I SA/Gl 432/25
WyrokWSA w Gliwicach2025-08-20
Skład orzekający: Sędzia WSA Bożena Pindel, Sędzia WSA Paweł Kornacki, Sędzia WSA Anna Rotter (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu administracji, doręczone w trybie zastępczym zgodnie z art. 44 k.p.a., zostało skutecznie doręczone, a w konsekwencji czy zażalenie wniesione po terminie, liczonym od daty uznania doręczenia za skuteczne, jest dopuszczalne?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie zostało skutecznie doręczone w trybie zastępczym zgodnie z art. 44 k.p.a., ponieważ organ prawidłowo dwukrotnie awizował przesyłkę i zastosował procedurę przewidzianą w przepisach. W związku z tym, zażalenie wniesione po terminie, liczonym od daty uznania doręczenia za skuteczne, zostało wniesione z uchybieniem terminu, co obligowało organ do stwierdzenia tego faktu.Stan faktyczny
Skarżący M.P. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o wstrzymanie czynności egzekucyjnych. Skarżący twierdził, że nie mógł odebrać postanowienia w miejscu zamieszkania z powodu wyjazdu i opieki nad chorą matką, a także z powodu własnego leczenia. Organ odwoławczy uznał jednak, że postanowienie zostało skutecznie doręczone w trybie zastępczym, co skutkowało uchybieniem terminu do wniesienia zażalenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel, Sędzia WSA Paweł Kornacki, Sędzia WSA Anna Rotter (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi M. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 10 stycznia 2025 r. nr 2401-IEE.7192.595.2024.2/MSL UNP: 2401-25-002853 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 10 stycznia 2025r. nr 2401-IEE.7192.595.2024.2/MSL UNP: 2401-25-002853 Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: DIAS, organ odwoławczy) stwierdził uchybienie terminu do wniesienia złożonego przez M.P. (dalej: skarżący) zażalenia na postanowienie DIAS z dnia 6 listopada 2024r. nr 2401-IEE.7191.47.20234.2/JO UNP: 2401-24-277995 o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wniosku skarżącego dotyczącego wstrzymania czynności egzekucyjnej, z uwagi na uchybienie terminu do jego wniesienia.
Powyższe postanowienie wydane zostało na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm., dalej: k.p.a.) w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 61a § 2 k.p.a. oraz art. 17 § 1 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( t.j. Dz. U. z 2025r., poz. 132 ze zm., dalej: u.p.e.a.).
Stan sprawy.
Postanowieniem z dnia 10 stycznia 2025r. DIAS stwierdził uchybienie terminu do wniesienia złożonego przez skarżącego zażalenia na postanowienie DIAS z dnia 6 listopada 2024r. o odmowie wszczęcia postepowania administracyjnego w sprawie wniosku dotyczącego wstrzymania czynności egzekucyjnych.
W zaskarżonym postanowieniu wskazano, iż na rzecz wierzyciela - Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w C. (dalej: ZUS) prowadzona jest egzekucja ze stanowiącej własność skarżącego nieruchomości opisanej w księdze wieczystej nr [...]. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w C. (dalej: Naczelnik) pismem z 14.08.2024r., obwieścił termin pierwszej licytacji zajętej nieruchomości wyznaczony na 23.10.2024 r. Następnie licytacja ta została odwołana.
Skarżący pismem z dnia 1 października 2024 r., za pośrednictwem Naczelnika wniósł do DIAS skargę na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego, w której zawarto wniosek o wstrzymanie czynności egzekucyjnych do czasu wydania postanowienia w sprawie skargi.
Pismem z 23.10.2024 r. ZUS wniósł o zawieszenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na zawarcie ze skarżącym układu ratalnego. W dniu 25 października 2024r. organ wydał postanowienie o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego do majątku skarżącego. Następnie postanowieniem z dnia 6 listopada 2024 r. DIAS odmówił skarżącemu wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wniosku dotyczącego wstrzymania czynności egzekucyjnych.
Powyższe postanowienie doręczono skarżącemu w trybie art. 44 k.p.a. dnia 27 listopada 2024r. Skarżący pismem z dnia 5 grudnia 2024r. wniósł zażalenie na postanowienie DIAS z dnia 6 listopada 2024r. Jednocześnie pismem z dnia 10 grudnia 2024r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 6 listopada 2024r. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, iż postanowienie z dnia 6 listopada 2024r. odebrał w urzędzie skarbowym dnia 6 grudnia 2024r., gdyż z uwagi na wyjazd nie mógł go odebrać w miejscu zamieszkania. Do wniosku załączono kserokopię zażalenia z 5.12.2024 r.
DIAS wyjaśniła, iż postanowienie z dnia 6 listopada 2024r. doręczono skarżącemu w trybie art. 44 k.p.a. Jak wskazano, stosowanie do art. 44 § 1 pkt 1 k.p.a., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 k.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 k.p.a.). Stosownie zaś do § 4 art. 44 k.p.a., w przypadku niepodjęcia pisma, doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
Organ odwoławczy podkreślił, iż po pierwsze postanowienie DIAS z dnia 6 listopada 2024r. przesłane zostało na adres wskazany przez skarżącego we wniosku z dnia 1 października 2024r. - al. [...], [...] C. Po drugie przesyłka została prawidłowo dwukrotnie awizowane (jak wynika z adnotacji umieszczonych na zwrotnym potwierdzeniu odbioru oraz przesyłce). W konsekwencji według organu odwoławczego, doręczenie postanowienia nastąpiło dnia 27 listopada 2024 r. DIAS przyjął zatem, iż siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia, zakreślony w art. 17 § 1 u.p.e.a. upływał ostatecznie 4 grudnia 2024 r. Ponieważ zażalenie na postanowienie z 6.11.2024 r. skarżący wniósł osobiście w kancelarii DIAS w dniu grudnia 2024r., zażalenie wniesiono z uchybieniem ustawowego terminu wskazanego w art. 17 § 1 u.p.e.a.
DIAS podkreślił, iż zaskarżone postanowienie zawierało prawidłowe pouczenie o trybie wniesienia zażalenia, a ponadto dzień 4 grudnia 2024r. był normalnym dniem roboczym. W rezultacie przyjęto, że złożenie zażalenia dnia 10 grudnia 2024r. czyni tę czynność bezskuteczną, a efektem bezskuteczności zażalenia, jest niemożność jego merytorycznego rozpoznania.
Skarżący wniósł na postanowienie DIAS z dnia 10 stycznia 2025r. osobistą skargę do tut. Sądu. Skarżący podał, iż nie przebywał w miejscu stałego zameldowania w okresie, w którym przesyłka na niego oczekiwała. Jak wyjaśnił, przebywał wówczas na wyjeździe, gdyż był wówczas u swojej niepełnosprawnej matki zamieszkałej również w C., jednak z dala od stałego miejsca zamieszkania skarżącego. Matka wymaga stałej opieki i ciągłych wyjazdów na konsultacje lekarskie. Dodatkowo skarżący poinformował, iż sam leczy się [...] w klinice w K. i również z tego powodu jest stale poza miejscem stałego zameldowania. Skarżący nie wie zatem, który adres do doręczeń miałby wskazać organowi, gdyż nie jest człowiekiem przypisanym do swojego mieszkania i ma prawo się przemieszczać, a w tym dniu, w którym przesyłka oczekiwała na niego w urzędzie pocztowym przebywał poza wskazanym adresem w związku z nagłą potrzebą wymagającą jego incydentalnej obecności.
Skarżący nadmienił, iż wraz z zażaleniem od postanowienia złożonym dnia 6 grudnia 2024r. złożył dnia 10 grudnia 2024r. wniosek o przywrócenie terminu, a zatem dotrzymał terminu wynikającego z art. 58. § 2 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.
Podnieść należy, iż stosownie do art. 44 § 1 k.p.a., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43:
1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej – w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego;
2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) – w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ.
W myśl § 2, zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Natomiast zgodnie z § 3, w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 k.p.a.).
Skuteczność zastępczego sposobu doręczenia pism uzależniona jest od bezwzględnego zachowania wymogów określonych art. 40-44 k.p.a. Dlatego też zasady i procedury odnoszące się do stosowania instytucji doręczenia zastępczego powinny być przestrzegane ściśle. Domniemanie doręczenia przewidzianego w art. 44 § 1-4 k.p.a. pociąga za sobą wszelkie skutki doręczenia tylko wówczas, gdy wszystkie przesłanki przewidziane w tym artykule zostały spełnione (por. postanowienie NSA z 16 października 2012 r., II GSK 1758/11).
Ponadto zauważyć należy, iż podanie (żądanie, wyjaśnienia, odwołanie, zażalenia) powinno zawierać co najmniej wskazania osoby, od której pochodzi, jej adres, również w przypadku złożenia podania w postaci elektronicznej, i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych (art. 63 § 2 k.p.a.).
W realiach rozpoznanej sprawy skarżący, czyniąc zadość art. 63 § 2 k.p.a., we wniosku z dnia 1 października 2024r. wskazał adres - al. [...], [...] C. Jednocześnie skarżący nie wskazał odmiennego adresu do doręczeń w trybie art. 41 § 1 k.p.a.
Z akt sprawy wynika, że postanowienie z dnia 6 listopada 2024r. przesłano na adres podany przez skarżącego we wspomnianym wniosku z dnia 1 października 2024r. Z adnotacji umieszczonych na zwrotnym potwierdzeniu odbioru oraz przesyłce wynika, iż przesyłka została dwukrotnie awizowana – w dniu 13 listopada 2024 r. oraz w dniu 21 listopada 2024r. Zwrot przesyłki nastąpił w dni 28 listopada 2024r. W konsekwencji, zgodnie z treścią art. 44 § 4 k.p.a. doręczenie należało uznać za dokonane w dniu 27 listopada 2024r. Tym samym stosownie do postanowień art. 17 § 1 u.p.e.a. siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia na postanowienie DIAS z dnia 6 listopada 2024r. upłynął w dniu 4 grudnia 2024r. Zatem wniesienie zażalenia w dniu 10 grudnia 2024r. należy uznać za wniesione po upływie ustawowego terminu z art. 17 § 1 u.p.e.a. Podobnie nadanie w/w zażalenie w polskiej palcówce operatora pocztowego w dniu 6 grudnia 2024r. należy ocenić jako dokonane z uchybieniem 7 terminu z art. 17 § 1 u.p.a. (kserokopia dowodu nadania znajduje się w aktach sprawy).
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie zachowane zostały wymogi z art. 44 k.p.a. Oznacza to, że postanowienie z dnia 6 listopada 2024r. zostało skutecznie doręczone 4 grudnia 2024r., co oznacza z kolei, że zażalenie skarżącego wniesione zostało z uchybieniem ustawowego terminu do jego złożenia. To z kolei obligowało organ do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia złożonego przez skarżącego zażalenia na postanowienie z dnia 6 listopada 2024r., co też organ uczynił w sposób zgodny z prawem na zasadzie art. 134 i art. 144 k.p.a.
Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024r., poz. 935 ze zm.) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło