I SA/Gl 1694/21

WyrokWSA w Gliwicach2022-07-06

Skład orzekający: Agata Ćwik – Bury, Monika Krywow, Anna Rotter

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obowiązek uiszczania opłat abonamentowych za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych istnieje pomimo braku skutecznego doręczenia zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego oraz czy brak posiadania dowodu rejestracji odbiornika RTV lub jego wyrejestrowania jest wystarczającą podstawą do uznania zarzutu nieistnienia obowiązku?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że obowiązek uiszczania opłat abonamentowych wynika z samego faktu zarejestrowania odbiornika RTV, a nie z posiadania dowodu rejestracji czy skutecznego doręczenia zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Brak przedstawienia przez zobowiązanego dowodu wyrejestrowania odbiornika lub zgłoszenia zmian stanu faktycznego uzasadnia utrzymanie w mocy postanowienia o odmowie uwzględnienia zarzutu nieistnienia obowiązku. Skuteczne doręczenie zawiadomienia o nadaniu numeru identyfikacyjnego nie jest warunkiem koniecznym do powstania obowiązku opłaty.
Stan faktyczny
Skarżący J. L. wniósł zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym opłat abonamentowych, podnosząc zarzut nieistnienia obowiązku oraz brak uprzedniego doręczenia upomnienia. Organ egzekucyjny uznał zarzut braku doręczenia upomnienia, ale oddalił zarzut nieistnienia obowiązku, wskazując na zarejestrowanie odbiorników RTV na dane skarżącego i brak dowodu ich wyrejestrowania. Skarżący kwestionował skuteczność doręczenia zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego oraz twierdził, że nie posiadał odbiornika RTV w okresie objętym tytułem wykonawczym. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając zarzut nieistnienia obowiązku za niezasadny.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agata Ćwik – Bury, Asesor WSA Monika Krywow, Sędzia WSA Anna Rotter (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 lipca 2022 r. sprawy ze skargi J. L. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach z dnia 10 listopada 2021 r. nr COF.OUR.6375.16108.2021 ŁD.PM.ZZ 09121166 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 10 listopada 2021r. nr COF.OUR.6375.16108.2021 ŁD.PM.ZZ 09121166 Poczta Polska S.A. Centrum Obsługi Finansowej (dalej: organ, wierzyciel) utrzymał w mocy postanowienie wierzyciela z dnia 17 września 2021r. znak: COF.OUR.6375.16108.2021 KA.MC.P 09121166 o oddaleniu zarzutu J. L. (dalej: Skarżący, Zobowiązany) nieistnienia obowiązku oraz uznaniu w całości zarzutu braku uprzedniego doręczenia Zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane. Powyższe postanowienie wydane zostało na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021r., poz. 735 ze zm., dalej: K.p.a.) w zw. z art. 18, art. 34 § 3 i art. 17 § 1a ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. 2022r., poz. 479 ze zm., dalej: u.p.e.a.) oraz w zw. z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005r. o opłatach abonamentowych (t.j. Dz. U. z 2020r., poz. 1689, dalej: u.o.a.). Stan sprawy. Wierzyciel w związku z brakiem realizacji należności z tytułu opłat abonamentowych przez Skarżącego przekazał za pośrednictwem platformy ePUAP, do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w Z., tytuł wykonawczy nr 22015E1-58/PO/2021 z dnia 26 kwietnia 2021r. Tytuł wykonawczy obejmował na dzień 26 kwietnia 2021r. zobowiązanie z tytułu zaległych opłat abonamentowych za okres od stycznia 2016r. do października 2020r. w kwocie 1 316,60 zł, odsetki za zwłokę w kwocie 54,90 zł oraz koszty upomnienia w kwocie 11,60 zł. Skarżący pismem z dnia 18 maja 2021r. złożył zarzuty do organu egzekucyjnego, w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego mieszczące się w katalogu zawartym w art. 33 § 3 u.p.e.a. W powyższym piśmie podniesiono zarzut nieistnienia obowiązku oraz zarzut braku uprzedniego doręczenia upomnienia. W uzasadnieniu do zarzutów Zobowiązany stwierdził, że pod adresem ul. [...] w Z. nie zamieszkuje od 30 lat. Wyjaśnił, że obecnie mieszka na ul. [...] w Z. i w tym mieszkaniu jest opłacany abonament RTV przez I. G., z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. W rezultacie Skarżący uznał, że wymagalność zaległego abonamentu jest bezzasadna. Skarżący przesłał również oświadczenie I. G., która wskazała, że nie prowadzi wspólnego gospodarstwa ze Skarżącym. Postanowieniem z dnia 17 września 2021r. Wierzyciel uznał w całości podniesiony przez Skarżącego zarzut dotyczący braku uprzedniego doręczenia upomnienia. Wierzyciel wyjaśnił, iż na dzień wysłania upomnienia Skarżący nie był zameldowany po pod adresem – ul. [...] w Z., a korespondencja nie została podjęta w terminie i została zwrócona do nadawcy w dniu 24 listopada 2020r. W nawiązaniu do wniesionego zrzutu nieistnienia obowiązku, wierzyciel stwierdził, iż odnotowano rejestrację odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych (odbiorniki RTV) pod adresem ul. [...] w Z. na dane Skarżącego, po czym wydano książeczkę radiofoniczną. Następnie w momencie wejścia w życie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007r. w sprawę warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 187 z 2007r. poz. 1342, dalej: rozporządzenie) nadany został Skarżącemu jako użytkownikowi odbiorników indywidualny numer identyfikacyjny. Wierzyciel wyjaśnił, że obowiązek uiszczenia opłat abonamentowych przypisany jest do osób, które dokonały rejestracji odbiorników RTV, a nie do adresu rejestracji. Zaznaczył, że na abonencie spoczywa obowiązek aktualizacji danych, a w przypadku zaprzestania używania odbiorników RTV – obowiązek dokonania ich wyrejestrowania. Wierzyciel podkreślił, że nie posiada dokumentu, który potwierdziłby zgłoszenie przez Skarżącego wyrejestrowania odbiorników RTV. Skarżący nie przedstawił dokumentu potwierdzającego wyrejestrowanie odbiorników, tymczasem to w interesie Zobowiązanego było zabezpieczenie i przedstawienie dowodu na podnoszone w tym zakresie stwierdzenia. W postanowieniu podniesiono, że Wierzyciel nie jest również w posiadaniu dokumentu, który potwierdziłby zgłoszenie przez Skarżącego w placówce pocztowej zmian formalno-prawnych, odnośnie zwolnienia od opłat abonamentowych. Jak zaznaczył Wierzyciel powołując się na art. 4 ust. 1 pkt 1 i 3 – 8 u.o.a., osoby posiadające uprawnienia do zwolnienia od opłat abonamentowych, z wyjątkiem osób, które ukończyły 75 lat, obowiązane są zgłosić placówce pocztowej operatora wyznaczonego, zmiany stanu prawnego lub faktycznego, które mają wpływ na uzyskane zwolnienia, w terminie 30 dni od dnia, w którym taka zmiana nastąpiła. Jak wyjaśnił wierzyciel, samo posiadanie uprawnień do zwolnienia od opłat abonamentowych nie jest potwierdzeniem dopełnienia formalności zwolnienia od opłat abonamentowych i nie stanowi podstawy do nie wnoszenia tych opłat. W przekonaniu Wierzyciela w sprawie nie ma zastosowania art. 2 ust. 5 u.o.a., gdyż pomimo tego, iż I. G. dokonuje opłat abonamentowych, to Skarżący nie przedstawił dokumentów świadczących o prowadzeniu z nią wspólnego gospodarstwa domowego w okresie objętym tytułem wykonawczym (czasookres od miesiąca stycznia 2016r. do października 2020r.). Od powyższego postanowienia wierzyciela z dnia 17 września 2021r. Skarżący wniósł zażalenie. W zażaleniu Skarżący wyjaśnił, że nie mógł poinformować o zmianie miejsca zamieszkania, gdyż z momentem wymeldowania z adresu – ul. [...] w Z. nie posiadał miejsca zamieszkania. Dopiero od 7 lat mieszka w udostępnionym mu lokalu przy ul. [...] w Z. G., który nie jest jego miejscem zamieszkania ani meldunku. Adresu tego może jedynie używać jako adresu do korespondencji. Zobowiązany wskazał, iż zawiadomienie o nadaniu numeru identyfikacyjnego z dnia 17 lipca 2008r. nigdy nie zostało mu ono doręczono. Również doręczenie upomnienia było bezskuteczne. Zobowiązany nadmienił, że obecnie ma 69 lat i otrzymuje emeryturę w wysokości 876 zł, a do czasu uzyskania uprawnień emerytalnych utrzymywał się z zasiłku stałego w wysokości 607 zł. Kwota 1907 zł jest dla niego niebotyczna. Postanowieniem z dnia 10 listopada 2021r. wierzyciel utrzymał w mocy postanowienie z dnia 17 września 2021r. W odniesieniu do braku skuteczności doręczenia zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego organ zaznaczył, powołując się na wyrok NSA z dnia 11 marca 2020r. I GSK 1518/19, iż przesłanie zawiadomienia nie kreuje i nie wpływa na skuteczność czynności Poczty Polskiej będącej operatorem wyznaczonym. Wyjaśniono, iż organ posiada w swoich zasobach archiwalnych elektroniczną wersję "Zawiadomień o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników RTV". Jak wskazano nadanie indywidualnych numerów identyfikacyjnych i wygenerowanie zawiadomień informujących o tym fakcie następowało przy pomocy programów informatycznych zawierających bazę zarejestrowanych abonentów. Zaznaczono, iż wierzyciel przyjął formę wysłania do abonentów zawiadomień o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego przesyłką zwykłą, gdyż przepisy rozporządzenia nie normowały sposobu wysyłki. Wierzyciel wyraził przekonanie, iż zawiadomienie rozstrzyga o sytuacji prawnej osoby do której zostało skierowane. Nie przydaje ono nowych praw i obowiązków, nie jest również oświadczeniem woli, a jedynie potwierdza konieczność wykonania już istniejącego obowiązku wnoszenia opłat abonamentowych. Nawet więc nieotrzymanie zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego nie stanowi okoliczności zwalniającej posiadacza odbiorników RTV od obowiązku uiszczenia opłat abonamentowych. Rejestracja odbiorników dokonana na gruncie nieobowiązujących już regulacji prawnych nie utraciła mocy ex lege. W odniesieniu do stwierdzenia, iż Skarżący przebywa obecnie na emeryturze i ma 69 lat, organ zwrócił uwagę na konieczność wywiązania się z ustawowego obowiązku zgłaszania w placówce pocztowej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, czego Zobowiązany nie uczynił. Podniesiono, że Skarżący nie prowadzi wspólnego gospodarstwa z I. G. – w konsekwencji nie została spełniona przesłanka z art. 2 ust. 5 pkt 1 u.o.a. Na powyższe postanowienie Skarżący wniósł do tut. Sądu skargę. W skardze wyjaśnił, że w dniu 25 czerwca 2008r. został wymeldowany z lokalu przy ul. [...] w Z., a zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego zostało przesłane na powyższy w dniu 17 lipca 2008r., a więc już po jego wyprowadzce. Jak podkreślił Skarżący, gdyby organ wysłał takie zawiadomienie listem poleconym, to miałby wiedzę o skuteczności doręczenia. Z uwagi na milczenie wierzyciela Skarżący myślał, że wyrejestrowanie jest skuteczne. Stwierdził ponadto, że w dniu 27 września 2021r. nie dokonał wyrejestrowania odbiornika RTV, gdyż takiego nie posiadał i dokonał jedynie wyrejestrowania indywidualnego numeru identyfikacyjnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowej stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu. Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są podstawowym środkiem służącym ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty te – zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. zobowiązany może zgłosić do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od daty doręczenia mu odpisu tytułu wykonawczego i po upływie tego terminu. Przesłanki stanowiące podstawę wniesienia zarzutów enumeratywnie wymienia art. 33 u.p.e.a., zaś procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują przepisy art. 34 tej ustawy. Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku, 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu, 3) błąd, co do zobowiązanego, 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagalne, 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części, 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Według art. 34 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Zgodnie z § 2 wierzyciel wydaje postanowienie, w którym: 1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, 2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej: a) w całości, b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut, 3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym, b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia. Zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej stanowią swoisty środek zaskarżenia służący zobowiązanemu, a ich rola sprowadza się do możliwości weryfikacji czynności organów egzekucyjnych, w celu ochrony adresata tych czynności. Prawo do ich wniesienia istnieje wyłącznie na etapie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, to jest w terminie 7 dni od daty doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego i po upływie tego terminu, o czym poucza się zobowiązanego stosowanie do wymogu, o którym mowa w art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. W niniejszej sprawie Skarżący zgłosił zarzuty w oparciu o art. 33 § 1 pkt 1 i pkt 4 u.p.e.a. podnosząc zarzut nieistnienia obowiązku oraz braku uprzedniego doręczenia upomnienia. Wierzyciel uznał za zasadny zarzut wskazany w art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a. i w tym zakresie nie ma sporu między stronami. W ocenie Sądu podnoszony przez Skarżącego zarzut nieistnienia obowiązku okazał się niezasadny. Wskazać należy, iż opłaty za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych zostały ustawowo uregulowane mocą art. 2 (1) pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o Komitecie do spraw Radia i Telewizji "Polskie Radio i Telewizja" (Dz. U. z 1960 r., poz. 306 ze zm.), dodanego do niej z dniem 1 marca 1985 roku, a ich wysokość była kształtowana przez tzw. Radiokomitet w porozumieniu z Ministrem do Spraw Cen i ogłaszana w wielokrotnie zmienianym zarządzeniu przewodniczącego Radiokomitetu z dnia 31 października 1985 roku w sprawie opłat za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (M.P. Nr 41, poz. 264, ze zm.). W dniu 1 marca 1993 roku weszła w życie ustawa z dnia 29 grudnia 1992 roku o radiofonii i telewizji (tj. Dz. U. z 2004 r., poz. 2531 ze zm.). Jej przepisy regulowały problematykę opłat abonamentowych (art. 48) oraz obowiązek rejestracji odbiorników (art. 49). Ustawodawca połączył w niej obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych z faktem posiadania odbiornika, w stosunku do którego ciążył na posiadaczu obowiązek jego rejestracji. Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 roku w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 70, poz. 338) posiadacz książeczki radiofonicznej był obowiązany powiadomić urząd pocztowy miedzy innymi o zaprzestaniu używania odbiornika. Z dniem 16 czerwca 2005 roku weszła w życie u.o.a. Ustawa ta nie zawierała istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy przepisów intertemporalnych. Zgodnie z zasadą natychmiastowego (bezpośredniego) działania prawa, nowe przepisy (jeśli brak przepisów szczególnych stanowiących inaczej) znajdują zastosowanie nie tylko do zdarzeń mających miejsce po wejściu w życie nowej ustawy, ale również do wszystkich sytuacji znajdujących się "w toku", które nie zostały jeszcze zakończone (zamknięte). Obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych ciążył zarówno na osobach, w stosunku do których powstał on w okresie od wejścia w życie u.o.a., ale również na osobach, które w dniu wejścia w życie tej ustawy spełniały wymogi objęcia obowiązkiem abonamentowym, a zatem posiadały zarejestrowany odbiornik. W konsekwencji zarejestrowanie odbiornika pod rządami ustawy o radiofonii i telewizji, a nawet w okresie obowiązywania jeszcze wcześniejszej regulacji, bez jego późniejszego wyrejestrowania, stanowi wystarczającą przesłankę istnienia wynikającego z obecnie obowiązującej ustawy o opłatach abonamentowych obowiązku uiszczania opłat za jego używanie, który podlega wyegzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej obowiązku o charakterze pieniężnym. Stosownie do postanowień art. 2 ust. 1 i 3 u.o.a. za używanie odbiorników RTV pobiera się opłaty abonamentowe, przy czym powstanie obowiązku uiszczenia opłaty wiąże się z dokonaniem rejestracji odbiornika. W aktach sprawy znajduje się wydruk danych systemu Poczty Polskiej S.A. potwierdzający dokonanie rejestracji i datę ostatniej wpłaty, co potwierdza, iż dokonano rejestracji odbiorników RTV pod adresem u. [...] w Z.. Skarżący nie kwestionuje faktu dokonania rejestracji, podnosząc, iż dokonał wyrejestrowania odbiorników RTV. W tym miejscu wskazać należy na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 października 2015r. sygn. akt I SA/Gl 481/15 (LEX nr 1926279), w którym stwierdzono "regulacja dotycząca opłat abonamentowych, która obowiązek ich wnoszenia wiąże wyłącznie z zarejestrowaniem odbiornika nakazuje przechowywać taki dokument w okresie dłuższym niż 5 lat, gdyż wierzyciel ma prawo dochodzić zaległych nieprzedawnionych opłat w czasie nieograniczonym, limitowanym wyłącznie terminem początkowym wyznaczonym datą rejestracji odbiornika i w interesie zobowiązanego było zabezpieczenie dowodu umożliwiającego wykazanie okoliczności wyrejestrowania". Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela zacytowaną powyżej tezę. Po zarejestrowaniu odbiornika RTV uiszczenie opłaty abonamentowej jest obowiązkiem, który wynika z mocy samego prawa, zatem dla jego realizacji nie jest konieczna konkretyzacja w drodze indywidualnego aktu administracyjnego (decyzji administracyjnej) – por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 marca 2010 roku, K 24/08, OTK-A z 2010 r. Nr 3, poz. 22 (Część VI, pkt 3.3.4. uzasadnienia), wyrok WSA w Gliwicach z dnia 26 czerwca 2013 r. sygn. akt I SA/Gl 236/13. To Skarżący jako abonent podnoszący nieistnienie obowiązku uiszczenia opłat powinna wykazać wyrejestrowanie tegoż odbiornika (por. wyroki tutejszego Sądu w sprawach: I SA/Gl 650/14, I SA/Gl 518/14, I SA/Gl 376/13, jak również WSA w Poznaniu w sprawie II SA/Po 57/14 – wszystkie dostępne w internetowej bazie na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl)). Powyższe stanowisko znajduje oparcie w regulacjach zobowiązujących abonenta do powiadamiania urzędu pocztowego. m.in. o zaprzestaniu używania odbiornika, a to w § 4 obowiązującego do dnia 16 czerwca 2005 roku rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 70, poz. 338); § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2005 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2005 r., poz. 1190); § 4 rozporządzenia oraz § 11 – 12 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1676). Sąd stwierdza, iż Skarżący nie przedstawił dowodu na wyrejestrowanie odbiorników RTV w czasie, w którym powstał sporny obowiązek. Tymczasem jedynie okazanie dowodu na okoliczność wyrejestrowania odbiorników miałoby wpływ na uznanie zarzutu nieistnienia obowiązku, gdyż ciężar dowodu spoczywa na osobie wywodzącej skutki prawne. Z akt sprawy wynika, iż Skarżący dokonał wyrejestrowania odbiornika RTV w dniu 27 września 2021r. W przekonaniu Sądu zebrane dane potwierdzają, że sporny obowiązek powstał i nie przestał istnieć. Odnosząc się do zarzutu w zakresie nieprawidłowości doręczenia zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, podnieść należy, iż według treści § 5 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki abonamentowej za używanie odbiorników stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia. Operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek, o których mowa w ust. 1, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia (ust. 2). Zgodnie z art. 6 ust. 4 u.o.a., który stanowił podstawę wydania powołanego rozporządzenia, minister właściwy do spraw łączności w porozumieniu z Krajową Radą Radiofonii i Telewizji określi w drodze rozporządzenia warunki i tryb rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, uwzględniając dostępność placówek pocztowych operatora wyznaczonego oraz jego organizację. Nie można przyjąć, wobec takiego brzmienia delegacji, aby Minister Transportu mógł stanowić normy statuujące lub znoszące ustawowo określony obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej. Co istotne u.o.a. nie wiąże obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej z posiadaniem przez zobowiązanego określonej treści lub formy dowodu rejestracji odbiornika RTV. Warunkiem wystarczającym, a zarazem koniecznym istnienia obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej jest przecież używanie odbiornika RTV. Dane rejestracji odbiornika wyznacza termin płatności abonamentu RTV. Ani z ustawy ani z rozporządzenia nie wynika, aby akty wcześniejszej rejestracji odbiorników RTV zostały anulowane. Należy podzielić stanowisko zaprezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2016 r., w sprawie sygn. akt II FSK 2116/16 (publ. LEX 2190429). W swoich wywodach NSA stwierdził, iż u.o.a. statuuje dwa obowiązki posiadaczy odbiorników RTV: jeden w zakresie uiszczania opłaty abonamentowej (art. 2) oraz drugi dotyczący rejestracji (art. 5). Jakkolwiek w ujęciu funkcjonalnym są one powiązane, to w sensie prawnym są to dwa odrębne obowiązki. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w art. 7 ust. 1 u.o.a., który stanowi, że kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej prowadzi operator wyznaczony w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 roku – Prawo pocztowe (t.j. Dz. U. z 2022r. poz. 896, dalej: Prawo pocztowe). Obowiązek posiadania dowodu rejestracji odbiornika RTV należy więc odnosić do obowiązku rejestracji, a nie jako przesłankę obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej. Ten drugi obowiązek istnieje bowiem niezależnie od posiadania dowodu ich rejestracji. Tożsame wnioski wypływają z wyroku NSA z dnia 1 czerwca 2016 r., II GSK 913/15. Jak wynika z powyższych wywodów, obowiązek nadania nowego numeru identyfikacyjnego i powiadomienia użytkownika nie ma wpływu na skutki wynikające z faktu uprzedniego zarejestrowania odbiornika RTV. W przekonaniu Sądu organ prawidłowo uznał, iż nie należy przypisywać nadaniu numeru identyfikacyjnego i powiadomieniu zobowiązanego inne skutki aniżeli te, które wprost określone zostały w rozporządzeniu, a więc utrata mocy dowodowej dotychczasowych imiennych książeczek opłat abonamentowych. Użyte w § 5 ust. 2 rozporządzenia z dnia 25 września 2007 roku wyrażenie "powiadomienie" oznacza, że przesłanie zawiadomienia w zwykłej przesyłce listowej, bez potwierdzenia odbioru na prawidłowy adres strony, czyniło zadość wymogom określonym w § 5 ust. 2 rozporządzenia. Ustawodawca nie określił bowiem żadnej szczególnej formy tego powiadomienia, zastrzegł jedynie, aby odpowiadało ono wzorowi określonemu w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Z powyższej regulacji wynika, że dla skuteczności nadania numeru identyfikacji nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora zwrotnym potwierdzeniem odbioru takiego powiadomienia. Odnosząc się do zarzutu braku skuteczności doręczenia Skarżącemu zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego podnieść należy, że zgodnie z § 4 rozporządzenia obowiązującym w 2008r. użytkownik odbiorników RTV był obowiązany powiadomić urząd pocztowy o zmianie danych zawartych we wniosku o zarejestrowanie odbiorników RTV, w tym o zmianie nazwiska, miejsca stałego pobytu (siedziby) oraz o zaprzestaniu używania odbiornika. Ponieważ Skarżący nie powiadomił o zmianie adresu, organ zasadnie przyjął, iż zawiadomienie został prawidłowo wysłane na adres: ul. [...], [...] Z.. W rezultacie w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, poświadczona za zgodność z oryginałem kserokopia wygenerowanego zawiadomienia o nadaniu Skarżącemu indywidualnego numeru identyfikacyjnego z dnia 17 lipca 2008r. podpisana przez uprawnionego pracownika operatora, stanowi dowód zarejestrowania odbiorników w rozumieniu § 3 pkt 2 rozporządzenia. Podnieść należy, iż dla skuteczności czynności nadania numeru identyfikacyjnego nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora wyznaczonego (publicznego) dowodem nadania takiej przesyłki (por. wyrok NSA z dnia 22 czerwca 2017r. sygn. akt II GSK 2262/15). Sąd zauważa, iż nie dołączono do powyższej kserokopii wygenerowanego zawiadomienia o nadaniu Skarżącemu indywidualnego numeru identyfikacyjnego - dowodu wysłania (choćby kopi koperty). Z uwagi na podniesione powyżej argumenty, ta okoliczność nie ma znaczenia dla przyjęcia, czy w sprawie istniał, czy też nie obowiązek Skarżącego do uiszczenia opłaty. Dla oceny tej okoliczności istotnym jest, że Skarżący dokonał rejestracji odbiornika RTV. Sąd zauważa, iż stosowanie do postanowień art. 4 ust. 1 pkt 6 u.o.a. w zw. z ust. 3 tej normy zwolnienie od opłat abonamentowych m. in. osoby, która ukończyła 60 lat oraz ma ustalone prawo do emerytury, której wysokość nie przekracza miesięcznie kwoty 50 % przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzedzającym, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, przysługuje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym złożono w placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu Prawa pocztowego oświadczenie o spełnieniu warunków do korzystania z tych zwolnień i przedstawiono dokumenty potwierdzające uprawnienie do tych zwolnień. Skarżący nie przedstawił organowi dowodu na złożenie w placówce pocztowej oświadczenia w trybie art. 4 ust. 3 u.p.a. Ponadto organ zasadnie uznał, iż w rozpoznanej sprawie nie znajdzie zastosowania art. 2 ust. 5 pkt 1 u.o.a. Zgodnie z powyższym przepisem, niezależnie od liczby odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych używanych przez osoby fizyczne w tym samym gospodarstwie domowym lub w samochodzie stanowiącym ich własność, uiszcza się tylko jedną z opłat abonamentowych wskazanych w art. 3 ust. 1 u.o.a. W odpowiedzi na wezwanie organu, pismem z dnia 30 sierpnia 2021r. Skarżący przesłał oświadczenie, w którym stwierdził, iż nie prowadzi z I. G. wspólnego gospodarstwa domowego i nie partycypuje w żadnych kosztach. Z uwagi na powyższe Sąd stwierdza, że organ prawidłowo uznał wniesiony przez Skarżącego zarzut nieistnienia obowiązku za nieuzasadniony. W konsekwencji zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w sposób opisany w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022r. poz. 329 ze zm.), a zatem skargę w oparciu o art. 151 tej ustawy należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło