I SA/Ka 2284/02
WyrokWSA w Gliwicach2004-02-11
Skład orzekający: Krzysztof Wujek, Anna Apollo, Małgorzata Jużków
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej wydana po wznowieniu postępowania, w sytuacji gdy wznowione postępowanie dotyczyło decyzji kasatoryjnej, a nie decyzji merytorycznej, została wydana z naruszeniem przepisów Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy celne naruszyły przepisy Ordynacji podatkowej, wznawiając postępowanie w celu uchylenia decyzji kasatoryjnej, która nie kończyła postępowania w sprawie. Wniosek o wznowienie postępowania w celu uchylenia takiej decyzji był niedopuszczalny. W związku z tym, zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Celnej oraz poprzedzająca ją decyzja Prezesa Głównego Urzędu Ceł zostały uchylone.Stan faktyczny
Spółka cywilna "A" importowała polichlorek winylu z Niemiec. Po otrzymaniu opinii GIOŚ, że towar stanowi odpad, organ celny zarządził jego zwrot. Po serii odwołań i decyzji, spółka złożyła wniosek o wznowienie postępowania w sprawie decyzji Prezesa Głównego Urzędu Ceł, powołując się na wyrok uniewinniający jednego ze wspólników. Organy celne wznowiły postępowanie, ale odmówiły uchylenia decyzji, uznając, że wyrok karny nie jest wiążący dla organów celnych. Spółka złożyła skargę do NSA, która została rozpoznana przez WSA w Gliwicach ze względu na zmiany w prawie.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł i zasądził od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek (spr.), Sędziowie Sędzia NSA del. Anna Apollo, Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Protokolant Beata Jacek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2004 r. sprawy ze skargi K. C., M. D., J. D., B. C. - wspólników .s.c "A" w T. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z [...] r. Nr [...] oraz decyzji Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Dyrektora Izby Celnej w K. na rzecz skarżących [...]zł ([...] zł ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
[...] marca 1997 r. "A" S.C. w T. zgłosiło do odprawy celnej w Oddziale Celnym w T. przywieziony z Niemiec polichlorek winylu.
W związku z podejrzeniem o import towaru mogącego stanowić odpad poprodukcyjny Dyrektor Urzędu Celnego w K., pismem z dnia [...]
1997 r. Nr [...], wystąpił do Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska ( zwanego dalej GIOŚ) z prośbą o ustalenie, czy spółka "A" występowała o zezwolenie na sprowadzanie odpadów do Polski oraz, czy sprowadzony przez nią towar w postaci polichlorku winylu może być uznany za odpad w rozumieniu przepisów o ochronie i kształtowaniu środowiska. Jednocześnie, powołując się na potrzebę zasięgnięcia opinii GIOŚ, Dyrektor Urzędu Celnego w K. postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] zawiesił postępowanie celne w sprawie.
Pismem z [...] 1997 r. nr [...] GIOŚ poinformował Urząd Celny w K., że towar sprowadzony w postaci odłamków i pręcików zmieszanych ze sobą stanowi odpad w rozumieniu przepisów ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Urzędu Celnego w K., kierując się powyższą informacją, zarządził zwrot towaru zgłoszonego do odprawy celnej za granicę.
Pismem z dnia [...] 1997 r. spółka "A" złożyła zażalenie na postanowienie Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...] r. nr [...] zawieszające postępowanie w sprawie, a w odrębnym trybie zaskarżyła do organu odwoławczego decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w K. z dnia [...] r. nr [...], zarządzającą zwrot towaru zgłoszonego do odprawy celnej za granicę, domagając się w nim uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenia co do istoty sprawy, tj. polecenie Urzędowi Celnemu w K. dokonania odprawy celnej zakwestionowanej dostawy.
Po rozpatrzeniu tego odwołania Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w K. z dnia [...] r. nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W uzasadnieniu powyższego wskazał, iż postępowanie poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji zawierało wady proceduralne uniemożliwiające merytoryczne rozpatrzenie sprawy przez organ odwoławczy.
Rozpatrując sprawę ponownie Dyrektor Urzędu Celnego decyzją z dnia [...] r. nr [...] postępowanie jako bezprzedmiotowe, albowiem towar zgłoszony do odprawy celnej został już wywieziony za granicę.
Pismem z dnia [...] 2001 r. wspólnicy spółki cywilnej "A" (K. C., M. D., J. D. i B. C.), na podstawie art. 157 § 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, wystąpili z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...] r. nr [...] oraz decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w K. z dnia [...] r. nr [...] i z dnia [...] r. nr [...]. Ich zdaniem treść zaskarżonych decyzji nie dała się bowiem pogodzić z zasadą praworządności, dlatego też decyzje te nie mogły być przez nich zaakceptowane jako akt wydany przez organ praworządnego państwa.
