II SA/Gl 1015/07

WyrokWSA w Gliwicach2008-06-04

Skład orzekający: Łucja Franiczek, Ewa Janowska, Maria Taniewska-Banacka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy gmina działająca jako wierzyciel ma prawo do uzyskania informacji o stanie majątkowym dłużnika z zasobu geodezyjnego i kartograficznego w celu wszczęcia postępowania egzekucyjnego, bez konieczności wykazywania interesu prawnego?
Ratio decidendi
Gmina działająca jako wierzyciel, poszukująca majątku dłużnika w celu wszczęcia postępowania egzekucyjnego, nie posiada interesu prawnego do uzyskania informacji z zasobu geodezyjnego i kartograficznego, które przybrałyby formę zaświadczenia. Takie informacje mogą być udostępnione jedynie w ściśle określonych przypadkach, wymagających wykazania interesu prawnego, który nie wynika z przepisów postępowania cywilnego dotyczących egzekucji.
Stan faktyczny
Gmina S. zwróciła się do Urzędu Miasta o udostępnienie danych z ewidencji gruntów w celu ustalenia, czy konkretna osoba jest właścicielką nieruchomości, dołączając nakaz zapłaty wydany przez sąd. Organ I instancji odmówił, wskazując na brak interesu prawnego gminy. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Gmina wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów i twierdząc, że informacje o nieruchomościach dłużnika mają charakter jawny i że jednostki samorządu terytorialnego są upoważnione do żądania takich danych bez wykazywania interesu prawnego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Protokolant sekretarz Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2008r. sprawy ze skargi Gminy S. – (...) na postanowienie (...)Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. z dnia (...). nr (...) w przedmiocie odmowy udzielenia informacji z zasobu geodezyjnego i kartograficznego oddala skargę. Pismem z dnia [...] r. Gmina S. – [...], wystąpiła do Urzędu Miasta w Z. – Wydział Ewidencji Gruntów o udostępnienie danych ze zbioru danych osobowych poprzez podanie, czy M. S. zam. przy ul. [...] w Z., jest właścicielką bądź współwłaścicielką nieruchomości na terenie Gminy Z. Do wniosku dołączono kserokopię nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym, wydanego przez Sąd Okręgowy w K. z dnia [...] r. sygn. akt [...], zaopatrzonego w klauzulę wykonalności. Prezydent Miasta Z. postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], podjętym na podstawie art. 219 w zw. z art. 17 § 2 pkt 2 kpa oraz art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.), odmówił wnioskodawczyni udostępnienia danych z ewidencji gruntów. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że Gmina S. nie wykazała interesu prawnego do uzyskania żądanej informacji, bowiem żaden przepis prawa nie uprawnia wierzyciela do żądania od organu administracji publicznej zaświadczenia lub innego dokumentu, potwierdzającego stan majątkowy dłużnika, a niezbędnego w postępowaniu egzekucyjnym. Wyjawienie majątku w trybie art. 913-9201 kodeksu cywilnego, należy zaś do sfery postępowania cywilnego przed sądem powszechnym, a nie do procedury administracyjnej, w tym w trybie wydania zaświadczeń o stanie majątkowym osób trzecich. W zażaleniu na postanowienie Gmina S. wniosła o jego uchylenie i uwzględnienie wniosku, zarzucając że organ I instancji naruszając obowiązujące przepisy, uniemożliwił jej dochodzenie wierzytelności, stwierdzonej nakazem zapłaty, jako że wierzyciel w celu wskazania sposobu egzekucji, musi posiadać wiedzę co do majątku dłużnika. Stąd też opierając się na treści art. 29 ust. 2 ustawy o ochronie danych osobowych Gmina miała prawo przypuszczać, że uzyska żądane dane. Zaskarżonym postanowieniem [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego orzekł o utrzymaniu w mocy postanowienia organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że zasady udostępnienia danych ewidencyjnych określa art. 24 ust. 2 i 3 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, zaś pisemna informacja organu ewidencyjnego zawierająca dane podmiotowe konkretnie określonej nieruchomości, jest zaświadczeniem w rozumieniu art. 217-220 kpa. Tymczasem Miejski Zakład [...] występując o uzyskanie zaświadczenia – wypisu z ewidencji gruntów i budynków, nie wykazał interesu prawnego, bowiem taki interes nie wynika z faktu potrzeby wdrożenia postępowania egzekucyjnego. Ponadto, przedmiotem jego żądania nie jest uzyskanie zaświadczenia co do konkretnej (określonej) nieruchomości, lecz poszukiwanie majątku nieruchomego dłużnika, do czego nie jest właściwy organ prowadzący państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny. Stąd też zażalenia nie uwzględniono. W skardze do sądu administracyjnego Gmina S. – [...] – wniosła o "zmianę" względnie uchylenie postanowienia organu II instancji jako wydanego z naruszeniem art. 24 ust. 2 i 3 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne. Zdaniem Gminy, przedmiotem jej wniosku nie było wydanie wypisu i wyrysu z operatu geodezyjnego (zaświadczenia) jak to uznał organ odwoławczy, lecz chodziło o udzielenie informacji o nieruchomościach, budynkach i lokalach jej dłużnika. Tymczasem tego rodzaju informacje mają charakter jawny. Nadto, nie uwzględniono faktu, że wnioskodawca jest jednostką organizacyjną Gminy S., zaś jednostki samorządu terytorialnego są upoważnione do żądania udostępnienia wyrysów i wypisów – bez konieczności wykazywania interesu prawnego. Organ, którego działanie zaskarżono, wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację. Podkreślono, że w każdym wypadku pisemne informacje organu ewidencyjnego muszą przybrać formę zaświadczenia, ponieważ urzędowo potwierdzają ujawniony w ewidencji stan prawny danej nieruchomości, co wymaga wykazania interesu prawnego w uzyskaniu wypisu. Bez znaczenia jest też treść samego wniosku, skoro wynikało z niego wprost, że chodziło o wskazanie nieznanego wierzycielowi przedmiotu własności dłużnika. Nadto, w toku rozprawy sądowej pełnomocnik organu powołała się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, potwierdzające zasadność stanowiska organu (wyrok NSA z dnia 22 lutego 2007 r. sygn. akt I OSK 560/06 i wyrok WSA w Poznaniu z dnia 13 marca 2008 r. sygn. akt III SA/Po 102/08). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Zaskarżone postanowienie nie narusza bowiem prawa materialnego, ani też w toku postępowania organy obydwu instancji nie uchybiły przepisom postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania. Jak zasadnie wskazał organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę, niezależnie od treści wniosku o udostępnienie danych (udzielenie informacji o nieruchomościach), podlegał on rozpoznaniu w formach, uregulowanych przepisami prawa materialnego, w tym wypadku ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) oraz kodeksu postępowania administracyjnego (trybu wydawania zaświadczeń). Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, przez ewidencję gruntów i budynków rozumie się jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. Z kolei państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny to zbiór map oraz materiałów fotogrametrycznych, teledetelacyjnych, rejestrów, wykazów, informatycznych baz danych, katalogów danych geodezyjnych i innych opracowań pozostałych w wyniku wykonania prac geodezyjnych i kartograficznych (art. 2 pkt 10 cyt. ustawy). Ewidencja gruntów i budynków zawiera informacje, wskazane w art. 20 ust. 1 i 2 ustawy. Z mocy art. 24 ust. 1 i 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, operat ewidencyjny, który składa się z map, rejestrów i dokumentów, zawiera informacje o gruntach, budynkach i lokalach, zaś informacje te są jawne. Natomiast wypisy i wyrysy z operatu ewidencyjnego są wydawane na żądanie właścicieli lub osób fizycznych i prawnych oraz innych jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, które mają interes prawny w tym zakresie, a także na żądanie zainteresowanych organów administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego (art. 24 ust. 3 ustawy). Mając na uwadze powyższą regulację prawną, stwierdzić przyjdzie, iż skarżąca Gmina nie wnosiła o wydanie wypisu i wyrysu z operatu ewidencyjnego. Już z tych względów chybione jest odwoływanie się do treści art. 24 ust. 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, z którego wynika uprzywilejowany status jednostek samorządu terytorialnego, a przy tym jest oczywiste, że w niniejszej sprawie Gmina S. występowała jako podmiot obrotu gospodarczego (wierzyciel), skoro do wniosku dołączono orzeczenie sądu powszechnego, zasądzające na jej rzecz należność pieniężną, Stwierdzić też przyjdzie, iż informacje z zasobu geodezyjnego i kartograficznego, nawet o ile nie przybierają formy odpisu i wyrysu, mogą dotyczyć jedynie konkretnego (zindywidualizowanego) gruntu, budynku, bądź lokalu. Nie są to w żadnym wypadku informacje o danych osobowych, mimo faktu, że w operacie wskazuje się także m.in. właściciela bądź w pewnych przypadkach władającego. O ile więc, nie chodzi o wydanie wypisu i wyrysu z operatu ewidencyjnego, informacje pochodzące z zasobu geodezyjnego i kartograficznego przybierają formę zaświadczenia w rozumieniu art. 217 kpa. Tymczasem zgodnie z art. 217 § 2 kpa, zaświadczenie wydaje się, jeżeli: 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa, 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Prawidłowo uznały zaś organy obydwu instancji, iż w niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z powyższych sytuacji. Jest poza sporem, iż Gmina S. ubiegała się o udzielenie informacji o majątku dłużnika. Taki stan rzeczy uzasadnia zaś przyjęcie istnienia po jej stronie interesu faktycznego, a nie – interesu prawnego w urzędowym potwierdzeniu danych i to bliżej nieskonkretyzowanych, skoro w istocie chodzi o poszukiwanie majątku w celu wdrożenia egzekucji komorniczej. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w przywołanym w toku rozprawy sądowej wyroku z dnia 22 lutego 2007 r. sygn. akt I OSK 560/06, uzyskanie takich dokumentów jest uzależnione od wykazania własnego, indywidualnego interesu prawnego. Kategoria interesu prawnego jest kategorią materialnoprawną i dlatego dla wykazania takiego interesu należy wskazać przepis prawa materialnego zobowiązujący organ do wydania dokumentu lub uprawniający wnioskującego do jego otrzymania. Nie można zaś uznać na przepisy uzasadniające interes prawny strony przepisów proceduralnych kodeksu postępowania cywilnego, dotyczących postępowania egzekucyjnego. Poszukiwanie majątku nieruchomego dłużników nie należy zaś do procedury administracyjnej, lecz uregulowana jest przepisami art. 913-9201 kc. W szczególności też, przepis art. 979 kpc, nie nakłada na wierzyciela obowiązku przedłożenia dowodów stwierdzających stan majątkowy dłużnika. Przychylając się w pełni do powyższej argumentacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził zatem, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Podkreślenia wymaga zaś fakt, iż skarżąca Gmina działając jako wierzyciel nie była zwolniona od wykazania interesu prawnego w żądaniu udzielenia informacji, które winny przybrać formę zaświadczenia w razie uwzględnienia wniosku. Stąd też prawidłowo organy obydwu instancji orzekły o odmowie wydania zaświadczenia z braku przesłanek ustawowych (art. 219 kpa). W tej sytuacji skarga podlegała oddaleniu jako nieuzasadniona na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło