I SA/Ka 1095/03
WyrokWSA w Gliwicach2004-05-28
Skład orzekający: Sędzia NSA Ewa Madej, Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Mendecka, Sędzia WSA Krzysztof Winiarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo pozostawiło bez rozpoznania odwołanie strony, które zawierało zarzut zawyżenia podstawy opodatkowania, mimo iż nie spełniało wszystkich formalnych wymogów odwołania?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy postępowania, pozostawiając odwołanie bez rozpoznania. Odwołanie, mimo iż nie spełniało wszystkich wymogów formalnych określonych w art. 222 Ordynacji podatkowej, zawierało istotny zarzut dotyczący zawyżenia podstawy opodatkowania. Organ odwoławczy powinien był wezwać stronę do uzupełnienia braków formalnych, a dopiero brak ich uzupełnienia pozwoliłby na pozostawienie odwołania bez rozpoznania.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. pozostawiło bez rozpoznania "zbiorowe odwołanie" strony skarżącej od decyzji Burmistrza T. ustalającej łączny wymiar zobowiązania pieniężnego z tytułu podatku od nieruchomości. Skarżący zarzucili organowi odwoławczemu błędne naliczenie podatku od zawyżonej powierzchni gruntów, które udostępnili na poszerzenie drogi. Organ odwoławczy uznał, że odwołanie nie zawiera konkretnych zarzutów i dotyczy spraw wykraczających poza postępowanie podatkowe.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. i zasądzenie od Kolegium na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Ewa Madej Sędzia NSA: Małgorzata Wolf-Mendecka /spr./ Sędzia WSA: Krzysztof Winiarski Protokolant: Anna Florek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2004 r. sprawy ze skargi A. i K. W. (W.) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania podania w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] r. Burmistrz T., działając na podstawie art. 21 i 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137 poz. 926 z póź. zm.) ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 9 poz.84 z 2002 r.),ustawy z dnia 15 listopada 1984 o podatku rolnym ( Dz. U. Nr 94 poz. 431 z późn. zm.) oraz Uchwały NR [...] Rady Miejskiej w T. z dnia [...] 2002 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości oraz zwolnień od tego podatku w 2003 r. ustalił K. A. W. wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego z tytułu podatku od nieruchomości w kwocie [...] zł za 2003 r. Kwota ta obejmowała:
- budynki mieszkalne lub ich części ([...] zł),
- budynki mieszkalne o wysokości [...] – [...] ([...] ),
- pozostałe budynki lub ich część ([...] zł)
W decyzji tej wskazano także, iż podatek rolny za grunty orne klasy B/RV o powierzchni [...] m2 nie został naliczony ( kwota podatku [...] zł).
W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono ponadto, iż wysokość podatku od nieruchomości ustalono na podstawie złożonego wykazu ( informacji) dotyczącej nieruchomości oraz danych z ewidencji gruntów i budynków Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami.
Powyższa decyzja została wysłana na adres podatników, którzy ją odebrali w dniu [...] 2003 r.
W dniu [...] 2003 r. do Burmistrza Miasta T. skierowano zostało pismo zatytułowane "dot. zbiorowego odwołania od Samorządowego Kolegium odwoławczego w K. na okoliczność otrzymanej decyzji w dniu [...] r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości - gruntów za 2003 r." Pismo to zostało podpisane przez podatników oraz kilkunastu mieszkańców tej samej ulicy oraz ulic przyległych. W powyższym piśmie jego sygnatariusze podkreślili, że udostępnili część prywatnych gruntów na poszerzenie modernizowanej drogi z chodnikami. Podnieśli, że nadal każe się im płacić za grunt, który nie użytkują. Mając na uwadze powyższe wnieśli o geodezyjne wytyczenie działek wg stanu aktualnego, z pomniejszone ich powierzchni do opłat, dokonanie zmian w księgach wieczystych, zwrot nadpłaconego podatku, wypłatę należności za udostępniony od 1968 grunt i in.
Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. odwołanie strony pozostawiało bez rozpatrzenia. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy podniósł, iż zgodnie z art. 222 ustawy Ordynacja podatkowa, odwołanie od decyzji organu podatkowego powinno zawierać
- zarzuty przeciw decyzji,
- określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem odwołania,
- wykazywać dowody uzasadniające to żądanie.
W ocenie organu odwoławczego tzw. " odwołanie zbiorcze" dotyczy wprawdzie decyzji organu pierwszej instancji, douczonej małżonkom W. w dniu [...] r., ale brak w nim jakichkolwiek konkretnych zarzutów dotyczących decyzji wymiarowej za rok 2003 r. Jak stwierdzono Kolegium, rozpatrywanie zbiorowych wniosków i żądań nie może następować nijako " przy okazji" postępowania podatkowego, tym bardziej, że dotyczą m.in. spraw własności gruntów i geodezyjnego wytyczenia działek.
W skardze na powyższe postanowienie skarżący zarzucili organowi podatkowemu "złe naliczenie podatku od zawyżonej powierzchni od gruntów za 2003". Powtórni podnieśli, iż w 1968 r. udostępniona została część prywatnych gruntów na poszerzenie modernizowanej wówczas drogi i chodników. Tymczasem, jak twierdzili, nadal zobowiązani są płacić za grunt, kŧóry nie jest przez nich użytkowany. Podkreślili, iż zawyżona została powierzchnia opłat. Skarżący wyrazili przekonanie, iż Kolegium winno było rozpatrzyć zbiorowe odwołanie, ponieważ dotyczyło ono decyzji z dnia [...] r. oraz rozstrzygnąć wszystkie postawione w nim wnioski.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zaważył, co następuje:
Przechodząc do oceny legalności zaskarżonego postanowienia podkreślić trzeba, iż wbrew twierdzeniom organu odwoławczego tzw. "zbiorowe odwołanie" zawiera istotny zarzut dotyczący decyzji organu pierwszej instancji. Wskazuje bowiem na zawyżenie ustalonego podatku, z uwagi na jego naliczenie od większej powierzchni niż ta, która organu podatkowy winien był brać pod uwagę . Użycie takiego sformułowania w piśmie kierowanym do organu, w następstwie wydania decyzji podlegającej zaskarżeniu, nawet przy bezprzedmiotowości ( w tym postępowaniu) innych poruszanych w nim kwestii, powoduje , iż nie można nie zając stanowiska w przedmiocie zarzutów odnoszących do ustalonej przez organ podstawy opodatkowania ( zważywszy chociażby na regulację prawa zawartą w art. 98 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami – ( Dz. U. Nr 46 poz. 543 z 2000 z późn. zm.)
Odwołanie jest bowiem podaniem w rozumieniu art. 168 § 1 Ordynacji podatkowej. Zatem, w wypadku, gdy nie spełnia ono wymogów określonych przepisami prawa wynikającymi z art. 222 Ordynacji podatkowej , organ podatkowy ma obowiązek podjęcia działań w celu usunięcia braków formalnych tj. wezwania wnoszącego podanie do usunięcia tych braków w terminie 7 dni , pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Dopiero nieuzupełnienie przez stronę rzeczywistych braków odwołania sprawia, iż można je pozostawić bez rozpatrzenia w trybie art. 228 § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa
Na marginesie zauważyć należy, iż strona skarżąca zarzuca ( co jest niezrozumiałe ) zawyżenie podatku od gruntów, którego wymiar ustalono przecież w decyzji organu pierwszej instancji na [...] zł
Mając na względzie naruszenie wskazanych wyżej przepisów postępowania, na mocy art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270) orzeczono jak w sentencji. Wobec uchylenia zaskarżonego postanowienia , uwzględniono wniosek strony o zwrot kosztów postępowania sądowego ( art. 200 cyt. ustawy)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło