II SA/Gl 1106/08

WyrokWSA w Gliwicach2009-05-13

Skład orzekający: Łucja Franiczek, Iwona Bogucka, Ewa Krawczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opłata adiacencka może zostać nałożona na właściciela nieruchomości, który zbył nieruchomość po uchwaleniu pierwotnej uchwały o scaleniu i podziale, która nie przewidywała takiej opłaty, a dopiero późniejsza uchwała zmieniająca wprowadziła obowiązek jej uiszczenia?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że nałożenie opłaty adiacenckiej na skarżącą było niezgodne z prawem. Podstawą rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że pierwotna uchwała o scaleniu i podziale nieruchomości nie przewidywała opłaty adiacenckiej, a późniejsza uchwała zmieniająca, wprowadzająca ten obowiązek, została uchwalona już po zbyciu przez skarżącą nieruchomości. Zastosowanie zmienionej uchwały do skarżącej naruszało zasadę niedziałania prawa wstecz oraz zasady praworządności i pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
Stan faktyczny
Wójt Gminy K. nałożył na A. D. opłatę adiacencką w związku ze scaleniem i podziałem nieruchomości, które spowodowały wzrost jej wartości. Pierwotna uchwała Rady Gminy o scaleniu nie przewidywała opłat adiacenckich, jednak po stwierdzeniu jej niezgodności z prawem przez WSA, została zmieniona uchwałą wprowadzającą opłatę. A. D. zbyła nieruchomości po uchwaleniu pierwotnej uchwały, a przed uchwaleniem uchwały zmieniającej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy K. i orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka,, Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Protokolant starszy referent Katarzyna Wajs, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2009 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy K. z dnia [...] r. nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz skarżącej kwotę [...] ([...]) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] r. Wójt Gminy K. nałożył na A. D. opłatę adiacencką w wysokości [...] zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości po scaleniu, położonej w K. , tj. działek 1, 2 i 3 ha W podstawie prawnej przywołał art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 107 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. jedn. Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), uchwałę Rady Gminy K. Nr [...] z dnia [...]r. w sprawie scalenia i podziału nieruchomości oraz uchwałę Nr [...] z dnia [...]r. w sprawie zmiany uchwały Nr [...] oraz § 13 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie scalania i podziału nieruchomości (Dz.U Nr 86, poz. 736). W uzasadnieniu Wójt Gminy wyjaśnił, iż na podstawie uchwały Rady Gminy K. Nr [...] z dnia [...]r. w sprawie scalenia i podziału nieruchomości i uchwały Rady Gminy Nr [...] z dnia [...]r. zmieniającej pierwszą uchwałę Nr [...], przeprowadzono scalenie i podział gruntów w miejscowości K. w obrębie ulic [...],[...] i [...]. Przed scaleniem przedmiotowe działki będące własnością A. D. były niezabudowane i nieuzbrojone. Po scaleniu działki, charakteryzują się regularnym kształtem, uzyskały bezpośredni dostęp do drogi, dodatkowo uzbrojonej w sieć energetyczną, wodociągową i kanalizacyjną. Wobec braku zawarcia ugody w przedmiocie opłat adiacenckich, ustalenie tychże opłat nastąpiło w drodze uchwały Rady Gminy. Odrębną decyzją Starosta [...] rozstrzygnął o odszkodowaniach za grunty wydzielone pod nowe drogi, albo na poszerzenie dróg już istniejących, jak również za drzewa i krzewy usytuowane na zajętych gruntach. W związku z powyższymi działaniami na zlecenie Wójta Gminy K. sporządzono operat szacunkowy nieruchomości. Z treści operatu wynika, że w wyniku postępowania podziałowo- scaleniowego wartość nieruchomości wzrosła o kwotę [...] zł. Uchwałą Rady Gminy z dnia [...]r. ustalono wysokość opłaty adiacenckiej jako 30% przyrostu wartości nieruchomości. Uwzględniając fakt wzbogacenia nieruchomości o wykonaną sieć energetyczną, wodociągową oraz kanalizacyjną a także przewidzianą do wykonania utwardzoną drogę, postępowanie potwierdziło wzrost wartości nieruchomości po scaleniu. Z tego tytułu organ pierwszej instancji ustalił wysokość opłaty adiacenckiej na kwotę [...] zł, czyli jako 30 % przyrostu wartości przedmiotowej nieruchomości ustalonej na podstawie przygotowanej wyceny. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła A. D., wnioskując o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania. W odwołaniu podniosła, że decyzję Wójta Gminy K., wydaną na wskutek wszczętego w dniu [...]r. postępowania, otrzymała w dniu [...]r.. Podkreśliła, że w jej ocenie, brak jest podstaw faktycznych i prawnych do nałożenia na nią przedmiotowej opłaty. Dodała, że działki uzyskane w wyniku scalenia, nie stanowią już jej własności. Wskazała, że chociaż proces scalenia nieruchomości rozpoczął się w czasie, gdy była jeszcze właścicielką nieruchomości, to wzbogacenie infrastruktury poprzez zapewnienie działce dostępu do drogi i uzbrojenia w media nastąpiło już w okresie po zbyciu działek, a korzystającym z dobrodziejstwa scalenia oraz tego uzbrojenia są obecni właściciele Dodatkowo podniosła, że kiedy była właścicielką działki, otrzymała uchwałę Rady Gminy K. nr [...] z dnia [...]r., z której wynikało (dokładnie z § 3), że Rada postanowiła nie naliczać opłat adiacenckich w związku z dokonanym scaleniem. W jej odczuciu wszelkie zmiany stanu prawnego które nastąpiły już po wyzbyciu się przez nią działek mogą dotyczyć tylko nowych właścicieli. Wobec poinformowania Gminy o zbyciu nieruchomości oraz wobec ujawnienia w księdze wieczystej aktualnych właścicieli, Wójt Gminy mógł bez trudu skierować kwestionowaną decyzję naliczającą opłatę adiacenką do nowego, aktualnego właściciela. Podnosząc, że wskazane okoliczności wskazują, że wydana decyzja była niewłaściwa – wniosła o jej uchylenie. Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 107 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.jedn. Dz.U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że zgodnie z treścią art. 107 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami osoby, które otrzymały nowe nieruchomości wydzielone w wyniku scalenia i podziału, zobowiązane są do wniesienia na rzecz gminy opłat adiacenckich w wysokości do 50% wzrostu wartości tych nieruchomości, w stosunku do wartości nieruchomości dotychczas posiadanych. Zatem z tego przepisu wynika obowiązek wójta do naliczenia opłaty adiacenckiej osobom, które otrzymały nowe nieruchomości wydzielone po przeprowadzonym scaleniu. Wysokość obowiązującej stawki procentowej tej opłaty określona została w uchwale nr [...] Rady Gminy K. z dnia [...]r. w sprawie zmiany uchwały nr [...] z dnia [...]r. w sprawie scalenia i podziału nieruchomości. Zgodnie § 1 ust. 2 pkt 1 opłata ta wynosi 30 % przyrostu wartości nieruchomości. W ocenie Kolegium zarówno przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie scalania i podziału nieruchomości, nie dają możliwości odstąpienia od naliczenia przedmiotowych opłat i wskazują na obligatoryjny charakter opłaty adiacenckiej. Organ odwoławczy dodatkowo podkreślił, że decyzja wydana na podstawie art. 107 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie jest decyzją uznaniową, lecz jej podjęcie jest obligatoryjne w sytuacji, kiedy osoby biorące udział w scaleniu otrzymały nowe nieruchomości. Adresatami tych decyzji są właściciele działek, które poddane zostały scaleniu, w wyniku którego otrzymali nowe wydzielone nieruchomości. W ocenie organu decydujące przy ustaleniu adresata decyzji określającej obowiązek uiszczenia opłaty adiacenckiej , jest ustalenie kto uzyskał nieruchomość w wyniku przeprowadzonego postępowania scaleniowego. W rozpatrywanej sprawie osobą uposażoną nową nieruchomością była A. D., która nie kwestionuje tego faktu. Mając na uwadze treść art. 104 ust 2 cytowanej ustawy, który wśród wymaganych elementów uchwały o scaleniu i podziale nieruchomości wymienia w pkt 7 – konieczność ustalenia sposobu, wysokości, i terminu zapłaty opłat adiacenckich oraz regulację art. 107 ust. 3 ustawy, z której wynika, że o terminach i sposobach wnoszenia tych opłat rozstrzyga uchwała rady gminy o scaleniu, Rada Gminy K. uchwałą z dnia [...]r. Nr [...] zmieniającą uchwałę Nr [...] z dnia [...] r. w § 1 ust. 2 zmieniła dotychczasową treść § 3, ustalając w pkt 1 wysokość tej opłaty na 30% przyrostu wartości, a w pkt 2 stanowiąc , iż termin wnoszenia opłat adiacenckich ustala się na okres 3 lat po wybudowaniu urządzeń infrastruktury technicznej. Bezspornym w sprawie pozostaje, że uzbrojenie wykonano (przynajmniej częściowo) w [...] r., stąd wydanie decyzji o naliczeniu opłat adiacenckich w [...] r., nie narusza przywołanych powyżej zasad. Kolegium zwróciło uwagę, że przedmiotowa opłata wynika z faktu wzrostu wartości w wyniku przeprowadzonego scalenia i podziału nieruchomości. Nie tylko bowiem wybudowanie infrastruktury wpływa na wzrost wartości nieruchomości, już sam fakt wydzielenia bardziej kształtnej i łatwiej dostępnej nieruchomości powoduje wzrost jej wartości. W podsumowaniu Kolegium stwierdziło, że nie podlega sporowi fakt, iż uczestnikiem postępowania scaleniowego była A. D., podobnie jak nie jest sporny fakt, iż otrzymanie nowej nieruchomości w wyniku scalenia zobowiązuje organ do naliczenia, a stronę uposażoną nową nieruchomością do uiszczenia opłaty adiacenckiej. W skardze do sądu administracyjnego A. D., zarzucając zaskarżonej decyzji obrazę prawa materialnego, czyli art. 107 ustawy o gospodarce nieruchomościami, poprzez błędną jego interpretację oraz przepisów prawa procesowego potwierdziła, że w dacie wydania uchwały Rady Gminy Nr [...] w sprawie scalania i podziału nieruchomości była właścicielką działek nr 1, 2 i 3 ( aktualne oznaczenie ) ale wówczas uchwała ta zwalniała właścicieli nieruchomości z uiszczania opłat adiacenckich. Zgodnie z tym zapisem mogła więc swobodnie rozporządzać swoją własnością, nie zastanawiając się nad koniecznością wpłacenia w przyszłości opłaty adiacenckiej, której nie przewidywała wymieniona uchwała. Dodała, że zasady ustalania i wnoszenia opłat adiacenckich po przeprowadzeniu scalenia i podziału nieruchomości różnią się od opłat stanowiących udział właścicieli nieruchomości w kosztach budowy urządzeń infrastruktury technicznej. Pomimo, że Urząd był w mocy po dokonaniu scalenia nieruchomości nałożyć na właścicieli przedmiotową opłatę, to jednak uchwałą z dnia [...]r. Rada Gminy zwolniła uczestników scalenia od tych kosztów. Dopiero uchwała Nr [...] z dnia [...]r. zmieniła uchwałę Nr [...] i ustaliła wysokość stawki procentowej opłaty, a decyzją z dnia [...]r. Wójt Gminy K. ustalił wysokość opłaty adiacenckiej konkretnie dla niej. Zatem w tym przypadku prawo działa wstecz ustalając i nakładając opłatę na osobę nie będącą już właścicielką nieruchomości. Dodała, że w przypadku, gdyby obowiązek uiszczenia opłat został wskazany w uchwale dotyczącej scalenia, prawdopodobnie nie sprzedałaby swojej nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wniosło o oddalenie skargi. Przywołując art. 107 ust.1 ustawy o gospodarce nieruchomościami podkreśliło, że osoby, które otrzymały nowe nieruchomości wydzielone w wyniku scalenia i podziału są zobowiązane do wniesienia na rzecz gminy opłat adiacenckich w wysokości do 50 % wzrostu wartości tych nowych nieruchomości. W przypadku Gminy K. wysokość tej opłaty ustalona została w uchwale Rady Gminy Nr [...] z dnia [...]r. w sprawie zmiany uchwały Nr [...] z dnia [...]r., określając opłatę adiacencką w wysokości 30% przyrostu wartości nieruchomości. Z treści przywołanych przepisów wynika więc nie tylko prawo, ale wręcz obowiązek gminy polegający na naliczeniu tej opłaty. Oznacza to, że decyzja wydana na podstawie art. 107 cytowanej ustawy nie jest decyzją uznaniową lecz jej podjęcie jest obligatoryjne w sytuacji, kiedy osoby biorące udział w scaleniu otrzymały nowe nieruchomości. Adresatami takich decyzji są właściciele działek, które zostały poddane scaleniu i w jego wyniku otrzymali nowe nieruchomości. W rozpatrywanej sprawie bezsporne jest, że nieruchomość A. D. uczestniczyła w przeprowadzanym na terenie gminy scalaniu i podziale nieruchomości. Zasadnie więc organ skierował zaskarżoną decyzję właśnie do niej. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując niniejszą sprawę zważył, co następuje : Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269 ze zm.) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając na uwadze powyższe trzeba stwierdzić, że kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie są, w ocenie składu orzekającego, zgodne z prawem. Wskazać należy, że kontrolowane w niniejszym postępowaniu decyzje wydane zostały w oparciu o przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. jedn. Dz.U z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) i dotyczyły naliczenia opłaty adiacenckiej w związku z postępowaniem scaleniowym. Zasady i szczegółowy tryb postępowania w tym zakresie określają artykułu od 101 do 108 cytowanej powyżej ustawy. Zarówno o przystąpieniu do scalenia i podziału jak i o scaleniu i podziale decydują stosowne uchwały rady gminy. Zgodnie z art. 104 rada gminy podejmuje stosowną uchwałę o scaleniu i podziale nieruchomości, doręczając ją uczestnikom postępowania scaleniowego, których adresy są znane a ponadto informację o podjęciu uchwały podaje do publicznej wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty. Wspomniana uchwała zgodnie z ust. 2 powołanego przepisu powinna posiadać dokładnie określoną treść, w tym między innymi powinna zawierać ustalenia co do wysokości, terminu i sposobu zapłaty opłat adiacenckich (pkt 7 ust. 2 cytowanego art. 104. ) W przypadku rozpoznawanej sprawy Gmina K. uchwałą Rady Gminy z dnia [...]r. Nr [...] poinformowała (zgodnie z art. 102 ust. 3 ustawy) o przystąpieniu do scalenia i podziału nieruchomości, a uchwałą tejże Rady Gminy z dnia [...]r. Nr [...] dokonała scalenia i podziału nieruchomości na oznaczonym terenie w sposób uwidoczniony w załącznikach. Uchwała ta w § 3 stanowiła, że zgodnie z ugodą nie będzie się naliczać opłat adiacenckich. Jak wynika z akt sprawy, uczestnicząca w postępowaniu scaleniowym A. D., uzyskała w wyniku tego postępowania nowe działki oznaczone numerami 1, 2 i 3. Działki nr 1 i 2 zbyła w drodze darowizny a działkę 3 sprzedała. Jednakże w wyniku skargi wniesionej w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym wymieniona powyżej uchwała Rady Gminy Nr [...] została zaskarżona do sądu administracyjnego, który wyrokiem z dnia 8 września 2003 r. sygn. akt II SA/Ka 422/03 stwierdził niezgodność z prawem zaskarżonej uchwały w części dotyczącej paragrafów 2, 3 i 4, czyli m.in. w części dotyczącej zwolnienia z uiszczenia opłaty adiacenckiej. Spowodowało to zmianę kwestionowanej uchwały w części wskazanej wyrokiem Sądu, uchwałą Nr [...] z dnia [...]r. Na mocy tej ostatniej uchwały zmieniającej uchwałę Nr [...], ustalono m.in. opłaty adiacenckie w wysokości 30% wzrostu wartości nieruchomości po scaleniu, określając jednocześnie termin ich wnoszenia na okres trzech lat po wykonaniu urządzeń infrastruktury technicznej, tj. wodociągu, kanalizacji, energetyki i drogi. Uwzględniając treść powyższej uchwały, a w szczególności zapis § 3, zaskarżoną decyzją Wójt Gminy K. nałożył na A. D. opłatę adiacencką. Przyjdzie jednak zauważyć, że uchwała stanowiąca o obowiązku uiszczenia opłaty adiacenckiej została uchwalona już po fakcie zbycia przez zainteresowaną uzyskanej w wyniku scalania nieruchomości. Podstawową zatem kwestią pozostaje sprawa zasadności nałożenia na zainteresowana przedmiotowej opłaty w sytuacji, gdy uchwała Rady Gminy K. o scaleniu i podziale nieruchomości nie zawierała w swej treści ustalenia co do wysokości, terminu i sposobu zapłaty takiej opłaty, wręcz stwierdzając nawet, że opłat takich naliczać się nie będzie, zaś zapis o obowiązku ponoszenia opłat adiacenckich pojawił się dopiero w uchwale zmieniającej uchwałę scaleniową, to jest w uchwale z [...]r. Rozstrzygnięcie kwestii ustalenia wysokości, terminu i sposobu zapłaty opłaty adiacenckiej, zgodnie z treścią art. 104 ust. 2 pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami należy uznać za obligatoryjny składnik uchwały o scaleniu i podziale nieruchomości, dlatego też, brak zapisu o opłatach adiacenckich zasadnie uznano w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 8 września 2003 r. za niezgodny z prawem. Wypada stwierdzić w tym miejscu, iż wyrok stwierdzający niezgodność z prawem wymienionych zapisów, w tym zapisu o nie naliczaniu opłat adiacenckich, oznacza, że orzeczenie takie działa ex nunc, czyli pozbawia określony akt organu gminy mocy wiążącej dopiero od daty orzeczenia (jego prawomocności). Wywiera zatem tym samym skutki prawne od daty pozbawienia go mocy. Dlatego w wyniku zakwestionowania postanowień uchwały Rady Gminy K. Nr [...] z dnia [...]r. przystąpiono do negocjowania ugody z właścicielami scalonych nieruchomości, a wobec braku takiej ugody zakwestionowane zapisy uchwały Rady Gminy K. z dnia [...]r. w sprawie scalenia i podziału nieruchomości zostały zmienione uchwałą Rady Gminy z dnia [...]r. Wydaje się oczywiste, że zmiana ta nie może jednak skutkować w stosunku do skarżącej, która w dacie zmiany tej uchwały nie była już właścicielką uzyskanej z tego postępowania scaleniowego nieruchomości. Stosując zapis tej uchwały do skarżącej organ pierwszej instancji zastosował prawo z mocą wsteczną, co jest niedopuszczalne, przyjmując, ze generalnie przepisy gminne wchodzą w życie z dniem ogłoszenia. Zastosowanie zmienionej w swej treści uchwały do skarżącej oraz obciążenie jej naliczeniem opłaty adiacenckiej narusza podstawowe zasady procedury administracyjnej, a przede wszystkim art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego w myśl którego organy administracyjne stoją na staży praworządności (...) oraz art. 8 Kodeksu, zgodnie z którym obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa. Wprowadzanie niepewności legislacyjnej oraz obciążanie jej skutkami obywateli nie da się pogodzić ze wskazaną powyżej rolą organów administracji. Działanie takie sprzeczne jest ponadto z art. 2 i art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Podobne stanowisko zajął Trybunał Konstytucyjny w kwestii opłat adiacenckich naliczanych co prawda na innej podstawie, a mianowicie art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, stwierdzając, w wyroku z dnia 2 kwietnia 2007 r. Sygn. akt SK 19/06, że art. 98 ust. 4 w związku z art. 145 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 84 Konstytucji przez to, że narusza zasadę ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa. Analiza tego wyroku musi prowadzić do wniosku, że wymierzenie opłaty adiacenckiej na podstawie art. 98 ust. 4 cytowanej ustawy w związku ze wzrostem wartości nieruchomości w wyniku jej podziału jest dopuszczalne jednie wtedy, gdy w chwili podziału nieruchomości obowiązywała uchwała rady gminy o ustaleniu stawki procentowej tej opłaty. Podobnie należy przyjąć, bazując na wyrażonym powyżej stanowisku, że obciążenie skarżącej opłatą adiacencką z tytułu wzrostu wartości nieruchomości po przeprowadzeniu postępowania scaleniowego jest możliwe tylko wtedy, gdy uchwała o scaleniu i podziale nieruchomości, będąca podstawą tego postępowania zawierała określenie stawki procentowej tej opłaty. Nadto należy wskazać na fakt, że analiza przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami prowadzi do wniosku – na co zwrócił również uwagę Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 2 kwietnia 2007 r. – że opłata adiacencka stanowi daninę publiczną uiszczaną przez właściciela nieruchomości lub użytkownika wieczystego w razie zajścia określonych zdarzeń powodujących wzrost wartości nieruchomości bez udziału wymienionych osób. Opłata ta należy do dopłat to jest danin publicznych stanowiących formę partycypacji użytkowników w kosztach inwestycji publicznych (por. I OSK 674/06 nie publ.). Konsekwencją przyjęcia, że opłata adiacencka stanowi daninę publiczną, objętą zakresem przedmiotowym ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa jest odniesienie do niej zasady nie działania prawa wstecz i pewności prawa. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zarówno zaskarżoną decyzję jak i decyzję ją poprzedzającą na podstawie art. 145 ( 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Uwzględniając skargę Sąd orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji stosownie do art. 152 przywołanej powyżej ustawy. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło