II SA/Gl 101/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Protokolant st. sekretarz sądowy Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2011 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu oddala skargę. Decyzją nr [...] z dnia [...] roku Prezydenta Miasta C. ustalono na rzecz T. i L. P. warunki zabudowy terenu obejmującego działkę o nr ewid. [...] obręb [...], położoną w C. przy ul. [...] dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na: budowie budynku usługowego z częścią mieszkalną wraz z garażami i miejscami parkingowymi, rozbiórce wszystkich istniejących budynków zlokalizowanych na działce o nr [...] obręb [...], realizacji niezbędnych do funkcjonowania budynku urządzeń technicznych oraz pozostałych elementów zagospodarowania terenu. Odwołanie od powyższej decyzji złożył J. D. Zarzucił, że organ I instancji wydaną decyzją bezzasadnie zezwolił inwestorowi na zabudowę całej powierzchni działki objętej wnioskiem i ulokowanie w jej granicy budynku do czterech kondygnacji nadziemnych. Nie postawił także inwestorom wymogów dostosowania planowanej zabudowy do zastanej architektury, która pochodzi z okresu modernizmu międzywojennego. Nadto podniósł, że planowana zabudowa niemal w całości pokryje teren działki, a rozmiary podwórza nie dają możliwości zaspokojenia potrzeb parkingowych w 100 %. Projektowany budynek wpłynie negatywnie na nasłonecznienie i naświetlenie lokali mieszkalnych budynku przy ul. [...] (działka nr [...]). W konsekwencji powyższych zarzutów odwołujący się wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. – po rozpatrzeniu odwołania J. D. – na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa i art. 28 kpa umorzyło postępowanie odwoławcze. W motywach rozstrzygnięcia przywołało analizę art. 28 kpa i powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne podało, że co do zasady stronami postępowania o ustalenie warunków zabudowy są inwestor oraz właściciele lub użytkownicy wieczyści sąsiednich działek. Działka nr [...] przy ul. [...] bezpośrednio graniczy z działką nr [...] to jest objętą decyzją o ustaleniu warunków zabudowy. Właściciele lokali wchodzących w skład nieruchomości położonej przy ul. [...] – działka nr [...] – tworzą wspólnotę mieszkaniową. Dalej organ wywiódł, że to wspólnota mieszkaniowa jest podmiotem, który może być stroną w postępowaniu o warunki zabudowy. To właśnie wspólnota mieszkaniowa może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana (art. 6 zd. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 roku o własności lokali – t.j. z 2000 roku, Dz. U. nr 80, poz. 963 ze zm.). Wynika z powyższego przepisu, że wspólnota jest podmiotem, który może być stroną w postępowaniu administracyjnym (por. uchwała NSA z 26 listopada 2001 r., sygn. OPK 19/01, która zdaniem organu znajduje odpowiednie zastosowanie). Wspólnota Mieszkaniowa jest stroną postępowania z samego faktu, iż decyzja o warunkach zabudowy dotyczy nieruchomości, na której znajduje się budynek Wspólnoty. W przypadku tzw. wspólnoty większej (art. 20 ust. 1 ustawy o własności lokali) zarząd kieruje sprawami wspólnoty i reprezentuje ją na zewnątrz. Z dokumentów zgromadzonych w sprawie wynika, że reprezentowanie Wspólnoty przed organami administracji zostało powierzone R. R. Natomiast J. D. jest tylko członkiem wspólnoty, nie jest członkiem jej Zarządu, nie jest uprawniony do reprezentacji Wspólnoty na zewnątrz. Nie dysponuje więc on interesem prawnym, uprawniającym do bycia stroną w niniejszym postępowaniu a więc i prawem złożenia odwołania od decyzji organu I instancji. W skardze na decyzję ostateczną J. D. zarzucił jej wydanie z naruszeniem art. 28 i art. 138 § 1 pkt 3 kpa i wniósł o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Przyznał, że składając odwołanie występował w imieniu własnym bowiem w jego ocenie decyzja dotyczy także lokalu należącego do niego i żony (w budynku na działce nr [...]), bowiem okna jego mieszkania usytuowane są od strony budynku objętego decyzją o ustaleniu warunków. W związku z tym wskazał na orzecznictwo (wyrok IV SA/Wa 2027/08 i II OSK 852/08) z którego wynika, że w sprawie o ustalenie warunków stroną może być także członek wspólnoty o ile posiada on indywidualny interes prawny mający umocowanie w określonej normie prawnej. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, powtarzając co do zasady argumentację z decyzji ostatecznej i podkreślając, że skarżący nie wykazał indywidualnego interesu prawnego w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja została wydana po ustaleniu stanu faktycznego sprawy, który jest między stronami bezsporny. Skarżący zamieszkuje w budynku znajdującym się na działce nr [...], która bezpośrednio przylega do działki nr [...]. Działka nr [...] należy do Wspólnoty Mieszkaniowej, która była stroną postępowania o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji na działce nr [...]. Skarżący nie jest członkiem Zarządu Wspólnoty, posiada jedynie udział we własności gruntu i jest współwłaścicielem lokalu nr [...] na działce nr [...]. Nie budzi też żadnych wątpliwości, że odwołanie od decyzji organu I instancji z dnia [...] roku złożył we własnym imieniu. Spór dotyczy tego, czy skarżący będący jedynie współwłaścicielem nieruchomości jest stroną postępowania w sprawie o ustalenie warunków zabudowy na nieruchomości sąsiadującej, a w związku z tym czy przysługuje mu prawo złożenia odwołania od decyzji organu I instancji wydanej w tym przedmiocie. Zgodnie bowiem z art. 127 § 1 kpa od decyzji wydanej w I instancji jedynie stronie służy odwołanie. Z kolei z art. 28 kpa wynika, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym dominuje pogląd, że stronami postępowania o ustalenie warunków zabudowy mogą być co do zasady właściciele lub użytkownicy wieczyści sąsiednich działek oraz inwestor. Skład orzekający podziela pogląd organu odwoławczego, również w zakresie jego uzasadnienia, że stroną takiego postępowania jest wspólnota mieszkaniowa. W niniejszym postępowaniu Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości przy ul. [...] brała udział w postępowaniu w charakterze strony. Skarżący będąc właścicielem mieszkania w budynku składającym się z wielu mieszkań z mocy ustawy jest członkiem wspólnoty mieszkaniowej, która reprezentuje go na zewnątrz. Od tej zasady istnieje odstępstwo. Odstępstwo to wynika z ukształtowanego w tej kwestii orzecznictwa sądów administracyjnych. W orzecznictwie tym został wyrażony pogląd, że w pewnych sytuacjach członek wspólnoty może samodzielnie występować jako strona postępowania administracyjnego. Ma to miejsce wtedy gdy wykaże on swój indywidualny własny interes prawny (IV SA 1996/97 – Lex 48720, IV SA 2061/02 – Lex 158921, IV SA 1522/03 – Lex 160791). W ocenie Sądu skarżący nie wykazał, by miał własny indywidualny interes prawny do tego, by uczestniczyć samodzielnie w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony. Nie może być bowiem podstawą do uznania, że skarżący posiada własny indywidualny interes prawny argument, że budowa na sąsiedniej działce spowoduje brak dostępu światła dziennego i nasłonecznienia pomieszczeń mieszkalnych należących do skarżącego, ani argument dotyczący negatywnego wpływu inwestycji na estetykę najbliższej okolicy. Jeżeli chodzi o ten ostatni argument to należy stwierdzić, że przepisy prawa nie dają obywatelom indywidualnego uprawnienia do domagania się, by sposób zagospodarowania sąsiedniej nieruchomości uwzględniał ich upodobania estetyczne. Natomiast kwestia czy planowana inwestycja spowoduje brak dopływu światła dziennego, ograniczy nasłonecznienie nie może być rozpatrywana na etapie postępowania o wydanie decyzji o warunkach. Tego zagadnienia nie mogą organy badać na obecnym etapie, należy ono bowiem do postępowania związanego z wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę (por. II SA/Gd 526/98 – Lex 44167). Skoro zatem skarżący nie wykazał własnego indywidualnego interesu prawnego w sprawie o ustalenie warunków zabudowy na działce sąsiedniej, organ orzekający prawidłowo stwierdził, że nie jest on stroną postępowania. W konsekwencji na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa umorzył postępowanie odwoławcze. Zgodnie bowiem z utrwalonym orzecznictwem administracyjnym organ odwoławczy zobowiązany jest właśnie na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa umorzyć postępowanie odwoławcze w stosunku do strony, która nie posiada interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa (II OSK 942/05 – Lex 244395, uchwała z 5 lipca 1999 r. – OPS 16/98). Należy podzielić stanowisko skarżącego, iż nie można wykluczyć, że na etapie postępowania o pozwolenie na budowę krąg stron będzie inny niż krąg stron w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Ten fakt nie przesądza jednak o istnieniu uprawnień strony w niniejszym postępowaniu. Każde z wyżej wymienionych postępowań toczy się w oparciu o odrębną ustawę. Ustalenie warunków zabudowy związane jest z oceną ładu przestrzennego w obszarze planowanym, natomiast w ramach wydawania pozwolenia na budowę badaniu podlegają konkretne rozwiązania techniczne projektowanej zabudowy. Mając na uwadze powyższą argumentację na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę. SW