Decyzjami z dnia [...] r. nr [...] i nr [...] Prezes Głównego Urzędu Ceł odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności swojej decyzji z dnia [...]r. nr [...] oraz decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w K. z dnia [...] r. nr [...]. W uzasadnieniu powyższego wskazał, iż w przedmiotowych sprawach nie mają zastosowania powołane przez spółkę przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, tylko przepisy ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którymi organ odmawia wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, jeżeli żądanie zostało wniesione po upływie roku od jej doręczenia – co w przedmiotowej sprawie miało właśnie miejsce.
Jednocześnie decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezes Głównego Urzędu Ceł umorzył postępowanie wszczęte wnioskiem z dnia [...] 2001 r. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w K. z dnia [...] r. nr [...]– jako bezprzedmiotowe. Decyzją Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...] r. nr [...] zaskarżona decyzja wyeliminowana została z obrotu prawnego, stąd brak było podstaw prawnych i faktycznych do rozpatrzenia przedmiotowego wniosku.
Pismem z dnia [...] 2001 r. ( uzupełnionym pismem z dnia [...] 2001 r.) wspólnicy spółki "A" złożyli odwołanie od decyzji Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...] r. nr [...] i nr [...] oraz nr [...] wnosząc o ich uchylenie w całości i orzeczenie co do istoty sprawy.
Po rozpatrzeniu odwołania Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzjami z dnia [...] r, nr [...] oraz z dnia [...] r. nr [...] nie znajdując podstaw do uchylenia zaskarżonych decyzji utrzymał je w mocy.
Pismem z dnia [...] 2001 r. wspólnicy spółki cywilnej "A", powołując się na art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, wystąpili z wnioskiem do Prezesa Głównego Urzędu Ceł o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...] r. nr [...]. W uzasadnieniu powyższego wskazali, iż [...] r. Sąd Rejonowy w T. wydał wyrok ( sygn. akt [...]) uniewinniający oskarżonego K. C. – wspólnika s.c. "A" od zarzucanego mu czynu sprowadzenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez wymaganego zezwolenia odpadów innych niż niebezpieczne w postaci chlorku winylu w ilości [...] kg.
Po rozpatrzeniu wniosku strony Prezes Głównego Urzędu Ceł postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] wznowił postępowanie w sprawie swojej decyzji z dnia [...]r. nr [...], którą została uchylona decyzja Dyrektora Urzędu Celnego w K. z dnia [...]r. nr [...] i przekazana sprawa do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Jednakże po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego decyzją z dnia [...] r. nr [...] odmówił uchylenia swojej decyzji z dnia [...] r. nr j.w.
W uzasadnieniu powyższego wskazał, iż w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione przesłanki, o których mowa wart. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej stanowiące podstawę wznowienia postępowania. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika bowiem aby wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu [...] r., tj. w dniu wydania zaskarżonej decyzji, nie znane organowi drugiej instancji. Okoliczność wydania przez Sąd Rejonowy w T. wyroku z dnia [...] r. uniewinniającego K. C. od zarzutu popełnienia przestępstwa określonego w art. 108a ust. 3 ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska w zw. z art. 58 k.k. nie jest bowiem wiążąca dla organów celnych. Te bowiem władne są samodzielnie oceniać stan faktyczny sprawy i wyciągnąć z niego odpowiednie wnioski. Ponadto wskazał, iż celem postępowania karnego jest ustalenie faktu popełnienia przestępstwa i odpowiedzialności karnej, natomiast postępowanie celne ma na celu ustalenie osoby zobowiązanej do wykonania decyzji organów celnych ( np. wywozu towarów wprowadzanych na polski obszar celny bez wymaganego zezwolenia lub do uiszczenia należności celnych od towarów wprowadzonych na polski obszar celny). Są to zatem dwa niezależne od siebie postępowania i rozstrzygnięcia.
Pismem z dnia [...] 2002 r. ( uzupełnionym pismem z dnia [...] 2002 r.) wspólnicy s.c. "A" zwrócili się o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej uprzednio decyzją Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...] r. nr [...] – z uwagi na popełnienie istotnych uchybień w stosowaniu prawa materialnego jak i procesowego, które miało wpływ na rozstrzygnięcie, a także sprzeczność istotnych ustaleń organu celnego z treścią zebranego w sprawie materiału oraz brak bezstronności w ocenie istniejących środków dowodowych.
Rozpatrując powyższy wniosek Dyrektor Izby Celnej w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...], nie znajdując podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji, utrzymał ją w mocy. W uzasadnieniu powyższego wskazał, iż Prezes Głównego Urzędu Ceł wznawiając postępowanie wydał stosowne postanowienie – uznając zasadność wznowienia a konkretnie przesłankę wymienioną w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. W merytorycznym zaś rozstrzygnięciu sprawy odmówił uchylenia decyzji co oznacza, iż postępowanie zostało wznowione mimo, że nie istniały przesłanki do jego wznowienia. Stosownie bowiem do art. 240 § 1 pkt 5 ustawy w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który wydał decyzję. Zgodnie zaś z art. 241 Ordynacji wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Zaskarżona decyzja została wydana w trybie nadzwyczajnym po wznowieniu postępowania zakończonego decyzją ostateczną Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...] r. nr [...]. O ile w postępowaniu zwykłym zasadniczym przedmiotem rozpoznania jest rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej w trybie przewidzianym w prawie procesowym i zgodnie z przepisami prawa materialnego, o tyle przedmiotem postępowania nadzwyczajnego, a takim jest postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną – jest przeprowadzenie weryfikacji decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym. To ostatnie ma przy tym własną, odrębną podstawę prawną i polega na ponownym rozpatrzeniu sprawy zakończonej ostateczną decyzją, w celu sprawdzenia czy któraś z okoliczności wymienionych w art. 240 § 1 Ordynacji nie wpłynęła na treść decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym. Z brzmienia art. 243 § 2 Ordynacji regulującego przebieg postępowania wznowieniowego wynika bowiem, że wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania daje podstawę do rozpoznania dwóch połączonych ze sobą spraw, tj. sprawy dotyczącej przyczyn wznowienia oraz drugiej co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
Ponadto podkreślił, iż wszczęte postępowanie wznowieniowe kończy się wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania lub decyzją o odmowie wznowienia takiego postępowania. W postępowaniu wznowieniowym organ celny bada wyłącznie przesłanki wznowienia, a zatem jego przedmiotem jest odrębna sprawa, rozpoznawana w odrębnym toku instancji. Powołany przepis powoduje, że po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania celnego, ma ono charakter dwutorowy. Z jednej strony jest to bowiem badanie przesłanek wznowienia, a z drugiej jest to nowe postępowanie merytoryczne mające na celu rozstrzygnięcie istoty sprawy. Dopiero na tym etapie organ celny może przeprowadzić i dokonać analizy przesłanek wznowienia postępowania z punktu widzenia wpływu, jaki wywarły one na poprzednio wydaną decyzję ostateczną. Obydwa wskazane wątki przez cały ten czas splatają się ze sobą i znajdują swoje odzwierciedlenie w decyzji jaka zapadnie po przeprowadzeniu wznowieniowego postępowania, o czym stanowi art. 245 Ordynacji. Ustalenie czy występują podstawy do wznowienia postępowania wyliczone w art. 240 § 1 ustawy może nastąpić wyłącznie w fazie postępowania rozpoznawczego, o czym stanowi art. 243 § 2 Ordynacji. Rozstrzyganie więc o wystąpieniu podstaw do wznowienia postępowania w decyzji o odmowie wznowienia postępowania byłoby naruszeniem wskazanych przepisów art. 243 § 2 i 245 § 1 pkt 1 ustawy, w myśli których dopiero po przeprowadzeniu postępowania rozpoznawczego, w razie gdy organ ten nie ustali wystąpienia podstaw wymienionych w art. 240 § 1 Ordynacji, wydaje decyzję odmawiającą uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej. Ponieważ ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynikało, iż wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji z dnia [...] r. nr [...], nie znane organowi drugiej instancji, zasadnie zatem Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzją z dnia [...]r. nr [...] odmówił uchylenia zaskarżonej decyzji z dnia [...] r. nr j.w. nie znajdując ku temu żadnych podstaw.
Na powyższą decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...] r. nr [...] oraz decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] wspólnicy spółki cywilnej "A" złożyli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W uzasadnieniu powyższego zarzucili zaskarżonym decyzjom:
- rażące naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i wybiórcze stosowanie oraz prawa proceduralnego przez jego niewłaściwe stosowanie;
- pogwałcenie zasady dochodzenia prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 122 Ordynacji podatkowej;
- niewypełnienie obowiązku ustawowego w zakresie zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia materiału dowodowego – zasada zupełności postępowania dowodowego wyrażona w art. 187 Ordynacji;
- zaniedbania ustaleń istotnych okoliczności faktycznych oraz pominięcie zgłaszanego przez stronę środka dowodowego, a także
- niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności pominięcie faktu, iż orzeczenie karne praktycznie dotyczy tego samego stosunku prawnego pomiędzy tymi samymi stronami, którego podstawa faktyczna jest tożsama z przedmiotową sprawą tylko inaczej oceniana przez organy celne, a inaczej przez sąd przez co rażąco naruszone zostały zasady postępowania zawarte w art. 120 – 122 i 124 Ordynacji podatkowej.
Odpowiadając na zarzuty zawarte w skardze Dyrektor Izby Celnej w K. powtarzając argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo wyjaśnił, że opinia wydana w przedmiotowej sprawie przez GIOŚ pochodzi od organu ustawowo umocowanego do kwalifikowania towarów jako odpady i wydawania zezwoleń na ich sprowadzanie do Polski – co potwierdza orzecznictwo NSA (vide: wyrok z dnia 29 stycznia 1997 r. sygn. akt I SA/Ka 483/96, z dnia 8 lutego 1999 r. sygn. akt I SA/Ka 934/97 i I SA/Ka 935/97, z dnia 30 października 1996 r. sygn. akt I SA/Po 88/96, z dnia 8 grudnia 2000 r. sygn. akt I SA/Ka 1658/99 oraz 30 maja 2000 r. sygn. akt I SA/Ka 2268/98 ).
Wskazał ponadto, iż NSA OZ w Katowicach w swoich wyrokach z dnia 8 lutego 1997 r. sygn. akt I SA/Ka 934/97 wyraźnie stwierdził, że w sytuacji gdy Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę wspólników s.c. "A" na "postanowienie" GIOŚ w przedmiocie uznania spornego towaru za odpad, nie może być zatem wątpliwości co do faktu, że stanowisko tego organu nie zostało wyrażone w trybie określonym w art. 106 kpa i nie ma formy postanowienia. W związku z tym wszelkie zarzuty strony skarżącej natury proceduralnej związane z tą kwestią tracą swe znaczenie.
Za niezasadne uznał ponadto zarzuty strony skarżącej jakoby opinia GIOŚ nigdy nie została jej przedstawiona. Te bowiem nie znajdują potwierdzenia w aktach przedmiotowej sprawy.
W odniesieniu natomiast do zarzutu naruszenia prawa przez organy celne Dyrektor Izby Celnej wskazał, że te działają na podstawie przepisów prawa, tj. ustaw i wydanych w celu ich wykonania przepisów wykonawczych, tj. rozporządzeń. W oparciu o nie zapadają bowiem decyzje administracyjne. Tak jak to miało miejsce również w przedmiotowej sprawie. Brak jest zatem podstaw do twierdzenia, jakoby zaskarżone decyzje były wydane z rażącym naruszeniem prawa.
Końcowo Dyrektor Izby Celnej zakwestionował również powołany przez stronę skarżącą wyrok Sądu Rejonowego w T. jakoby ten był nową okolicznością faktyczną lub nowym dowodem w sprawie nieznanym organowi w dniu wydawania decyzji. Tym samym za całkowicie chybiony uznał zarzut strony niewyjaśnienia przez organy celne wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy co spowodowało naruszenie przepisów prawa proceduralnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Przed przystąpieniem do oceny zasadności skargi wniesionej przez K. C., B. C., M. D. oraz J. D. wyjaśnić należy, dlaczego skarga wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach została rozpoznana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach.
Otóż skarga na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z [...] r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z [...] r. nr [...] została złożona do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.). Ustawa ta utraciła jednak moc obowiązującą z dniem 1 stycznia 2004 r. z mocy art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Jednocześnie z dniem 1 stycznia 2004 r. zniesione zostały ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego, w miejsce których, w myśli art. 85 ww. ustawy, utworzono w Warszawie i w miejscowościach, w których miały siedziby ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego – wojewódzkie sądy administracyjne. Z mocy § 1 pkt 4 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości ( Dz. U. Nr 72, poz. 652 ) dla obszaru województwa śląskiego powstał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Zgodnie z kolei z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w przypadku spraw, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają one rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ten sposób Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stał się sądem administracyjnym właściwym dla rozpatrzenia przedmiotowej sprawy.
Przechodząc następnie do oceny zasadności skargi należy w pierwszej kolejności wyjaśnić, że decyzje Dyrektora Izby Celnej w K. z [...] r. oraz Prezesa Głównego Urzędu Ceł z [...] r. zostały wydane w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem strony skarżącej z [...] 2001 r. o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną o nr [...] z [...] r. i o uchylenie tej decyzji. Są to zatem decyzje wydane w trybie wznowieniowym. Koniecznym zatem jest wyjaśnienie podstawowych zasad tego postępowania. Otóż zgodnie z art. 240 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), znajdującym tu zastosowanie z mocy art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny ( tekst jednolity w Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 802) " W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie..." Jak zatem wynika z powołanego tu przepisu warunkiem wznowienia postępowania w danej sprawie jest jej zakończenie decyzją ostateczną, czyli decyzją, od której nie służy odwołanie ( art. 128 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego ). Z kolei celem postępowania wznowieniowego jest weryfikacja prawidłowości tej decyzji poprzez ustalenie, czy postępowanie poprzedzające jej wydanie było dotknięte określonymi wadami, czy i w jakim zakresie wady te wpłynęły na byt i kształt prawny decyzji ostatecznej oraz – w razie stwierdzenia wadliwości decyzji dotychczasowej – doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa została wydana z określonym naruszeniem prawa ( art. 245 § 1 pkt 1 i pkt 3 Ordynacji podatkowej ). Tak więc decyzje wydane po wznowieniu postępowania dotyczyć mają w końcowym rezultacie bytu prawnego decyzji ostatecznych wydanych w postępowaniu zwykłym i kończących to postępowanie ( porównaj w tej kwestii wyrok NSA z dnia 9 czerwca 1992 r. sygn. akt SA/Wr 534/92 publ. w ONSA 1993, z. 4, poz. 92, jak również uchwałę 7 sędziów NSA z 2 grudnia 2002 r., sygn. akt OPS 11/02, publ. w Prokuratura i Prawo z 2003 r., nr 2.)
Odnosząc te uwagi do występującego w niniejszej sprawie stanu faktycznego zauważyć należy, że we wniosku z [...] 2001 r. wspólnicy spółki "A" zażądali, jak to napisali, wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z [...] r., nr [...] i uchylenia tej decyzji, bądź stwierdzenie jej wydania z naruszeniem prawa i wskazania okoliczności, z powodu których decyzji tej nie uchylono. Wniosek ten dotyczył zatem wznowienia postępowania w sprawy zakończonej decyzją ostateczną z tym, że decyzją tą nie była decyzja w nim wskazana i objęta wnioskiem o uchylenie, a inna decyzja – z [...] r., Nr [...], którą postępowanie w tej sprawie umorzono. Wskazana w tym wniosku decyzja Prezesa Głównego Urzędu Ceł z [...] r. nr [...] nie była decyzją kończącą postępowanie w sprawie. Była jedynie decyzją uchylającą decyzję organu pierwszej instancji – Dyrektora Urzędu Celnego w K. z [...] r. Nr [...] i przekazującą sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Jako decyzja kasatoryjna nie kończyła postępowania w sprawie, a utrzymywała stan sprawy w toku, jej wynikiem była konieczność dalszego prowadzenia postępowania w sprawie. Tak więc uchylenie tej decyzji w wyniku wznowienia postępowania nie było możliwe co do zasady, to jest bez względu na podstawy wznowieniowe wskazane przez stronę skarżącą. Wniosek o wznowienie postępowania w celu uchylenia tej decyzji należało uznać za niedopuszczalny i wydać w tym zakresie decyzję o odmowie wznowienia postępowania z mocy art. 234 § 3 Ordynacji podatkowej. Orzekając odmiennie, tzn. wznawiając postępowanie w sprawie i odmawiając uchylenia decyzji z [...] r., nr [...] po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego organy celne orzekły z naruszeniem art. 240 § 1, art. 245 § 1 pkt 3 i art. 243 § 3 Ordynacji podatkowej. W tej sytuacji Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z [...] r. Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z [...] r. Nr [...] z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97 § 1 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Ponieważ, jak to już wyjaśniono, uchylenie w trybie wznowieniowym decyzji Prezesa Głównego Urzędu Ceł z [...] r., nr [...] nie było możliwe bez względu na wskazane przez stronę podstawy wznowieniowe, ich omawianie jest zbyteczne, gdyż pozostaje bez znaczenia dla wyniku sprawy.
Orzeczenie o kosztach postępowania Sąd wydał z mocy art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na zasądzoną na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł składają się : [...] zł wpisu, [...]zł opłaty od pełnomocnictwa oraz [...] zł kosztów zastępstwa procesowego, określonych na podstawie § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło