I SA/Gl 983/05

WyrokWSA w Gliwicach2006-05-11

Skład orzekający: Marek Kołaczek, Ewa Karpińska, Barbara Orzepowska-Kyć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług jest dopuszczalne, gdy wcześniej wydano decyzję określającą zwrot różnicy podatku, a ta decyzja została następnie uchylona?
Ratio decidendi
Uchylenie decyzji określającej zwrot różnicy podatku od towarów i usług pozbawia podstawy prawnej ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego za ten sam okres rozliczeniowy. W takiej sytuacji, nawet jeśli pierwotnie istniały przesłanki do ustalenia dodatkowego zobowiązania, jego późniejsze orzeczenie staje się bezpodstawne.
Stan faktyczny
Spółka "A1" Sp. z o.o. złożyła deklarację VAT-7 za określony miesiąc 2002 r., wykazując nadwyżkę podatku naliczonego do zwrotu. Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. decyzją określił ten zwrot na niższą kwotę, kwestionując odliczenie podatku z kilku faktur. Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał tę decyzję w mocy. Następnie Dyrektor Izby Skarbowej wydał decyzję ustalającą dodatkowe zobowiązanie podatkowe w VAT. Spółka zaskarżyła tę drugą decyzję, domagając się jej uchylenia.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. oraz zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania, stwierdzając jednocześnie, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Kołaczek, Sędzia NSA Ewa Karpińska (sprawozdanie), Asesor WSA Barbara Orzepowska-Kyć, Protokolant Iwona Dybkowska, po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi "A1" Sp. z o.o. w B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz strony skarżą cej kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. stwierdza, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w K., po rozpatrzeniu odwołania "A1" Sp. z o.o. w B., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia w podatku od towarów i usług za [...] 2002 r. dodatkowego zobowiązania podatkowego w kwocie [...] zł. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołał m.in. art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60). W uzasadnieniu podał, iż w deklaracji VAT-7 za [...] 2002 r. Spółka wykazała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym w kwocie [...] zł do zwrotu na rachunek bankowy. Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. decyzją z dnia [...] r. nr [...] określił wymieniony zwrot różnicy podatku na kwotę [...] zł. Stwierdził bowiem, iż Spółka bezzasadnie odliczyła podatek naliczony z faktury wystawionej przez A. D. "B", który został wykreślony z rejestru podatników VAT, czym naruszyła § 48 ust. 4 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 27, poz. 268 ze zm.). Nadto zakwestionował odliczenie podatku naliczonego z faktury wystawionej przez "A2" Sp. z o.o. w P. za świadczenie usług noclegowych, jako niezgodne z art. 25 ust. 1 pkt 3b ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11 poz. 50 ze zm.), jak również przedwczesne odliczenie podatku naliczonego z faktury VAT z dnia [...] 2002 r. wystawionej przez "C" S.A. za świadczenie usług telekomunikacyjnych. Powołał się przy tym na § 40 ust. 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, który stanowi, iż terminem odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących nabycie wymienionych usług jest termin płatności określony w tych fakturach. W tym stanie rzeczy organ podatkowy pierwszej instancji ustalił, na podstawie art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, dodatkowe zobowiązanie w podatku od towarów i usług. Decyzja ta została utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją, bowiem Dyrektor Izby Skarbowej nie uznał argumentów podniesionych w odwołaniu co do zbyt wczesnego wydania decyzji, wobec złożenia odwołania od decyzji wymiarowej oraz nieprawidłowego uznania za podstawę prawną art. 109 ustawy z dnia 11 marca 2004 r., która obowiązywała dopiero od dnia 1 maja 2004 r., a zatem nie mogła mieć zastosowania do stanów faktycznych zaistniałych przed tą datą. W skardze z dnia [...] 2005 r. pełnomocnik skarżącej Spółki wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji organu odwoławczego i jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Wskazał przy tym, iż podtrzymuje zarzuty podniesione w odwołaniu, bowiem stosowanie do tego samego stanu faktycznego dwóch różnych ustaw narusza art. 217 Konstytucji RP. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Dodał, iż decyzja ustalająca dodatkowe zobowiązanie podatkowe jest decyzją konstytutywną, a to oznacza, iż zobowiązanie podatkowe powstaje z chwilą doręczenia tej decyzji. W tej sytuacji uznał, iż w sprawie prawidłowo powołano art. 109 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Zaakcentował też, iż równoczesne wydanie decyzji wymiarowej i ustalającej dodatkowe zobowiązanie podatkowe uzasadnia zasada szybkości postępowania, sformułowana w art. 125 Ordynacji podatkowej. W piśmie procesowym z dnia [...] 2006 r. (załączonego do akt sprawy o sygn. I SA/Gl 982/05) pełnomocnik skarżącej Spółki wniósł o zawieszenie postępowania sądowego z uwagi skierowanie pytania prejudycjalnego do Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich co do zgodności uregulowań dotyczących dodatkowego zobowiązania podatkowego z VI Dyrektywą Rady Wspólnot Europejskich i prawem wspólnotowym. Na rozprawie pełnomocnicy stron postępowania nie byli obecni. Wojewódzki Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy wywiódł, co następuje: Skarga okazała się zasadna, jednak z innych względów niż w niej naprowadzone. Wyjaśnić zatem trzeba, iż wyrokiem z dnia 11 maja 2006 r. sygn. akt I SA/Gl 982/05 Sąd uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] wydaną w przedmiocie określenia zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za [...] 2002 r. w kwocie niższej od zadeklarowanej. Tym samym przestała istnieć przesłanka umożliwiająca ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług, co czyni ustalenie tego zobowiązania podatkowego za wymieniony miesiąc za pozbawione podstawy prawnej. W tym stanie rzeczy – w ocenie Sądu – nie zachodziła konieczność zawieszenia postępowania sądowego. Uwzględniając zatem całokształt okoliczności sprawy, Sąd – na podstawie art. 145 § 1 pkt 1lit. a i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zaskarżoną decyzję uchylił, orzekając zarazem, że decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku. Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnia art. 200 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło