I SA/Gl 917/07

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. Z. – Przedsiębiorstwo Wielobranżowe A w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych postanawia odmówić przyznania prawa pomocy Pismem procesowym z dnia 30 listopada 2007 r. T. Z. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o zwolnienie go od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie [...] zł. W motywach wniosku odnotował, że od siedmiu lat boryka się z problemem podatku od nieruchomości ustalanym przez Urząd Miasta K., co w konsekwencji doprowadziło prowadzoną przez niego firmę na skraj upadku. Zaakcentował, że ciągły brak dzierżawy nie pozwala mu na rozwój firmy oraz normalną pracę. Kwoty, które uiszcza z tytułu podatków i opłat w kasie miasta sięgają 80 % dochodu skarżącego. Omówiony wyżej wniosek o przyznanie prawa pomocy został następnie złożony na wymaganym przepisami urzędowym formularzu. W tym ostatnim skarżący ponowił zakres wniosku. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że T. Z. we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z żoną. Skarżący nie posiada zasobów pieniężnych ani składników majątku, których równowartość przekroczyłaby 3000 euro. W kwestii uzyskiwanych dochodów wnioskujący stwierdził, że prowadzona przez niego działalność przynosi stratę. W wyniku analizy druku formularza w zestawieniu z zawartością akt sądowych oraz akt administracyjnych, pismem z dnia 4 stycznia 2008 r. referendarz sądowy wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dodatkowych wyjaśnień i nadesłanie dokumentów źródłowych, w szczególności przez: wykazanie za pomocą odpisów bądź kserokopii stosownych dokumentów (np. rachunki, faktury za media, w tym gaz, prąd, energia elektr., telefon, czynsz) jakiego rzędu kwoty aktualnie obciążają miesięcznie budżet domowy z tytułu stałych opłat związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego, nadesłanie wyciągów lub wykazów z posiadanych przez skarżącego i pozostałych osób będących we wspólnym gospodarstwie domowym rachunków bankowych, w tym oszczędnościowo-rozliczeniowych oraz firmowych z okresu ostatnich sześciu miesięcy, wyjaśnienie, czy J. Z., jako osoba bezrobotna, jest w chwili obecnej zarejestrowana we właściwym urzędzie pracy; jeśli tak, to należało nadesłać zaświadczenie tegoż urzędu, nadesłanie odpisów bądź kserokopii dokumentów księgowych obrazujących wynik finansowy prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej w okresie ostatnich sześciu miesięcy, w tym np. księgę przychodów i rozchodów, deklaracje VAT; w tych ramach należało nadto nadesłać ewidencję środków trwałych prowadzonej działalności. W opisanym wyżej wezwaniu zawarto pouczenie, w myśl którego niezastosowanie się do jego zakresu w terminie 7 dni może zostać potraktowane jako brak należytego wykazania przez stronę spełnienia przesłanki przyznania prawa pomocy. Udzielając odpowiedzi na w/w wezwanie T. Z. nadesłał: faktury VAT dokumentujące zapłatę usług telekomunikacyjnych świadczonych na jego rzecz, wyciągi z rachunków bankowych, w tym z konta osobistego i prowadzonej działalności gospodarczej, dowód przejęcia środka trwałego (urządzenie do obsługi układu klimatyzacji) do użytkowania, zaświadczenie urzędu pracy informujące, że małżonka skarżącego była zarejestrowana jako osoba bezrobotna w okresie od 29 grudnia 2005 r. do 31 grudnia 2007 r. bez prawa do zasiłku, deklaracje VAT-7 za okres od czerwca do listopada 2007 r. z wyłączeniem miesiąca sierpnia. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Intencją wnioskodawcy było w tej sprawie uzyskanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (vide pkt 4 druku PPF). Rozstrzygnięcie przedmiotowego wniosku sprowadzało się więc do zbadania, czy spełniona została przesłanka wynikająca z treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie: P.p.s.a. Stosownie bowiem do jego brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – obejmującym między innymi zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 cyt. ustawy) – uzależnione jest od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z kolei przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w przywołanym przepisie, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt II FZ 137/05, nie publ.). Analiza zebranych w tym przypadku materiałów źródłowych dokonana przez pryzmat przytoczonych wyżej przepisów pozwoliła uznać, że skarżącego nie można objąć prawem pomocy. Cennych uwag z kontekście możliwości płatniczych wnioskującego dostarczyły wyciągi z rachunków bankowych, w tym rachunku prowadzonego na potrzebę działalności gospodarczej. Z tego ostatniego wynika, że T. Z. otrzymał w okresie od 6 września do 27 listopada 2007 r. łączną kwotę [...] zł z tytułem "wynagrodzenia". Z powyższego wynika, że skarżący uzyskuje dochód miesięczny w kwocie bez mała [...] zł netto. Warto w tym miejscu odnotować, że skarżący w druku PPF odnotował, że jego firma ponosi stratę. Tej okoliczności rozpoznający wniosek nie miał możliwości zweryfikować, jako że nie nadesłano – tytułem uzupełnienia wniosku – księgi przychodów i rozchodów firmy P.W. A. Niezależnie od tego, jeśli deklarowany wynik finansowy prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej w rzeczywistości jest ujemny, to i tak nie ma to znaczenia w toku rozpoznania niniejszego wniosku. Wymaga zaakcentowania w tym miejscu, że stroną postępowania sądowego, w tym również wpadkowego postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy, jest osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą. To jej zdolność płatnicza, a nie prowadzonej przez nią działalności gospodarczej jest badana przez pryzmat przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Z tych względów bez znaczenia dla zapadłego obecnie rozstrzygnięcia jest okoliczność generowania straty np. poprzez wypłatę wynagrodzenia właścicielowi firmy w ramach ponoszonych kosztów działalności. Konkludując, wniosek T. Z. nie zasługiwał na uwzględnienie, jako że poniesienie niezbędnych kosztów sądowych nie zachwieje jego sytuacją materialną i bytową w sposób uniemożliwiający zapewnienie mu minimum warunków socjalnych. Wyraz tej konkluzji dano w sentencji niniejszego orzeczenia zaś podstawą zapadłego rozstrzygnięcia stał się art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.