy mają one charakter stały, czy okazjonalny. Ustalenia w sprawie powinny być precyzyjne, jeżeli zważyć, że wysokość kosztów w sprawie nie jest znaczna, najmniejsza spośród znanych procedurze sądowoadministracyjnej oraz że wnioskodawca uiścił wpis od skargi w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 804/13, w której wysokość ta jest identyczna. Uczynił to przy tym pomimo tego, że według jego oświadczeń od ponad miesiąca miał już wówczas na utrzymaniu syna i wnuczkę. Okoliczność ta nie uniemożliwiła więc opłacenia wpisu w tej samej wysokości jak kwota wpisu ustalona w wezwaniu, w odpowiedzi na które złożony został rozpatrywany wniosek o przyznanie prawa pomocy. Niezależnie od dotychczasowych spostrzeżeń uznać należy, że te dokumenty, które zostały nadesłane, nie uzasadniają uwzględnienia wniosku. Konkluzja ta odpowiada ocenie wyrażonej w prawomocnych postanowieniach wydanych w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 804/13. Zaznaczyć zarazem wypada, że sytuacja skarżącego uległa niewielkiej poprawie w porównaniu do stanu ustalonego w tamtej sprawie. I tak zwiększeniu uległy kwoty wynagrodzeń uzupełniających dochód z emerytur wnioskodawcy i jego małżonki, które zostały zresztą w tym miesiącu zwaloryzowane, toteż są nieznacznie wyższe niż przyjęto wyżej. Wprawdzie bowiem rzeczywiście zmniejszyły się wpływy ze zleceń okazjonalnych, lecz zrównoważyło je z naddatkiem wynagrodzenie uzyskiwane w związku z nowym zatrudnieniem, które ma bardziej stabilny charakter, skoro w kolejnym miejscu pracy odprowadza się składki na ubezpieczenie społeczne. Najważniejsze jednak jest to, że w sumie w styczniu bieżącego roku skarżący zarobił kwotę 1679,72 zł, podczas gdy średnią wysokość wynagrodzenia za prace zlecone w postanowieniu z dnia 23 września 2013 r., sygn. akt I SA/Gl 804/13 ustalono na 1166,92 zł. Z drugiej strony skarżący opłaca obecnie nieco niższą łączną kwotę rat pożyczek i kredytów z uwagi na konsolidację części zobowiązań kredytowych (kwota ta wynosi 2477,32 zł, a w stanie faktycznym ustalonym postanowieniem z dnia 23 września 2013 r. wynosiła 2504,11 zł). W gospodarstwie domowym skarżącego uzyskiwany jest zatem stały dochód z kilku źródeł, który – jak wynika z dostępnego materiału dowodowego – pozwala na bieżące regulowanie wszystkich wydatków bez jakichkolwiek zaległości. Kopie dostarczonych rachunków zawierały wszak adnotacje, że zostały one opłacone. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.