I SA/Gl 727/07

PostanowienieWSA w Gliwicach2007-11-14

Skład orzekający: Referendarz sądowy Piotr Łukasik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która otrzymuje wynagrodzenie w kwocie uniemożliwiającej pokrycie niezbędnych wydatków, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Skarżąca może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym w zakresie częściowym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Analiza dochodów i wydatków skarżącej, uwzględniająca również inne toczące się postępowania, wykazała, że jej sytuacja finansowa jest na tyle trudna, iż nie będzie ona mogła partycypować w kosztach sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca K.B. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym dotyczącym ulgi płatniczej w zaległości podatkowej. Uzasadniając wniosek, wskazała na niskie wynagrodzenie i wysokie wydatki, w tym związane z dojazdem do pracy i opłatami za media. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżąca przedstawiła dokumenty potwierdzające jej sytuację finansową, w tym wysokość wynagrodzenia, potrącenia komornicze oraz koszty utrzymania. Wnioskująca jest właścicielką mieszkania, ale nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ulgi płatnicze – umorzenie, rozłożenie na raty zaległości podatkowej w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych W piśmie procesowym z dnia 1 września 2007 r. K.B. zwróciła się do Sądu o zwolnienie jej od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek podniosła, że w chwili obecnej otrzymuje wynagrodzenie w kwocie [...] zł, które w całości przeznaczone jest na pokrycie niezbędnych wydatków, w tym na dojazd do pracy ([...] zł). W dniu 1 października 2007 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wpłynął druk urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym K.B. ponownie zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (vide pkt 4 druku PPF). W tych ramach podniosła, że miesięczne wydatki stanowią łącznie kwotę około [...] zł, w tym opłaty za gaz, energię elektryczną, telefon, opłata czynszowa oraz koszty dojazdu do pracy. Z treści oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskująca jest właścicielką mieszkania o pow. 70 m². Nie posiada z kolei przedmiotów wartościowych ani zasobów pieniężnych. Jej miesięczne wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę wynosi [...] zł. W wyniku analizy treści wniosku oraz akt sądowych i administracyjnych, pismem z dnia 8 października 2007 r., referendarz sądowy wezwał K.B. do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy przez złożenie dodatkowych wyjaśnień oraz nadesłanie dokumentów źródłowych. Odpowiadając na w/w wezwanie skarżąca nadesłała kserokopie większości z wymaganych dokumentów, w tym: zaświadczenie o zarobkach, zaświadczenie pracodawcy o wysokości potrąceń z wynagrodzenia w związku z zajęciem komorniczym, umowę majątkową małżeńską, przydział lokalu mieszkalnego, informację właściwej spółdzielni o wysokości opłaty czynszowej w mieszkaniu wnioskującej, miesięczne zestawienie poborów skarżącej, dokumentację wskazującą na stan zaległości K.B. z tytułu opłat czynszowych, energii elektrycznej, faktury za usługi telekomunikacyjne. W oparciu o przedstawione wyżej dokumenty ustalono, co następuje. K.B. otrzymuje miesięczne wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w kwocie około [...] zł netto (średnia z sześciu miesięcy; po potrąceniach komorniczych). Jej miesięczne wydatki kształtują się na poziomie około [...] zł. Wpis sądowy w tej sprawie stanowi kwotę [...] zł. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Intencją wnioskującej było w tej sprawie uzyskanie zwolnienia od kosztów sądowych (vide pkt 4 druku PPF). Z tych względów wniosek ten został rozpoznany w oparciu o przesłankę częściowego przyznania prawa pomocy. Zgodnie więc z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej w skrócie: P.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym, czyli w świetle art. 245 § 3 przywołanej ustawy obejmującym m. in. zwolnienie od kosztów sądowych, następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie tego faktu. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez nią dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie jest ona w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Z kolei przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w przywołanym przepisie, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt II FZ 137/05, nie publ.). Najogólniej rzecz ujmując, rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy polega na badaniu wzajemnej relacji aktywów strony wnioskującej, przy uwzględnieniu jej koniecznych wydatków, a pasywami, które w tej sytuacji przybierają postać niezbędnych kosztów postępowania sądowego. W tym też kontekście należało stwierdzić, że różnica pomiędzy dochodem gospodarstwa domowego skarżącej i niezbędnymi wydatkami w nim ponoszonymi (kwota [...]zł) sugeruje, iż sytuacja finansowa K.B. jest na tyle trudna, że nie będzie ona mogła partycypować w kosztach sądowych. Konstatacji tej nie zmienia fakt, iż wpis sądowy od skargi w tym postępowaniu jest najniższy z możliwych w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Jednakowoż należy przy tym zważyć, że w chwili obecnej K.B. zainicjowała dwa odrębne postępowania sądowe i łączna wysokość wpisów w obu sprawach wynosi [...] zł. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło