I SA/Ka 2620/03
WyrokWSA w Gliwicach2005-05-23
Skład orzekający: Małgorzata Jużków, Barbara Orzepowska-Kyć, Małgorzata Walentek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba posiadająca stałe zameldowanie w Polsce i jednocześnie w Niemczech, która uzyskała zgodę na pobyt stały w Polsce i zakończyła pracę w Niemczech, może być uznana za osobę zagraniczną w rozumieniu przepisów prawa dewizowego, uprawnioną do zwolnienia od cła jako mienie przesiedlenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy celne nie zbadały w sposób wystarczający wszystkich okoliczności faktycznych, w szczególności nie ustaliły jednoznacznie, od kiedy skarżący faktycznie zamieszkał w Polsce z zamiarem stałego pobytu, co jest kluczowe dla ustalenia jego statusu jako osoby zagranicznej w rozumieniu prawa dewizowego. Brak wystarczającego materiału dowodowego uniemożliwił właściwe zastosowanie przepisów dotyczących zwolnienia od cła mienia przesiedlenia, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżący, obywatel niemiecki, zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu samochód jako mienie przesiedlenia, deklarując zwolnienie od cła. Organy celne odmówiły zwolnienia, uznając, że skarżący nie spełniał warunków do uznania go za osobę zagraniczną przebywającą do kraju na pobyt stały, a także zakwestionowały prawidłowość zadeklarowanej wartości celnej. Skarżący odwoływał się, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. i orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędziowie Asesor WSA Barbara Orzepowska-Kyć, Asesor WSA Małgorzata Walentek (spr.), Protokolant sekr. sąd. Beata Jacek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2005 r. przy udziale - sprawy ze skargi A.K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego co do wartości celnej towaru - wymiaru należności celnej uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
W dniu [...] r. posiadający obywatelstwo niemieckie A.K. zgłosił na jednolitym dokumencie administracyjnym SAD nr [...] celem objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu samochód osobowy marki [...] – używany, o numerze nadwozia [...], roku produkcji 1994, jednocześnie deklarując zwolnienie pojazdu od cła jako przedmiotu mienia przesiedlenia. De zgłoszenia załączył zaświadczenie Konsulatu Generalnego RP w M. z dnia [...] r. Nr [...], dokumenty pojazdu, kopię karty stałego pobytu oraz rachunek zakupu samochodu [...] r. na kwotę [...] DEM.
Decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Urzędu Celnego w K. uznał za nieprawidłowe zgłoszenie celne i określił kwotę wynikającą z długu celnego w wysokości [...] PLN. Organ ten stwierdził, iż brak jest podstaw do uznania w/wym. pojazdu za wolny od cła w oparciu o art. 190 § 1 pkt. 6 lit. b Kodeksu celnego, bowiem do zgłoszenia nie dołączono oryginału zaświadczenia wydanego przez polskiego konsula oraz karty czasowego pobytu. Organ zastosował stawkę celną automatyczną podwyższoną o 100% ponieważ w dokumentach nie stwierdzono określenia kraju pochodzenia towaru.
W wyniku odwołania A. K. Dyrektor Izby Celnej w K. decyzją z dnia [...] r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Organ wskazał na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego celem ustalenia, czy sprowadzony towar może korzystać ze zwolnienia od cła na podstawie obowiązujących w tym zakresie przepisów, a w szczególności, czy strona posiadająca kartę stałego pobytu była osoba faktycznie przesiedlającą się, której przysługiwało zaświadczenie wymagane do stwierdzenia podstawy stosowania zwolnienia od cła. Ponadto organ uznał na nieprawidłowo przyjętą wartość celną towaru z rachunku zakupu samochodu z [...] r., co wymagało poczynienia ustaleń w tym zakresie w oparciu o przepis art. 29 Kodeksu celnego.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w B. uznał wyżej wymienione zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części wartości celnej towaru i określił kwotę wynikająca z długu celnego w wysokości [...] PLN, stwierdził, że sprowadzony towar nie jest towarem wolnym od cła oraz wymierzył odsetki wyrównawcze. Jako podstawę prawną wskazał m.in. przepisy art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), art. 13 § 3 pkt 2 i § 5, art. 19 § 1, art. 23 § 7, art. 29 § 1, art. 65 § 4 pkt 2 lit. b, art. 69, At 70 § 2, art. 209, art. 222 § 1 i § 4, art. 230 § 1, art. 231 § 1 pkt 1 oraz art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. NR 75, poz. 802 ze zm.), ust 1 lit. a, ust. 2 lit. a część pierwszej Postanowienia wstępne – A Stawki celne i części drugiej Tabela stawek celnych Taryfy celnej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 20 grudnia 2000 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 119, poz. 1253 ze zm.)
