I SA/Gl 290/12
PostanowienieWSA w Gliwicach2012-05-02
Skład orzekający: Piotr Łukasik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uzupełniła braków wniosku pomimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uzupełniła braków wniosku i nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Brak reakcji na wezwanie sądu uniemożliwia weryfikację oświadczeń strony i wyłącza możliwość merytorycznego rozpoznania wniosku.Stan faktyczny
Skarżąca S. M. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na niskie dochody i posiadanie nieruchomości rolnej. Sąd wezwał ją do złożenia dodatkowych oświadczeń i przedłożenia dokumentów źródłowych, jednak skarżąca nie zareagowała na wezwanie. W międzyczasie uiściła należny wpis sądowy od skargi.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 2 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi S. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych wskutek wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.
W ramach urzędowego formularza wniosku z dnia 15 marca 2012 r. S. M. zwróciła się do Sądu o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W jego motywach wyjaśniła, że posiada niskie dochody. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach zeznała, że we wspólnym gospodarstwie domowym przebywa z trójką dzieci. Jej majątek stanowi wyłącznie nieruchomość rolna o pow. 1,22 ha. Z kolei jedynym źródłem dochodu jest wynagrodzenie za pracę w kwocie 1069 zł. Do wniosku dołączono kopię PIT-11 za 2011 r. oraz kopię "paska" dokumentującego dochody skarżącej w okresie od stycznia 2012 r. do marca 2012 r.
Zestawiając przywołane wyżej oświadczenie z analizą akt administracyjnych sprawy, referendarz sądowy zdecydował się na wezwanie skarżącej do złożenia dodatkowych oświadczeń i przedłożenia dokumentów źródłowych. Wezwanie z dnia 22 marca 2012 r. doręczono skarżącej w dniu 28 marca 2012 r. W piśmie tym zawarto pouczenie, iż niezastosowanie się do jego treści w terminie 7 dni może zostać potraktowane jako brak należytego wykazania przez stronę spełnienia przesłanki przyznania prawa pomocy określonej w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – dalej w skrócie: P.p.s.a.,
Do dnia dzisiejszego wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został uzupełniony. Z kolei w dniu 3 kwietnia 2012 r. skarżąca uiściła należny w tej sprawie wpis sądowy od skargi.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Intencją wnioskującej jest w tej sprawie uzyskanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (vide pkt 4 druku PPF). Rozstrzygnięcie wniosku sprowadza się więc do zbadania, czy spełniona została przesłanka wynikająca z treści art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Stosownie bowiem do jego brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – obejmującym między innymi zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 cyt. ustawy) – uzależnione jest od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przy czym słowo "wykazać", użyte w treści art. 246 P.p.s.a. oznacza dowieść, udokumentować czy udowodnić, a nie jedynie oznajmić czy poinformować (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2012 r., sygn. akt II FZ 863/11, LEX nr 1104158). Wnioskodawca, chcąc skorzystać z prawa pomocy, powinien liczyć się z koniecznością udzielania wszelkich wyjaśnień odnoszących się do jego sytuacji materialnej, a także udokumentowania podnoszonych we wniosku o przyznanie prawa pomocy okoliczności (por. postanowienie NSA z dnia 24 listopada 2011 r., sygn. akt I OZ 881/11, LEX nr 1069777).
Przyszło zatem stwierdzić, że skarżąca nie uczyniła zadość obowiązkowi współpracy z Sądem, ponieważ w ogóle nie zareagowała na wezwanie do uzupełniania danych zawartych we wniosku. Fakt ten uniemożliwia weryfikację jej oświadczeń, co więcej może wzmocnić wątpliwości co do ich wiarygodności, a co za tym idzie wyłącza wolną od wątpliwości ocenę jej możliwości płatniczych. Akcentowana tutaj bierność procesowa skarżącej nie pozwala uwzględnić jej wniosku; w orzecznictwie pojawił się nawet pogląd, w świetle którego w takiej sytuacji wykluczona jest możliwość jego merytorycznego rozpoznania, a uzasadnione jest pozostawienie go bez rozpoznania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 września 2005 r., sygn. I OZ 842/05).
Jedynie na marginesie należy odnotować, że skarga w tej sprawie została skutecznie wniesiona przez S. M., albowiem usunięty został jej brak fiskalny w postaci należnego wpisu sądowego od skargi w kwocie 293 zł. Taki stan rzeczy, niezależnie od poczynionych wyżej wywodów, czyni bezprzedmiotowym postępowanie z jej wniosku o przyznanie prawa pomocy.
W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art.
258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło