II SA/Gl 1154/17
WyrokWSA w Gliwicach2018-06-22
Skład orzekający: Artur Żurawik, Grzegorz Dobrowolski, Łucja Franiczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, oparty na przesłance pozbawienia strony udziału w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.), złożony po zapoznaniu się z aktami sprawy, ale po upływie miesięcznego terminu od daty dowiedzenia się o wydaniu decyzji (choćby tylko o jej numerze i dacie), jest zasadny?Ratio decidendi
Sąd administracyjny podzielił pogląd organów administracji, że dowiedzenie się o decyzji, od której biegnie miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, następuje z chwilą powzięcia wiedzy o samym fakcie wydania rozstrzygnięcia w sposób umożliwiający złożenie podania, a nie dopiero po pełnym zapoznaniu się z aktami sprawy. W przypadku, gdy skarżący posiadali wiedzę o dacie i numerze decyzji, co najmniej od daty złożenia wniosku o stwierdzenie jej nieważności, złożenie wniosku o wznowienie postępowania po upływie terminu od tej daty skutkuje jego odrzuceniem.Stan faktyczny
Skarżący M. H. i E. H. złożyli wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę, zarzucając pominięcie w postępowaniu współwłaścicielki działki E. C. oraz innych stron. Organy administracji odmówiły wznowienia, uznając wniosek za złożony po terminie, gdyż skarżący posiadali wiedzę o decyzji co najmniej od daty złożenia wniosku o stwierdzenie jej nieważności. WSA oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi M. H. i E. H. na postanowienie Wojewody Śląskiego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją o pozwoleniu na budowę oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił T. W. pozwolenia na rozbudowę o lukarnę budynku jednorodzinnego na działce nr ewid. 1 w S. przy ul. [...] .
Pismem z dnia [...] r . skarżący M. H. i E. H. złożyli do organu I instancji wniosek o wznowienie postępowania, zakończonego powyższą decyzją ostateczną jako wydaną z naruszeniem art. 7, 8, 9, 10 § 1, 28, 39, 40 § 1, 73 § 1, 109 § 1, 127 § 1 i 128 kpa. Wnioskodawcy zarzucili, że organ błędnie ustalił, że jedynym właścicielem działki nr 2, jest R. C., a tym samym tyko on był stroną w postępowaniu, podczas gdy zgodnie z treścią księgi wieczystej, prowadzonej dla tej nieruchomości, stanowi ona także współwłasność E. C., która jednak została pominięta w postępowaniu. Wskutek błędnego określenia obszaru oddziaływania inwestycji, w postępowaniu nie uwzględniono także właścicieli innych działek, m.in. nr 3. Tym samym krąg stron określono zbyt wąsko i nie wszystkie strony brały w nim udział.
Starosta [...] pismem z dnia [...] r. wezwał wnioskodawców do uzupełnienia w terminie 7 dni braków podania poprzez:
- wskazanie interesu prawnego lub obowiązku w przedmiotowej sprawie,
- wskazanie daty, okoliczności oraz dowodów potwierdzających fakt dowiedzenia się o decyzji,
- sprecyzowanie przesłanki z art. 145 § 1 kpa, powołanej we wniosku.
W odpowiedzi wnioskodawcy pismem z dnia [...] r . podali, że po zapoznaniu się w dniu [...] r. z aktami postępowania w Urzędzie Wojewódzkim w Katowicach i po otrzymaniu kopii akt sprawy, podtrzymują w całości zarzuty zawarte we wcześniejszych pismach. Wskazali też na wady prawne decyzji o pozwoleniu na budowę i projektu budowlanego.
W dniu [...] r. do organu wpłynęło pismo wnioskodawców, w którym podali, że o decyzji powzięli wiadomość w dniu 10 maja 2017 r., kiedy to ich pełnomocnik zapoznała się z aktami sprawy i otrzymała ich kopie. Podstawę wznowienia postępowania stanowią zaś przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 i 5 kpa w postaci pozbawienia E. C. udziału w postępowaniu oraz nienależytego przeanalizowania dokumentacji w postaci treści księgi wieczystej i wypisu z rejestru gruntów co do stanu prawnego działki nr 2.
Nadto, w obszarze oddziaływania nie uwzględniono działek nr 3 i nr 4, stanowiących współwłasność wnioskodawców.
Postanowieniem z dnia [...] r. Starosta [...] na podstawie art. 149 § 2 i 4 i art. 150 § 1 kpa, odmówił wznowienia postępowania zakończonego przedmiotową decyzją. Organ I instancji stwierdził bowiem, że wniosek został złożony z uchybieniem terminu z art. 148 kpa. Zdaniem organu wnioskodawcy o wydaniu kwestionowanej decyzji dowiedzieli się co najmniej 75 dni przed złożeniem podania. Wynika to z faktu, że w dniu 27 lutego 2017 r. do organu wpłynął ich wniosek, kierowany do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach w sprawie kontroli postępowania, skutkującego wydaniem kwestionowanej obecnie decyzji. Również z kolejnych pism wnioskodawców (wniosek z dnia 27 lutego 2017 r. o stwierdzenie nieważności decyzji, wniosek z dnia 27 lutego 2017 r. o wstrzymanie prac budowlanych), wynika, że wnioskodawcy posiadali wiedzę o wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę. Natomiast datę, adresata i przedmiot decyzji oznaczono w piśmie z dnia 7 marca 2017 r., przekazującym wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, które doręczono wnioskodawcom i ich pełnomocnikowi.
Oznaczenie decyzji wynika też z postanowienia PINB w Z. nr [...] z dnia [...] r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie prowadzonych robót na ich wniosek. Stąd też z powodu niedochowania terminu do złożenia podania, organ I instancji orzekł o odmowie wznowienia postępowania.
W zażaleniu na powyższe postanowienie wnioskodawcy zarzucili naruszenie art. 148 kpa, bowiem podanie o wznowienie oparto na przesłankach z art. 145 § 1 pkt 4 oraz pkt 5 kpa. Tymczasem o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia powzięli informację w dniu 10 maja 2017 r. Stąd też w świetle art. 148 § 1 kpa, dochowali miesięcznego terminu do złożenia podania. Przed dniem 10 maja 2017 r. nie znali też treści kwestionowanej decyzji. Zaprzeczyli też, aby we wniosku z dnia 27 lutego 2017 r. podali numer i przedmiot decyzji. Pismo organu z dnia [...] r., doręczone w dniu 13 marca 2017 r. zawiera numer i datę oraz przedmiot decyzji, lecz nie znali jej treści. Na podstawie tego pisma zapoznali się z aktami postępowania w dniu 10 maja 2017 r. Natomiast postanowienie PINB, wymienia numer i datę decyzji, lecz błędnie określa jej przedmiot jako pozwolenie na budowę. Stąd też wnioskodawcy zarzucając nieprawdziwą argumentację organu I instancji, domagali się uchylenia postanowienia odmownego.
Jednakże zaskarżonym postanowieniem organ odwoławczy zażalenia nie uwzględnił. Zdaniem organu II instancji, wnioskodawcy posiadali bowiem wiedzę o kwestionowanej decyzji przynajmniej od dnia 27 lutego 2017 r. kiedy to wystąpili z żądaniem stwierdzenia jej nieważności. Stąd też uchybili terminowi z art. 148 § 2 kpa, gdy idzie o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Natomiast wskazana przez nich podstawa z art. 145 § 1 pkt 5 kpa, nie stanowi w istocie powołania się na nowe fakty i dowody, lecz jest zarzutem pozbawienia strony udziału w postępowaniu.
Stąd też organ odwoławczy orzekł o utrzymaniu w mocy postanowienia organu I instancji.
W skardze do sądu administracyjnego M. H. i E. H. domagali się uchylenia postanowienia organu odwoławczego i stwierdzenia bezczynności i opieszałości organu w niniejszym postępowaniu oraz przewlekłości postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji o pozwoleniu na budowę. Skarżący zarzucili naruszenie art. 6 i art. 35 kpa oraz błędną wykładnię art. 148 kpa poprzez wybiórczą wykładnię art. 145 § 1 pkt 4 i 5 kpa, a w konsekwencji odmowę wznowienia postępowania, pomimo wniesienia podania z zachowaniem ustawowego terminu.
Skarżący podali, że wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, ich informacje odnosiły się nie tylko do pominięcia w postępowaniu E. C., lecz także dotyczyły błędów i wad postępowania, o których dowiedzieli się dopiero w dniu 10 maja 2017 r. po zapoznaniu się z aktami sprawy. Do tej daty nie znali też treści decyzji, gdyż wszelka przywołana korespondencja zawiera błędy i mylne informacje o przedmiocie sprawy. Podtrzymali też wszelkie dotychczasowe zarzuty.
Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, uznając zarzuty bezczynności i przewlekłości postępowania za bezprzedmiotowe.
Rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania wznowieniowego jest nieuzasadniona.
Podzielić należy argumentację organu odwoławczego, że wniosek skarżących z dnia 11 maja 2017 r. oparty jest wyłącznie na przesłance wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Skarżący zarzucili jednoznacznie, że wskutek naruszenia trybu doręczenia pism oraz błędnego określenia obszaru oddziaływania spornej inwestycji, nie wszystkie strony brały udział w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę. Ich kolejne pismo, w którym wskazali jako podstawę wznowienia art. 145 § 1 pkt 4 i 5 kpa, nie zawiera w istocie powołania faktów i dowodów, lecz ma związek z nienależytym ustaleniem kręgu stron wskutek braku przeanalizowania księgi wieczystej i wypisu z rejestru gruntów. Zatem mimo formalnego powołania art. 145 § 1 pkt 5 kpa, chodzi również o przesłankę z pkt 4 tego przepisu. Pomijając kwestię, że zarzut pozbawienia udziału w postępowaniu może być skutecznie postawiony jedynie przez podmiot, którego dotyczy, a nie inną stronę postępowania, stwierdzić należy, że z akt sprawy wynika jednoznacznie, że skarżący identyczne zarzuty zawarli w pismach z dnia 27 lutego 2017 r. i z dnia 21 marca 2017 r., domagając się stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. W piśmie z dnia 21 marca 2017 r. skarżący podali datę i numer kwestionowanej decyzji.
Nie negując prawdziwości ich twierdzeń, że dopiero w dniu 10 maja 2017 r. kiedy to ich pełnomocnik zapoznała się z aktami sprawy i otrzymała ich kopie, powzięli wiadomość o pełnej treści decyzji i przedmiocie postępowania oraz okolicznościach rozstrzygnięcia sprawy, w tym pominięciu wszystkich osób, którym ich zdaniem przysługiwał przymiot strony, sąd administracyjny podzielił pogląd organów administracji, że dowiedzieli się o samej decyzji najpóźniej w dniu 21 marca 2017 r. Przez dowiedzenie się o decyzji (art. 148 § 2 kpa), należy bowiem rozumieć powzięcie wiedzy o samym fakcie wydania rozstrzygnięcia w sposób umożliwiający złożenie podania o wznowienie (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2018 r. sygn. akt II OSK 1661/17, LEX nr 2481414).
Dla biegu miesięcznego terminu do złożenia wniosku nie ma znaczenia pełne zapoznanie się z aktami sprawy, gdyż zależy to już od woli i inicjatywy strony. Przy odmiennym rozumowaniu skuteczny byłby wniosek o wznowienie złożony po wielu latach wskutek braku dbałości o własne interesy. Skoro pozbawienie udziału w postępowaniu musi być wynikiem braku winy strony, podobnie należy rozumieć dowiedzenie się o decyzji jako datę, od której biegnie termin do złożenia podania o wznowienie.
Nie budzi wątpliwości, że najpóźniej w dniu 21 marca 2017 r. skarżący mieli wiedzę co do daty i numeru decyzji o pozwoleniu na budowę, co umożliwiało im złożenie podania o wznowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Nie mogła zatem odnieść skutku argumentacja skarżących, że z powodu braku pełnej informacji o treści decyzji, podanie o wznowienie mogli złożyć dopiero po zapoznaniu się z aktami sprawy przez ich pełnomocników. Działania skarżących są niekonsekwentne, gdyż już w dniu 27 lutego 2017 r. złożyli wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę.
W tej sytuacji zasadnie organy administracji orzekły o odmowie wszczęcia postępowania wznowieniowego na podstawie art. 149 § 3 kpa z powodu uchybienia terminu z art. 148 § 2 kpa.
Z tych względów nie stwierdzając naruszenia prawa wskutek błędnej wykładni art. 148 § 2 kpa oraz art. 145 § 1 pkt 4 i 5 kpa, Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.).
Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nastąpiło zgodnie z art. 119 pkt 3 i art. 120 tej ustawy.
ec
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło