I SA/Gl 281/05

WyrokWSA w Gliwicach2005-11-16

Skład orzekający: Ewa Madej, Eugeniusz Christ, Małgorzata Wolf-Mendecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo uznał, że odprawa pracownicza stanowiła dochód podatkowy w roku 2003, mimo braku dowodów na telefoniczne powiadomienie pracownika o możliwości jej odbioru w tym roku?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że została ona wydana bez wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych. Brak dowodów na telefoniczne powiadomienie pracownika o możliwości odbioru odprawy w 2003 r. podważa ustalenia organów podatkowych co do momentu powstania przychodu. Organ odwoławczy powinien ponownie rozważyć znaczenie poinformowania podatnika o postawieniu środków do dyspozycji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 r. Organ podatkowy uznał, że odprawa pracownicza wypłacona przez "A" Sp. z o.o. stanowiła dochód podatnika w 2003 r., ponieważ została postawiona do jego dyspozycji. Podatnik twierdził, że dowiedział się o możliwości odbioru odprawy dopiero w 2004 r. z telegramu. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że odprawa została postawiona do dyspozycji w 2003 r., niezależnie od momentu jej faktycznego odbioru czy powiadomienia podatnika.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K., zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania i orzekł o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Madej ( sprawozdawca), Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Mendecka, Protokolant Monika Adamus, po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi F. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz skarżącego kwotę [...] zł ( słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z., na podstawie art. 21 § 1 pkt 1 i § 3 oraz art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) oraz art. 9 ust. 1, art. 10 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 11 ust. 1, art. 27 ust. 1, art. 27a ust. 1 pkt 1 oraz art. 45 ust. 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), określił F.i M. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 r. w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu decyzji organ podatkowy stwierdził, że złożone przez podatnika zeznanie podatkowe PIT-37 o wysokości uzyskanych w 2003 r. dochodów zostało uznane za nieprawidłowe z uwagi na pominięcie w nim przychodów ze stosunku pracy w wysokości [...] zł, wykazanych w informacji o dochodach PIT-11, sporządzonej przez "A" Sp. z o.o. Zarząd [...] w B., jako płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych. Powyższy przychód stanowiła odprawa z tytułu redukcji etatów. W ocenie organu podatkowego wyjaśnienia złożone w postępowaniu podatkowym przez płatnika, a mianowicie fakt, że lista wypłat odpraw została sporządzona w ostatnich dniach [...] 2003 r. oraz że o możliwości odbioru tych odpraw poinformowano telefonicznie zainteresowanych pracowników, przesądzają o słuszności poglądu, że środki finansowe zostały postawione do dyspozycji pracownika w 2003 r., a zatem stanowią dochód osiągnięty w tymże roku podatkowym, zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tym samym organ podatkowy nie uwzględnił stanowiska F. M., który twierdził iż odprawę odebrał w dniu [...] 2004 r., gdyż o możliwości jej odebrania został poinformowany telegraficznie dopiero w dniu [...] 2004 r. W dalszej części uzasadnienia decyzji zawarto wyliczenie wysokości zobowiązania podatkowego F. M., ze wskazaniem kwoty podatku należnego za 2003 r. i kwoty podatku do zapłaty ([...] zł). Odwołując się od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. F. M. zarzucił, że przedstawione przez niego argumenty, świadczące o tym, że odprawa otrzymana z "A" byłą przychodem 2004 r. zostały bezpodstawnie pominięte. Zawnioskował, aby okoliczności powiadomienia go o wypłacie zostały sprawdzone w Telekomunikacji Polskiej, gdyż stanowczo nie otrzymał żadnego telefonicznego powiadomienia w [...] 2003 r., a jedynie telegram w dniu [...] 2004 r. Organ odwoławczy, na podstawie art. 229 Ordynacji podatkowej zwrócił organowi pierwszej instancji akta sprawy celem przeprowadzenia dodatkowego postępowania, mającego za zadanie uzupełnienie dowodów i materiałów dotyczących momentu uzyskania przez podatnika przychodu w wysokości [...] zł. Organ odwoławczy ocenił bowiem, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nasuwa wątpliwości w tym zakresie, co ma istotny wpływ na prawidłowość określenia zobowiązania podatkowego za 2003 r. W wykonaniu powyższego postanowienia organ pierwszej instancji przeprowadził dodatkowe ustalenia w oparciu o wyjaśnienia i dokumentację "A". Wynikało z nich iż Spółka sporządziła listy wypłat odpraw w dniu [...] 2003 r. i w oparciu o nie przekazała środki pieniężne na konta bankowe tych pracowników, którzy takie konta posiadali, lub wypłaciła je w kasie w formie gotówki lub czeków gotówkowych. Osoby, które nie zgłosiły się po odbiór należnych pieniędzy powiadomiono telegramami, wysłanymi w dniu [...] 2004 r. Pracownice Spółki podały przy tym, że w dniu [...] 2003 r. zawiadomiono telefonicznie uprawnionych pracowników (w tym F. M.) o możliwości odbioru odpraw. Z kolei niewypłacone do końca 2003 r. środki zostały w dniu [...] 2003 r. przekazane na konto pomocnicze o tam pozostały do dyspozycji pracowników, którzy nie podali konta lub nie zgłosili się w kasie do dnia [...] 2003 r. W toku powyższych czynności Spółka poinformowała organ podatkowy, że w zakreślonym terminie nie może przedstawić bilingu rozmów na potwierdzenie faktu powiadomienia podatnika o wypłacie odprawy. Decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z., przyjmując, że w świetle zebranych dowodów prawidłowym jest uznanie, iż pieniądze z tytułu odprawy zostały postawione do dyspozycji F. M. w 2003 r., stanowią zatem jego dochód osiągnięty w tym roku podatkowym. Wskazał przy tym, że nie zmienia tego fakt odebrania odprawy w dniu [...] 2004 r., skoro podatnik nie skorzystał z możliwości fizycznego odebrania pieniędzy w formie gotówkowej lub przekazu na rachunek bankowy w dacie postawienia tych środków do jego dyspozycji. Organ uznał za nieprzekonujące twierdzenie podatnika, ze o wypłacie odpraw dowiedział się dopiero z telegramu nadanego w 2004 r., a nie w wyniku informacji telefonicznej płatnika w [...] 2003 r. W dalszym wywodzie uzasadnienia decyzji organ odwoławczy wyraził jednocześnie pogląd, że "pozostawienie do dyspozycji nie jest tożsame z pobraniem środków, jak też nie wymaga dla jego zaistnienia poinformowania o tym fakcie". Przez pozostawienie do dyspozycji należy – zdaniem organu odwoławczego - rozumieć wykonanie przez płatnika czynności określających kwotę przysługujących podatnikowi środków i zapewnienie możliwości ich wypłaty, co zostało spełnione w 2003 r. Dalej organ stwierdził, że to, iż pracownik nie wie, że otrzymał od pracodawcy jakieś świadczenie, nie oznacza, że staje się ono jego przychodem dopiero w momencie, gdy dotrze do niego ta wiadomość, gdyż w świetle przepisów art. 11 ust. 1 w związku z art. 31 i 32 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, staje się ono przychodem w momencie, gdy pracodawca postawił je do dyspozycji pracownika. F.M. wniósł skargę na powyższą decyzję zarzucając, że organy podatkowe nie sprawdziły w "A", że wielu pracownikom nie wypłacono odpraw w 2003 r. ani ich nie powiadomiono. Tym samym podatnicy nie mieli możliwości użycia tych pieniędzy w 2003 r. w sposób uprawniający do skorzystania z odliczeń podatkowych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi i w pełni podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko oraz jego uzasadnienie. Na rozprawie skarżący podtrzymał swą skargę i wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. Pełnomocnik organu odwoławczego wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, albowiem zaskarżona decyzja odwoławcza została wydana bez wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy. Z przedstawionych Sądowi akt wynika, że organ odwoławczy uznał za niezbędne – przed wydaniem decyzji II instancji – sprawdzenie, czy skarżący został poinformowany o postawieniu do jego dyspozycji środków pieniężnych z tytułu odprawy pracowniczej w 2003 r. W tym celu wydał postanowienie o uzupełnieniu postępowania dowodowego przez organ pierwszej instancji. Organ ten wezwał Spółkę między innymi do wykazania bilingiem rozmów telefonicznych z dni [...] i [...] 2003 r., że skarżący został poinformowany o postawieniu do jego dyspozycji środków z tytułu odprawy w tym terminie. Pismami z dnia [...] i [...] 2004 r. Spółka zawiadomiła Urząd Skarbowy w Z., że w zakreślonym jej terminie nie jest w stanie uzyskać bilingów telefonicznych i sprawdzić powyższej okoliczności. Tymczasem zaskarżona decyzji została wydania w dniu [...] r., bez oczekiwania na wyjaśnienie powyższej kwestii, w równocześnie w jej uzasadnieniu organ odwoławczy przyjął za udowodnione, że podatnik został powiadomiony o możliwości odbioru odprawy w dniu [...] 2003 r. w drodze telefonicznej. W aktach sprawy znajduje się pismo "A" z dnia [...] 2005 r., nadesłane na wezwanie organu podatkowego już po wniesieniu skargi do Sądu. W piśnie tym Spółka powiadomiła Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z., że uzyskane bilingi rozmów z dni [...] i [...] 2003 r. nie wykazały połączenia telefonicznego z F. M.. Ponadto Spółka podała w tym piśmie, że na rachunki bankowe przekazano odprawy dla 33 pracowników, a 11 osób odebrało gotówkę lub czeki w kasie Spółki w dniu [...] 2003 r. Wyraziła tym samym pogląd, że wiadomość o możliwości odbioru odpraw była rozpowszechniona w gronie pracowników, i "osoby bardzo zainteresowane otrzymaniem Środków pieniężnych jeszcze w roku 2003 zgłosiły się do zakładu pracy". W świetle tego dokumentu trzeba uznać, że prawdziwe jest twierdzenie skarżącego, iż pierwszą wiadomość o wypłacie odprawy stanowił dla niego telegram nadany [...] 2004 r., a pogląd organu o powiadomieniu telefonicznym w dniu [...] 2003 r. nie jest wsparty żadnym dowodem. W tej sytuacji nie sposób uznać, że decyzja z dnia [...] r. została wydana w oparciu o prawidłowo zebrany materiał dowodowy. Organ wydający te decyzję naruszył bowiem przepisy art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, a uchybienie to – w ocenie Sądu miało istotny wpływ na wynik sprawy. Organ odwoławczy, przy ponownym rozpoznawaniu odwołania powinien zatem uwzględnić przytoczone w piśmie Spółki z dnia [...] 2005 r. okoliczności faktyczne pod kątem ustalenia momentu powstania przychodu u podatnika. W tym kontekście organ winien rozważyć, czy zasadny jest pogląd o braku znaczenia poinformowania osoby uprawnionej o postawieniu do jej dyspozycji określonych środków pieniężnych dla przyjęcia, że nastąpiło rzeczywiście postawienie tych środków do dyspozycji podatnika w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Z powyższych względów Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), na podstawie art. 200 tej ustawy orzekł o zwrocie kosztów postępowania na rzecz skarżącego, a na podstawie art. 153 orzekł o niewykonywaniu decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło