I SAB/Gl 1/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Mirosław Kupiec, , , po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w G. na bezczynność Zarządu Województwa [...] w przedmiocie udzielenia pożyczki ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych p o s t a n a w i a odrzucić skargę. Sp. z o.o. "A" z siedzibą w G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę z dnia [...] r. W skardze Spółka zaskarżyła bezczynność Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] w K. polegającą na naruszeniu § 3 ust. 4 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 czerwca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania przy udzielaniu zakładom pracy chronionej pomocy finansowanej ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawynch ( Dz. U. Nr 125, poz. 1161 z późn. zm., zwanego dalej Rozporządzeniem). Jednocześnie Spółka wniosła o zobowiązanie Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] w K. do wydania w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się wyroku decyzji w sprawie wniosku złożonego w dniu [...] 2004 r., a dotyczącego udzielenia pożyczki. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że dnia [...] 2004 r. złożyła w Urzędzie Marszałkowskim Województwa [...] w K. w Wydziale Zdrowia wniosek o udzielenie pożyczki w ramach pomocy finansowej z PFRON. Wniosek ten, zdaniem Spółki, był kompletny i pełny albowiem zawierał wszelkie informacje objęte hipotezą normy § 3 ust. 2 Rozporządzenia, a skarżąca nie została wezwana do jego uzupełnienia. Ze względu na to, że Urząd Marszałkowski tego wniosku nie rozpoznał Spółka, jak zaznaczyła w skardze, wezwała Urząd Marszałkowski do podjęcia decyzji w terminie 14 dni pismem z dnia [...] 2004 r. W odpowiedzi na to pismem z dnia [...] 2004 r. Urząd Marszałkowski wezwał skarżącą do uzupełnienia wniosku o określone dokumenty wskazując na jego niekompletność. Zdaniem Spółki Urząd Marszałkowski naruszył przepis § 3 ust. 4 Rozporządzenia, ponieważ nie rozstrzygnął wniosku pomimo upływu 30 dniowego terminu do załatwienia sprawy, a zgodnie z Kodeksem postępowania administracyjnego skarżąca powinna zostać powiadomiona o niemożliwości wydania decyzji w sprawie wniosku z uwagi na jego niekompletność. Wskazanie na braki wniosku po upływie 5 miesięcy jest rażącym naruszeniem terminów procesowych zastrzeżonych przez k.p.a. W odpowiedzi na skargę z dnia [...] 2004 r. pełnomocnik Zarządu Województwa [...] radca prawny J. K. wniósł o odrzucenie skargi i zasądzenie od skarżącego na rzecz organu administracji kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Z ostrożności procesowej wniesiono również o oddalenie skargi z przyczyn merytorycznych. Wniosek o odrzucenie skargi pełnomocnik organu oparł na dwu podstawach. Po pierwsze, że skarżący przed wniesieniem skargi nie wystąpił z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa zgodnie z art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwaną dalej P.p.s.a.). Po drugie, że w skardze jako organ administracji podano Urząd Marszałkowski, mimo, że nie jest to organ samorządu województwa, tylko jednostka zajmująca się obsługą organów województwa. W sprawach związanych z udzielaniem pożyczek z PEFRON działa Zarząd Województwa. Tym samym, zdaniem pełnomocnika organu, skarżący w skardze niewłaściwie oznaczył jako organ Urząd Marszałkowski i skarży działalność nieistniejącego organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Jak stanowi art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna w takim przypadku, gdy przedmiotem bezczynności jest nie wydanie aktu lub nie podjęcie czynności określonych w pkt 1 – 4 tego przepisu. Skarga na bezczynność organu jest pochodną dopuszczalności skargi na określone prawne formy działania organów administracji publicznej. Wynika to z użytego w art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. sformułowania " w przypadkach określonych w pkt 1 – 4". Oznacza to, że skarga na bezczynność organów przysługuje tylko w tych spawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia administracyjne ( art. 3 § 2 pkt 1-3) oraz w tych sprawach, w których mogą być podejmowane akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa ( art. 3 § 2 pkt 4). Skarga na bezczynność będzie rozpatrywana przez sąd administracyjny także wówczas, gdy przepisy ustaw szczególnych będą przewidywać sądową kontrolę w myśl art. 3 § 3 P.p.s.a. Uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 P.p.s.a. Sąd zobowiązuje organ do wydania aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisu prawa ( art. 149 P.p.s.a.). Inaczej mówiąc, skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko w sprawie, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 P.p.s.a. oraz w innych sprawach, jeżeli ustawa szczególna tak stanowi ( zob. postanowienie NSA z dnia 16.09.2004 r. OSK 250/04, Prok. i Pr. 2004/11-12/44; E. Łętowska Glosa do wyroku NSA z dnia 29 maja 2003 r. II SAB 419/02, OSP 2004/7-8/90). W przedmiotowej sprawie skarżąca Spółka, jako zakład pracy chronionej wystąpiła z wnioskiem do Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] w K. o otrzymanie jednorazowej pożyczki w celu ochrony istniejących w zakładzie miejsc pracy osób niepełnosprawnych w trybie art. 32 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych ( Dz. U. Nr 123, poz. 776 z późn. zm., zwaną dalej ustawą o rehabilitacji). Przepis ten stanowi, że prowadzący zakład pracy chronionej może na wniosek otrzymać, dla tego zakładu, ze środków Funduszu jednorazową pożyczkę w celu ochrony istniejących w zakładzie miejsc pracy osób niepełnosprawnych. Zgodnie z delegacją zawartą w art. 32 ust. 2 ustawy o rehabilitacji szczegółowe zasady i tryb postępowania w sprawach, o których mowa w ust. 1 ma określić w drodze rozporządzenia minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego. Pomocy tej udziela samorząd województwa na podstawie umowy zawartej z pracodawcą prowadzącym zakład pracy chronionej ( art. 32a ustawy o rehabilitacji). W Rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 czerwca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania przy udzielaniu zakładom pracy chronionej pomocy finansowej ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych ( Dz. U. Nr 125, poz. 1161 z późn. zm.) wydanym na podstawie art. 32 ust. 2 ustawy o rehabilitacji, w § 3 ust. 1 pkt 2 zaznaczono, że pracodawca ubiegający się o otrzymanie pomocy finansowej w przypadku pożyczki ze środków Funduszu winien złożyć wniosek we właściwej jednostce organizacyjnej samorządu województwa. Wniosek powinien być rozpatrzony w terminie 30 dni od dnia złożenia kompletnego wniosku. W przypadku pozytywnego rozpatrzenia wniosku w terminie 14 dni licząc od tego dnia następuje podpisanie umowy. Natomiast, gdy wniosek zostanie negatywnie rozpatrzony powiadamia się o tym pracodawcę w terminie 14 dni, doręczając uzasadnienie ( § 3 ust. 3 i 4 Rozporządzenia). Uzyskanie pożyczki uzależniona jest od spełnienia szeregu warunków określonych w § 20 – 24 Rozporządzenia. Przepis § 20 ust. 1 Rozporządzenia stanowi, że pracodawca może uzyskać ze środków Funduszu pożyczkę. Co do zasady zadania województwa wykonuje zarząd województwa, chyba że coś jest zastrzeżone dla sejmiku województwa i wojewódzkich samorządowych jednostek w myśl art. 41 ust. 1 w zw. z art. 18 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa ( Dz. U. Nr 142, poz. 1590 z późn. zm.). Rozstrzygnięcia zarządu województwa zapadają w formie uchwał ( art. 31 ust. 4 ostatnio powołanej ustawy ). Z powyższego wynika, że rozpatrzenie wniosku o pożyczkę w niniejszej sprawie nie następuje w formie decyzji lub postanowienia, a samej uchwały Zarządu Województwa. Jeśli wniosek ten będzie rozpatrzony pozytywnie, to Zarząd Województwa winien zawrzeć z wnioskodawcą umowę, w przeciwnym razie powinien go powiadomić ( pismem) z podaniem uzasadnienia. W takim przypadku należy stosować przepisy Kodeksu cywilnego na zasadzie art. 66 ustawy o rehabilitacji. Kodeks cywilny reguluje stosunki cywilnoprawne między osobami fizycznymi, osobami prawnymi i jednostkami organizacyjnymi nie mającymi osobowości prawnej ( art. 1 i art. 33 (1) k.c.) Działa tu zasada równorzędności stron, a Zarząd Województwa występuje w imieniu osoby prawnej, jaką jest Samorząd Województwa [...]. Treść przepisu art. 66 ustawy o rehabilitacji, który nakazuje stosować w sprawach nie unormowanych w ustawie o rehabilitacji obok Kodeksu cywilnego również Kodeks postępowania administracyjnego i Kodeks pracy, odczytana wprost może prowadzić do błędnego wniosku, że w każdej sprawie w zakresie nie uregulowanym przepisy wszystkich tych Kodeksów należy stosować równolegle, ponieważ przepis ten nie wskazuje na granice ich stosowania. Rodzaje spraw, których mogą dotyczyć przepisy Kodeksów wyznaczają one same. Kodeks postępowania administracyjnego normuje postępowanie przed organami administracji publicznej i innymi organami w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych ( art. 1 pkt 1 i 2 k.p.a.), w sprawach rozstrzygania sporów i wydawania zaświadczeń ( art. 1 pkt 3 i 4 k.p.a.) oraz postępowanie w sprawach skarg i wniosków ( art. 2 k.p.a.). W przedmiotowej sprawie Zarząd Województwa nie wydaje decyzji w zakresie przyznania lub nie przyznania pożyczki, dlatego Kodeks postępowania administracyjnego nie będzie miał zastosowania. Uchwała wyrażająca zgodę na udzielenie pożyczki poprzedza zawarcie takiej umowy, dlatego nie tylko umowa ale również uchwała ma charakter cywilnoprawny. Natomiast w sytuacji odmowy uchwała i informacja z uzasadnieniem kierowana do wnioskodawcy jest cywilnoprawnym oświadczeniem woli. W związku z tym w takiej sprawie będzie miał zastosowanie Kodeks cywilny, a nie Kodeks postępowania administracyjnego. Powyższe akty lub czynności mając charakter cywilnoprawny nie są formą działania w zakresie administracji publicznej w stosunku do podmiotów administrowanych. Tym samym nie są to również akty i czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. ( zob. postanowienie NSA z 6.07.2004 r. OSK 547/04, ONSAiWSA 2004, nr 3, poz. 51; postanowienie NSA z 21.02.1997 r. I SA. 264/97, ONSA 1997, nr 4, poz. 182). Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne i prawne Sąd działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a. ze względu na niedopuszczalność skargi orzekł, jak w sentencji postanowienia. Mimo wniosku pełnomocnika Zarządu Województwa o zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego Sąd nie orzekł z tego względu, że brak podstaw do ich zasądzenia. Koszty postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym przysługują jedynie skarżącemu i tylko w razie uwzględnienia skargi i umorzenia postępowania w określonej sytuacji ( art. 200 i art. 201 § 1 P.p.s.a).