I SA/Gl 810/14

PostanowienieWSA w Gliwicach2015-04-29

Skład orzekający: Piotr Łukasik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest zasadny, jeśli skarżący jest z mocy ustawy zwolniony z obowiązku uiszczania tych kosztów?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, a postępowanie w tym przedmiocie podlega umorzeniu, jeśli skarżący jest z mocy ustawy zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Dotyczy to spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, gdzie na mocy art. 239 pkt 1 lit. e) P.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. dotyczące zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Po oddaleniu skargi, Spółka została wezwana do uiszczenia opłaty kancelaryjnej. W odpowiedzi na wezwanie, Spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych). Sąd uznał wniosek za bezprzedmiotowy z uwagi na zwolnienie z mocy ustawy w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w kwestii wniosku skarżącej Spółki o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym postanawia umorzyć postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Przedmiotem skargi A Sp. z o.o. w G., skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, którym uznano za bezzasadny zarzut na postępowanie egzekucyjne. Wyrokiem z dnia 5 marca 2015 r. oddalono ww. skargę. Z kolei zarządzeniem z dnia 19 marca 2015 r. wezwano Spółkę do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem. W następstwie ww. wezwania, Spółka wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W dalszej kolejności, w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego, Spółka złożyła ten wniosek na urzędowym formularzu. Po rozpoznaniu wniosku zważono, co następuje: Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie: P.p.s.a., stronie na jej wniosek może zostać przyznane prawo pomocy. Prawo to może być przyznane w zakresie częściowym lub całkowitym (art. 245 § 1 P.p.s.a.). Przyszło w tym miejscu podkreślić, iż skarga w niniejszej sprawie, złożona została na postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym obejmującym należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy. Zgodnie zaś z treścią art. 239 pkt 1 lit. e) P.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przedmiotem skargi jest działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Należało zatem stwierdzić, że takim zwolnieniem z mocy samej ustawy objęta jest w tej sprawie skarżąca Spółka. Oznacza to – mając na uwadze treść art. 241 P.p.s.a. – że skarżąca zwolniona jest od obowiązku ponoszenia zarówno opłat sądowych, w tym wpisów sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Z tych względów wniosek Spółki jest bezprzedmiotowy, a postępowanie nim wszczęte podlega umorzeniu. Rozstrzygnięcie takie znajduje wzmocnienie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który stwierdził, że "jeżeli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych dotyczy sprawy, w której skarżący nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, postępowanie w tym przedmiocie należy umorzyć jako bezprzedmiotowe" (por. postanowienie NSA z dnia 25 lipca 2008 r., sygn. akt II OZ 767/08, LEX nr 493674). Wypada odnotować, że błędnie wydane zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej zostało uchylone mocą zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 27 kwietnia 2015 r. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło