II SA/Gl 1050/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. Z. oraz B. K. – Z. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę w kwestii wniosku skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji p o s t a n a w i a : odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. 1 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda Śląski utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] nr [...] z dnia [...] r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę ul. [...] w Z. W skardze z dnia 18 września 2017 r. skarżący J. Z. oraz B. K. – Z., reprezentowani przez fachowego pełnomocnika wnieśli o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, że rozpoczęcie realizacji przedsięwzięcia wiązać się będzie z nieodwracalnymi skutkami dla stron postępowania, gdyż po rozpoczęciu prac budowlanych utracą oni możliwość korzystania z nieruchomości mieszkalnej w dotychczasowy sposób ze względu na negatywne oddziaływanie robót budowlanych. Uczestnik postępowania Wójt Gminy Z. w piśmie z dnia 27 grudnia 2017 r. wskazał, że planowana inwestycja nie polega na budowie nowego odcinka drogi, a na rozbudowie już istniejącej, m.in. na poszerzeniu jezdni do szerokości 6,0 m. o nawierzchni z betonu asfaltowanego, budowie systemu kanalizacji deszczowej oraz wykonaniu nowych i przebudowie istniejących zjazdów z posesji. Uczestnik wskazał, że jako dla inwestora niezrozumiały jest dla niego zarzut pogorszenia warunków korzystania z nieruchomości, gdyż w efekcie rozbudowy drogi podniesione zostaną zarówno bezpieczeństwo ruchu drogowego, komfort podróżowania, jak i dostęp do nieruchomości. Zmniejszone zostaną wibracje i zapylenie, a przez budowę kanalizacji deszczowej ograniczona zostanie możliwość zalania nieruchomości wodami opadowymi z drogi. Wskazano również, że po rozbudowie ulicy [...] podniesiona zostanie wartość wszystkich nieruchomości zlokalizowanych przy wspomnianej drodze. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżących nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t. jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej zwanej p.p.s.a., wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże sąd może na wniosek strony skarżącej wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności jeżeli zaistnieją szczególne okoliczności uzasadniające takie orzeczenie, tj. gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uwzględnienie wniosku o udzielenie tymczasowej ochrony w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, co stanowi odstępstwo od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., jest zatem uwarunkowane uprzednim stwierdzeniem, że spełniona została któraś z określonych powyżej przesłanek (okoliczności faktycznych o charakterze nadzwyczajnym). Okoliczności te Sąd winien ocenić zarówno w stosunku do strony skarżącej, jak i uczestników postępowania, bowiem konsekwencje wstrzymania bądź braku wstrzymania zaskarżonego aktu, mogą dotykać w takim samym stopniu inwestora, jak i pozostałe strony tego postępowania. Jak wynika z brzmienia przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. ustawodawca co prawda nie nałożył na stronę skarżącą obowiązku wykazania, iż zachodzą przewidziane nim przesłanki wstrzymania zaskarżonego aktu, to jednakże uprawdopodobnienie przez stronę skarżącą podstaw złożonego wniosku powinno być rozpatrywane w kategoriach podejmowania działań we własnym procesowym interesie (por. M. Bogusz, Glosa do przytoczonego wyżej postanowienia NSA, [w:] Gdańskie Studia Prawnicze. Przegląd orzecznictwa 2006 r., nr 1, poz. 1). Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 31 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 155/05 ([w:] OSS z 2005 r. nr 3, poz. 72) w razie złożenia wniosku o wstrzymanie rzeczą Sądu jest zbadać z urzędu, a więc i bez wniosków strony, okoliczności decydujące o wstrzymaniu, bądź odmowie wstrzymania wykonania aktu lub czynności. Tak więc biorąc w pierwszej kolejności pod rozwagę okoliczności badane z urzędu, a w szczególności uwzględniając przedmiot zaskarżonego rozstrzygnięcia nie można pominąć, że stosownie do art. 35a ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.) w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję o pozwoleniu na budowę, wstrzymanie wykonania tego aktu, sąd może uzależnić od złożenia przez stronę skarżącą kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora, co służy w konsekwencji ochronie interesu tego ostatniego. Brzmienie przywołanego przepisu dowodzi, że postanowienie wstrzymujące wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę, stanowić może dużą dolegliwość dla inwestora, mogącą nierzadko spowodować większą szkodę niż ta, jaka mogłaby wyniknąć z kontynuowania robót budowlanych prowadzonych w oparciu o zaskarżoną decyzję. Zatem inwestor, który prowadzi proces budowlany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, narażony jest na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie tylko w przypadku uwzględnienia skargi, ale również w razie wstrzymania wykonania decyzji. Wskazać należy, iż kaucja wyznaczona w trybie art. 35 a powołanej ustawy Prawo budowlane, w razie uwzględnienia skargi, podlega zwrotowi, zaś w przypadku oddalenia skargi, przeznaczana jest na zaspokojenie roszczeń inwestora, przy czym w zawisłej sprawie w związku z rozmiarem planowanego przedsięwzięcia, wysokość takiej kaucji byłaby znaczna. Oceniając w omówionym kontekście wniosek skarżących, jak również fakt, iż nie zawiera on żadnych informacji, bądź argumentów mogących uprawdopodobnić przesłanki z art. 61 § 1 p.p.s.a. Sąd doszedł do przekonania, że sporne zamierzenie inwestycyjne nie powoduje niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody po stronie skarżącej oraz po stronie uczestników postępowania. Zaskarżony akt nie rodzi też w ocenie Sądu trudnych do odwrócenia skutków. Zauważyć bowiem należy, iż nawet w wyniku wyroku uchylającego decyzję o pozwoleniu na budowę, w przypadku, gdy inwestycja jest poważnie zaawansowana lub ukończona, organ nadzoru budowlanego uprawniony będzie do wydawania szeregu nakazów mających na celu doprowadzenie zrealizowanych robót budowlanych do stanu zgodności z prawem, a wówczas to inwestora, a nie skarżącą obciążać będą dodatkowe koszty przy ewentualnym rozebraniu przedmiotowej inwestycji. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie przywołanego wyżej art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. postanowił orzec jak w sentencji.