II SA/Gl 1076/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant specjalista Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia oddala skargę Decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta G. zezwolił Wspólnocie Mieszkaniowej przy ul. [...] w Gliwicach na zajęcie pasa drogowego tej ulicy (chodnika) w dniach od [...] do [...] r. – na podanej powierzchni w celu prowadzenia robót, polegających na wykonaniu rewitalizacji ściany budynku. W pkt 20 decyzji podano, że zabrania się umieszczania reklam na elementach rusztowania bez zgody zarządcy drogi. W dniu [...] r. pracownik Zarządu Dróg Miejskich w G. stwierdził zajęcie pasa drogowego reklamą w formie baneru z napisem "A" [...]... (numery telefonów i adres)" umieszczonego na siatce zabezpieczającej rusztowanie podczas remontu przedmiotowego budynku. Wymiary reklamy: wysokość: 2,20 m, szerokość: 2,50 m, powierzchnia ekspozycyjna: 5,50 m². Pismem z dnia [...] r. organ I instancji powiadomił Spółdzielnię Rzemieślniczą w O., jako wykonawcę robót, o wszczęciu postępowania w sprawie zajęcia pasa drogowego poprzez umieszczenie powyższej reklamy. Wykonawca robót pismem z dnia [...] r. poinformował o usunięciu reklamy w tym dniu. Kolejnym pismem powiadomił organ I instancji, że właścicielem baneru jest J. K., prowadzący działalność pod firmą PW "A". W tym stanie rzeczy pismem z dnia [...] r. powiadomiono skarżącego o wszczęciu postępowania w sprawie samowolnego zajęcia pasa drogowego. W odpowiedzi skarżący podał, że rusztowanie i jego element w postaci informacji o właścicielu i danych kontaktowych, nie jest reklamą, lecz wskazaniem osoby odpowiedzialnej za posadowienie rusztowania. Wszystkie elementy rusztowania ustawiono na podstawie ważnego pozwolenia na zajęcie pasa drogowego, którego stroną był jego zleceniodawca. Jednakże organ I instancji nie uwzględnił powyższych wyjaśnień i decyzją z dnia [...] r. orzekł o: 1) umorzeniu postępowania wobec wykonawcy robót (Spółdzielni), 2) nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 891 zł za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy w okresie od dnia [...] r. do dnia [...] r. (9 dni) – poprzez umieszczenie reklamy. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ I instancji powołał art. 40 ust. 6, ust. 12 pkt 1 i ust. 13 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2222 ze zm.) oraz § 4 pkt 2 uchwały Rady Miejskiej w Gliwicach nr XX/528/2004 z dnia 3 czerwca 2004 r. (Dz. Urzęd. Woj. Śl. z 2014 r., poz. 5040). W uzasadnieniu organ przedstawił sposób wyliczenia kary (przy przyjęciu stawki w kwocie 1,80 zł x 5,50 m² x 9 dni x 10 = 891 zł). Zdaniem organu, sporny baner, zawierający nazwę właściciela rusztowania i namiary telefoniczne, nie stanowi tablicy informacyjnej, której umieszczenie i wygląd uregulowane są przepisami prawa budowlanego. Jest on zatem reklamą. Na jego umieszczenie w pasie drogowym wymagana jest inna zgoda, niż na zajęcie pasa drogowego w celu prowadzenia robót. Inaczej też liczona jest powierzchnia zajęcia tego pasa, która stanowi powierzchnię ekspozycyjną, a nie – powierzchnię rzutu poziomego umieszczonego urządzenia. Inne są też stawki opłat w obu przypadkach. Adresatem kary winien być właściciel rusztowania, odpowiedzialny za jego posadowienie. W odwołaniu od decyzji skarżący zarzucił naruszenie: - art. 40 ust. 3 i art. 4 pkt 23 ustawy o drogach publicznych – poprzez błędne przyjęcie, że tablica informacyjna z danymi kontaktowymi właściciela nieruchomości stanowi reklamę w rozumieniu ustawy, - art. 111 rozp. Min. Infrastruktury z dnia 6 lutego 2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych, - błąd w ustaleniach faktycznych, polegających na przyjęciu, że nie posiadał zezwolenia na zajęcie pasa drogowego. Skarżący podniósł, że tablica informacyjna na siatce ochronnej, znajdowała się w tym samym pasie drogowym, w którym wykonywane były prace remontowe i na zajęcie którego uzyskano zezwolenie zarządcy drogi. Obowiązek umieszczenia tablicy informacyjnej określającej wykonawcę montażu rusztowania z podaniem imienia i nazwiska albo nazwy i numery telefonu oraz dopuszczalne obciążenie konstrukcji, wynika z przywołanego rozp. Tablica została umieszczona na rusztowaniu wyłącznie w celu realizacji tego obowiązku. Jej właściciel nie może być ukarany za realizację obowiązku. Jednakże zaskarżoną decyzją odwołania nie uwzględniono. Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, Kolegium stwierdziło, że przedmiotowy baner jest reklamą. Nie jest informacją w rozumieniu przywołanego rozp., gdyż nie zawiera danych osobowych ani nazwy, pod którą skarżący prowadzi działalność gospodarczą wg danych z CEIDG. Siatka ochronna z umieszczoną na niej tablicą reklamową, nie przestała pełnić funkcji zabezpieczającej, lecz uwzględniając treść, wymiary tablicy i umieszczonych na niej napisów, stanowiła reklamę z art. 4 pkt 23 ustawy o drogach publicznych, gdyż była widoczna dla użytkowników drogi. Udzielone zezwolenie na zajęcie pasa drogowego, nie obejmowało umieszczenia reklamy. Zdaniem Kolegium, prawidłowo też obliczono wysokość kary pieniężnej. W skardze do sądu administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obydwu instancji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Ponawiając dotychczasowe zarzuty i argumentację, skarżący dodatkowo wskazał na uchybienie wymogom z art. 7 i 77 § 1 kpa. Jego zdaniem, konieczne jest rozróżnienie pojęć "reklama" a "informacja". Na reklamę składają się dwa elementy tj. informacja oraz zachęta potencjalnego klienta do nabycia reklamowanego towaru lub świadczonej usługi. Sporna tablica zawierała wyłącznie informację, stanowiącą realizację obowiązku z przywołanego rozp., tj. oznaczenie firmy, jej adresu i numeru telefonu a jej celem było zapewnienie bezpieczeństwa w przypadku wystąpienia problemów z konstrukcją rusztowania. Nie jest istotne, że nazwa firmy została podana w odmienny sposób, niż w CEIDG. Skarżący nie może zatem ponosić odpowiedzialności za brak spójności w przepisach. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem prawa materialnego, ani też organy administracji nie uchybiły regułom procedury w stopniu skutkującym wznowieniem postępowania, bądź mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie nie jest sporny okres posadowienia, miejsce i wymiary spornego baneru, umieszczonego na siatce ochronnej na rusztowaniu posadowionym w pasie drogowym. Spór dotyczy jedynie charakteru prawnego zamieszczonego na tym banerze napisu o treści "A". z podaniem numerów telefonów i adresu firmy skarżącego. Jak wynika ze sporządzonego przez organ I instancji materiału fotograficznego, baner ten zawieszono na siatce ochronnej na wysokości 2-ej kondygnacji remontowanego budynku – od strony jezdni. Zatem napis ten jest widoczny tylko od tej strony, tj. zewnętrznej strony siatki ochronnej. Napis na banerze nie jest też identyczny z nazwą firmy skarżącego wg Centralnej Ewidencji Działalności Gospodarczej. Wg tych danych, w nazwie podmiotu gospodarczego nie figuruje słowo "[...]" lecz nazwa PW "A". z podaniem imienia i nazwiska skarżącego. Istotny jest też fakt, że napis na banerze nie zawiera określenia dopuszczalnego obciążenia konstrukcji rusztowania. Tego rodzaju brak dyskwalifikuje baner jako tablicę informacyjną w rozumieniu § 111 przywołanego przez skarżącego rozp. (Dz. U. z 2003 r., Nr 47, poz. 401). Rozp. to stanowi akt wykonawczy do Kodeksu pracy. Zatem wymagana tablica informacyjna winna zawierać treść niezbędną z punktu widzenia zapewnienia bezpieczeństwa pracowników, którzy powinni posiadać wiedzę o dopuszczalnym obciążeniu rusztowania, a nie tylko co do danych osobowych wykonawcy rusztowania. Nadto, sam sposób umieszczenia baneru czyni w praktyce niewidocznymi dane na nim zamieszczone dla osób znajdujących się pod rusztowaniem, czy na tym rusztowaniu. Napis widoczny jest jedynie dla użytkowników drogi, bądź przechodniów po przeciwnej stronie. Istotne braki w treści napisu, sposób zawieszenia baneru oraz jego wielkość, podważają twierdzenia skarżącego, że jest on tablicą informacyjną, do umieszczenia której był zobowiązany przepisami prawa pracy. Każda reklama w rozumieniu art. 4 pkt 23 ustawy o drogach publicznych, wyżej powołanej (obecnie Dz. U. z 2018 r., poz. 2068), zawiera informację. Jednak nie każda tablica informacyjna jest reklamą. W niniejszej sprawie treść informacji i użycie słowa "Rusztowania", które nie znajduje się w nazwie firmy skarżącego, stanowiące zachętę do korzystania z usług, a także brak określenia dopuszczalnego obciążenia rusztowania i sposób jej umieszczenia na siatce ochronnej od strony jezdni, musi prowadzić do przyjęcia, że skarżący zajął bez zezwolenia pas drogowy w celu umieszczenia reklamy, a nie – informacji, o której mowa w § 111 cyt. rozp. Chybiony jest też zarzut, że udzielone zezwolenie zarządcy drogi na posadowienie rusztowania obejmowało uprawnienie do zamieszczenia przedmiotowej reklamy. Cel zajęcia pasa drogowego wynikać musi z decyzji organu. Od tego celu zależy też wysokość należnej opłaty. Zatem skarżący nie może skutecznie zasłaniać się faktem uzyskania przez inny podmiot zezwolenia na zajęcie pasa drogowego celem posadowienia samego rusztowania. Odmienne rozumowanie prowadziłoby do obejścia prawa, gdyż brak jest zarzucanej w skardze niespójności w przepisach cyt. rozp. oraz ustawy o drogach publicznych. Skarżący nie został zatem ukarany za realizację obowiązku w postaci umieszczenia tablicy informacyjnej, którego w istocie nie wypełnił, lecz za zajęcie pasa drogowego poprzez umieszczenie reklamy jego firmy. Prawidłowo wyliczono też wysokość kary pieniężnej z tego tytułu. Z tych wszystkich względów, nie stwierdzając naruszenia prawa wymienionego w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 tej ustawy. mr