I SA/Gl 977/15

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 23 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi M. N. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. W ramach urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 24 lipca 2015 r., dołączonego do skargi, M. N. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W motywach wniosku skarżąca nawiązała do merytorycznych aspektów z jej skargi, podnosząc, że Poczta Polska S.A. bezzasadnie naliczyła jej zaległy abonament RTV. W treści oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca zdeklarowała, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe. M.N. posiada dom o pow. 100 m2 oraz budynek gospodarczy o pow. 25 m2. Podkreśliła nadto, że jest schorowaną osobą w podeszłym wieku. Podniosła przy tym, że na lekarstwa wydatkuje miesięcznie kwotę 300 zł. W dalszej kolejności, w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego, w piśmie z dnia 11 września 2015 r. skarżąca oświadczyła, że sama prowadzi gospodarstwo domowe; nie posiada rachunku bankowego, ani żadnych lokat bankowych. Od 2012 r. mieszka u syna i nie ponosi opłat za media. M.N. podniosła następnie, że w latach 2006 – 2014 wielokrotnie przebywała w szpitalach, gdzie poddawała się różnym zabiegom chirurgicznym. Z dokumentów źródłowych nadesłanych przy ww. piśmie wynika nadto, że świadczenie emerytalne skarżącej stanowiło w maju 2015 r. kwotę 1.566,14 zł. Z rocznego obliczenia przez organ rentowy wynika, że w 2014 r. skarżąca uzyskała dochód brutto w kwocie 19.007,66 zł. Wnioskująca udokumentowała nadto, że wydatki z tytułu zakupu medykamentów wyniosły we wrześniu 2015 r. 257,27 zł. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Co do zasady strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej w skrócie: "P.p.s.a."). Przyznanie prawa pomocy, jako odstępstwo od tej zasady, będące przerzuceniem kosztów na ogół społeczeństwa, może być zastosowane jedynie w przypadkach wyjątkowych, kiedy strona wykaże w sposób jednoznaczny spełnienie przesłanek określonych w art. 246 P.p.s.a. W myśl zatem art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z kolei przez "uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny" należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt II FZ 137/05, nie publ.). Odnosząc poczynione wyżej uwagi na grunt tej sprawy należy stwierdzić, że nie sposób sytuacji materialnej skarżącej postrzegać w kategoriach socjalnych standardów utrzymania. Skarżąca posiada stały dochód, którego wysokość stanowi blisko szesnastokrotność wymaganego w tej sprawie wpisu sądowego do skargi. Co znamienne, w świetle oświadczeń skarżącej, do stałych miesięcznych wydatków należą w jej przypadku wyłącznie lekarstwa. Tym samym, jeśli skarżąca nie pokrywa innych stałych, zwyczajowo przyjętych obciążeń budżetu domowego, to w ocenie rozpoznającego wniosek będzie ona w stanie partycypować w kosztach tego postępowania, tym bardziej, że koszty te sprowadzają się obecnie do wpisu sądowego od skargi, który w tym przypadku wynosi 100 zł i jest najniższym jaki przewiduje procedura przed sądem administracyjnym. W kontekście wszystkich podniesionych wyżej okoliczności negatywnie należało ocenić próbę przerzucenia przez skarżącą ciężaru kosztów tego konkretnego postępowania na Skarb Państwa, a w dalszej kolejności na innych podatników, będących częstokroć w relatywnie trudniejszej sytuacji życiowo-materialnej. W wyniku poczynionych wyżej spostrzeżeń, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.