I SA/Gl 124/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Winiarski po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ulgi płatniczej – rozłożenia na raty zaległości podatkowej wraz z odsetkami p o s t a n a w i a 1) odmówić wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...], 2) odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji; Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...] nr [...], którą organ I instancji odmówił rozłożenia na raty zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 r. w kwocie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości [...] zł oraz rozłożenia na raty zapłaty odsetek za zwłokę od zaniżonych wpłat zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2003 r. w kwocie [...] zł. W skardze na wspomnianą na wstępie decyzję organu odwoławczego J.D. zwrócił się między innymi o "wstrzymanie wykonania decyzji określającej wysokość zobowiązania do czasu rozpatrzenia skargi". Wniosek ten pozbawiony był odrębnego uzasadnienia. W oparciu o akta administracyjne ustalono, że zaległość podatkową wraz z odsetkami, której umorzenia domagał się w tej sprawie skarżący została określona mocą decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...]. W piśmie procesowym z dnia [...] skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W tych ramach podniósł, że prowadzenie egzekucji przez organy skarbowe spowoduje likwidację jego jedynego źródła dochodu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W punkcie wyjścia należy stwierdzić, że przedmiotem rozpoznania w toku niniejszego posiedzenia są dwa wnioski skarżącego o wstrzymanie wykonania, po pierwsze, decyzji, którą określono mu zaległość podatkową wraz z odsetkami, a po drugie, decyzji, mocą której odmówiono zastosowania wobec niego ulgi podatkowej. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej w skrócie: P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 ustawy, jeżeli "zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. (...) Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy." Należy tutaj wyjaśnić, iż na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. w postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy można wstrzymać jedynie akty wydane w I instancji oraz akty, w stosunku do których toczy się postępowanie w trybie nadzwyczajnym lub w trybie autokontroli (por. K. Stuła-Marcela, Wstrzymanie wykonania aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Zagadnienia wybrane, Przegląd Prawa Publicznego 2008, nr 4, s.80). Wziąwszy to pod uwagę trzeba podkreślić, że decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K., której wstrzymania domaga się skarżący (vide skarga) nie mieści się w zbiorze aktów prawnych, które mogłyby być objęte w toku niniejszego postępowania dobrodziejstwem procesowym jakim jest wstrzymanie wykonania decyzji. W tym stanie rzeczy Sąd nie może orzec o wstrzymaniu tej decyzji, o czym postanowiono w pkt 1 sentencji. Odnośnie zaś wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji trzeba w tym miejscu podkreślić, że w przypadku rozpatrywania takowych wniosków konieczne jest rozważenie, czy w konkretnej sytuacji decyzja administracyjna nadaje się i wymaga wykonania, przy czym przez pojęcie wykonania należy rozumieć spowodowanie takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w decyzji. Zarówno z praktyki sądowniczej jak i z piśmiennictwa wynika, że nie każdy akt administracyjny nadaje się do tak rozumianego wykonania. Przyjmuje się bowiem, że instytucja wstrzymania wykonania może dotyczyć tylko takich aktów, które nadają się do wykonania lub tego wymagają (tak L. Klat-Wertlecka, Wykonalność aktu administracyjnego [w:] Koncepcja systemu prawa administracyjnego /pod red. J. Zimmerman/, Warszawa 2007, s. 550; por. również m. in. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2000 r., sygn. akt V SA 2509/99, Orzecznictwo Sądów Polskich 2000, nr 11, poz. 164, z dnia 15 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 805/04 i z dnia 4 stycznia 2005 r., sygn. akt OZ 956/04 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 7 stycznia 2005 r., sygn. akt II SA/Gd 1539/03, LEX nr 203327, patrz także T. Woś, Postępowanie sądowo-administracyjne, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004 r., s.217). W konsekwencji poczynienie ustaleń co do wykonalności zaskarżonej obecnie decyzji może przesądzić niejako o tym, iż wniosek nie będzie mógł być uwzględniony, i to niezależnie od tego, czy istnieją inne argumenty mogące przemawiać na rzecz takiej konkluzji. W toku rzeczonych ustaleń przyjęto, że wykonaniu podlegają akty nakładające na adresata jakieś obowiązki, w szczególności zaś takie, które mogą stać się przedmiotem egzekucji (por. L. Klat-Wertlecka, Wykonalność..., s. 545 i 547-548; autorka zauważyła, iż większość "aktów odmownych" wydawanych w toku postępowania administracyjnego nie nadaje się do wykonania, gdyż "nie zmieniają sytuacji prawnej adresata aktu".). Jest bezspornym, iż zaskarżona decyzja nie może być uznana za taki akt. Nie nakłada ona na skarżącego jakichkolwiek obowiązków, zwłaszcza takich, które mogłyby być realizowane w drodze egzekucji, skoro dotyczy odmowy uwzględnienia wniosku o zastosowanej ulgi. Decyzja ta jest aktem podjętym w postępowaniu zmierzającym do wykonania obowiązków wynikających z innego aktu administracyjnego, tj. decyzji, która nie stanowi jednak przedmiotu skargi w niniejszym postępowaniu. Reasumując, zaskarżona obecnie decyzja nie kwalifikuje się do wykonania i w związku z tym nie można orzec o wstrzymaniu jej wykonania, co też postanowiono w pkt 2 sentencji niniejszego orzeczenia. W tym stanie rzeczy, Sąd, działając na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.