I SA/Gl 333/12
PostanowienieWSA w Gliwicach2013-02-27
Skład orzekający: Piotr Łukasik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która wykazała stratę w poprzednim roku obrotowym i posiada majątek, ale nie wystarczający na pokrycie zobowiązań, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, co jest warunkiem częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Deklarowane przez spółkę dane dotyczące posiadanych środków finansowych były nieprecyzyjne i niepełne w stosunku do rzeczywistego stanu rzeczy, a strata bilansowa nie jest tożsama z brakiem środków finansowych.Stan faktyczny
Spółka A złożyła wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym, wskazując na zajęcie rachunków bankowych i stratę w poprzednim roku obrotowym. Organ uznał, że spółka nie wykazała braku środków na pokrycie kosztów, a przedstawione dane finansowe były nieprecyzyjne. Wnioskodawca posiadał środki finansowe, które stanowiły znaczną część kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprawy budżetowej jednostek samorządu terytorialnego na skutek wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.
W dniu 2 stycznia 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wpłynęła skarga kasacyjna od wyroku tego Sądu z dnia 12 listopada 2012 r. Do skargi dołączono urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 31 grudnia 2012 r., w którym A w B. (dalej w skrócie: A lub skarżąca) zwróciła się o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. W motywach wniosku A odnotowała, że w 2011 r. Urząd Miasta B. zajął należące do niej rachunki bankowe. Strata w 2011 r. wyniosła 218.519,45 zł. Skarżąca odnotowała dalej, że w dniu [...] r. Prezydent Miasta B. wydał decyzję, mocą której zobowiązano A do zwrotu dotacji w kwocie 1.542.234,46 zł. Co znamienne, kwotę tę skarżąca zwróciła uprzednio w 2008 r. A zaakcentowała dalej, że posiada majątek, który nie wystarcza na zaspokojenie ww. zobowiązania. W ocenie skarżącej, likwidacja pozarządowej organizacji samorządu terytorialnego pozbawia środowisko możliwości reprezentacji i należytego funkcjonowania. Z oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że kapitał zakładowy (majątek lub środki finansowe) A stanowi kwotę 281.907,07 zł. Wartość środków trwałych wyniosła 369.048,43 zł. Skarżąca posiada dwa rachunki bankowe, których łączne saldo stanowi kwotę 156.914,10 zł. W poprzednim roku obrotowym poniosła stratę w kwocie 218.519,45 zł.
Przy opisanym wyżej wniosku A nadesłała m.in.: wariant porównawczy rachunku zysków i strat za lata 2010 -2011; bilans z tego okresu; rachunek zysków i strat z wynikiem wstępnym na dzień 31 grudnia 2012 r.; zawiadomienie z dnia 25 października 2011 r. o zajęciu prawa majątkowego z rachunku bankowego na łączną kwotę 1.897.562,97 zł; kopie wspomnianej wyżej decyzji z dnia [...] r.
Dokonawszy wstępnej analizy wniosku, co do wymogów formalnych i co do treści, pismem z dnia 14 stycznia 2013 r. referendarz sądowy wezwał A do uzupełnienia wniosku poprzez złożenie dodatkowych dokumentów źródłowych.
Wykonując to wezwanie strona nadesłała plik dokumentów, w tym: raporty kasowe za okres od października 2012 r. do stycznia 2013 r. (21.622,44 zł – stan kasy na dzień 30 listopada 2012 r.); wyciągi ze wszystkich rachunków bankowych (stan na dzień 30 listopada 2012 r. wyniósł 188.364,27 zł); zestawienie sald i obrotów za miesiące październik i listopad 2012 r.; dokumentację księgową kont kosztowych i przychodowych za grudzień 2012 r.; wstępny rachunek zysków i strat sporządzony na podstawie zaksięgowanych zdarzeń gospodarczych na dzień 7 lutego 2013 r. (strata netto w kwocie 2.797.617,74 zł). A nadesłała nadto dokumentację obrazującą przebieg zajęcia rachunków bankowych i przeprowadzonego postępowania egzekucyjnego (z dokumentów tych wynika, że egzekucję zakończono w listopadzie 2011 r.).
Wpis sądowy od skargi kasacyjnej wynosi 7.782,00 zł.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Analiza wniosku, przy uwzględnieniu przede wszystkim wskazanych wyżej realnych kosztów postępowania na jego obecnym etapie, pozwoliła przyjąć, że A nie wykazała, iż w jej sytuacji można zastosować wyjątek od zasady odpłatności postępowania sądowego, jakim niewątpliwie jest prawo pomocy.
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej w skrócie: P.p.s.a, osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być [podkreślenie własne] przyznane w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z kolei po myśli art. 245 § 4 P.p.s.a., częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej.
Należy wytknąć A, iż deklarując w druku PPPr majątek i dochody, manipulowała okolicznościami stanu faktycznego. W druku tym zeznała, że posiada dwa rachunki bankowe, na których – na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku – łącznie zdeponowano kwotę 156.914,10 zł. Tymczasem z nadesłanych dokumentów źródłowych wynika, że A posiadała wówczas co najmniej trzy rachunki, których łączne saldo w omawianym okresie wyniosło 188.364,27 zł. Co więcej, na potrzebę rozpoznania wniosku nie zadeklarowano kwoty 21.622,44 zł, które to środki figurowały w kasie A w dniu 30 listopada 2012 r. Należy w tym miejscu odnotować, że wpis sądowy od skargi kasacyjnej stanowi zaledwie 3,69 % środków posiadanych przez A w dniu 30 listopada 2012 r. W tym stanie rzeczy krytycznie należy ocenić próbę przerzucenia ciężaru ponoszenia kosztów sądowych na innych podatników.
Nie bez znaczenie dla przyjętego rozstrzygnięcia wniosku pozostaje nadto fakt, iż w chwili obecnej, co wynika z wyciągów bankowych, w stosunku do skarżącej nie toczy się postępowanie egzekucyjne, a poprzednie, zakończyło się jeszcze w 2011 r.
Nawiązując zaś do deklarowanej przez A straty należy zauważyć, że strata wynikająca z zeznań podatkowych i bilansu jest jedynie wynikiem bilansowym nadwyżki kosztów nad przychodami i nie jest tożsama z brakiem środków finansowych i co za tym idzie, sama ta okoliczność nie warunkuje potrzeby udzielenia pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych (por. postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2008r., sygn. akt I FZ 260/08, postanowienie WSA z dnia 22 lipca 2008r., sygn. akt I SA/Kr 629/08, źródło:www.nsa.gov.pl/baza orzeczeń).
Końcowo wypada podkreślić, że bez znaczenia dla rozpoznania wniosku pozostaje, deklarowana przez A, konieczność zapewnienia środków na spłatę zobowiązania na rzecz Prezydenta Miasta B. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę A, że przedmiotem obecnego wniosku są koszty sądowe związane z postępowaniem kasacyjnym od niekorzystnego dla skarżącej wyroku sądu I instancji. Co znamienne, zaskarżony obecnie wyrok rozstrzygał o zasadności decyzji organów administracyjnych o zwrocie dotacji do budżetu gminy. Zdaniem rozpoznającego wniosek w interesie A powinno leżeć w pierwszej kolejności zapewnienie środków na kontynuację kluczowego dla niej postępowania sądowoadministracyjnego.
Reasumując, skarżąca Spółka nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania i dlatego, działając na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., w związku z art. art. 246 § 2 pkt 2 tej ustawy, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło