II SA/Gl 1083/21
WyrokWSA w Gliwicach2022-01-05
Skład orzekający: Beata Kalaga-Gajewska, Grzegorz Dobrowolski, Edyta Kędzierska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest związany orzeczeniem lekarskim stwierdzającym istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, nawet jeśli strona kwestionuje jego prawidłowość lub ostateczność?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej jest związany treścią orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami i nie ma podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych tym orzeczeniem, w tym jego prawomocności. W przypadku stwierdzenia przez uprawnionego lekarza istnienia takich przeciwwskazań, starosta ma obowiązek wydać decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami.Stan faktyczny
Starosta cofnął H.P. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B na podstawie ostatecznego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych. Strona odwołała się od decyzji, kwestionując prawidłowość orzeczenia lekarskiego i jego doręczenie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję organu I instancji w mocy, wskazując na związanie organu orzeczeniem lekarskim. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Sędzia WSA Edyta Kędzierska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi H. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta [...] orzekł o cofnięciu H.P. uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie kategorii B. W uzasadnieniu wskazał, że strona decyzją Starosty [...] z dnia [...] r. została skierowana na badanie lekarskie w związku z kierowaniem pojazdem w stanie nietrzeźwości, w związku z wyrokiem Sądu Rejonowego w M. z dnia [...] r.( Sygn.akt [...] ). Dnia [...] r. do organu wpłynęło wystawione na nazwisko strony ostateczne orzeczenie lekarskie nr [...] z badania lekarskiego przeprowadzonego w dniu [...]. przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K., stwierdzające istnienie przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami kat. "AM,A1,A2,A,B1,B,B+E,T". W związku z oświadczeniem badanego, że złożył on odwołanie od przedmiotowego orzeczenia organ wystąpił do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy z prośbą o informację, czy orzeczenie lekarskie wydane dnia [...] ., jest ostateczne, bądź czy toczy się postępowanie odwoławcze przed organem wyższego stopnia. Ośrodek Medycyny Pracy poinformował w odpowiedzi, iż odwołanie złożone przez stronę zostało złożone po terminie. Tym samym, zgodnie z treścią art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. 2020 poz. 1268) zaistniała przesłanka do cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami.
Odwołanie od tej decyzji złożył jej adresat reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Zakwestionował on prawidłowość wydanego w sprawie orzeczenia lekarskiego. Nie zostało ono stronie prawidłowo doręczone w związku z tym nie mogła ona skutecznie od niego się odwołać.
Zaskarżoną obecnie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach utrzymało decyzję organu I instancji w mocy. Podkreśliło, że w świetle art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. A takie orzeczenie w sprawie zapadło. Organ odwoławczy podkreślił, że orzeczenia lekarskie wydane w sprawach badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami nie podlegają weryfikacji przez organy administracji publicznej w prowadzonych przez nie postępowaniach o wydanie lub cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi. Organy są związane takimi orzeczeniami lekarskimi i nie mają jakichkolwiek podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią tych orzeczeń.
Skargę a tę decyzję do tutejszego Sądu złożył jej adresat reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Domagając się uchylenia rozstrzygnięć organów obu instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania zarzucił SKO w Katowicach naruszenie:
1) art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 79 ust. 4 i 7 ustawy o kierujących pojazdami, poprzez utrzymanie w mocy decyzji w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami na podstawie orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań do kierowania pojazdami, które nie było ostateczne,
2) art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., zgodnie z którymi organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona,
3) art. 7 w zw. z k.p.a. poprzez wydanie decyzji bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, podjęcia wszystkich niezbędnych czynności zmierzających do jego wyjaśnienia oraz załatwienia sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu obywatela, w szczególności pominięcia kwestii wzruszalności prawidłowości doręczenia skarżącemu orzeczenia lekarskiego,
4) art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestnika do władzy publicznej,
5) art. 15 k.p.a. poprzez naruszenie prawa strony do dwuinstancyjnego postępowania w zakresie wydanego przez WOMP w S. orzeczenia, będącego podstawą wydania skarżonych decyzji.
W ocenie strony skarżącej orzeczenie lekarskie, które stało się podstawą do wydania skarżonej decyzji obarczone jest istotną wadą, a do jego wydania doszło z naruszeniem prawa. Zostało ono prawidłowo zaskarżone przez stronę jednakże Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. stwierdził jego ostateczność. Zostało odebrane przez adresata dnia 1 lutego 2020 r. po powrocie z podróży. Następnie dnia 15 lutego złożył on odwołanie od wymienionego wyżej orzeczenia wraz z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania lekarskiego.
Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2021 r. poz. 1212 – dalej "u.k.p.") starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Treść cytowanego przepisu jest jednoznaczna i nie wywołuje w orzecznictwie większych wątpliwości. Przede wszystkim podkreślić należy, że sformułowanie "starosta wydaje decyzję" wskazuje na bezwzględnie obowiązujący charakter tego przepisu. Wydanie decyzji cofającej uprawnienia do kierowania pojazdami nie zostało pozostawione swobodnemu uznaniu organu i jego ocenie co do zasadności wydania takiej decyzji. W przypadku bowiem stwierdzenia przez uprawnionego lekarza w orzeczeniu lekarskim istnienia przeciwwskazań zdrowotnych, starosta ma obowiązek wydania decyzji cofającej kierowcy uprawnienia do kierowania pojazdami.
Prawidłowe jest także stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, że organ administracji jest związany treścią orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, a orzeczenie to nie podlega jego ocenie co do zasadności wydania go o danej treści. Badania lekarskie w przedmiotowym zakresie mogą przeprowadzać jedynie lekarze uprawnieni, spełniający wymagania określone w art. 77 ust. 1 u.k.p. Przesłanie do organu kopii ostatecznego orzeczenia lekarskiego kończy pierwszy, diagnostyczno - orzeczniczy, etap postępowania w przedmiocie weryfikacji uprawnień kierowcy ze względu na stan jego zdrowia w oparciu o regulacje ustawy o kierujących pojazdami.
Procedura oceny stanu zdrowia kierowcy, wynikająca z cytowanych wyżej przepisów ma charakter szczególny i odrębny od procedury administracyjnej, a zatem nie mają do niej zastosowania ogólne zasady postępowania administracyjnego. Orzeczenia lekarskie wydawane w tym trybie nie podlegają weryfikacji przez organy administracji publicznej w prowadzonych przez nie postępowaniach o wydanie lub cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami. Sąd podzielił stanowisko organów orzekających w rozpatrywanej sprawie, że orzeczenia lekarskie wiążą organy administracyjne, które nie mają jakichkolwiek podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią tych orzeczeń. Dotyczy to również kwestionowania ich prawomocności.
Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdza, że rozstrzygnięcia organów administracji w sprawie były prawidłowe. Starosta [...] został przez uprawniony podmiot poinformowany o tym, że w stosunku do skarżącego zostało wydane ostateczne orzeczenie lekarskie o istnieniu przeciwskazań do kierowania pojazdami. Biorąc pod uwagę wspomniany wyżej brak możliwości weryfikowania (również pod względem formalnym) wydanego orzeczenia, organ I instancji był zobowiązany do cofnięcia stronie uprawnień. W konsekwencji zarzuty skargi, dotyczące nieprawidłowości wydanego orzeczenia, w rozpatrywanej sprawie, nie mogły odnieść skutku.
Mając na uwadze powyższe, uznając, że skarga jest bezzasadna Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
-----------------------
2 I 5 t r o n a
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło