II SA/Gl 1366/24
PostanowienieWSA w Gliwicach2025-04-11
Skład orzekający: sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor [...] posiada legitymację procesową do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w sprawie dotyczącej świadczenia wychowawczego, jeśli nie był stroną w postępowaniu administracyjnym i nie jest adresatem zaskarżonej decyzji?Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę Dyrektora [...] z powodu braku legitymacji procesowej. Dyrektor ten nie wykazał posiadania interesu prawnego, ponieważ nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym, nie był adresatem zaskarżonej decyzji, a obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego skierowany był do innej osoby. Legitymacja procesowa do wniesienia skargi przysługuje wyłącznie osobie, która posiada osobisty, konkretny i aktualny, prawnie chroniony interes, który może być realizowany na gruncie przepisów prawa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Dyrektora [...] na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która utrzymywała w mocy decyzję o zmianie okresu, na jaki przysługiwało świadczenie wychowawcze, uznając część wypłaconych świadczeń za nienależnie pobrane i podlegające zwrotowi. Dyrektor [...] wniósł skargę, domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji. Pełnomocnik strony skarżącej powołał się na legitymację czynną Dyrektora wynikającą z art. 5a ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci. Sąd uznał, że Dyrektor [...] nie posiada legitymacji procesowej.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Dyrektora [...] na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 6 sierpnia 2024 r. nr 010070/680/4178266/2023-399383359 w przedmiocie świadczenia wychowawczego p o s t a n a w i a odrzucić skargę.
Zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 4 kwietnia 2024 r. o zmianie okresu na jaki przysługiwało świadczenie wychowawcze na dziecko J.G.. Adresatem decyzji jest I.G., [...]. Decyzją tą uznano, że ww. osoba utraciła prawo do świadczenia wychowawczego od dnia 1 lipca 2023 r.
W związku z powyższym uznano, że wypłacone adresatce świadczenie wychowawcze za okres od 1 lipca 2023 r. do 29 lutego 2024 r. stanowi nienależnie pobrane świadczenie wychowawcze, o którym mowa w art. 25 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (Dz. U. z 2024 r., poz. 421), i podlega ono zwrotowi na rachunek bankowy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z którego środki zostały wypłacone.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższą decyzję wniósł Dyrektor [...] obsługującej [...], domagając się jej uchylenia, jak i poprzedzającej jej decyzji organu I instancji oraz umorzenia postępowania. Następnie w piśmie z dnia 10 marca 2025 r. pełnomocnik strony skarżącej oświadczył, że legitymacja czynna Dyrektora [...] do występowania w postępowaniu sądowo-administracyjnym wynika z treści art. 5a ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci i potwierdzona jest postanowieniem Sądu Rejonowego w T.z dnia [...] r., sygn. akt [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
Należy wskazać, że skarga wniesiona przez Dyrektora [...] podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt. 6 p.p.s.a. Zgodnie z powołanym przepisem sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
Za "inną przyczynę" w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. należy uznać brak po stronie wnoszącego skargę interesu prawnego, o którym mowa w art. 50 § 1 p.p.s.a.,
tj. osobistego, konkretnego i aktualnego prawnie chronionego interesu, który może być realizowany na gruncie określonego przepisu prawa, najczęściej materialnego, bezpośrednio wiążącego zaskarżony akt z indywidualną i prawnie chronioną sytuacją strony (postanowienie NSA z dnia 25 marca 2014 r., sygn. akt II OSK 355/14 – dostępne na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Dla wykazania posiadania interesu prawnego trzeba zatem wykazać związek pomiędzy zaskarżonym aktem, a indywidualną sytuacją prawną osoby skarżącej. Zdaniem Sądu Dyrektor [...] nie ma legitymacji procesowej do występowania w niniejszej sprawie jako strona. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że nie brał on udziału w postępowaniu administracyjnym, nie był również adresatem decyzji, którą skarży. Adresatem zaskarżonej decyzji i zarazem autorem odwołania
w postępowaniu administracyjnym nie jest Dyrektor [...] a osoba fizyczna – I.G.. Również z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika, aby adresatka decyzji pełniła funkcję Dyrektora [...].
W konsekwencji także nałożony obowiązek zwrotu nienależnego świadczenia wychowawczego skierowany został do I.G.. To oznacza, że interes prawny do wniesienia skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych posiada wyłącznie I.G.. Interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu administracyjnego wyraża się bowiem w tym, że podmiot ten działa we własnym imieniu i ma roszczenie
o przyznanie na jego rzecz uprawnienia lub zwolnienia z nałożonego nań obowiązku, wynikającego z obowiązujących przepisów prawa.
Z powyższych względów w oparciu o art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. orzeczono jak
w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło