I SA/Gl 1734/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Karpińska Sędziowie NSA Marek Kołaczek (sprawozdawca) Asesor WSA Mirosław Kupiec Protokolant Aleksandra Doruch po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. M. – "A" w C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w K., po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez A. M. – "A" w C., utrzymał w mocy poprzednią decyzję z dnia [...] r. nr [...] wydaną w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję [...] Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie określenia w podatku od towarów i usług za [...] 1999 r. zobowiązania podatkowego w kwocie [...] zł, zaległości podatkowej w tożsamej kwocie oraz odsetek za zwłokę w kwocie [...] zł. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołał art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.). Przedstawiając stan faktyczny podał, iż w dniu 29 marca 2005 r. wpłynął wniosek A.M. o wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, ponieważ faktury VAT wystawione przez firmę "B" dotyczyły transakcji zawartych na podstawie fałszywych dokumentów przedstawionych kontrahentom przez firmę "C". Dodatkowo wnioskodawca nadmienił, iż w toku postępowania sądowego okazało się, że jedynym celem tej firmy było prowadzenie oszukańczych procederów ukierunkowanych na wyłudzenie od przedsiębiorców pieniędzy. Wskazał przy tym, iż w dniu [...] 2004 r. Sąd Okręgowy w C. wydał wyrok, w którym uznał nieważność umów leasingu zawartych pomiędzy "B" Sp. z o.o. a firmą "A" A. M.. Strona podniosła też, iż w 2001 r. wystąpiła do firmy "B" o wystawienie faktur korygujących, jednak spotkała się z odmową. Odwołała się też do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2002 r. w przedmiocie tzw. pustych faktur i cytując tezę, że wystawienie faktury z wykazanym podatkiem, która nie dokumentuje rzeczywistej sprzedaży, pozostaje poza dyspozycją art. 33 ustawy podatkowej i nie powoduje konieczności zapłaty wskazanego podatku, stwierdził, iż ma zastosowanie w sprawie. Postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej wznowił postępowanie w sprawie rozliczenia podatku od towarów i usług za [...] 1999 r., po czym działając zarówno jako organ podatkowy pierwszej, jak i drugiej instancji, odmówił uchylenia ostatecznej decyzji wydanej w sprawie przez Izbę Skarbową z dnia [...] r. nr [...]. Wskazał przy tym, iż w sprawie nie występuje przesłanka uzasadniająca wznowienie postępowania sformułowana w art. 240 § 1 pkt 5 ustawy – Ordynacja podatkowa, ponieważ okoliczności tej nie stanowi wyrok Sądu Okręgowego w C. z dnia [...] 2004 r. sygn. [...], mocą którego stwierdzono nieważność zawartych umów leasingu z "B" Sp. z o.o.. Wyjaśnił, iż okoliczność toczącego się postępowania cywilnego była znana organom podatkowym, jak również Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu rozpatrującemu skargę na decyzję wymiarową. W ocenie Sądu właśnie okoliczność wszczęcia postępowania cywilnego o stwierdzenie nieważności zawartych umów leasingu świadczy o ich nie wykonaniu. Tym samym nie zostały spełnione warunki określone w art. 19 ust. 3a ustawy podatkowej, bowiem nie doszło do przekazania przedmiotu leasingu, a zatem usługa nie została wykonana. Dodał, iż poniesione z tego tytułu wydatki nie zostały uznane za koszt uzyskania przychodu, co wyczerpuje dyspozycję art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Zaakcentował, iż wyrokiem z dnia 13 listopada 2002 r. Sąd oddalił skargę A. M. na decyzję ostateczną, objętą wnioskiem o wznowienie postępowania podatkowego. Odnosząc się do argumentacji, iż faktury VAT wystawione przez firmę "B" dotyczyły transakcji zawartych na podstawie fałszywych dokumentów przedstawionych kontrahentom przez firmę "C", której jedynym celem było prowadzenie oszukanie uczciwych przedsiębiorców, Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, iż okoliczności te nie stanowią przesłanki ze wskazanego art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, a równocześnie brak jest prawomocnego orzeczenia sądu potwierdzającego sfałszowanie dowodu, co wyłącza możliwość zastosowania w sprawie art. 240 § 1 pkt 1 tej ustawy. Co do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej ze względu na powołaną przez stronę uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2002 r., podjętą w składzie siedmiu sędziów, w przedmiocie tzw. pustych faktur, odwołał się do utrwalonego już orzecznictwa SN i NSA, zgodnie z którym za podstawę wznowienia postępowania nie można uznać dokonanej przez Sąd wykładni prawa. Nadto wyeksponował fakt, iż art. 33 ustawy o podatku od towarów i usług, którego dotyczy wspomniana uchwała, nie stanowił podstawy prawnej decyzji wymiarowej objętej wnioskiem o wznowienie postępowania. W odwołaniu A. M. podniósł zarzut naruszenia przepisów art. 121, 122, 187 § 1 i 210 § 4 Ordynacji podatkowej, jednak nie przedstawił żadnych argumentów uzasadniających podane zarzuty. Dyrektor Izby Skarbowej, działając jako organ odwoławczy, nie uznał skuteczności zarzutów i zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy poprzednie rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji określającej w podatku od towarów i usług zobowiązanie podatkowe, zaległość podatkową i odsetki za zwłokę. W uzasadnieniu przedstawił dotychczasowy przebieg sprawy oraz argumentację potwierdzająca zasadność rozstrzygnięcia w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji wymiarowej. Końcowo odniósł się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, akcentując, iż postępowanie toczy się w trybie o wznowienie postępowania, a zatem w pierwszej kolejności konieczne jest dokonanie oceny wystąpienia przesłanki uzasadniającej wznowienie postępowania. Szczegółowa analiza argumentów strony doprowadziła do konkluzji, iż w sprawie nie wystąpiła przesłanka z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej i ten aspekt sprawy został dokładnie wyjaśniony i uzasadniony. Natomiast strona nie przedstawiła żadnych nowych dowodów w sprawie, a uzasadnienie decyzji jest obszerne i merytoryczne, co – w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej – czyni zarzut naruszenia art. 187 i 210 § 4 Ordynacji podatkowej bezzasadnym. W skardze z dnia [...] 2005 r. A. M. wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej, Izby Skarbowej i zasądzenie kosztów procesu. Podniósł zarzut naruszenia art. 121, 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej, przy czym – analogicznie jak w odwołaniu – nie przedstawił żadnych argumentów uzasadniających podane zarzuty. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie pełnomocnik strony skarżącej podtrzymał skargę i nie wniósł dodatkowych argumentów, a pełnomocnik organu odwoławczego podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy wywiódł, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można Dyrektorowi Izby Skarbowej skutecznie zarzucić, iż wydając zaskarżoną decyzję naruszył obowiązujące przepisy prawa. Przystępując do oceny zgodności z prawem tej decyzji, w pierwszej kolejności zaakcentować trzeba, iż przedmiotem rozstrzygnięcia była odmowa wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję [...] Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie określenia w podatku od towarów i usług za [...] 1999 r. zobowiązania podatkowego w kwocie [...] zł, zaległości podatkowej w tożsamej kwocie oraz odsetek za zwłokę w kwocie [...] zł, przy czym jako przesłankę uruchomienia nadzwyczajnego trybu uchylenia tej decyzji skarżący wskazał art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.). Równocześnie skarżący argumentował, iż faktury VAT wystawione przez firmę "B" dotyczyły transakcji zawartych na podstawie fałszywych dokumentów przedstawionych kontrahentom przez firmę "C", a w toku postępowania sądowego okazało się, że jedynym celem tej firmy było prowadzenie oszukańczych procederów ukierunkowanych na wyłudzenie od przedsiębiorców pieniędzy. Wskazał też, iż Sąd Okręgowy w C. wyrokiem z dnia 30 grudnia 2004 r. uznał nieważność umów leasingu zawartych pomiędzy "B" Sp. z o.o. a firmą "A" A. M.. Nadto odwołał się też do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2002 r. podjętej w przedmiocie tzw. pustych faktur, w kontekście art. 33 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. W tym stanie rzeczy ocena legalności zaskarżonej decyzji musi odpowiedzieć na pytanie czy faktycznie w sprawie wystąpiła przesłanka określona w powołanym wyżej przepisie ? Wskazać więc trzeba, iż generalnie w art. 240 § 1 pkt 1-8 ustawy – Ordynacja podatkowa sformułowane zostały okoliczności umożliwiające wszczęcie nadzwyczajnego trybu wzruszenia decyzji ostatecznych, co do których ma zastosowanie zasada trwałości decyzji ostatecznych, określona w art. 128 tej ustawy. Zgodnie z tym przepisem "decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana tych decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w niniejszej ustawie oraz w ustawach podatkowych". Tak więc prawna możliwość ponownego rozpoznania i wydania orzeczenia w sprawie rozstrzygniętej już decyzją ostateczną została przez ustawodawcę ograniczona wyłącznie do przypadków określonych w ustawie – Ordynacja podatkowa oraz w ustawach podatkowych. Jednym ze sposobów wzruszenia decyzji ostatecznej jest wznowienie postępowania, które jednak musi być oparte na wskazaniu wadliwości procesowej, przy czym musi to być jedna z wad enumeratywnie wymienionych w art. 240 § 1 omawianej ustawy. Skarżący we wniosku o wznowienie wskazał na art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem: "W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli: (...) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który decyzję wydał". Przepis ten wymaga zatem spełnienia trzech przesłanek: - ujawnienia nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, - nowe okoliczności lub dowody muszą być istotne dla sprawy, - okoliczności te lub dowody nie były znane organowi , który wydawał decyzję w sprawie. Przechodząc do oceny legalności zaskarżonej decyzji, stwierdzić trzeba, iż organ podatkowy rozpatrując wniosek skarżącego zasadnie odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Izby Skarbowej z dnia K. z dnia [...] r. nr [...] podając, iż w sprawie nie występuje przesłanka uzasadniająca wznowienie postępowania sformułowana w art. 240 § 1 pkt 5 ustawy – Ordynacja podatkowa. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż okoliczności tej nie stanowi wyrok Sądu Okręgowego w C. z dnia [...] 2004 r. sygn. [...] , mocą którego stwierdzono nieważność zawartych umów leasingu z "B" Sp. z o.o.. Fakt toczącego się postępowania cywilnego był znany zarówno organom podatkowym, jak również Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu rozpatrującemu skargę na decyzję wymiarową. Nadto właśnie okoliczność wszczęcia postępowania cywilnego o stwierdzenie nieważności zawartych umów leasingu – w ocenie Sądu – świadczyła o ich nie wykonaniu, co stanowiło podstawę do zakwestionowania odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących nabycie tych usług. Nie jest też ani nową okolicznością faktyczną, ani też nowym dowodem w sprawie zakończonej wymienioną decyzją ostateczną, argumentacja, iż faktury VAT wystawione przez firmę "B" dotyczyły transakcji zawartych na podstawie fałszywych dokumentów przedstawionych kontrahentom przez firmę "C", której jedynym celem było oszukanie uczciwych przedsiębiorców. Słusznie wskazał Dyrektor Izby Skarbowej, iż okoliczności te nie stanowią przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, a równocześnie brak jest prawomocnego orzeczenia sądu potwierdzającego sfałszowanie dowodu, co wyłącza możliwość zastosowania w sprawie art. 240 § 1 pkt 1 tej ustawy. Odnośnie wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej ze względu na powołaną przez stronę uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2002 r., podjętą w składzie siedmiu sędziów, w przedmiocie tzw. pustych faktur, wskazać trzeba, iż w ocenie Sądu nie można uznać za podstawę wznowienia postępowania dokonanej przez Sąd wykładni prawa, bowiem nie jest to nowy dowód w sprawie, ani nowa okoliczność faktyczna. Nadto stwierdzić trzeba, iż art. 33 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, którego dotyczy wspomniana uchwała, nie stanowił podstawy prawnej decyzji wymiarowej objętej wnioskiem o wznowienie postępowania. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, iż zasadnie organ podatkowy orzekł o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej objętej wnioskiem pełnomocnika strony skarżącej. Odnośnie zarzutów naruszenia art. 121, 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej podniesionych w skardze, wyjaśnić trzeba, iż wobec braku jakiegokolwiek ich uzasadnienia, nie jest możliwe ich merytoryczne rozpatrzenie. Nie mniej Sąd w pełni aprobuje stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej przedstawione w tym zakresie w zaskarżonej decyzji. Reasumując powyższe rozważania, stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa, a zatem Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił.