I SA/Gl 577/12
PostanowienieWSA w Gliwicach2016-01-21
Skład orzekający: Gabriel Radecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wynagrodzenie dla doradcy podatkowego ustanowionego z urzędu powinno obejmować zwrot kosztów podróży, mimo braku formalnego udokumentowania tych kosztów przez pełnomocnika?Ratio decidendi
Sąd uznał, że doradcy podatkowemu ustanowionemu z urzędu przysługuje zwrot kosztów podróży, nawet jeśli nie zostały one formalnie udokumentowane, pod warunkiem, że można je zweryfikować za pomocą dostępnych narzędzi (np. nawigacyjnych) i są one uzasadnione. Koszty te stanowią odrębny składnik wynagrodzenia i nie podlegają podwyższeniu o podatek VAT, w przeciwieństwie do opłat za czynności prawne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku pełnomocnika skarżącej spółki, doradcy podatkowego J. S., o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym i Naczelnym Sądem Administracyjnym. Pełnomocnik domagała się wynagrodzenia za czynności w obu instancjach oraz zwrotu kosztów podróży na rozprawę przed WSA. Sąd pierwszej instancji rozpoznał wniosek, przyznając wynagrodzenie za czynności i zwrot kosztów podróży, ale z uwzględnieniem stawek określonych w przepisach.Rozstrzygnięcie
Przyznano doradcy podatkowemu J. S. od Skarbu Państwa wynagrodzenie w kwocie 675,41 zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi PPUH "A" Sp. z o.o. w D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w kwestii wniosku pełnomocnika skarżącej o przyznanie wynagrodzenia tytułem nieopłaconej pomocy prawnej p o s t a n a w i a przyznać doradcy podatkowemu J. S. od Skarbu Państwa wynagrodzenie w kwocie 675,41 zł (słownie: sześćset siedemdziesiąt pięć złotych czterdzieści jeden groszy, w tym podatek od towarów i usług w kwocie 96,60 zł) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Postanowieniem z dnia 10 października 2012 r. referendarz sądowy przyznał skarżącej Spółce prawo pomocy, ustanawiając jej doradcę podatkowego, którym wyznaczona została doradca podatkowy J. S.
Pełnomocnik wraz z przedstawicielem zarządu skarżącej Spółki stawiła się na rozprawie dnia 7 lutego 2013 r., a następnie wniosła o doręczenie odpisu wyroku wydanego na tej rozprawie wraz z uzasadnieniem. Jednocześnie złożyła wniosek
o przyznanie wynagrodzenia za udzieloną pomoc prawną wraz z oświadczeniem, że nie otrzymała żadnych kwot z tego tytułu. Wnioskodawczyni zwróciła się
o uwzględnienie nakładu pracy, charakteru sprawy oraz wysokości przedmiotu zaskarżenia. Zaznaczyła, że nie składa dokumentów w związku z kosztami przejazdu, ponieważ użyła własnego samochodu na odcinku pomiędzy swoją siedzibą a siedzibą Sądu i w drodze powrotnej, wynoszącym 190 km.
Pełnomocnik złożyła również skargę kasacyjną od wyroku kończącego postępowanie i – jak wynika z protokołu rozprawy, która odbyła się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym dnia 7 października 2015 r. – stawiła się na tym posiedzeniu.
Po oddaleniu skargi kasacyjnej i zwrocie akt dnia 15 stycznia 2016 r. stwierdzono prawomocność wspomnianego wyroku. Pozwala to rozstrzygnąć
w przedmiocie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną przez pełnomocnika
w całym postępowaniu.
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych
w przepisach o opłatach za czynności doradców podatkowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych
i udokumentowanych wydatków. W rozpatrywanym zakresie należy zatem sięgnąć do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. Nr 31, poz. 153 ze zm., dalej powoływanego jako rozporządzenie).
Stosownie do § 4 ust. 1 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego ustanowionego z urzędu ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% kwot wynagrodzenia, o których mowa w § 3 rozporządzenia, oraz niezbędne, udokumentowane wydatki doradcy podatkowego.
Według § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia wynagrodzenie to w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, wynosi 240 zł. Wbrew stanowisku wnioskodawcy niniejsza sprawa należy właśnie do tej kategorii. Spór dotyczył w niej bowiem umorzenia postępowania w kwestii nadpłaty, toteż nie ogniskował się wokół konkretnej należności pieniężnej, lecz wokół przesłanek umorzenia (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2008 r., sygn. akt I FSK 1670/08, LEX nr 564269). Skądinąd również Naczelny Sąd Administracyjny, oddalając skargę kasacyjną w tej sprawie wyrokiem
z dnia 7 października 2015 r., sygn. akt II FSK 1872/13, zasądził koszty postępowania kasacyjnego bez uwzględnienia wartości przedmiotu zaskarżenia podanej przez strony, czym przesądził tę kwestię w sposób wiążący.
Pełnomocnik, sporządzając i wnosząc skargę kasacyjną oraz biorąc udział
w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, dokonała też czynności
w postępowaniu w instancji drugiej, za które w myśl § 3 ust. 2 pkt 1 przysługuje jej, jako prowadzącemu sprawę już w instancji pierwszej, wynagrodzenie w wysokości 75 % wynagrodzenia za tę pierwszą instancję, tj. w kwocie 180 zł.
Wnioskodawczyni nie wskazała przy tym okoliczności, które uzasadniałyby przyznanie wynagrodzenia wyższego niż wynikającego ze stawek określonych rozporządzeniem, szczególnie tych zastrzeżonych za konkretne czynności
w instancji drugiej. Również w ocenie rozpoznającego wniosek brak podstaw, by przyjąć, że udzielenie pomocy prawnej ze względu na jej poziom złożoności oraz nakład pracy pełnomocnika wymagało wykazania się starannością zawodową wyższą niż ta, jakiej można oczekiwać od fachowego pełnomocnika wykonującego swoje obowiązki należycie i profesjonalnie.
W myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia opłatę, czyli łącznie kwotę 420 zł, należy podwyższyć o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, tj. o 23% (96,60 zł).
Rozpoznawany wniosek obejmuje też drugi składnik wynagrodzenia,
a mianowicie niezbędne, udokumentowane wydatki w postaci zwrotu kosztów podróży na rozprawę przed Sądem pierwszej instancji. Także w tym zakresie wniosek powinien być uwzględniony, choć wnioskodawczyni w żaden sposób nie udokumentowała tego wydatku. Podróż taką trudno jednak udokumentować, jest natomiast wysoce prawdopodobne, że pełnomocnik skorzystał z samochodu ze względu na brak dogodnych i bezpośrednich połączeń komunikacyjnych pomiędzy jest siedzibą a siedzibą sądu, a podaną we wniosku trasę w kilometrach (190 km) można łatwo zweryfikować za pomocą powszechnie dostępnych narzędzi nawigacyjnych. Umożliwia to zwrot kosztów podróży wedle stawki 0,8358 zł za kilometr, przewidzianej w § 2 pkt 1 lit. b rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli
i motorowerów niebędących własnością pracodawcy (Dz. U. Nr 27, poz. 271 ze zm.) w związku kolejno z: § 3 ust. 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej
z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej (Dz. U. z 2013 r., poz. 167), art. 34a ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r. poz. 1414 ze zm.), art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
(Dz. U. z 2014 r., poz. 1025, ze zm.) oraz art. 205 § 3 i 4 P.p.s.a. Pełnomocnikowi przysługuje zatem kwota 158,81 zł.
Kwota ta nie została powiększona o należny podatek od towarów i usług. Zgodnie z przytoczonym już § 2 ust. 3 rozporządzenia podwyższeniu takiemu podlegają tylko opłaty za czynności pełnomocnika z urzędu, wobec czego nie dotyczy ono pozostałej części przyznanego wynagrodzenia, stanowiącej zwrot niezbędnych, udokumentowanych wydatków.
Wobec powyższego na podstawie art. 250 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 P.p.s.a. i z uwzględnieniem § 2 ust. 3, § 3 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 1 oraz § 4 ust. 1 rozporządzenia orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło