II OSK 1661/17
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-02-08
Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak, Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz, Sędzia del. WSA Michał Ruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego, opartego na przesłance nieuczestniczenia strony w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.), biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o wydaniu decyzji, nawet jeśli nie poznała jej pełnej treści?Ratio decidendi
Sąd uznał, że termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o istnieniu decyzji, co pozwala zidentyfikować organ, który ją wydał, oraz sposób rozstrzygnięcia, nawet bez znajomości pełnej treści decyzji. Skoro skarżąca posiadała wiedzę o wydanej decyzji i prowadzonych robotach budowlanych, a także o fakcie, że nie brała udziału w postępowaniu, termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania został zachowany.Stan faktyczny
A.M. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 1995 r. udzielającą pozwolenia na rozbudowę, twierdząc, że nie brała w nim udziału. Organy administracji odmówiły wznowienia, uznając, że wniosek został złożony po terminie, gdyż A.M. dowiedziała się o decyzji wcześniej niż twierdziła, powołując się na różne okoliczności (wyrok sądu z 2005 r., pismo PINB z 2011 r., rozpoczęcie robót budowlanych). WSA w Kielcach oddalił skargę A.M., podzielając stanowisko organów. NSA rozpoznał skargę kasacyjną A.M. od wyroku WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 8 lutego 2018 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędziowie: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędzia del. WSA Michał Ruszyński /spr./ po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2018 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 15 lutego 2017 r. sygn. akt II SA/Ke 909/16 w sprawie ze skargi A.M na postanowienie Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [..] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na rozbudowę oddala skargę kasacyjną. [pic]
U Z A S A D N E N I E
Wyrokiem z 15 lutego 2017 r. sygn. akt II SA/Ke 909/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w sprawie ze skargi Anny M. na postanowienie Wojewody Świętokrzyskiego z [..] znak: [..] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na rozbudowę, oddalił skargę.
Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Wnioskiem z 30 listopada 2012 r. A. M. domagała się wznowienia postępowania i uchylenia decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. z 28 grudnia 1995 r. znak: BiOŚ/7351/A/68/95 udzielającej Kazimierze L. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego o klatkę schodową i zmianę więźby dachowej z płaskiej na stromą, na działce nr ewid. [..] przy ul. E. P. 39 w S., podkreślając że zakwestionowana decyzja ostateczna została wydana w oparciu o uchyloną wyrokiem Sądu Okręgowego w Kielcach z 16 września 2005 r. umowę notarialną z 6 listopada 1990 r., na mocy której K. L. stała się jedyną właścicielką działki nr ewid. [..] przy ul. E. P. 39 w S..
Postanowieniem z 22 marca 2013 r. (utrzymanym w mocy postanowieniem Wojewody Świętokrzyskiego z 20 czerwca 2013r.) Starosta Skarżyski odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Burmistrza Miasta i Gminy S. z 28 grudnia 1995 r. – z uwagi na uchybienie przez Annę M. terminu na wniesienie wniosku o wznowienie postępowania.
Wyrokiem z 18 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Ke 708/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uchylił powyższe postanowienia wskazując w uzasadnieniu, że organy obu instancji nie uwzględniły wskazywanej przez stronę przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. A. M. w swym zażaleniu powołała się bowiem na pominięcie jej i rodzeństwa w rozdzielniku decyzji z 28 grudnia 1995 r. Zdaniem Sądu, na ostateczne rozstrzygnięcie postępowania wznowieniowego może mieć wpływ uwzględnienie powyższej przesłanki.
Wyrokiem z 24 listopada 2015 r. sygn. akt II OSK 700/14 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Wojewody Świętokrzyskiego na powyższy wyrok WSA z 18 grudnia 2013 r.
W ponownie prowadzonym postępowaniu pismem z 6 czerwca 2016 r. Starosta Skarżyski wezwał Annę M. do wskazania terminu, w którym dowiedziała się o decyzji z 28 grudnia 1995 r.
W odpowiedzi z 13 czerwca 2016 r. strona podała jako datę powzięcia wiadomości o powyższym rozstrzygnięciu rok 2005, wskazując że "z treścią tej decyzji zapoznałam się dopiero w listopadzie 2012 r., kiedy to po opłaceniu w kasie Urzędu kwoty 33 zł za wydanie jej kserokopii otrzymałam ją do rąk własnych". W załączeniu do pisma przedstawiła kserokopię dowodu wpłaty za wydanie kserokopii dokumentu z 1995 r. z datą 20 listopada 2012 r.
Mając na uwadze powyższe organ I instancji, po ponownym rozpatrzeniu sprawy wydał 5 czerwca 2016 r. – na podstawie art. 149 § 3 K.p.a. – postanowienie znak: AB.6740.9.1.2013.EP o odmowie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Burmistrza Miasta i Gminy S. z 28 grudnia 1995 r. W uzasadnieniu wskazał, że strona nie zachowała jednomiesięcznego terminu na wniesienie podania o wznowienie postępowania.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła A. M., wskazując na:
- sprzeczność istotnych ustaleń faktycznych z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego i oparcie istotnych elementów tego postanowienia na domniemaniach faktycznych;
- pominięcie faktu naruszenia zasady oficjalności przez Burmistrza Miasta i Gminy przy wydawaniu decyzji z 28 grudnia 1995 r.;
- wewnętrzną sprzeczność uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, polegającą na tożsamym traktowaniu różnych pojęć logicznych, tj. "wydania decyzji" i znajomość "treści wydanej decyzji".
Wojewoda Świętokrzyski, utrzymując – postanowieniem z 31 sierpnia 2016 r. znak: IR-I.7840.10.4.2016 – w mocy zakwestionowane postanowienie, podzielił w całości stanowisko organu I instancji, wskazując że w wyniku przeprowadzenia pierwszej fazy postępowania wznowieniowego prawidłowo ustalono, że nie został zachowany termin do złożenia żądania o wznowienie postępowania wynikający z przepisu art. 148 K.p.a. Jak wynika z akt sprawy wnioskodawczyni w piśmie z 13 czerwca 2016 r. jako datę powzięcia wiadomości o decyzji z 28 grudnia 1995 r., podaje 2005 r., jeśli jednak chodzi o datę poznania treści tej decyzji podaje 20 listopada 2012 r. Tymczasem - jak prawidłowo ustalił organ I instancji - A. M. posiadała wiedzę na temat przysługujących jej praw jako współwłaścicielce działki nr [..] już w 2005 r., gdyż z jej powództwa zapadł wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach Wydział I Cywilny z 16 września 2005 r., orzekający o nieważności umowy notarialnej z 1990 r., na podstawie której K. L. była w 1995 r. uznawana za jedynego właściciela ww. nieruchomości. Dodatkowo w aktach sprawy znajduje się odpowiedź Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Skarżysku-Kamiennej z 1 sierpnia 2011 r. na pismo Świętokrzyskiego Urzędu Wojewódzkiego z 21 lipca 2011 r. o udzielenie informacji, na podstawie jakiej decyzji dokonano budowy i rozbudowy przedmiotowego budynku na ww. działce. W odpowiedzi organ nadzoru budowlanego wyjaśnił, że budynek mieszkalny położony na działce przy ul. E. P. 39 w S. został rozbudowany na podstawie pozwolenia na budowę z 28 grudnia 1995 r. wydanego przez Burmistrza Miasta i Gminy S.. Zgodnie z tą decyzją K. L. uzyskała pozwolenie na budowę - rozbudowę domu jednorodzinnego, dobudowę klatki schodowej i zmianę konstrukcji dachowej z dachu płaskiego na wysoki. W rozdzielniku powyższego pisma figuruje A. M. – wobec czego treść ww. odpowiedzi była jej znana już w sierpniu 2011 r. i właśnie od daty doręczenia stronie tego pisma biegł, zdaniem organu, przewidziany art. 148 § 2 K.p.a. miesięczny termin do złożenia podania o wznowienie postępowania. Zgodnie bowiem z poglądami doktryny informacja o wydanej decyzji wcale nie musi pochodzić od organu wydającego decyzje, lecz może pochodzić z innych źródeł, byleby wskazywała na treść rozstrzygnięcia w danej sprawie. Podobnie w orzecznictwie przyjmuje się, że istotne jest to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu, niezależnie nawet od źródła, z którego pochodzi informacja.
W konsekwencji Wojewoda zakwestionował twierdzenia Anny M. o tym, że o zaistniałej przesłance stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania dowiedziała się dopiero w listopadzie 2012 r. Organ stwierdził zarazem, że rozpoczęcie przez inwestora tj. Kazimierę L. robót budowlanych było bez wątpienia okolicznością ujawniającą, że roboty prowadzone są na podstawie wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę – z czego wnioskodawczyni musiała wyprowadzić wniosek, że zostało przeprowadzone postępowanie administracyjne, zakończone decyzją o pozwoleniu na budowę, w którym nie brała udziału. Ujawnienie tych okoliczności uzasadniałoby złożenie wniosku o wznowienie postępowania w tamtym okresie, gdyż okoliczności te wprost wskazywały, że w prowadzonej sprawie została wydana decyzja, której A. M. nie doręczono. Ponadto wnioskodawczyni w swoim piśmie z dnia 13 lipca 2016 r. sama poinformowała, że "...o fakcie wydania decyzji z grudnia 1995r. wiedziałam przed rokiem 2012, ale nie można z tego wysnuć wniosku, że znałam jej treść". A. M. nie wykazała przy tym, że jej obecność na nieruchomości, której jest współwłaścicielką, była w tym czasie okresowa, incydentalna - co mogłoby mieć wpływ na możliwość i termin uzyskania informacji o realizowanej na tej nieruchomości inwestycji budowlanej.
Ze względu powyższe organ II instancji przyjął nadto, że termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 28 grudnia 1995 r. biegł od dnia wywieszenia tablicy informacyjnej ujawniającej, że została wydana decyzja o pozwoleniu na rozbudowę. Wskazano przy tym, że co prawda, samo dowiedzenie się o prowadzeniu robót budowlanych nie jest równoznaczne z dowiedzeniem się o istnieniu decyzji zezwalającej na prowadzenie tych robót w rozumieniu art. 148 § 2 K.p.a., to jednak umieszczenie na terenie budowy tablicy informacyjnej jest już okolicznością ujawniającą, że roboty prowadzone są na podstawie wydanej decyzji. Tym samym w niniejszej sprawie nie zaszła jedna z czterech formalnych przesłanek do wznowienia postępowania, ponieważ nie zachowano terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania wynikającego z art. 148 K.p.a. Ponadto - jak wynika z akt sprawy - brak jest dokumentów tj. prawomocnych orzeczeń sądu lub innego organu, stwierdzających sfałszowanie dowodu lub popełnienia przestępstwa. Minął także termin umożliwiający uchylenie decyzji w oparciu o zapisy art. 145 § 1 pkt 2 K.p.a., ponieważ w myśl art. 146 § 1 K.p.a., uchylenie decyzji z tej przyczyny nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat. Minął również termin umożliwiający uchylenie decyzji w oparciu o zapisy art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., ponieważ w myśl art. 146 § 2 K.p.a., uchylenie decyzji z tej przyczyny nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na postanowienie organu II instancji wniosła A. M., wskazując że:
- błędnie zinterpretowano i zastosowano art. 148 § 2 K.p.a. w zw. z art. 148 § 1 K.p.a.;
- nie zgadza się z utożsamianiem przez Wojewodę Świętokrzyskiego dwóch różnych logicznie pojęć, tj. daty wydania decyzji będącej przedmiotem sporu ze znajomością treści tej decyzji i wynikającymi z tego faktu podstawami żądania wznowienia prawomocnie zakończonego postępowania;
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uznał skargę za nieuzasadnioną. Sąd I instancji uznał za prawidłowe stanowisko organów obu instancji, iż strona nie dochowała terminu do złożenia żądania o wznowienie postępowania wynikającego z art. 148 K.p.a. Sąd wskazał, że wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła dotknięte było kwalifikowaną wadliwością prawną. Przesłanki uzasadniające wznowienie postępowania zostały wyczerpująco wyliczone w art. 145 § 1, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 K.p.a. Należy do nich m.in. wymieniona w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. sytuacja, gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Jest to przy tym przesłanka, która może stanowić podstawę do wznowienia postępowania wyłącznie na żądanie strony (art. 147 K.p.a.). Zgodnie z art. 148 K.p.a., podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (§ 1), z tym że w przypadku, gdy żądanie oparte jest na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., termin ten biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (§ 2).
Wniesienie przez stronę podania o wznowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. nie wszczyna automatycznie postępowania wznowieniowego. Stosownie do art. 149 § 1 K.p.a., o wznowieniu postępowania właściwy organ rozstrzyga bowiem w drodze postanowienia, którego wydanie, w myśl art. 149 § 2 K.p.a., stanowi dopiero podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
Sąd podkreślił, że w orzecznictwie i doktrynie wskazuje się, że wydanie postanowienia w kwestii wznowienia odbywa się w tzw. fazie wstępnej postępowania, która ma charakter formalny. Na tym etapie organ nie może natomiast oceniać, czy wskazane przez stronę przyczyny wznowienia faktycznie wystąpiły. Ta kwestia podlega bowiem ocenie dopiero w fazie rozpoznawczej, następującej po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Z tego względu, w razie powoływania się w podaniu o wznowienie na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., jak miało to miejsce w rozpoznawanej sprawie, ustalenia w zakresie pozbawienia skarżącej jej udziału w postępowaniu wobec niedoręczenia jej spornej decyzji mogą być dokonywane dopiero we wznowionym postępowaniu, po jego formalnym wszczęciu postanowieniem, o którym mowa w art. 149 § 1 K.p.a. Natomiast do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, na podstawie art. 149 § 3 K.p.a., może dojść m.in. w sytuacji, gdy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione po upływie terminu do jego złożenia.
W świetle art. 148 § 2 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. nie budzi – zdaniem Sądu - wątpliwości, jak trafnie wskazał organ odwoławczy, że za dzień dowiedzenia się przez stronę o decyzji uznać należy dzień, w którym strona powzięła wiadomość o jej istnieniu, przy czym elementami istotnymi tej wiedzy - niezależnie od źródła, z którego ona pochodzi - jest fakt wydania decyzji i przedmiot zawartego w niej rozstrzygnięcia. Podkreślił, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że zwrot "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, iż strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Nie jest natomiast konieczne dokładne poznanie pełnej treści decyzji. Wystarczy, jeżeli strona posiadła informację, czego dana decyzja dotyczy (por. wyroki NSA: z dnia 28 lipca 2015 r., sygn. akt II OSK 3115/13; z dnia 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 2828/12 i powołane tam orzecznictwo, wszystkie orzeczenia przytoczone w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej CBOSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji nie jest przy tym pojęciem tożsamym z zawiadomieniem o pełnej treści decyzji, co mogłoby nastąpić dopiero po doręczeniu decyzji. W pierwszym przypadku chodzi tylko o informację o wydaniu decyzji, w drugim o czynność jej doręczenia. Artykuł 148 § 2 K.p.a. nie wymaga dla otwarcia biegu terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. doręczenia decyzji, której dotyczy żądanie wznowienia. Bieg tego terminu rozpoczyna się w dacie powzięcia przez stronę wiadomości o istnieniu danej decyzji. Istotne jest to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu, niezależnie od źródła, z którego pochodzi informacja (por. wyrok NSA z dnia 27 października 2016 r., sygn. akt I OSK 1663/16). Natomiast organ administracji jest obowiązany z urzędu badać zachowanie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, bowiem wszczęcie postępowania wznowieniowego na wniosek strony, pomimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa, gdyż godzi w zasadę trwałości decyzji administracyjnych (por. wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 2043/12).
W ocenie Sądu, za zgodne z przedstawioną wykładnią, jak i znajdujące potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym zawartym w aktach sprawy, należy uznać stanowisko organów, że podanie o wznowienie postępowania skarżąca złożyła po upływie jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedziała się o przedmiotowej decyzji. Lektura akt sprawy niniejszej pozwala podzielić stanowisko organu, że skarżąca posiadała wiedzę co do przysługujących jej praw jako współwłaścicielce nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [..] już w 2005 r., gdyż z jej powództwa zapadł wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach Wydział I Cywilny z dnia 16.09.2005 r., orzekający o nieważności umowy notarialnej z 06.11.1990r., na podstawie której K. L. została w 1995 r. uznana za jedynego właściciela tej nieruchomości. Wskazać również trzeba, że z rozdzielnika pisma Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Skarżysku-Kamiennej z dnia 1.08.2011r. ( K- II- 4) - stanowiącego odpowiedź na pismo Świętokrzyskiego Urzędu Wojewódzkiego z dnia 21.07.2011 r. o udzielenie informacji, na podstawie jakiej decyzji dokonano budowy i rozbudowy przedmiotowego budynku na ww. działce - wynika jednoznacznie, że treść tego pisma dotyczącego spornej decyzji była skarżącej znana już w sierpniu 2011r. Zarówno w treści skargi jak i na rozprawie strona nie zakwestionowała faktu otrzymania tego pisma.
Zasadne jest również stanowisko organu odwoławczego, że rozpoczęcie przez inwestora robót budowlanych było bez wątpienia okolicznością ujawniającą, że roboty prowadzone są na podstawie wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę, zwłaszcza gdy się zważy na fakt, że strona jest współwłaścicielką przedmiotowej nieruchomości. Trudno zatem przyjąć, że w realiach rozpoznawanej sprawy, z uwagi na wywieszenie tablicy informacyjnej ujawniającej decyzję o pozwoleniu na budowę, fakt wydania decyzji tej decyzji i jej treść nie był stronie już wówczas znany. Z powyższych okoliczności skarżąca musiała wyprowadzić co najmniej wniosek, że zostało przeprowadzone postępowanie administracyjne, zakończone decyzją o pozwoleniu na budowę, w którym nie brała udziału. Warto również zauważyć, że strona w piśmie z dnia 13.07.2016r. poinformowała, że "...o fakcie wydania decyzji z grudnia 1995r. wiedziałam przed rokiem 2012, ale nie można z tego wysnuć wniosku, że znałam jej treść". Trafnie również organ wskazuje, że materiał dowodowy zebrany w sprawie nie zawiera dokumentów stwierdzających sfałszowanie dowodu lub popełnienia przestępstwa.
Ze względu powyższe - zdaniem Sądu - organy zasadnie przyjęły, że jednomiesięczny termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 28 grudnia 1995 r. nie został zachowany, co uzasadniało wydanie zaskarżonego postanowienia.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła A. M. zaskarżonemu wyrokowi zarzucając naruszenie:
1. art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm., dalej: P.u.s.a.) w zw. z art. 3 § 1 i art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r, poz. 1369 ze zm., dalej: P.p.s.a.), poprzez niewłaściwą kontrolę legalności postanowienia Wojewody Świętokrzyskiego z 31 sierpnia 2016 r. znak: IR-I.7840.10.4.2016 oraz poprzedzającego je postanowienia Starosty Skarżyskiego z 5 czerwca 2016 r., znak: AB.6740.9.1.2013.EP, skutkującą przyjęciem stanu faktycznego, zgodnie z którym wnioskodawczyni A. M. dowiedziała się o decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. z 28 grudnia 1995 r. znak: BiOŚ/7351/A/68/95 przed 20 listopada 2012 r., a tym samym, że nie dotrzymała terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania,
2. art. 141 § 4 P.p.s.a., poprzez przedstawienie stanu faktycznego sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym poprzez wskazanie, iż A. M. dowiedziała się przed 20 listopada 2012 r. o decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. z 28 grudnia 1995 r. znak: BiOŚ/7351/A/68/95, z uwagi na wniesienie przez nią powództwa do Sądu Okręgowego w Kiecach, dotyczącego unieważnienia umowy notarialnej z 6 listopada 1990 r., ewentualnie z treści pisma Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego w Skarżysku Kamiennej z 1 sierpnia 2011 r., lub też ewentualnie z treści tablicy informacyjnej wywieszonej w związku z prowadzonymi robotami budowlanymi przez Kazimierę Lorenc.
3. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lic. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia przez Wojewodę Świętokrzyskiego, a wcześniej przez Starostę Skarżyskiego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., polegającego na błędnym ustaleniu stanu faktycznego i przyjęciu, że A. M. dowiedziała się o decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. z 28 grudnia 1995 r. znak: [..]FF przed 20 listopada 2012 r., które to naruszenie przepisów powinno skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji,
4. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lic. C P.p.s.a. w zw. z art. 148 § 2 i art. 149 § 3 K.p.a., poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia przez Wojewodę Świętokrzyskiego, a wcześniej przez Starostę Skarżyskiego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy przepisu art. 148 § 2 K.p.a., polegającego na błędnym ustaleniu, iż wnioskodawca A. M. nie dotrzymała terminu na złożenie wniosku o wznowienie postępowania, w sytuacji, gdy termin ten liczony powinien być od chwili dowiedzenia się o decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. z [..]r. znak: [..], tj. od [..], które to naruszenie skutkować powinno uchyleniem zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazał, że skarżąca wiedziała o decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. z [..] przed rokiem 2012 ale nie znała jej treści. Wiedzę o rozstrzygnięciu uzyskała w chwili doręczenia jej decyzji tj. w dniu 20 listopada 2012 r. Wskazał ponadto, że przedmiot postępowania przed Sądem Okręgowym w Kielcach dotyczył unieważnienia aktu notarialnego w związku z czym nie jest uprawnione przyjęcie domniemania, że kwestia decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. z 28 grudnia 1995 r. w przedmiocie pozwolenia na rozbudowę była przedmiotem rozważań Sądu. Nie sposób także - zdaniem skarżącej kasacyjnie - przyjąć jako okoliczności pozwalającej skarżącej na uzyskanie wiedzy o treści decyzji, rozpoczęcia przez inwestora robót budowlanych a zwłaszcza wywieszenia tablicy informacyjnej ujawniającej decyzję o pozwoleniu na budowę. Samo stworzenie możliwości zapoznania się z decyzją poprzez ujawnienie stosownych informacji na tablicy, nie jest tożsame z "dowiedzeniem się o decyzji", jakie przewiduje art. 148 § 2 K.p.a. Nadto ujawnienie skarżącej w rozdzielniku pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Skarżysku Kamiennej z 1 sierpnia 2011 r. nie jest równoznaczne z otrzymaniem przez nią tego pisma. Dowodem który potwierdza fakt doręczenia pisma jest bowiem potwierdzenie odbioru.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone każdorazowo wskazanymi w skardze kasacyjnej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować.
Rozpoznając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w niniejszej sprawie należy stwierdzić, iż nie została ona oparta na usprawiedliwionych podstawach.
W rozpatrywanej sprawie skargę kasacyjną oparto na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, to jest art. 134 § 1, art. 141 § 4, art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w powiązaniu z art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 148 § 2 i art. 149 § 3 K.p.a.
Stosownie do art. 148 K.p.a., podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (§ 1). Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (§ 2).
W niniejszej sprawie skarżąca złożyła podanie o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., a więc decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia tej sprawy ma to, czy zachowała termin wynikający z art. 148 § 2 K.p.a.
Jak trafnie podniósł Sąd I instancji w motywach zaskarżonego wyroku, zawarty w art. 148 § 2 k.p.a. zwrot "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Chodzi o takie dane, jak nazwa organu, który decyzję wydał oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Nie jest natomiast konieczne dokładne poznanie pełnej treści decyzji. Ciężar dowodu dochowania terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 K.p.a., spoczywa na stronie, która domaga się wznowienia postępowania w sprawie. Strona musi więc udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, w sposób pozwalający organowi zweryfikować i ustalić, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem jednomiesięcznego terminu od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia. Organ ma obowiązek dokonania weryfikacji twierdzeń strony i przedstawianych przez nią dowodów oraz przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia tej okoliczności, a następnie dokonania oceny zebranego materiału dowodowego zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów.
Skarżąca - jak wynika z akt sprawy - będąc zobowiązana do wyjaśnienia w jakiej dacie dowiedziała się o decyzji, w piśmie z 13 czerwca 2016 r. wyjaśniła, że wiadomość o fakcie wydania decyzji powzięła w 2005 r., natomiast z treścią decyzji zapoznała się dopiero w listopadzie 2012 r., kiedy po opłaceniu w kasie Urzędu kwoty 33 zł, otrzymała ją do rąk własnych. Natomiast w piśmie z 13 lipca 2016 r. wyjaśniła, że o fakcie wydania decyzji z grudnia 1995 r. wiedziała już przed 2012 rokiem, ale nie można z tego wysnuć wniosku, że znała jej treść.
Oczywistym jest, że skarżąca nie znała pełnej treści decyzji o pozwoleniu na budowę. Nie poznanie pełnej treści decyzji nie jest jednak konieczne dla uznania, że skarżąca nie uzyskała informacji pozwalających zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono. Bez wątpienia - jak słusznie wskazał Sąd I instancji - rozpoczęcie przez inwestora robót budowlanych było okolicznością ujawniającą, że roboty prowadzone są na podstawie wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę, zwłaszcza gdy się zważy, że skarżąca jest współwłaścicielką nieruchomości. Trudno także przyjąć - jak zasadnie uznał Sąd I instancji - że w realiach rozpoznawanej sprawy, z uwagi na wywieszenie tablicy informacyjnej ujawniającej decyzję o pozwoleniu na budowę, fakt wydania tej decyzji i jej treść nie był stronie już wówczas znany. Z powyższych okoliczności skarżąca musiała wyprowadzić co najmniej wniosek, że zostało przeprowadzone postępowanie administracyjne, zakończone decyzją o pozwoleniu na budowę, w którym nie brała udziału. W tej sytuacji Sąd I instancji słusznie zaakceptował stanowisko organów administracyjnych obu instancji, że skarżąca złożyła podanie o wznowienie postępowania z naruszeniem terminu wskazanego w art. 148 § 2 k.p.a.
Powyższe stanowisko organy administracyjne zajęły nie naruszając art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 148 § 2 i art. 149 § 3 K.p.a., bowiem należycie ustaliły i rozważyły wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności, przy czym stanowisko swoje prawidłowo uzasadniły.
Mając na względzie powyższe stwierdzić trzeba, że podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty nie mają usprawiedliwionych podstaw.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło