I SA/Gl 349/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Wiciak, po rozpoznaniu w dniu 4 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie ulgi płatniczej – umorzenia zaległości podatkowej w kwestii wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych postanawia 1. uchylić postanowienie z dnia 3 września 2007 r.; 2. zwolnić skarżącego od każdorazowej opłaty sądowej w części przekraczającej kwotę "[...]" zł. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Postanowieniem z dnia 13 lipca 2007 r. referendarz sądowy odmówił J.F. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]"nr "[...]" w przedmiocie ulgi płatniczej – umorzenia zaległości podatkowej. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podkreślono, iż skarżący nie dostarczył wszystkich wymaganych dokumentów oraz nie złożył wyczerpujących oświadczeń odnośnie stanu majątkowego – m. in. nie nadesłał zaświadczenia o zarobkach za okres wymagany w wezwaniu, które w sposób reprezentatywny mogło przybliżyć możliwości finansowe skarżącego. Podobnie rzecz miała miejsce w przypadku wyciągów z rachunków bankowych. Nie wyjaśnił zaś przede wszystkim w sposób nie budzący wątpliwości dotyczących ilości osób mieszkających w domu położonym w L. przy ul. "[...]". Nie wykazał dochodów zamieszkującego z nim syna ani nie wskazał konkretnych kwot, które wydatkuje on na pokrycie kosztów utrzymania wspólnej nieruchomości. W sprzeciwie od postanowienia referendarza sądowego J.F. zaakcentował, że orzekający w niniejszej sprawie popełnił błąd w ustaleniach faktycznych. Żądane dokumenty złożone zostały w takim zakresie, w jakim skarżący w wyznaczonym terminie miał możliwość je złożyć. W załączeniu do sprzeciwu J.F. nadesłał: kserokopię orzeczenia o "[...]"K.F. z dnia "[...]"; kserokopię faktury VAT z dnia "[...]"na zakup leków (wg oświadczenia skarżącego, są to stale przyjmowane leki) opiewającą na kwotę do zapłaty "[...]"zł; kserokopię decyzji Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. z dnia "[...]" o przyznaniu pomocy ze środków społecznych (w zakresie dożywiania) K.F. w miesiącu lipcu "[...]"w wysokości "[...]" zł; kserokopię formularza PIT-40 dot. podatnika K.F.; kserokopię wykazu operacji finansowych na rachunku bankowym J.F.; kserokopię karty wynagrodzeń pracownika (J.F.) za okres od stycznia do lipca "[...]". oraz za rok "[...]"; kserokopię aktu notarialnego z dnia "[...]"dot. ustanowienia służebności mieszkania w domu mieszkalnym na rzecz E.F. oraz J.F.; kserokopię recepty wystawionej w dniu "[...]"dot. leku stale przyjmowanego przez skarżącego, o wartości "[...]"zł za 1 opakowanie. Postanowieniem z dnia 3 września 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zwolnił skarżącego z wpisu od skargi w części przekraczającej kwotę "[...]", oddalił zaś wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. Sąd uznał przy tym, iż skarżący nie wykazał istnienia przesłanki pozwalającej na zwolnienie go od kosztów sądowych w całości. Zdaniem Sądu, zestawienie znanych na podstawie akt sprawy dochodów i wydatków nie pozwalało stwierdzić, jakoby skarżący mógł ponieść uszczerbek dla utrzymania koniecznego siebie i rodziny w przypadku uiszczenia tylko części należnego wpisu od skargi, przy jednoczesnym założeniu, że obowiązany jest on do uiszczenia ułamkowej części wpisu od skargi także w drugiej sprawie (sygn. akt I SA/Gl 348/07). Zaakcentowano, iż w dalszym ciągu skarżący nie wskazał wysokości kwot, jakie ponosi jego syn J.F. z tytułu pokrywania kosztów utrzymania nieruchomości w której również zamieszkuje, nadto nie podał również nawet przybliżonych dochodów syna. W zażaleniu na postanowienie z dnia 3 września 2007 r. skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez zwolnienie go z konieczności dokonywania opłaty bądź też o obniżenie kwoty wskazanej w pkt 1 zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu zażalenia podniósł, iż utrzymuje się wyłącznie z pensji w wysokości "[...]"zł brutto. Poza częścią budynku, w którym zamieszkuje, nie posiada żadnych zgromadzonych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Jego wynagrodzenie za pracę wydatkowane zostaje na utrzymanie i leczenie. W domu zamieszkuje również jego syn, który ponosi ciężar opłat za ogrzewanie oraz bieżącą konserwację i remonty. Pozostałe koszty ponosi skarżący i w wąskim zakresie jego żona. Ponadto syn ma na utrzymaniu czteroosobową rodzinę i nie ma możliwości wspomagania skarżącego ponad udział w utrzymaniu nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie: ppsa, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (obejmującym między innymi zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków) uzależnione jest od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie natomiast z art. 195 § 2 cytowanej ustawy, jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Od ponownie wydanego postanowienia przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych. Rozpoznając zatem na nowo wniosek skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, bo obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych Sąd uznał, iż wykazał on istnienie przesłanki warunkującej przyznanie mu takiego prawa w zakresie zwolnienia od każdorazowej opłaty sądowej w części przekraczającej kwotę "[...]"zł. Konkluzja taka wynika z zestawienia z jednej strony dochodów skarżącego i jego małżonki K.F., z drugiej zaś strony – wydatków ponoszonych przez skarżącego. Z pola widzenia nie można stracić faktu, że wnioskujący uzyskuje co prawda stały, lecz stosunkowo niewielki miesięczny dochód, z którego pokrywane są niezbędne wydatki na utrzymanie i zakup lekarstw oraz – w wąskim zakresie – utrzymanie domu. Z akt administracyjnych wynika ponadto, że skarżący jest posiadaczem samochodu osobowego marki "[...]" ( pojazd zarejestrowany w roku "[...]") który stanowi współwłasność jego i małżonki K.F.. Niewątpliwie ponosi zatem również wydatki związane z tym samochodem i dojazdami do pracy (firma A. – J.K. w B.N). Obowiązany jest nadto do uiszczenia opłaty sądowej w ułamkowej wysokości w drugiej sprawie zawisłej przed tut. Sądem o sygn. akt I SA/Gl 348/07. Mając powyższe okoliczności na względzie Sąd orzekł o przyznaniu skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, w wysokości wynikającej z sentencji postanowienia, uznając iż uiszczenie na obecnym etapie postępowania jedynie części należnego wpisu sądowego w obu sprawach leży w granicach możliwości płatniczych wnioskującego. Orzeczenie o częściowym zwolnieniu od opłat sądowych jest bowiem rozstrzygnięciem, które zabezpiecza prawo do sądu strony skarżącej, a jednocześnie nie skutkuje przeniesieniem na współobywateli konieczności ponoszenia pełnych kosztów prowadzonego postępowania sądowego (por. postanowienie WSA w Olsztynie z dnia 7 września 2006 r., sygn. akt II SA/Ol 588/06, Lex nr 191863). Z uwagi zatem na powyższe, w oparciu o przytoczone przepisy i przy zastosowaniu art. 16 § 2 ppsa, orzeczono jak w sentencji postanowienia.