W uzasadnieniu organ stwierdził, że warunkiem uzyskania zwolnienia od cła od towarów przywożonych w ramach mienia przesiedlenia jest oryginał zaświadczenia polskiego konsula, spis rzeczy przywozowych oraz karta czasowego pobytu w Polsce, jeśli zwolnienie dotyczy osoby nie mającej obywatelstwa polskiego. Strona dołączyła dwa pierwsze dokumenty, zaś w zastępstwie wymaganej karty czasowego pobytu przedstawiła kartę pobytu stałego. Ponadto Konsulat Generalny potwierdził, iż A.K. przedstawił wszelkie dokumenty wymagane do wydania zaświadczenia uprawniające go do zwolnienia go z cła, min. zaświadczenie urzędu meldunkowego potwierdzającego fakt zameldowania do dnia [...] r. w mieście I. przy ul. [...]. Dalej organ wskazał, iż przepis art. 190 § 1 pkt 6 lit. b., na podstawie którego wnioskowano o zwolnienie z cła ma zastosowanie wyłącznie w stosunku do osób "przybywających w kraju", czyli sprecyzowany czas jego zastosowania został ograniczony do momentu przyjazdu osoby zmierzającej osiedlić się w Polsce, nie dotyczy natomiast osób już osiadłych na jej terytorium. Ponieważ A. K. był równocześnie zameldowany na pobyt stały na terytorium Polski i Niemiec należało stwierdzić kiedy nastąpiło jego faktyczne przesiedlenie się na terytorium RP. W wyniku postępowania ustalono, że A. K. uzyskał zgodę na pobyt stały na terytorium Polski w dniu [...] r., na podstawie złożonego przez siebie wniosku, w którym argumentował chęć wspólnego zamieszkiwania z zoną – obywatelką polską. Od dnia [...] r., nieprzerwanie do chwili obecnej zameldowany jest na pobyt stały w C. przy ul. [...]. Brak jest jakichkolwiek dokumentów potwierdzających fakt opuszczenia przez stronę terytorium RP. Powyższe wynika z kopii decyzji [...] Z [...] r. zezwolenie na pobyt stały na terytorium RP, oraz pisma z dnia [...] r. Wydziału Spraw Obywatelskich i Migracji [...] Urzędu Wojewódzkiego w K. Oddział Zamiejscowy w C. Z wyjaśnień A. K. wynika wprawdzie, iż od momentu otrzymania karty stałego pobytu w [...]r. do [...] r., przebywał on w kraju jedynie okazjonalnie, gdyż pracował na terytorium Niemiec, a zatem A.K. nie można uznać za osobą "już dłużej w Polsce, lecz nie przez cały czas". Organ mając na względzie powyższe ustalenia przyjął, iż "centrum życiowe" strony, przynajmniej od roku [...], tj. od momentu zakończenia pracy w Niemczech było terytorium RP, a zatem A. K. nie można uznać za osobę "przybywającą do kraju". Wyjazdy poza granice kraju, do których uprawniła go do posiadania karta pobytu stałego, nie zmieniają faktu, iż będąc na stale zameldowany w C. traktowany był jako osoba przebywająca na stałe na terytorium RP z wszelkimi tego konsekwencjami, za czym przemawia również fakt, iż zwrócił on właściwemu organowi posiadanej karty stałego pobytu, do której to czynności zobowiązał przepis art. 21 ust. 4 ustawy z 25 czerwca 1997 r. o cudzoziemcach. Zatem organ ten stwierdził, że w momencie przywozu rzeczonego towaru A. K. mieszkał już od kilku lat na stałe w Polsce, nie był więc osobą zagraniczną w rozumieniu przepisów prawa dewizowego, co jest warunkiem podmiotowym zastosowania zwolnienia od cła na podstawie art. 190 § 1 pkt 6 lit. b Kodeksu celnego. Ponadto organ wykluczając możliwość ustalenia wartości celnej towaru na podstawie art. 25 – 28 Kodeksu celnego wartość tą ustalił na podstawie art. 29 § 1 Kodeksu celnego metodą "ostatniej szansy" przyjmując katalogową cenę samochodu o podobnych parametrach technicznych wyprodukowanego w [...] r. Ponadto wobec ustalenia, iż krajem pochodzenia towaru są Niemcy zastosowano stawkę konwencyjną
W odwołaniu od powyższej decyzji A. K. działając przez ustanowionego przez siebie pełnomocnika zarzucił nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych w sprawie oraz błędne ustalenie co do braku przesłanek do uznania zwolnienia go z obowiązku uiszczenia cła. Zarzucił nadto błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zapadłego orzeczenia poprzez niezasadne przyjęcie, że wartość celna przywiezionego towaru została zadeklarowana w sposób nieprawidłowy. W związku z czym wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w przedmiotowej sprawie ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Wskazał jako niezasadne, niczym nie poparte stanowisko organu, iż wydane przez Konsula zaświadczenie było tylko czynnością techniczną, porządkującą sprawy majątkowe oraz prawne skarżącego. Podkreślił, że organ bez oparcia w materiale dowodowym przyjął, że nie może on zostać uznany za osobę "przebywającą do kraju". Powyższe organ oparł bowiem wyłącznie na ustaleniu, że od [...] r., kiedy skarżący zakończył pracę w Niemczech, przesiedlił się na terytorium RP pomijając fakt, że do [...] r. posiadał on zameldowanie na pobyt stały na terytorium Niemiec. Skarżący podniósł, że do daty ustania jego zameldowania w tym kraju, tam było jego stałe miejsce zamieszkania, a dopiero w dacie jego ustania nastąpiło przesiedlenie się na terytorium RP. Argument, iż nie zwrócił on karty stałego pobytu nie przesądza, że jego "centrum życiowe" było skoncentrowane na terenie RP. Ponadto nie zgodził się ze stanowiskiem organu co do nieprawidłowo zadeklarowanej wartości celnej samochodu.
Zaskarżoną tu decyzją Dyrektor Izby Celnej w K. uchylił decyzje organu I instancji w części naliczającej odsetki wyrównawcze i umorzył postępowanie w tym zakresie zaś w pozostałej części decyzję umarzał w mocy. Jako podstawę prawną powołał m. in. przepisy art. 233 § 1 pkt 2 lit.a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) oraz art. 13 § 3 pkt 2 i § 5, art. 19 § 1, art. 23 § 7, art. 65 § 4 pkt 2 lit. b, art. 69 art. 70 § 2, art. 209, art. 222 § 1 i § 4, art. 230 §1, art. 231 § 1 pkt 1 oraz art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802 ze zm.). W uzasadnianiu organ odwoławczy podzielił ustalenia organu I instancji będącego podstawą stwierdzenia, że sprowadzony towar nie jest zwolniony z cła na podstawie art. 190 § 1 pkt 6 lit. b. Organ ten nie dopatrzył się naruszenia przez Naczelnika Urzędu Celnego w B. zasad postępowania administracyjnego. Uznał, że w tym zakresie przeprowadził on bardzo szerokie postępowanie dowodowe. Wskazał przy tym, że wprawdzie wszystkie środki dowodowe korzystają z jednakowej mocy dowodowej to jednak niektóre z nich korzystają ze szczegółowych domniemań wzmacniających ich moc dowodową, jak dowód z dokumentu urzędowego. Dowody w postaci decyzji z [...] r. nr [...] Urzędu Wojewódzkiego w C. zezwalającej stronie na pobyt stały na terytorium RP, oraz pisma z dnia [...] r. [...] Wydział Spraw Obywatelskich i Migracji [...] Urzędu Wojewódzkiego w K. Oddział Zamiejscowy w C. w sprawie zameldowania na pobyt stały od dnia [...] r. w C. oraz braku informacji co do opuszczenia przez w/wym. terytorium RP wskazują jednoznacznie, iż przesiedlenie A. K. nastąpiło po otrzymaniu pierwszej karty stałego pobytu wydanej w dniu [...] r. Natomiast aktualnie skarżący legitymuje się kartą stałego pobytu wydaną w dniu [...] r. Podkreślił, że pomimo wskazanych dokumentów urzędowych organ I Instancji dopuścił jako dowód przesłuchanie strony, w którym A.K. nie udzielił odpowiedzi, na pytanie który z krajów może zastać uznany za jego "centrum życiowe". Ustosunkowując się do dalszych zarzutów organ stwierdził, że zaświadczenie Konsula nie jest dokumentem uprawniającym do zwolnienia z cła. Upoważnia ono jedynie do ubiegania się o zwolnienie przywożonego mienia od cła. Zwolnieniu od cła podlegają rzeczy mienia przesiedlenia po spełnieniu wszystkich warunków określonych w ustawie Kodeks celny i przepisach wykonawczych. Natomiast w kwestii ustalenia wartości celnej towaru organ uznał, że organ I instancji prawidłowo zastosował art. 29 Kodeksu celnego, szczegółowo określił sposób ustalenia wartości pojazdu oraz obliczenia kwoty długu celnego.
Decyzją organu odwoławczego zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego, pismem z dnia [...] r., działający w imieniu A. K., pełnomocnik adwokat L.K. zarzucając Dyrektorowi Izby Celnej naruszenie:
- art. 190 § 1, pkt 6 Kodeksu celnego poprzez niezasadne przyjęcie, że skarżący nie jest uprawniony do zwolnienia z obowiązku uiszczenia cła, a przedmiotowy przepis nie ma w tym wypadku zastosowania pomimo, że materiał dowodowy wykazuje przeciwieństwo ustaleń w tym zakresie, tj. że skarżący spełnia przesłanki określone w tym przepisie,
- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zapadłej poprzez niezasadne przyjęcie, że A.K. nie był osobą przebywającą na terytorium RP na pobyt stały, gdyż posiadał zameldowanie na terytorium RP od [...] r., podczas gdy do [...] r. posiadał zameldowanie na terytorium Niemiec gdzie do tego czasu znajdowało się jego "centrum życiowe",
naruszenie art. 121, art. 122, art. 125, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 210 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów oraz nie rozpatrzenia i nie ocenienia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący i szczególnie wnikliwy co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Uzasadniając te zarzuty pełnomocnik skarżącego podtrzymał swe stanowisko wyrażone w tym zakresie w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację wskazaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy zaznaczyć, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stał się właściwy do rozpatrzenia niniejszej skargi w mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) oraz podstawie § 1 pkt 4 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz .U. Nr 72, poz. 652) stosownie do zapisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Zgodnie z art. 3 § 1 powołanej wyżej ustawy "Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie."
Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c tej ustawy).
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji w punkcie wyjścia należy odwołać się do przepisu art. 2 § 2 ustawy z 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (Dz. U. nr 23, poz. 117 z późn. zm.) formułującego generalną zasadę powszechności cła. Zasada ta nie ma jednak bezwzględnego charakteru, bowiem przepisy prawa, w tym umowy międzynarodowe, mogą przewidywać odstępstwa w tym zakresie. Przepisem, który określa przypadki zwolnienia towarów sprowadzanych na polski obszar celny od cła jest art. 190 ustawy Kodeks celny, mający zastosowanie w dacie wydania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 3 i 6 ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie ustawy – Kodeks celny i ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 12, poz. 92). Zgodnie z art. 190 § 1 pkt 6 lit. b) Kodeksu celnego przywóż towarów z zagranicy w ramach ustanowionych norm zwolniony jest od cła, jeżeli przedmiotem przywozu są rzeczy stanowiące mienie osoby fizycznej, będącej w rozumieniu przepisów prawa dewizowego osobą zagraniczną przez co najmniej 1 rok, przebywającej do kraju na pobyt stały, które służyły tej osobie do użytku osobistego lub domowego, z zastrzeżeniem ich nieodstępowania przez okres 2 lat, licząc od dnia dopuszczenia do obrotu. Warunki zwolnienia od cła zostały określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 12 grudnia 1997 r. w sprawie trybu, warunków, okresu zwolnienia od cła, norm ilościowych oraz dokumentów wymaganych do stwierdzenia podstawy stosowania zwolnienia od cła rzeczy stanowiących mienie niektórych osób fizycznych. Stosowanie do § 3 ust. 1 tego rozporządzenia zwolnienie od cła stosuje się pod warunkiem dołączenia do zgłoszenia celnego oryginału zaświadczenia polskiego konsula oraz karty czasowego pobytu w Polsce – jeżeli zwolnienie dotyczy nie mającej obywatelstwa polskiego osoby, o której mowa w art. 190 § 1 pkt 6 lit. b) Kodeku celnego oraz spisu przywożonych rzeczy. W wypadku przywozu środków transportu podlegających rejestracji, osoby, o których mowa w art. 190 § 1 pkt 6, są obowiązane do przedłożenia dowodów rejestracyjnych, wystawionych na nazwisko tych osób. Ponadto zgodnie z § 4 powołanego rozporządzenia rzeczy o których mowa w art. 190 § 1 pkt 6 Kodeksu celnego, są wolne od cła pod warunkiem dokonania zgłoszenia celnego przez firmę fizyczną, o której mowa w art. 190 § 1 pkt 6 Kodeksu celnego – w terminie 12 miesięcy od dnia zakończenia pobytu za granicą, określonego w zaświadczeniu.
W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że skarżący dokonując zgłoszenia do procedury dopuszczenia do obrotu na polski obszar w dniu [...] r. na j.d.a. SAD nr [...] samochodu marki [...], który został przez niego zakupiony w [...] r., spełnił wymogi wynikające z § 3 ust. 1 rozporządzenia przekładając do zgłoszenia celnego wszystkie dokumenty wymagane do stwierdzenia podstawy zwolnienia od cła. Kwestią zasadniczą w sprawie jest zatem, czy zostały spełnione przesłanki określone w art. 190 § 1 pkt 6 lit. b) Kodeksu celnego, od wystąpienia których uzależnione jest zwolnienie od cła. Przepis ten obejmuje bowiem rzeczy stanowiące mienie osoby fizycznej, będącej w rozumieniu przepisów prawa dewizowego osobą zagraniczną przez co najmniej 1 rok, przebywającej do kraju na pobyt stały, które służyły tej osobie od użytku osobistego lub domowego.
Zgodnie z art. 59 pkt 1 i 2 ustawy z 27 lipca 2002 r. Prawo dewizowe (Dz. U. Nr 141 poz. 1178 z póżn. zm.) przez osoby zagraniczne w rozumieniu prawa dewizowego lub przepisów prawa dewizowego, należy rozumieć nierezydentów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Nierezydentami, zgodnie z w/wym. przepisem, są osoby fizyczne miejsce zamieszkania za granicą. O statusie nierezydenta decyduje zatem wyłącznie miejsce zamieszkania. Przepisy celne (również prawa dewizowego) nie definiują pojęcia miejsca zamieszkania. Pojęcie to należało zatem oceniać w oparciu o przepisy kodeku cywilnego, który w art. 25 stanowi, że miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. O miejscu zamieszkania decydują więc dwa czynniki, zewnętrzny (faktyczne przebywanie) oraz wewnętrzny (zamiar stałego pobytu). W orzecznictwie podkreśla się, że wyrażenie zamiaru stałego pobytu nie wymaga złożenia oświadczenia woli. Wystarczy, że zamiar taki wynika z zachowania danej osoby polegającego na ześrodkowaniu swojej aktywności życiowej w określonej miejscowości (por. wyrok SN z 25 listopada 1975 r. III CRN 53/75, OSN 1976 Nr 10, poz. 218). O zamieszkaniu osoby fizycznej na danym terytorium decyduje więc takie przebywanie tej osoby, które ma cechy założenia tam ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów. Zatem samo zameldowanie, będące kategorią prawa administracyjnego, nie przesądza o miejscu zamieszkania w rozumieniu prawa cywilnego, choć niewątpliwie jest wskazówką, która przy ocenie istnienia przesłanek z art. 25 K. c. powinna być brana pod uwagę.
Z akt administracyjnych wynika, że A. K. obywatel Niemiec posiadał prawo pobytu na terytorium RP od [...] r. w związku z czym był zameldowany na pobyt stały w C., gdzie zamieszkuje jego żona – obywatelka Polski. Jednocześnie do [...] r. był on zameldowany na pobyt stały na terytorium Niemiec, co potwierdza zaświadczenie Konsulatu Generalnego Polski w M. z dnia [...] r. Nr [...] oraz dokument o wymeldowaniu z pobytu stałego w Niemczech. Należało wobec tego ustalić, czy A.K. był osobą zagraniczną w rozumieniu prawa dewizowego przebywającą do kraju na pobyt stały. Na tę okoliczność organ I instancji dopuścił dowód z przesłuchania w charakterze strony skarżącego. Z wyjaśnień strony wynika, że do [...] r. mieszkał on na terenie Niemiec gdzie pracował i okazjonalnie odwiedzał Polskę, zaś po zakończeniu zatrudnienia przebywał już "dłużej w Polsce, ale nie przez cały czas". Natomiast na pytanie, który z krajów może zostać uznany za jego "centrum życiowe" skarżący nie udzielił odpowiedzi. Z wyjaśnień tych wynika również, że skarżący na terytorium RP na stałe zamieszkał od dnia [...]r. i nie posiada już miejsca zamieszkania poza granicami kraju. W oparciu o dokumenty urzędowe, tj. decyzję z [...] r. nr [...] Urzędu Wojewódzkiego w C. zezwalającą stronie na pobyt stały na terytorium RP, pismo z dnia [...] r. [...] Wydziału Spraw Obywatelskich i Migracji [...] Urzędu Wojewódzkiego w K. Oddział Zamiejscowy w C. w sprawie zameldowania na pobyt stały w C. oraz braku informacji co do opuszczenia przez w/wym. kraju, jak również w oparciu o wyjaśnienia skarżącego organy uznały, że przez w/wym. kraju jak również w oparciu o wyjaśnienia skarżącego organy uznały, że A. K. nie jest osobą uprawnioną do korzystania ze zwolnienia od cła, a tym samym brak jest podstaw do uznania przedmiotowego w sprawie towaru za wolny od cła przywozowego na podstawie art. 190 § 1 . pkt 6 lit. b) Kodeksu celnego.
W ocenie Sądu powyższe ustalenia faktyczne nie są wystarczające, zaś wyprowadzone na ich podstawie wnioski uznać należy za przedwczesne. Organy celne nie zbadały za pomocą wszelkich dostępnych środków dowodowych jak np. przesłuchanie w charakterze świadka żony skarżącego, czy sąsiadów w jakim czasie skarżący w istocie zamieszkał pod wskazanym w Polsce adresem stałego zameldowania. Słuszne jest stwierdzenie organu odwoławczego, że przepis art. 190 § 1. pkt 6 lit. b) Kodeksu celnego ma zastosowanie do osób przybywających do kraju, czyli sprecyzowany czas jego stosowania został ograniczony do momentu przyjazdu osoby zamierzającej się osiedlić w kraju, zatem nie dotyczy osób zamieszkałych na jego terytorium, z tym tylko, że organy w toku postępowania nie ustaliły od kiedy skarżący zamieszkuje na terytorium Polski w rozumieniu art. 25 K.c. W konsekwencji tego zgodzić się trzeba z zarzutami skargi co do wydania decyzji bez dostatecznego zebrania materiału dowodowego. Reasumując powyższe stwierdzić przyjdzie, iż wydane zaskarżonej decyzji nastąpiło w wyniku postępowania naruszającego zasadę swobodnej oceny dowodów sformułowanej a art. 191 Ordynacja podatkowa, bowiem wyprowadzenie końcowych wniosków wystąpiło w oparciu o niewystarczający materiał dowodowy, konieczny do właściwego zastosowania przepisów art. 190 § 1. pkt 6 lit. b) Kodeksu celnego. Tym samym uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Orzeczenie w przedmiocie wymiaru należności celnych będzie zatem uzależnione od rozbryzgnięcia powyższej kwestii.
Z powyższych względów Sąd, w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 a, c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z powyższych rozważań.
Wobec uwzględnienia skargi Sąd zobowiązany był, zgodnie z art. 152 powołanej wyżej ustawy do określenia w wyroku czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Rozstrzygnięcie w tym zakresie traci z chwilą uprawomocnienia się wyroku.
r.m.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło