I SA/Gl 419/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Randak, po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. p o s t a n a w i a przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej Postanowieniem z dnia 6 lipca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę kasacyjną M.L. (dalej jako "skarżący") od wyroku z dnia 14 kwietnia 2015 r., sygn. akt I SA/Gl 419/14 oddalającego jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. jako wniesioną po terminie. Powyższe postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 24 lipca 2015 r. Pismem z dnia 28 lipca 2015 r. (data nadania w placówce operatora wyznaczonego) skarżący wniósł zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 6 lipca 2015 r., a następnie w dniu 30 lipca 2015 r. (data nadania w placówce operatora wyznaczonego) złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu pełnomocnik skarżącego podniósł, że na kopercie, w której został doręczony odpis wyroku wraz z uzasadnieniem znajduje się adnotacja o jej odebraniu dokonana przez jego Mocodawcę wskazująca na datę 22 maja 2015 r., tj. datę zbieżną ze stemplem wskazującym na powtórną awizację w tym dniu oraz odcisk stempla pocztowego placówki pocztowej w Z. z tą samą datą. Okoliczność ta w ocenie pełnomocnika skarżącego, jak również fakt, iż skarżący przebywa na długotrwałym zwolnieniu lekarskim oraz boryka się ze stresem związanym ze zbliżającą się jego operacją uzasadnia wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Postanowieniem z dnia 22 grudnia 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie tut. Sądu z dnia 6 lipca 2015 r. w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu jest zasadny. W pierwszej kolejności należy, że zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei w myśl art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, uprawdopodobniając okoliczności wskazujące na brak winy w tym uchybieniu. Zgodnie z art. 87 § 3 P.p.s.a., wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Przy czym stosownie do art. 87 § 4 P.p.s.a. równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Odnosząc tę regulację do rozpatrywanej sprawy, należy uznać, iż wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony we wskazanym terminie siedmiodniowym. Trzeba bowiem stwierdzić, iż przyczyna uchybienia terminu ustała w niniejszej sprawie w dniu 24 lipca 2015 r., tj. w dacie doręczenia pełnomocnikowi skarżącego odpisu postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 6 lipca 2015 r. w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej wniesionej z uchybieniem terminu do jej wniesienia. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został złożony w dniu 30 lipca 2015 r., a więc przed upływem terminu, o którym mowa w art. 87 P.p.s.a. Dopełniono ponadto uchybionej czynności. Zaistniała sytuacja daje zatem możliwość dokonania merytorycznej oceny wniosku w świetle istnienia przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. W tych ramach należy podkreślić, iż zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie przyjmuje się bardzo rygorystyczne kryteria oceny postawy osoby, która dokonała czynności procesowej po terminie (por. poglądy przytoczone przez B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 8 wydanie, Warszawa 2006, s. 334 i n.). W orzecznictwie utrwalił się pogląd, iż od strony dokonującej czynności procesowej wymagać należy zachowania szczególnej staranności przy jej dokonywaniu (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lutego 2003 r., sygn. akt II SA 4162/01, Palestra 2004, nr 1, s. 225). Oceny w tym zakresie dokonuje się poprzez przyjęcie kryteriów idealnego wzorca osoby należycie dbającej o swoje interesy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1972 r., sygn. akt II CRN 448/71, OSPiKA 1972, nr 7-8, poz. 144). W związku z powyższym "przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa" (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 560/00, niepubl.; por. również wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 1997r., sygn. akt SA/Sz 630/96, LEX nr 30748). Kryteria oceny braku winy są zatem sformułowane surowo. W literaturze i orzecznictwie podkreśla się, iż "o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. (...) W konsekwencji więc brak winy w uchybieniu terminu możemy przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku" (E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, teksty, wzory i formularze, wydanie IV, Warszawa 1970, s. 136; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/02, Monitor Prawniczy 2002 r., nr 23, s.1059). Powyżej przedstawione stanowiska jednoznacznie wskazują, iż przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy zaprezentowana argumentacja uprawdopodobni brak winy. Należy przypomnieć, że o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona, a w przypadku gdy reprezentuje ją pełnomocnik tenże pełnomocnik, nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 r., V SA 793/03, Mon. Praw. 2002, nr 23, s. 1059). Dopuszczenie się natomiast choćby lekkiego niedbalstwa (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2002 r., II SA/Wr 1329/01, niepubl.), czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu spraw (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lutego 2000 r., SA/Sz 1117/99,niepubl.), skutkują odmową przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności. W ocenie Sądu skarżący uprawdopodobnił okoliczności uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Należy bowiem wskazać, że do wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącego dołączył kserokopię koperty (k. 94) oznaczonej danymi tut. Sądu oraz nr listu zgodnymi z nr znajdującym się na zwrotnym potwierdzeniu odbioru odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem (k. 58). Na ww. kserokopii koperty znajduje się pieczęć placówki operatora wyznaczonego "Zawiercie 3" z datą 22 maja 2015 r., jak również stempel o treści "awizo powtórne 22.05.2015 r.". Jednocześnie w aktach sprawy znajduje się pismo Poczty Polskiej z dnia 10 września 2015 r. (k. 100) stanowiące odpowiedź na reklamację dokonaną przez organ odwoławczy dotyczącą doręczenia przesyłki zawierającej odpis wyroku wraz z uzasadnieniem, z którego to pisma wynika, że ww. pieczęcie na kopercie zostały umieszczone "na skutek pomyłki". Działanie osoby trzeciej, tj. pracownika poczty polskiej, który opatrzył przedmiotową kopertę datą "22.05.2015" nie mogą obciążać skarżącego. Należy przy tym zauważyć, że odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu, jako osobie, która wniosła o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz doręczenie jego odpisu wraz z uzasadnieniem. Przeświadczenie pełnomocnika skarżącego w oparciu o twierdzenia samego skarżącego w zestawieniu z treścią pieczęci umieszczonych na kopercie przez pracownika operatora wyznaczonego mogły zatem wprowadzić w błąd co do daty odebrania przedmiotowej przesyłki. Trudno przy tym wymagać, by pełnomocnik weryfikował nie tylko oświadczenia swojego mocodawcy, ale i działania operatora wyznaczonego co do rzeczywistej daty doręczenia ww. przesyłki. Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.