II SA/Gl 133/18
WyrokWSA w Gliwicach2018-10-24
Skład orzekający: Elżbieta Kaznowska, Grzegorz Dobrowolski, Artur Żurawik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę nieużytkowanych budynków magazynowych, wydana na podstawie art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego, jest zasadna, gdy budynki te są w złym stanie technicznym, a właściciele nie wykazują zamiaru ich remontu?Ratio decidendi
Decyzja nakazująca rozbiórkę nieużytkowanych budynków magazynowych, wydana na podstawie art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego, jest zasadna, gdy budynki te są w złym stanie technicznym i nie nadają się do remontu, odbudowy lub wykończenia, a właściciele nie wykazują zamiaru doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem. Nawet jeśli organ naruszył przepisy dotyczące terminu rozpoczęcia rozbiórki, nie miało to wpływu na wynik sprawy, ponieważ rozbiórka nie została rozpoczęta, a skarżący nie ponieśli z tego tytułu negatywnych konsekwencji.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie w sprawie stanu technicznego dwóch nieużytkowanych budynków magazynowych należących do H. N. i R. P. Budynki te znajdowały się w złym stanie technicznym, groziły zawaleniem i nie były zabezpieczone. Właściciele nie stawili się na oględziny ani rozprawę, informując, że nieruchomość jest przedmiotem postępowania egzekucyjnego i nie zamierzają nic robić z budynkami. Organ I instancji nakazał rozbiórkę budynków. Po odwołaniu właścicieli, Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy, zmieniając jedynie terminy. Właściciele złożyli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Prawa budowlanego i rozporządzenia dotyczącego rozbiórek oraz błąd w ustaleniach faktycznych.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.),, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant starszy referent Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2018 r. sprawy ze skargi H. N. i R. P. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.
W związku z pismem Komendanta Komisariatu Policji [...] w R. z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. wszczął postępowanie w sprawie stanu technicznego nieużytkowanych budynków magazynowych zlokalizowanych w R. przy ul. [...] i [...], na działce oznaczonej geodezyjnie numerem 1. Właścicielami nieruchomości są H. N. i R. P..
W trakcie oględzin ustalono, że na przedmiotowej nieruchomości znajdują się dwa budynki:
1. budynek oznaczony na mapie numerem [...]
- ściany murowane w znacznej części został wyburzony, pozostałe mury są uszkodzone,
- dach drewniany w znacznej części wyburzony, połamane drewniane wiązary dachowe, połamane deski pokrycia, grozi zawaleniem,
- brak nadproży nad otworami okiennymi i drzwiowymi;
2. budynek oznaczony na mapie numerem [...]
- ściany murowane częściowo wyburzone, pozostałe fragmenty ścian spękane,
- dach z płyt korytkowych opartych na dźwigarach żelbetowych, w większej części wyburzony, jego pozostałości leżą na posadzce i częściowo wypełniają znajdujący się we wschodniej części kanał techniczny,
- w części zachodniej spękane ściany, brak nadproży nad otworami okiennymi i drzwiowymi.
Stwierdzono także, że teren nieruchomości nie został właściwie wygrodzony oraz, że budynki nie są zabezpieczone przed dostępem osób trzecich.
Na oględziny nie stawili się współwłaściciele nieruchomości, pomimo właściwego zawiadomienia. Nie stawili się oni również na rozprawę administracyjną zwołaną w sprawie. Pismem z dnia [...] r. powiadomili zaś organ, że nieruchomość jest przedmiotem postępowania egzekucyjnego i po przeprowadzeniu licytacji komorniczej zostanie wyłoniony nowy właściciel nieruchomości i w związku z tym zaniechali jakichkolwiek zamierzeń względem tej nieruchomości. W ich ocenie stan techniczny budynków nie zagraża bezpieczeństwu ludzi lub mienia oraz nie zagraża środowisku czy zdrowiu ludzi.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego organ nadzoru budowlanego uznał, iż budynki nie nadają się do remontu oraz stwarzają zagrożenie wystąpienia katastrofy budowlanej. W konsekwencji, działając na podstawie art. 67 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, decyzją z dnia [...] r. nr [...] organ I instancji nakazał H. N. i R. P. zamieszkałym w Z. przy ul. [...] , współwłaścicielom nieużytkowanych budynków magazynowych zlokalizowanych w R. przy ul. [...] i [...], na nieruchomości o oznaczeniu geodezyjnym numer 1 rozebrać wyżej wymienione budynki magazynowe i uporządkować teren po rozbiórce. Wyznaczył jednocześnie termin przystąpienia do wyżej wymienionych robót rozbiórkowych nie później niż [...] r. oraz ich zakończenia wraz z uporządkowaniem terenu rozbiórki nie później niż do [...].
W uzasadnieniu organ wskazał, że zebrany materiał dowodowy pozwala na stwierdzenie, że przedmiotowe budynki nie nadają się do remontu, a ich stan techniczny powoduje zagrożenie zdrowia i życia ludzi. Doprowadzenie budynków do stanu zgodnego z przepisami wymagałoby bowiem ich rozbiórki, a następnie odbudowy w oparciu o wydane pozwolenia na budowę.
Odwołanie od tej decyzji złożyli właściciele budynków. Podnieśli, że nie stać ich na wykonanie koniecznych remontów. Budynki nie zagrażają również bezpieczeństwu.
Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją utrzymał rozstrzygnięcie organu I instancji w mocy zmieniając termin rozpoczęcia rozbiórki na dzień [...] r. oraz jej zakończenia i uporządkowania terenu do dnia [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia w pełni zaakceptował ustalenia PINB w R. oraz wywiedzione z nich skutki prawne.
Skargę na tę decyzję do tutejszego Sądu złożyli H. N. i R. P.. Domagając się:
1. uchylenie decyzji w całości,
2. orzeczenie na rzecz skarżących kosztów postępowania,
3. przeprowadzenie dowodów wymienionych w skardze,
4. przeprowadzenie rozprawy także pod nieobecność skarżących,
5. wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji,
W przypadku gdyby Sąd nie widział podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, z ostrożności procesowej skarżący wnieśli o:
6. uchylenie decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania sprawy lub,
7. zmianę zaskarżonej decyzji poprzez wyznaczenie nowego terminu do przystąpienia do rozbiórki i jej zakończenia oraz uporządkowania terenu lub,
8. skierowanie sprawy do mediacji celem wypracowania wspólnego stanowiska co do pozasądowego rozwiązania sprawy,
zarzucili organowi odwoławczemu naruszenie:
- art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane poprzez przyjęcie, że budynki magazynowe znajdujące się w R. przy ul. [...] i [...], nie nadają się do remontu oraz odbudowy,
- § 7 ust. 1 zdanie ostatnie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawie rozbiórek nieużytkowanych niewykończonych obiektów budowlanych, poprzez wyznaczenie niezgodnego z przepisami terminu rozpoczęcia rozbiórki, który nie może być krótszy niż 6 tygodni od dnia doręczenia decyzji o nakazie rozbiórki, gdy w rzeczywistości termin ten jest krótszy - decyzja została drżącym doręczona na 5 tygodni przed wyznaczonym terminem.
W ocenie skarżących organy popełniły również błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na rozstrzygnięcie sprawy polegający na nieuzasadnionym przyjęciu, że budynki stwarzają realne zagrożenie dla życia i zdrowia osób postronnych oraz że budynki nie nadają się do remontu lub odbudowy.
Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że decyzja została wydana [...] r. Została jednak odebrana przez skarżących dopiero po dwukrotnym awizowaniu. W wyniku tego otrzymali ją dopiero dnia [...] r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sad dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 ze zm.) "jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia". Jak przyjmuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych "nakaz rozbiórki obiektu budowlanego, dla którego podstawą jest art. 67 ust. 1 p.b. stanowi każdorazowo następstwo dwojakiego rodzaju przyczyn. Do pierwszej grupy należą kwestie łączące się ze stanem technicznym obiektu, co wyraża się w sformułowaniu ustawowym, że "nie nadaje się on do remontu, odbudowy lub wykończenia". W ramach drugiej grupy przyczyn, niezbędnym pozostaje ustalenie intencji właściciela odnośnie podjęcia i wykonania prac remontowych, wykończeniowych bądź odbudowy (por wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2018 r. sygn. II OSK 782/16 – orzeczenia za www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem zwrot "nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia", o którym mowa w art. 67 ust. 1 p.b., odnosi się więc nie tylko do obiektywnej niemożności przeprowadzenia remontu, odbudowy lub wykończenia, ale również do braku zamiaru właściciela doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem" (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 sierpnia 2018 r. sygn. VIII SA/Wa 376/18).
Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, iż organy nadzoru budowlanego działały prawidłowo. Zebrany materiał dowodowy wskazuje wyraźnie, iż przedmiotowe budynki są nieużytkowane, niezabezpieczone oraz znajdują się w bardzo złym stanie technicznym. Jednocześnie właściciele od samego początku postępowania stwierdzili, iż nie zamierzają ich remontować. Zatem została spełniona przesłanka przewidziana w art. 67 ust. 1 ustawy Prawo budowlane.
Należy zgodzić się ze skarżącymi, iż w sprawie doszło do naruszenia § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawie rozbiórek nieużytkowanych niewykończonych obiektów budowlanych, poprzez wyznaczenie niezgodnego z przepisami terminu rozpoczęcia rozbiórki. Decyzja została bowiem (ze względu na niepodjęcie przez skarżących przesyłki) doręczona na pięć tygodni i dwa dni przed określonym terminem rozbiórki. Nie wpłynęło to jednak na sytuację stron postępowania, gdyż przynajmniej do dnia złożenia skargi do Sądu rozbiórka nie została rozpoczęta i skarżący nie ponieśli z tego tytułu żadnych negatywnych konsekwencji.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że skarga jest niezasadna, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
-----------------------
#
2
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło