I SA/Gl 1620/21

WyrokWSA w Gliwicach2022-03-02

Skład orzekający: Dorota Kozłowska, Eugeniusz Christ, Monika Krywow

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny prawidłowo ocenił zarzuty zobowiązanego dotyczące nieistnienia obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej za parkowanie w strefie płatnego parkowania, w sytuacji braku jednoznacznych dowodów na parkowanie pojazdu bez karty parkingowej w wyznaczonym miejscu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że organy obu instancji nie wykazały w sposób należyty, iż skarżący parkował pojazd w strefie płatnego parkowania bez umieszczenia karty parkingowej w widocznym miejscu. Brak jednoznacznych dowodów, takich jak dokumentacja fotograficzna, uniemożliwia uznanie istnienia obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej, co stanowi podstawę do uwzględnienia zarzutów zobowiązanego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta K. oddalające zarzuty zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym opłat za parkowanie. Zobowiązany podnosił m.in. zarzuty nieistnienia obowiązku, braku uprzedniego doręczenia upomnienia oraz niespełnienia wymogów formalnych tytułu wykonawczego. Organy uznały obowiązek za zasadny, wskazując na przepisy ustawy o drogach publicznych i uchwały Rady Miasta Katowice, a także na fakt parkowania pojazdu w strefie płatnego parkowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwoty 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Kozłowska (spr.), Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Asesor WSA Monika Krywow, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 marca 2022 r. sprawy ze skargi T. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: organ odwoławczy) postanowieniem z [...] r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm., dalej: K.p.a.) i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1427 z późn. zm., dalej: u.p.e.a., ustawa egzekucyjna), po rozpoznaniu zażalenia T. S. (dalej: zobowiązany, skarżący) utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta K. (dalej: organ pierwszej instancji, wierzyciel) z [...] r. nr [...], którym oddalono zarzuty: nieistnienia obowiązku, określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z przepisu prawa, braku uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a., wygaśnięcia obowiązku w całości oraz braku wymagalności obowiązku w przypadku wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b, tj. na skutek niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 3 i 12 u.p.e.a. Powyższe postanowienie organu odwoławczego zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym: Postanowieniem z [...] r. organ pierwszej instancji oddalił w całości: - zarzut nieistnienia obowiązku (art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.), - zarzut określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z przepisu prawa (art. 33 § 2 pkt 2 lit. c u.p.e.a.), - zarzut braku uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. (art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.), - zarzut wygaśnięcia obowiązku (art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a.), - zarzut braku wymagalności obowiązku w przypadku wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b, tj. na skutek niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 3 i 12 u.p.e.a. (art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a.). Zażalenie na postanowienie organu pierwszej instancji złożył zobowiązany. Zobowiązany zarzucił niewłaściwe rozstrzygnięcie sprawy oraz brak obiektywnych dowodów potwierdzających twierdzenia organu. Wniósł on o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Rozpoznając sprawę organ odwoławczy wskazał, że z akt sprawy wynika, że samochód marki Peugeot 308 o nr rej. [...] parkował w strefie płatnego parkowania. Współwłaścicielami przedmiotowego pojazdu są zobowiązany i J. S., natomiast jego użytkownikiem od 2014 r. jest zobowiązany. Upomnieniem z 11 września 2020 r. wierzyciel wezwał zobowiązanego do uregulowania opłat dodatkowych za parkowanie pojazdu we wskazanych w wezwaniach dniach w terminie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia pod rygorem wszczęcia postępowania egzekucyjnego w celu przymusowego ściągnięcia należności w trybie egzekucji administracyjnej. W związku z brakiem odpowiedzi i opłaty wierzyciel w dniu [...] r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...] i skierował go do Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. Odpis tytułu wykonawczego został doręczony zobowiązanemu w dniu [...] r. wraz z zawiadomieniem o zajęciu świadczenia emerytalno-rentowego. Pismem z dnia 1 grudnia 2020 r. zobowiązany wniósł zarzuty: - nieistnienia obowiązku ponoszenia opłaty za postój, gdyż był i jest zwolniony z ponoszenia takiej opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania miasta K.; - określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z treści uchwał Rady Miasta K. ustalających zerową stawkę opłat; - braku uprzedniego doręczenia upomnienia, zawierającego wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego; - wygaśnięcia obowiązku w całości; - braku wymagalności obowiązku na skutek niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 3 i 12 u.p.e.a. poprzez niewskazanie podstawy prawnej treści podlegającej egzekucji obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek ten jest wymagalny, jak również poprzez niewłaściwe wskazanie daty doręczenia upomnienia w sytuacji, gdy takiego doręczenia wierzyciel skutecznie nie dokonał. Odnosząc się do istoty sporu organ odwoławczy wyjaśnił, że obowiązek zapłaty opłaty parkingowej i ściśle powiązany z nim obowiązek zapłaty opłaty dodatkowej za nieuiszczanie opłaty parkingowej uregulowany został w ustawie z dnia 25 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 1376). Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. Stosownie natomiast do treści art. 13f ust. 1 ustawy za nieuiszczenie opłat, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się opłatę dodatkową. Wysokość opłaty dodatkowej oraz sposób jej pobierania określa rada gminy (rada miasta), z tym że wysokość tej opłaty nie może przekroczyć 50 zł. Na terenie miasta K. w analizowanym okresie obowiązywała uchwała Rady Miasta Katowice z 6 marca 2013 r. nr XXXIV/755/13 i uchwała Rady Miasta Katowice z 14 września 2016 r. nr XXX/589/16 w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania dla pojazdów samochodowych na drogach publicznych na obszarze miasta Katowice (Dz.Urz. Woj. Śl. z 2016 r. poz. 4755). Zgodnie z § 4 uchwały na obszarze strefy płatnego parkowania, w miejscach oznaczonych znakiem D 18 "parking" opłata za postój pojazdów będzie pobierana w dni robocze, od poniedziałku do piątku, od godziny 9.00 do 16.30. W § 5 ustalono następujące stawki opłat za postój pojazdów na oznakowanych płatnych miejscach postojowych: a) za pierwszą rozpoczętą godzinę postoju -2,00 zł, b) za drugą rozpoczętą godzinę postoju -2,40 zł, c) za trzecią rozpoczętą godzinę postoju -2,80 zł, d) za każdą następną rozpoczętą godzinę postoju - 2,00 zł. Z § 13 uchwały wynika, iż za nieuiszczenie opłaty, o której mowa w § 5 pobierana będzie oplata dodatkowa w wysokości 50,00 zł. Sposób pobierania tej opłaty określa wskazany w § 6 regulamin. Organ odwoławczy podkreślił, że obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania jest zatem obowiązkiem wynikającym z mocy samego prawa, tj. z przepisów ustawy o drogach publicznych i wydanej z jej upoważnienia uchwały rady miasta, stanowiącej - na podstawie art. 87 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - akt prawa miejscowego, obowiązujący każdego, na obszarze działania organu, który je ustanowił. Odnosząc się do zarzutów dotyczących nieistnienia obowiązku ponoszenia opłaty za postój, gdyż zobowiązany był i jest zwolniony z ponoszenia takiej opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania miasta K. oraz określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z treści uchwał Rady Miasta Katowice ustalających zerową stawkę, opłat organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z przepisem art. 8 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym kartę parkingową umieszcza się za przednią szybą pojazdu samochodowego, a jeśli pojazd nie posiada przedniej szyby - w widocznym miejscu w przedniej części pojazdu, w sposób eksponujący widoczne zabezpieczenia karty oraz umożliwiający odczytanie jej numeru i daty ważności. Ponadto, zgodnie z § 8 pkt 1 uchwały Rady Miasta Katowice z 6 marca 2013 r. nr XXXIV/755/13 i odpowiednio uchwały Rady Miasta Katowice z 14 września 2016 r. nr XXX/589/16 oraz uchwały Rady Miasta Katowice z 24 października 2019 r. nr XIII/295/13 w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania dla pojazdów samochodowych na drogach publicznych na obszarze miasta Katowice ustalona jest zerowa stawka opłat dla osób posiadających kartę parkingową w rozumieniu ustawy Prawo o ruchu drogowym pod warunkiem umieszczenia jej za przednią szybą pojazdu samochodowego/w widocznym miejscu pojazdu, w sposób umożliwiający jej odczytanie. Jednocześnie organ wyjaśnił, iż w świetle obowiązujących przepisów samo posiadanie karty parkingowej nie jest wystarczające do zwolnienia z opłat za postoje w strefie płatnego parkowania, gdyż konieczne jest jej umieszczenie w widocznym miejscu. Brak umieszczenia karty parkingowej w widocznym miejscu w sposób umożliwiający jej odczytanie skutkuje koniecznością uiszczenia opłaty. W ocenie organu odwoławczego stanowisko zobowiązanego stwierdzające, że przedmiotowy pojazd gdziekolwiek jest przez niego parkowany zaopatrzony jest w kartę parkingową osoby niepełnosprawnej i posługując się tym dokumentem od ponad 10 lat pamięta, że trzeba go zostawić w samochodzie w widocznym miejscu nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem postępowania jest powstanie obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej za parkowanie pojazdu w strefie płatnego parkowania w związku z brakiem opłaty za postój, uiszczenie jej w niepełnej wysokości lub po upływie 14-dniowego terminu do jej uiszczenia. Parkowanie pojazdu miało miejsce 40 razy w latach 2015 - 2019 w strefie płatnego parkowania we wskazanych konkretnie dniach, miesiącach i godzinach, w różnych rejonach miasta (np. rejon [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] [...]), obsługiwanych przez różnych inkasentów posługujących się przydzielonymi im numerami (np. inkasent nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] itd.). Zdaniem organu odwoławczego mało prawdopodobne jest, żeby kilkunastu inkasentów obsługujących kilkanaście rejonów miasta w ciągu 5 lat błędnie wypisywało wezwania do uiszczania opłaty parkingowej, nie biorąc pod uwagę umieszczonej w widocznym miejscu karty parkingowej osoby niepełnosprawnej. Odnosząc się do pisma zobowiązanego z 22 września 2019 r., w którym wskazał on, że jest współwłaścicielem i użytkownikiem przedmiotowego pojazdu, organ odwoławczy stwierdził, że z dołączonych do akt sprawy potwierdzeń transakcji wynika, że wszystkie wpłaty zostały dokonane z rachunku J. S. i w tytule poszczególnych wpłat wskazano numer wezwania oraz miejsce zaparkowania samochodu. Z dowodów tych nie wynika, by zostały one dokonane w imieniu zobowiązanego, który ma odrębny rachunek bankowy. Ponadto, w tytule dowodów wpłat wskazano nie tylko numer wezwania ale i ulicę, na której zaparkowano samochód, mimo iż na wezwaniu jest wskazany tylko rejon miasta oznaczony numerem. Odnosząc się do zarzutu nieskutecznego doręczenia upomnienia, gdyż adres wskazany w piśmie z 22 września 2019 r. nie jest opatrzony żadną informacją, iż jest to adres do doręczeń, organ odwoławczy wyjaśnił, że adres na który wysłano upomnienie został nie tylko wskazany przez zobowiązanego w piśmie z 22 września 2019 r., lecz adres ten widnieje w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (w skrócie: CEPiK). W CEPiK adres ten został wskazany przy danych dotyczących obu współwłaścicieli, tj. T. S. i J. S. Zdaniem organu odwoławczego zarzut, że wierzyciel powołał w tytule wykonawczym archiwalny akt prawny, tj. ustawę z dnia 21 marca 1995 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2018 r. poz. 2068 z późn. zm.) w związku z czym wystawiony tytuł nie odpowiada wymogom określonym w art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. jest bezzasadny. Wskazana ustawa nie jest bowiem aktem archiwalnym, lecz obowiązującym. Wprawdzie na dzień wystawienia tytułu wykonawczego tj., na 20 października 2020 r. tekst jednolity tej ustawy był opublikowany w Dzienniku Ustaw z dnia 18 marca 2020 r. poz. 470, jednak biorąc pod uwagę fakt, iż egzekwowany obowiązek dotyczy lat 2015-2019, a podstawę prawną oprócz wskazanej ustawy stanowią wymienione w tytule uchwały Rady Miasta Katowice, powołanie poprzedniego miejsca publikacji, z zaznaczeniem "z późniejszymi zmianami" nie oznacza, iż tytuł wykonawczy nie spełnia określonych przepisami prawa wymogów. W skardze na postanowienie organu odwoławczego, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżący zarzucił niewłaściwe rozstrzygnięcie sprawy oraz brak dowodów dających podstawę dla wydanego rozstrzygnięcia. Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz o umorzenie sprawy, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia z uwagi na uchybienia formalne i uzupełnienie materiału dowodowego. W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że zgłosił w sprawie zarzuty: - nieistnienia obowiązku ponoszenia opłaty za postój, gdyż był i jest zwolniony z ponoszenia takiej opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania Miasta K., - określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z treści uchwał Rady Miasta Katowice ustalających zerową stawkę opłat, - braku uprzedniego doręczenia pisemnego upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a., - wygaśnięcia obowiązku w całości, - braku wymagalności obowiązku na skutek niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 3 i 12 u.p.e.a. Skarżący wywodził, że nie otrzymał upomnienia, które zostało wysłane na błędny adres. Nie zamieszkuje bowiem pod adresem widniejącym na upomnieniu. W ocenie skarżącego sprawa nie powinna w ogóle mieć miejsca, gdyż pojazd o numerze rejestracyjnym: [...] gdziekolwiek jest przez niego parkowany jest także wyposażony w kartę parkingową osoby niepełnosprawnej. Najstarsza wydana dla niego karta parkingowa pochodzi sprzed 2012 r. Posługując się tym dokumentem (kartami parkingowymi) od ponad 10 lat pamięta, iż należy go zostawić w samochodzie w widocznym miejscu, zgodnie z przepisami art. 8 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Ponadto organy obu instancji nie wskazały dowodu (nie ma takiego także w aktach sprawy) na poparcie tezy, iż parkował on samochód w płatnej strefie i nie umieszczał karty parkingowej w widocznym miejscu, w sposób umożliwiający jej odczytanie przez inkasenta. Takim dowodem mogłoby być np. zdjęcia samochodu zaparkowanego w strefie bez karty parkingowej, wykonane przez inkasenta. Natomiast organ na poparcie swojej tezy o poprawności wystawionych wezwań nie przedstawił ani jednego obiektywnego dowodu, który potwierdzałby pozostawienie przez niego w strefie płatnego parkowania, pojazdu nie oznaczonego kartą parkingową, ewentualnie potwierdzającego postój dłuższy niż miał miejsce. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż skarżący nie sformułował w niej zarzutów, ani nie wskazał podstawy prawnej. Niemniej stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329, dalej: P.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na wstępie należy wskazać, że przepis art. 33 § 2 u.p.e.a. przewiduje zamknięty katalog sytuacji, które mogą być podstawą do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Ich wniesienie wszczyna postępowanie zmierzające do ich rozpoznania i rozstrzygnięcia. Podstawą zarzutu może być tylko: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Zarówno poglądy doktryny jak i orzecznictwo sądów administracyjnych są zgodne, że zarzuty mogą być oparte tylko na podstawach wyczerpująco uregulowanych w art. 33 u.p.e.a. (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 lutego 2012 r., sygn. akt II FSK 1469/10 - wszystkie wyroki sądów administracyjnych powołane w uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Zaś kontrola Sądu odnosi się do oceny wystąpienia okoliczności wymienionych w tym przepisie. Stosownie do art. 26 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru. Wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego (§ 5 pkt 1). Należy podkreślić odnosząc się do realiów kontrolowanej sprawy, iż generalnie obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej jest obowiązkiem, który wynika z mocy samego prawa. Dla jego realizacji nie jest konieczna konkretyzacja w drodze indywidualnego aktu administracyjnego. Inaczej rzecz ujmując, obowiązek zapłaty dodatkowej opłaty wynika z przepisów prawa i nie wymaga wydania decyzji administracyjnej. Obowiązek poniesienia takich opłat został określony w przepisach ustawy o drogach publicznych, w szczególności w art. 13 ust. 1 pkt 1, art. 13b ust. 1-4 oraz art. 13f ust. 1 i 2. Z kolei Rada Miasta Katowice, w oparciu o upoważnienie zawarte w przywołanych przepisach ustawy, podjęła uchwałę w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania dla pojazdów samochodowych na drogach publicznych na obszarze miasta Katowice. Ponadto zgodnie z art. 40d ustawy o drogach publicznych opłaty określone m.in. w art. 13f ust. 1, podlegają przymusowemu ściągnięciu w trybie określonym w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Egzekucja opłaty dodatkowej następuje więc w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (należność pieniężna przekazana do egzekucji administracyjnej na podstawie innej ustawy). Zatem skoro w sprawie obowiązku uiszczenia opłaty parkingowej nie prowadzi się postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga w drodze decyzji administracyjnej, to skarżący dopiero w postępowaniu zainicjowanym zgłoszeniem zarzutów może skutecznie kwestionować w ogóle istnienie obowiązku uiszczenia opłaty. Skarżący przede wszystkim podnosi zarzut nieistnienia obowiązku - art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. Natomiast, ani organ pierwszej instancji, ani też organ odwoławczy nie wskazały dowodu na poparcie tezy, iż skarżący parkował samochód w płatnej strefie i nie umieszczał karty parkingowej w widocznym miejscu, w sposób umożliwiający jej odczytanie przez inkasenta. Takim dowodem mogłoby być np. zdjęcia samochodu zaparkowanego w strefie bez karty parkingowej, wykonane przez inkasenta. Jednakże takich zdjęć w aktach sprawy brak. Natomiast nie może być w tym względzie przesądzające twierdzenie organu odwoławczego, iż mało prawdopodobne jest, żeby kilkunastu inkasentów obsługujących kilkanaście rejonów miasta w ciągu 5 lat błędnie wypisywało wezwania do uiszczania opłaty parkingowej, nie biorąc pod uwagę umieszczonej w widocznym miejscu karty parkingowej osoby niepełnosprawnej. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia trzeba także mieć na względzie treść uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 października 2017 r., sygn. akt II GPS 2/17, w której rozstrzygnięto, że zgodnie z art. 13b ust. 1 w związku z art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1440 z późn. zm.) opłatę za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania pobiera się od korzystającego z drogi publicznej wyłącznie za postój w odpowiednio wyznaczonym do tego miejscu. W uchwale tej wskazano, że: "Celem regulacji dotyczącej opłat za postój pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, określonym w art. 13b ust. 2 ustawy jest usprawnienie ruchu pojazdów w obszarach o znacznym deficycie miejsc postojowych, z uwzględnieniem ogólnych przepisów prawnych o ruchu drogowym. Pobieranie opłat za postój w każdym miejscu, w granicach wyznaczonej strefy parkowania wywoływałoby skutki przeciwstawne do zamierzonych. Oznaczałoby faktyczną aprobatę dla zachowań korzystających z dróg publicznych, które są niezgodne z przepisami prawa – naruszają ograniczenia i zakazy postoju (art. 46 ust. 2 i art. 49 ust. 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym). W ten sposób cel przedsięwzięcia - ustalenie strefy płatnego parkowania zostałby zredukowany do zapewnienia przychodów z tytułu pobierania opłat za postój w tej strefie". Jednakże wskazano również, że: "Przez ustalenie strefy płatnego parkowania należy rozumieć określenie granic obszaru, który charakteryzuje się znacznym deficytem miejsc postojowych i w związku z tym za postój w tym obszarze pobiera się opłatę. Ustawodawca nakazuje organowi właściwemu do zarządzania ruchem wyznaczenie w tej strefie, w uzgodnieniu z zarządcą drogi, miejsc przeznaczonych na postój pojazdów, w tym stanowisk przeznaczonych na postój pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową (art. 13b ust. 6 pkt 1 ustawy o drogach publicznych). Ten organ może również wyznaczać w strefie płatnego parkowania zastrzeżone stanowiska postojowe (koperty) w celu korzystania z nich na prawach wyłączności w określonych godzinach lub całodobowo (art. 13b ust. 6 pkt 2 ustawy). Można dodać, że posłużenie się przez ustawodawcę w tej regulacji różnymi pojęciami – "ustalenie" strefy płatnego parkowania i "wyznaczenie" miejsc płatnego postoju, a także rozdzielenie tych kompetencji między różne podmioty, potwierdza tezę, że ustalenie strefy płatnego parkowania nie jest równoznaczne z wyznaczeniem miejsc płatnego postoju. Nie cały zatem obszar strefy płatnego parkowania jest miejscem, w którym za postój pojazdów samochodowych można pobierać opłaty". Podkreślono także w uchwale, że: "znaki informacyjne pionowe mają na celu poinformowanie kierujących pojazdami o rodzaju drogi i sposobie korzystania oraz obiektach znajdujących się przy drodze lub w jej pobliżu przeznaczonych dla użytkowników dróg (pkt 5 załącznika nr 1). Znaki poziome dróg służą zaś zwiększeniu bezpieczeństwa uczestników ruchu i innych osób znajdujących się na drodze, usprawnieniu ruchu pojazdów i ułatwieniu korzystania z dróg (pkt 1.2. załącznika nr 2)". Wynika stąd, że obowiązek uiszczenia opłaty wiązany jest z postojem pojazdu w wyznaczonym miejscu. Miejsca i stanowiska postojowe wyznacza się za pomocą odpowiednich znaków drogowych, określonych w przepisach wykonawczych do ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 128): w rozporządzeniu Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych (Dz.U. z 2002 r. Nr 170, poz. 1393 z późn. zm.) i rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (Dz.U. z 2003 r. Nr 220, poz. 2181 z późn. zm.). Znaki dotyczące strefy płatnego parkowania i miejsc postojowych w tej strefie mają charakter znaków informacyjnych (art. 7 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym). Nie kreują one zatem obowiązku uiszczenia opłaty za postój w miejscach wyznaczonych tymi znakami, lecz informują, że w tych miejscach taki obowiązek istnieje z mocy prawa. Owo wyznaczenie wiąże się nie tylko z umieszczeniem znaku pionowego D-18 "parking", ale zastosowania znaku P-18 "stanowisko postojowe" (o ile stanowisko to nie zostało wydzielone konstrukcyjnie – pkt 5.2.4. zdanie pierwsze załącznika nr 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r.), P-19 "linia wyznaczająca pas postojowy". Natomiast ze znajdujących się w aktach sprawy wezwaniach nie wynika w ogóle, gdzie skarżący parkował, wskazano jedynie numer rejonu. Co więcej na części wezwań wskazano samochód marki Peugeot nr rejestracyjny [...], ale na części wezwań wskazano samochód marki Ford nr rejestracyjny [...]. Wobec takich nieścisłości konieczne jest zatem ustalenie przez organ, jakich opłat parkingowych, odnośnie jakiego pojazdu dotyczy wystawiony tytuł wykonawczy. W zaistniałej sytuacji same wezwania do zapłaty nie mogą zostać uznane za wystarczający dowód parkowania bez wniesionej opłaty. Występują bowiem w tym zakresie poważne wątpliwości. Jeżeli organ posiada stosowną dokumentację fotograficzną to powinien ją przedstawiać. W przypadku braku takiej dokumentacji organ powinien rozważyć skorzystanie z osobowych źródeł dowodowych. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły m.in. przepisy u.p.e.a., przy czym zgodnie z art. 18 tej ustawy - jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W kontrolowanej sprawie doszło więc do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W świetle zaistniałych wątpliwości, w tym także co do zakresu egzekwowanego obowiązku, odniesienie się do pozostałych zarzutów zgłoszonych przez skarżącego należy uznać za przedwczesne. Zwłaszcza, że pozostałe zarzuty mają jedynie sens, wtedy gdy obowiązek podlegający egzekucji rzeczywiście istnieje. W postępowaniu ponownym organ odwoławczy uwzględni ocenę prawną i wskazania zawarte w wyroku Sądu. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a. zasądzając od organu odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 100 zł, stanowiącą uiszczony wpis sądowy. Wprawdzie skarżący nie złożył wniosku o zasądzenie kosztów postepowania, niemniej Sąd orzekał na posiedzeniu niejawnym, a strona nie była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. W takim przypadku o kosztach należnych stronie Sąd orzekł z urzędu, zgodnie z treścią art. 210 § 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło