II SA/Gl 1169/12
WyrokWSA w Gliwicach2013-02-22
Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Włodzimierz Kubik, Maria Taniewska-Banacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak dokumentacji potwierdzającej uzyskanie pozwolenia na budowę instalacji gazowej sprzed ponad 25 lat, przy jednoczesnym braku jednoznacznych dowodów na samowolne wykonanie tych robót, stanowi podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że brak pełnej dokumentacji dotyczącej wykonanej przed laty instalacji gazowej, w sytuacji gdy nie ma jednoznacznych dowodów na samowolne wykonanie robót, nie stanowi podstawy do stwierdzenia samowoli budowlanej. Brak pozwolenia na budowę nie może być domniemany jedynie z powodu nieokazania dokumentów przez obecnego właściciela, zwłaszcza gdy przepisy nie nakładają na niego obowiązku bezterminowego przechowywania takiej dokumentacji. W związku z tym, umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego przez organy administracji było prawidłowe.Stan faktyczny
Wnioskodawca, J. D., złożył wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na przebudowie instalacji gazowej. Właściciel lokalu, D. N., przedstawił dokumenty wskazujące na legalność wykonania robót. Organ I instancji umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z powodu braku podstaw do stwierdzenia samowoli budowlanej. Organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący J. D. kwestionował legalność wykonania robót, zarzucając brak pozwolenia na budowę i nieprawidłowości w dokumentacji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik,, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Protokolant Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2013 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności robót budowlanych oddala skargę.
W związku z wnioskiem z dnia [...] r. współwłaściciela budynku mieszkalnego przy ul. [...] w G., J. D., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta G. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie wykonanych, w [...] r., robót budowlanych polegających na przebudowie instalacji gazowej w celu podłączenia kotła co. gazowego w lokalu mieszkalnym przy ul. [...] w G. J. D. wraz z wnioskiem o wszczęcie postępowania w przedmiotowej sprawie przedłożył w organie kserokopię pisma nr [...] z dn. [...] r. Urzędu Miejskiego w G., skierowanego do Sądu Rejonowego Wydz. II Nieprocesowy w G., informującego, że w archiwum Urzędu nie ma akt sprawy dot. zatwierdzenia projektu i wydania pozwolenia na przebudowę wewnętrznej instalacji gazowej w mieszkaniu nr [...] przy ul. [...] w G. oraz, że projekty budowlane i decyzje wydane przed [...] r. były przechowywane wyłącznie przez okres 5 lat od daty ich wydania. Jednocześnie w piśmie zawarta jest informacja, że w rejestrze decyzji z [...] r. nie zarejestrowano decyzji administracyjnej udzielającej pozwolenia na wykonanie przebudowy wewnętrznej instalacji gazowej w mieszkaniu nr [...] przy ul. [...] w G.
W następstwie zawiadomienia o wszczęciu postępowania, pismem z dnia [...] r. D. N. - obecny właściciel lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w G. poinformował Inspektorat, że B. K. (jego babcia), będąc w [...] r. właścicielem lokalu złożyła wniosek do Urzędu Miasta G. w sprawie wydania pozwolenia na przebudowę wewnętrznej instalacji gazowej. Projekt został zatwierdzony w Wydziale Architektury, Urbanistyki i Nadzoru Budowlanego Urzędu Miejskiego w G. Projekt planowanej przebudowy dotyczył przeróbki wewnętrznej instalacji gazowej (za gazomierzem) w lokalu nr [...], przebudowa nie naruszała współwłasności pozostałych współwłaścicieli budynku, a roboty zostały wykonane przez posiadającego uprawnienia wykonawcę i zostały odebrane przez rozdzielnię gazu w G. D. N. dołączył do pisma następujące, uwierzytelnione notarialnie, odpisy dokumentów na potwierdzenie legalności wykonania robót:
Warunków technicznych dostawy gazu do ogrzewania pomieszczeń mieszkalnych -pisma [...] Okręgowego Zakładu Gazownictwa nr [...] z dnia [...] r.,
Jednej ze stron uzgodnionego przez Wydział Architektury, Urbanistyki i Nadzoru Budowlanego, Urzędu Miejskiego w G. projektu przebudowy instalacji gazowej w mieszkaniu nr [...],
Zaświadczenia kominiarskiego nr [...] o prawidłowości podłączenia pieca gazowego co. i wentylacji pomieszczenia, w którym jest on zainstalowany,
Faktury nr [...] z dnia [...] r., wystawionej przez Rozdzielnię Gazu w G. za wykonanie odbioru instalacji gazowej doprowadzającej paliwo do pieca co. w lokalu mieszkalnym nr [...].
W dniu [...] r. w trakcie przeprowadzonych przez organ w lokalu mieszkalnym przy ul. [...] oględzin stwierdzono, że w lokalu znajduje się podłączona do pieca co. na paliwo gazowe z sieci miejskiej, etażowa instalacja centralnego ogrzewania wodnego. Piec co. na paliwo gazowe typu "L" znajduje się w kuchni lokalu, jest on podłączony do wspólnej instalacji gazowej - pionu gazowego znajdującego się także w kuchni. W pomieszczeniu znajduje się ponadto licznik gazowy i czteropalnikowa kuchenka gazowa. Przewody gazowe w lokalu, łącznie z pionem, są wykonane z rur stalowych łączonych poprzez skręcanie. W czasie oględzin instalacja wraz z urządzeniami (jw.) nie była użytkowana, ze względu na odłączenie zasilania budynku paliwem gazowym przez dostawcę gazu, które nastąpiło w [...] r. Stwierdzono, że instalacja gazowa w lokalu, usytuowanie pieca gazowego, gazomierza oraz kuchenki gazowej w pomieszczeniu kuchni mieszkania nr [...], a także średnice przewodów instalacji gazowej są zgodne z rysunkiem projektowym wykonanym w [...] r., opieczętowanym przez Urząd Miejski w G. Jedyną różnicę pomiędzy stanem zobrazowanym na rysunku, a sytuacją stwierdzoną w pomieszczeniu jest brak termy gazowej. D. N. oświadczył do protokołu oględzin, że terma została zdemontowana, a naczynie bezpieczeństwa instalacji co. znajduje się na strychu budynku.
Na podstawie dokonanych ustaleń organ I instancji uznał, że inwestor nie legitymuje się wymaganą przez przepisy, obowiązujące w okresie wykonania robót, decyzją organu administracji architektoniczno-budowlanej o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego (wcześniej projektu technicznego), tym samym, że roboty zostały wykonane w warunkach samowoli budowlanej i wdrożył postępowanie administracyjne w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego, które miało na celu doprowadzenie zaistniałej sytuacji do stanu zgodnego z przepisami. W celu ustalenia czy zachodzą okoliczności do wydania decyzji w trybie art. 51 ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane, organ postanowieniem zobowiązał inwestora do przedłożenia opinii technicznej zastosowanych rozwiązań.
W wyniku rozpatrzenia wniesionego przez D. N. zażalenia na ww. postanowienie, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. uchylił zaskarżone postanowienie oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że w ponownym postępowaniu organ I instancji winien w pierwszej kolejności ustalić, czy istnieje uzasadniona potrzeba żądania od inwestora przedłożenia opinii i ekspertyzy a następnie, w celu ustalenia czy w ogóle zachodzi przedmiot postępowania, pozyskać z archiwum państwowego informacje o tym, czy zostało wydane pozwolenie na budowę. Ponadto wskazał, że organ i instancji nie ustalił w sposób prawidłowy kręgu stron postępowania.
W wyniku dalszych czynności wyjaśniających decyzją z dnia [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta G. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie wykonanych robót budowlanych polegających na wykonaniu instalacji centralnego ogrzewania wodnego zasilanej kotłem centralnego ogrzewania na paliwo gazowe, w lokalu nr [...] budynku przy ul. [...] w G. W uzasadnieniu organ I instancji zrelacjonował przebieg postępowania administracyjnego i poczynione ustalenia stwierdzając w konkluzji, iż brak uzasadnionych wątpliwości co do prawidłowości wykonania i stanu technicznego instalacji gazowej wykonanej w celu podłączenia kotła co. w lokalu nr [...], stanowiących przesłankę do nałożenia na inwestora obowiązku wykonania oceny technicznej wykonanych robót, jak również brak podstaw do wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, mającej na celu doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem, czyli do prowadzenia dalszej procedury naprawczej. Tym samym prowadzone postępowanie jako bezprzedmiotowe podlegać winno umorzeniu. Organ I instancji zaakcentował nadto, że na podstawie aktualnego wypisu z ksiąg wieczystych ustalił właścicieli budynku przy ul. [...] w G., następnie pismem z dnia [...] r., zgodnie z dyspozycją art. 10 k.p.a. powiadomił strony postępowania o możliwości zapoznania się z zebranymi dowodami w sprawie i wniesienia uwag. Strony postępowania we wskazanym terminie 7 dni od otrzymania zawiadomienia nie wniosły uwag.
Odwołanie od decyzji pierwszoinstancyjnej wniósł J. D. wyrażając niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu przywołał zgłaszane już uprzednio zarzuty co do prawdziwości oświadczeń składanych przez D. N. i prawdziwości przedkładanych przez niego dokumentów, zakwestionował też ustalenia poczynione przez organ. Wskazał, że jego zdaniem roboty budowlane związane z przebudową wewnętrznej instalacji gazowej zostały wykonane przed "uzgodnieniem" projektu w UM w G. w dn. [...] r., w warunkach samowoli budowlanej. Na przedmiotową przebudowę, która została wykonana w [...] r., aktualny właściciel lokalu nie posiada bowiem pozwolenia na budowę, a wyłącznie zatwierdzony projekt budowlany i opinię kominiarską. Zdaniem skarżącego inwestor nie posiadał też prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. J. D. wskazał nadto, odnośnie instalacji gazowej w mieszkaniu nr [...], że jest ona nieużytkowana od momentu jej wykonania w [...] r., lokal ten jest bowiem niezamieszkały. Gaz w budynku jest odcięty od [...] r. D. N. posiada protokół z próby szczelności sporządzony na dwa tygodnie przed jego odcięciem. Jeżeli w instalacji nie ma gazu powyżej 6-ciu miesięcy należy wykonać główną próbę szczelności. J. D. postawił w konsekwencji pytanie w jaki sposób można przeprowadzić główną próbę szczelności pionu gazowego łączonego za pomocą elementów skręcanych przed gazomierzem kiedy wiadomo, że fragment tego pionu w łazience jego mieszkania został wycięty we wrześniu [...] r ze względów bezpieczeństwa. Wniósł także o przeprowadzenie dowodu z oryginałów dokumentów, których kserokopie uwierzytelnione notarialnie D. N. dołączył do akt administracyjnych.
Dodatkowym pismem J. D. poinformował organ, iż zarządzeniem nr [...] Prezydent Miasta G. przeznaczył do zbycia w drodze bezprzetargowej, na podstawie art. 37 ust. 2 pkt 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami, 1/6 udziału w prawie własności lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w G., co zdaniem J. D. wymaga wyjaśnienia przez organ prowadzący postępowanie albowiem stosownie do przepisów k.p.a. decyzja skierowana do osoby nie będącej stroną postepowania jest nieważna.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy zaskarżoną doń decyzję pierwszoinstancyjną. W uzasadnieniu organ II instancji zrelacjonował przebieg dotychczasowego postępowania i ustalenia w postępowaniu tym poczynione. Następnie omówił mogące znaleźć zastosowanie w sprawie przepisy wskazując, że przedmiotem niniejszego postępowania jest przebudowa instalacji centralnego ogrzewania wodnego zasilanej kotłem na paliwo gazowe w lokalu nr [...] przy ul. [...] w G., dokonana w [...] r. Zakres wykonanych robót polegających na przebudowie w [...] r. instalacji centralnego ogrzewania stanowi roboty budowlane, do których zastosowanie mają przepisy art. 50-51 Prawa budowlanego. Niemniej z uwagi na datę ich przeprowadzenia, kwalifikacja czy stanowią one samowolę budowlaną, powinna zostać przeprowadzona na podstawie przepisów obowiązujących w dacie ich wykonania. Stosownie zaś do § 44 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. b wydanego na podstawie upoważnienia ustawowego wynikającego z art. 28 ust. 4 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. Nr 8, poz. 48 z późn. zm.) pozwolenia na budowę wymagało m.in. wykonanie stałych instalacji gazowych. O ile zatem postępowanie dowodowe wykazałoby, iż inwestorzy nie posiadali pozwolenia na budowę, miałaby zastosowanie procedura wynikająca z art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. Procedura taka ma jednak zastosowanie wyłącznie w razie wykazania w przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym (dowodowym), iż zachodzą przesłanki samowoli budowlanej, czyli że roboty budowlane zostały wykonane bez wymaganego pozwolenia na budowę bądź zgłoszenia. Ze względu na wagę konsekwencji wynikających dla właściciela z ustalenia takiej okoliczności faktycznej, organy winny dokonać ustaleń w tym zakresie ze szczególną starannością i poszanowaniem zasad postępowania dowodowego. Faktem jest, iż aktualny właściciel przedmiotowego lokalu nie posiada dokumentacji związanej z instalacją czy też przebudową centralnego ogrzewania. Z okolicznością taką przepisy prawa nie wiążą jednak skutku, polegającego na domniemaniu nielegalnego powstania instalacji. Organ odwoławczy nie mógł zatem przyjąć, iż skoro właściciel nie posiada dokumentów potwierdzających legalne wykonanie instalacji, należy domniemywać, że roboty budowlane wykonano jako samowola budowlana. W tym zakresie organ pierwszej instancji przeprowadził postępowanie dowodowe, z którego wynika, iż zasoby archiwalne nie są kompletne. Ustalenie, iż zasoby archiwalne, w zakresie dokumentacji pozwolenia na przebudowę przedmiotowej instalacji, nie są kompletne, stanowi podstawę do umorzenia postępowania. Pismem z dnia [...] r. Naczelnik Wydziału AB UM w G. poinformowała wprawdzie, iż adnotacja "uzgodniono" zawarta w rejestrze wpływu korespondencji do Wydziału w [...] r. nie stanowi potwierdzenia, że przedmiotowe roboty zostały wykonane legalnie, niemniej wskazała również, iż brak dokumentacji i danych w rejestrach archiwalnych nie daje podstaw do przesądzania o samowoli budowlanej, bowiem Wydział nie jest w posiadaniu wszystkich rejestrów z lat 70, 80 i 90 -tych. Pismem z dnia [...] r. Archiwum Państwowe Oddział w G. wskazało, wprawdzie, iż w zasobach archiwalnych nie odnaleziono dokumentacji dotyczącej wykonania ww. robót budowlanych jednakże zaakcentowało, że do Archiwum przekazane zostały jedynie decyzje Prezydenta Miasta G. do roku [...] włącznie.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stoi na stanowisku, iż przeprowadzone postępowanie wyjaśniające jednoznacznie wskazało, iż zasoby archiwalne w zakresie wydanego pozwolenia na przebudowę przedmiotowej instalacji nie są kompletne, aktualny właściciel lokalu nr [...] wskazuje natomiast, iż poprzedni właściciele takie pozwolenie uzyskali. Powyższe wskazuje na zasadność umorzenia przedmiotowego postępowania. Natomiast kwestia nieszczelności przedmiotowej instalacji mogłaby być przedmiotem postępowania w sprawie stanu technicznego budynku, które to postępowanie, mając uzasadnione wątpliwości, organ pierwszej instancji powinien wszcząć z urzędu.
Organ II instancji podkreślił nadto, odnosząc się do wniosku skarżącego o zbadanie sytuacji własnościowej przedmiotowej nieruchomości w związku z zarządzeniem nr [...] z dnia [...] r. w sprawie przeznaczenia do zbycia w drodze bezprzetargowej części nieruchomości przy ul. [...] w G. Prezydenta Miasta G., że nie jest to czynność prawna dokonująca przeniesienia własności a jedynie wszczęcie postępowania w trybie art. 37 ust. 2 pkt 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Do czasu zakończenia procedury przeniesienia własności części przedmiotowej nieruchomości przez Skarb Państwa w wyżej wskazanym trybie, status prawny współwłaścicieli nie uległ zmianie.
Pismem z dnia [...] r. J. D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję organu II instancji domagając się zarówno uchylenia decyzji tej jak i decyzji pierwszoinstancyjnej i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. W obszernym uzasadnieniu skarżący opisał formułowane w postępowaniu pisma i oświadczenia. Podkreślił m.in., że pismem z dn. [...] r. zakwestionował oświadczenie inwestora złożone w czasie wizji lokalnej i treść zażalenia do [...]WINB-u, wskazując że zgodnie z aktem notarialnym Repertorium A numer [...] B. K. była właścicielem 1/3 części lokalu nr [...] i 1/3 części z 28 % w częściach wspólnych budynku i prawie użytkowania wieczystego działki, nie dysponowała nieruchomością na cele budowlane. Zakres robót wychodził poza obręb lokalu nr [...] i wiązał się ze zmianą sposobu korzystania z przewodów kominowych części wspólnych nieruchomości. Wskazał także treść oświadczeń D. N. złożonych na posiedzeniu Sądu w sprawie o sygn. akt [...], a także zrelacjonował korespondencję pomiędzy Sądem a Urzędem Miejskim w G. Podkreślił, że jego zdaniem kserokopia "uzgodnionej" strony projektowej z akt sądowych w sprawie karnej różni się od kserokopii poświadczonej notarialnie "uzgodnionej" strony projektowej, która jest w aktach sprawy prowadzonych przez organy nadzoru budowlanego. Kserokopia poświadczona notarialnie nosi zdaniem skarżącego ślady poprawek. W postępowaniu odwoławczym wniósł o przeprowadzenie dowodu z oryginałów dokumentów, których kserokopie uwierzytelnione notarialnie dołączył inwestor do akt administracyjnych - tego nie zrobiono. Podkreślił, że bezspornym jest, że inwestor nie ma decyzji administracyjnej udzielającej pozwolenia na przebudowę wewnętrznej instalacji gazowej, nie ma też kopii dziennika budowy. Bezspornym jest nadto, że inwestor nie ma opinii kominiarskiej potwierdzającej odbiór robót (zaświadczenie kominiarskie nr [...] zostało wystawione w marcu [...] r., przed "uzgodnieniem" projektu). W konsekwencji powyższego skarżący podtrzymuje swoje stanowisko, że przebudowa wewnętrznej instalacji gazowej w lokalu nr [...] budynku przy ul [...] w G. z wykorzystaniem części wspólnych została wykonana w warunkach samowoli budowlanej bez pozwolenia na budowę i zgody współwłaścicieli.
Skarga została wniesiona w terminie.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty uprzednio podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez m.in. kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2012, poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi wyeliminowanie jej z obrotu prawnego., a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie może zostać uwzględniona.
Przystępując do szczegółowych rozważań należy w pierwszej kolejności wskazać, iż w myśl art. 105 § 1 k.p.a. gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne pozytywne, czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 967/05). Bezprzedmiotowym może być zatem postępowanie zarówno z powodu braku przedmiotu faktycznego do rozpatrzenia sprawy, jak również z powodu braku podstawy prawnej do wydania decyzji w zakresie żądania wnioskodawcy (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2006 r., sygn. akt II SA 428/01). W konsekwencji postępowanie można zakwalifikować jako bezprzedmiotowe, gdy sprawa indywidualna nie podlegała i nie podlega merytorycznemu załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej lub postanowienia.
Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności przedmiotowej sprawy wskazać należy, że aby organ mógł zastosować wobec inwestora konsekwencje jakie prawo wiąże z samowolnie wykonanymi robotami budowlanymi w pierwszej kolejności w sposób niezbity i jednoznaczny wykazać należy, w oparciu o istniejące w sprawie dowody, że samowolne działania inwestora rzeczywiście miały miejsce. Podzielić należy w tej mierze pogląd [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., że przeprowadzone postępowanie wyjaśniające faktów takich nie wykazało, a zebrane w sprawie dowody nie pozwalają na postawienie wobec inwestora zarzutów co do samowolnie, bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, wykonanych robót. Zważyć w tym miejscu należy, że D. N.i złożył do protokołu oświadczenie, iż przebudowa wewnętrznej instalacji gazowej w lokalu nr [...], która miała na celu podłączenie pieca co. na paliwo gazowe, została wykonana w [...] r. przez ówczesną właścicielkę mieszkania (babcię strony) na podstawie zatwierdzonego projektu budowlanego.
Z kolei pismem z dnia [...] r. Zastępca Naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa UM w G. przekazała kopię rejestru korespondencji z wpisem z dnia [...] r. potwierdzającym uzgodnienie projektu instalacji gazowej w mieszkaniu nr [...] przy ul. [...]. Inwestorem przedmiotowych robót była B. K. W zasobach archiwum Urzędu Miejskiego w G. nie odnaleziono dokumentacji dotyczącej przedmiotowej instalacji gazowej. Pismem z dnia [...] r. Naczelnik Wydziału AB UM w G. poinformowała, iż adnotacja "uzgodniono" zawarta w rejestrze wpływu korespondencji do Wydziału w roku [...] nie stanowi wprawdzie potwierdzenia, że przedmiotowe roboty zostały wykonane legalnie, jednak jednocześnie sam tylko brak dokumentacji i danych w rejestrach archiwalnych nie daje podstaw do przesądzania o samowoli budowlanej. Wydział nie jest bowiem w posiadaniu wszystkich rejestrów z lat 70., 80. i 90.
Z kolei pismem z dnia [...] r. Archiwum Państwowe Oddział w G. wskazało, iż w zasobach archiwalnych nie odnaleziono dokumentacji dotyczącej wykonania robót budowlanych polegających na przebudowie instalacji gazowej w celu podłączenia kotła co. na paliwo gazowe w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku przy ul. [...] w G. z [...] r.. Podkreślono jednak równoczesnie, że do Archiwum przekazane zostały jedynie decyzje Prezydenta Miasta G. do roku [...] włącznie.
Okoliczności wskazane powyżej dowodzą zatem jedynie braku pełnej dokumentacji odnoszącej się do wykonanej 25 lat temu (w roku [...]) instalacji gazowej (notabene od lat nie funkcjonującej z uwagi na odłączenie od budynku gazu przez jego dostawcę w roku [...]). Nie stanowią jednak dowodu na to by instalacja została wykonana bez wymaganego pozwolenia. Organy nie były bowiem zobligowane do bezterminowego przechowywania stosownej dokumentacji, nietrafny jest także pogląd skarżącego, iż do bezterminowego przechowywania uzyskanego pozwolenia zobligowany był inwestor, a tym samym fakt nieokazania stosownej decyzji dowodzi, iż pozwolenie takie nie zostało udzielone. Stosownie bowiem do art. 63 Prawa budowlanego z 1994 r. inwestor jest zobligowany do przechowywania pozwoleń na budowę obiektów budowlanych, instalacja gazowa do obiektów takich natomiast nie należy.
W konsekwencji nieokazanie przez D. N. otrzymanego w roku [...], jak twierdzi, przez ówczesną właścicielkę mieszkania pozwolenia na wykonanie instalacji dowodzi jedynie owego nieokazania, nie stanowi natomiast dowodu, iż pozwolenie takie nigdy nie zostało udzielone. Niepodważalnych w tej mierze dowodów nie przedłożył w trakcie postępowania administracyjnego także skarżący. Żaden zaś przepis Prawa budowlanego nie wprowadza domniemania samowoli tylko dlatego, że spadkobierca inwestora po 25 latach nie jest w stanie okazać stosownych dokumentów.
Także zarzuty skarżącego co do wiarygodności poświadczonych notarialnie a przedkładanych przez D. N. dokumentów nie mogły zostać uwzględnione. Nie jest bowiem rolą organu administracji publicznej badanie wiarygodności dokonanego na kopii dokumentu poświadczenia.
Uznać zatem należy, że skoro postępowanie administracyjne nie potwierdziło zarzucanego przez skarżącego faktu samowolnie wykonanej instalacji to organ I instancji decyzją z dnia [...] r. prawidłowo umorzył, jako bezprzedmiotowe, postępowanie w sprawie. Poprawnie też [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy zaskarżoną doń decyzję pierwszoinstancyjną. Oceny tej zmienić nie mogą dodatkowe materiały przedłożone przez skarżącego w trakcie rozprawy przed tut. Sądem w dniu 22 lutego 2013 r., a to kserokopie ręcznie sporządzonych notatek zaopatrzonych w okładkę zatytułowaną "Książka nieruchomości budynku nr [...] przy ul. [...]". Notatki, o których mowa powyżej, które zdaniem skarżącego dowodzą faktu samowolnego wykonania przedmiotowej instalacji, w rzeczywistości są niewiadomego autorstwa i pochodzenia, nieopatrzone ani datą ich sporządzenia, ani podpisem. Nie stanowią zatem dokumentu, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. Nadto Sąd ocenia zgodność z prawem zaskarżonej decyzji w dacie jej wydania, z akt sprawy nie wynika natomiast by notatki owe skarżący przedłożył w trakcie postępowania administracyjnego.
Okazana zaś przez skarżącego w trakcie rozprawy przed tut. Sądem decyzja nr [...] dotyczyła innej inwestycji, podlegającej wykonaniu w innym budynku (przy ul. [...]).
W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło