II SA/Gl 1492/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.),, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Protokolant sekretarz sądowy Joanna Drożdżał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2015 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę. J. L., zam w B. przy ul. [...] (nazywany w dalszej części uzasadnienia również "skarżącym") dnia [...]r. wystąpił do [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w K. z wnioskiem, czy inwestor prowadzący przebudowę targowiska w B., przy ul. [...] prawidłowo realizuje przedsięwzięcie. W piśmie swym wskazał, iż brak odpowiedniego ogrodzenia targowiska powoduje przemieszczanie się odpadów na jego nieruchomość. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska przekazał powyższy wniosek Powiatowemu Inspektorowi Ochrony Środowiska a ten ostatni dnia [...]r. przeprowadził oględziny terenu budowy. W ich trakcie stwierdził, że roboty budowlane są prowadzone zgodnie z posiadanym przez inwestora pozwoleniem na budowę. Z dokumentacji budowy nie wynika aby prowadzone roboty miały obejmować budowę ogrodzenia o wysokości 3 metrów, czego domaga się skarżący. W poprzedzającej pozwolenie na budowę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (wydanej przez Prezydenta B. dnia [...]r.) istnieje jedynie zobowiązanie do trwałego ogrodzenia terenu przedsięwzięcia. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r. nr [...] umorzył postępowanie w sprawie dotyczące prawidłowości prowadzenia robót budowlanych. W ocenie organu nadzoru roboty prowadzone są zgodnie z posiadanym przez inwestora pozwoleniem na budowę. Odwołanie od tej decyzji złożył J. L. Stwierdził, iż treść rozstrzygnięcia nie ma związku z jego wnioskiem. W jego ocenie organ nie uwzględnił, iż projekt zagospodarowania będący częścią projektu budowlanego zawiera stwierdzenie, iż istniejące ogrodzenie podlega zachowaniu. Wskazał również, że w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko dla przedsięwzięcia wskazano konieczność wybudowania odpowiedniego ogrodzenia. Podniósł wreszcie, że jego nieruchomość jest zaśmiecana ciągle przez odpady nawiewane przez wiatr od strony targowiska. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...]r. nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu stwierdził, iż skarżący nie miał interesu prawnego w toczącym się postępowaniu, a co za tym idzie nie przysługiwały mu w nim status strony. Jego nieruchomość nie graniczy bowiem z terenem inwestycji, oddzielają ją od niej dwie działki. Jak wskazał również organ, sam skarżący domagał się wszczęcia postępowania z urzędu, gdyż także w jego ocenie wszczęcie na wniosek strony nie było możliwe. Skargę do tutejszego Sądu na decyzję organu II instancji złożył J. L. Domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji oraz zasądzenia kosztów według norm prawem przewidzianych, zarzucił błędne ustalenia zarówno Powiatowemu jak i Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego. W ocenie skarżącego PINB nie uwzględnił obowiązków wynikających z raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. [...]WINB zarzucił zaś błędne ustalenia, gdyż w ocenie skarżącego jego nieruchomość graniczy z nieruchomością, na której jest realizowana inwestycja. Niezależnie od tego jego nieruchomość znajduje się w zasięgu oddziaływania przedsięwzięcia. Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swą dotychczasową argumentację. Dodatkowym pismem z dnia [...]r. skarżący wniósł o uwzględnienie przy rozpatrywaniu sprawy encyklopedycznej definicji pojęcia "interes prawny" a także wskazał, że dbałość o stan środowiska jest obowiązkiem wynikającym z konstytucji RP. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na początku należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. W świetle § 2 wspomnianego przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia jako "P.p.s.a.") wynika, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 P.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W rozstrzyganej sprawie podstawowe znaczenie ma ustalenie, czy faktycznie jak twierdzi organ II instancji, skarżącemu nie przysługuje status strony w toczącym się postępowaniu. Wówczas wszystkie pozostałe zarzuty skargi należy uznać za bezprzedmiotowe. Zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 poz. 267 ze zm. – w dalszej części jako "k.p.a.") "stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek". Kluczowe dla rozstrzygnięcia, kto może być stroną postępowania, jest tu wykazanie się przez dany podmiot "interesem prawnym" (znacznie rzadziej obowiązkiem). Przede wszystkim należy podkreślić, że art. 28 k.p.a. nie stanowi samoistnej podstawy prawnej pozwalającej na ustalenie interesu prawnego lub obowiązku prawnego. Może to bowiem nastąpić w związku z normą prawa materialnego (por. wyrok NSA z dnia 29 maja 2008 r. sygn. I OSK 826/07 – wszystkie orzeczenia przytoczone w uzasadnieniu za www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Uznanie zatem za stronę postępowania administracyjnego może nastąpić w sytuacji, gdy da się ustalić przepis prawa powszechnie obowiązujący, którego zastosowanie może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu nie tylko w zakresie prawa administracyjnego, ale również przykładowo cywilnego. W nauce procedury administracyjnej wielokrotnie próbowano określić przesłanki pozwalające na uznanie, iż dany "interes" ma charakter prawny. Próby takie były również wielokrotnie podejmowane w orzecznictwie sądów administracyjnych. Nie wchodząc w szczegółowe rozważania, można wskazać, iż "interes prawny" powinien być indywidualny, konkretny, aktualny oraz sprawdzalny w sposób obiektywny. Jak przyjmuje się w orzecznictwie "postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach i obowiązkach tej osoby, lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki tej osoby. Inaczej mówiąc – przymiot strony w postępowaniu administracyjnym ma osoba, której dotyczy bezpośrednio to postępowanie lub, w którym może być wydane orzeczenie godzące w jej prawem chronione interesy poprzez ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z przysługujących jej praw" (por. wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2005 r., sygn. II OSK 310/05). Przy czym musi być to norma dająca się indywidualnie określić i wyodrębnić spośród innych norm – norma, której treść można do końca ustalić a nie tylko wywieść z faktu istnienia jakiegoś aktu prawnego, czy jakiejś instytucji prawnej. W rozstrzyganej sprawie skarżący nie wykazał, iż rozstrzygnięcie sprawy może wpływać na jego prawa i obowiązki. Nie jest prawdą, iż jego nieruchomość graniczy z terenem inwestycji. Jak wynika z akt sprawy oddzielają je dwie nieruchomości, i dopiero z jedną z nich graniczy nieruchomość położona przy ul. [...] (jest to teren parkingu przy targowisku, jednakże nie tam realizowane jest przedsięwzięcie). Okoliczność, iż na teren nieruchomości skarżącego nawiewane są odpady z terenu targowiska nie oznacza, iż znajduje się on w strefie oddziaływania prowadzonych prac. Owo "oddziaływanie" jest bowiem spowodowane funkcjonowaniem targowiska i skarżący może dochodzić ochrony swych praw w drodze postępowania przed sądem powszechnym. To nie stanowi jednak okoliczności uzasadniającej mu status strony postępowania w sprawie prawidłowości prowadzonych robót budowlanych. W związku z powyższym skład orzekający uznał, iż rozstrzygnięcie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego odpowiada prawu i badanie pozostałych zarzutów skargi jest bezprzedmiotowe. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując w takim zakresie sprawę Sąd nie dopatrzył się innych naruszeń skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia. W tym stanie rzeczy na mocy art. 151 P.p.s.a. Sąd skargę oddalił.