II SA/Gl 166/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Protokolant specjalista Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2014 r. sprawy ze skargi K. G. na czynność Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów i budynków 1. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności, 2. zasądza na rzecz skarżącej od Prezydenta Miasta K. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Związku z ugodą zawartą przed Sądem Rejonowym w M. z dnia II SA/GL 166/14 r. doszło do zniesienia współwłasności nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] o numerze ewidencyjnym [...] na dwie działki: - o numerze ewidencyjnym [...] o powierzchni [...] m, gdzie jako właścicielkę do ewidencji wpisano K. G., zam. obecnie G[...] (nazywaną w dalszej części uzasadnienia również "skarżącą"), - o numerze ewidencyjnym [...] o powierzchni [...] m, gdzie jako właściciela wpisano [...]. Powyższy podział nieruchomości został zatwierdzony decyzją z dnia [...] r. nr [...]. działającego upoważnienia Prezydenta Miasta K., Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miasta w K.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. nr [...] stwierdziło nieważność wspomnianej decyzji. Podstawą stwierdzenia nieważności było wydanie decyzji zatwierdzającej z rażącym naruszeniem prawa. Wedle obowiązującego wówczas prawa podstawą podziału nieruchomości oraz dokonania odpowiednich wpisów do ewidencji gruntów i budynków było orzeczenie sądu powszechnego. W takiej sytuacji nie było podstaw do wydania decyzji przez organ administracji. Wnioskiem z dnia [...] r. K. G. zwróciła się do Prezydenta Miasta K. o "ujawnienie w operacie ewidencji gruntów podziału działki nr [...] położonej w K. przy ul [...] obręb Zarzecze karta mapy 1 zgodnie z załączonym do wniosku projektem podziału działki i wykazem zmian gruntowych [...]. Jednakże ze względu to, że dokumentacja geodezyjna dotycząca spornej nieruchomości nie odpowiadała przepisom prawa a także pomiędzy K. G. a J.P. wywiązał się spór dotyczący granic nieruchomości Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] r. nr [...] odmówił dokonania zmiany w ewidencji. Rozstrzygnięcie to zostało następnie utrzymane w obrocie na mocy decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] r. nr [...]. Skargę na to rozstrzygnięcie oddalił tutejszy Sąd wyrokiem z dniu 12 marca 2012 r. sygn. II SA/Gl 756/11. Dnia [...] r. Prezydent Miasta K. dokonał zmiany w ewidencji gruntów i budynków jednostki rejestrowej nr [...] ([...]) polegającej na usunięciu z operatu ewidencyjnego działek o numerach [...] i przywrócenie działki o numerze [...]. Jednocześnie pismem z dnia [...] r. zawiadomił Sąd Rejonowy K.- [...], Wydział [...] o dokonanych zmianach. Jednocześnie zmianami z dnia [...] r. ([...]) oraz z dnia [...] r. ([...]) dokonał zmian podmiotowych polegających na wpisaniu, jako właścicieli przywróconej działki o numerze [...] J.P., K. G. i J.P.. Dokonał zatem zmian przywracając wpis właścicieli wspomnianej nieruchomości aktualny przed zniesieniem współwłasności nieruchomości dokonanym w [...] r. Reprezentująca K. G. adwokat A. H-M pismem z dnia [...] r. wezwała Prezydenta Miasta K. do usunięcia naruszenia prawa polegającego na dokonaniu wpisu z dnia [...] r. ([...]). Domagała się jego usunięcia i przywrócenia poprzedniego wpisu. Stwierdziła, że przywrócenie działki o numerze [...] jest niedopuszczalne, gdyż działka ta nie istnieje. Niedopuszczalne jest również wpisanie właścicieli nieruchomości w sposób sprzeczny z prawami ujawnionymi w księdze wieczystej. W związku z milczeniem organu [...] r. (wpływ do kancelarii organu dnia [...] r.) K. G. reprezentowana przez adwokat A.H-M. wniosła skargę na czynność Prezydenta K. z dnia [...] r. ([...]) polegającą na dokonaniu wpisu do ewidencji gruntów i budynków zarzucając naruszenie: - § 44 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454) poprzez zaniechanie takiej aktualizacji, która wynika z materiałów źródłowych, - § 9 ust. 1 rozporządzenia poprzez jego pominięcie polegające na wpisaniu działki o numerze [...], która nie jest już działką podlegającą ewidencji. W swej skardze domaga się: - stwierdzenia bezskuteczności zaskarżonej czynności, - stwierdzenia, że zaskarżona czynność nie podlega wykonaniu, - zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. Prezydent Miasta K. odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie wskazując, iż związku z wydaniem przez SKO w K. decyzji z dnia [...] r. nr [...] był zobligowany do dokonania wpisu do ewidencji. Wskazał również, że skarżąca nie przedstawiła uzgodnionej dokumentacji geodezyjnej, w związku z czym nie jest możliwe dokonanie wpisu zgodnie z jej żądaniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na początku należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. W świetle § 2 wspomnianego przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia zaś art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia jako "P.p.s.a.") wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zgodnie z art. 146 § 1 P.p.s.a. uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a ustawy, uchyla ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przy tym z mocy art. 134 § 1 P.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny jest czynność Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r. ([...]) polegająca na dokonaniu wpisu do ewidencji gruntów i budynków będącego zmianą podmiotową dotyczącą działki o numerze [...] (jednostka rejestrowa [...]) poprzez wpisanie jako współwłaścicieli J.P. K. G. i J.P.. Sąd uznaje, iż czynność taka stanowi inną niż określone w pkt 1-3 akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Spełniona została również przesłanka przewidziana w art. 52 § 3 P.p.s.a., czyli skarżąca wezwała organ – Prezydenta Miasta K. do usunięcia naruszenia prawa. Skarga jest zatem dopuszczalna. Skarżoną czynnością Prezydent Miasta K. dokonał wpisu w ewidencji gruntów i budynków w odniesieniu do nieruchomości nr [...] (jednostka rejestrowa [...]) poprzez wpisanie jako współwłaścicieli J.P., K. G. i J.P.. Jak wynika z przedstawionego stanu faktycznego sprawy wpis powyższy stanowi w istocie przywrócenie wpisu, który funkcjonował w ewidencji, w odniesieniu do ww. nieruchomości do [...] r. Wówczas faktycznie współwłaścicielami działki o numerze [...] były wskazane osoby. Zmiany w ewidencji, które nastąpiły wynikały ze zniesienia współwłasności nieruchomości i jej podziału związanego z zawarciem przez współwłaścicieli ugody przed Sądem Rejonowym w M. dnia [...] r. Wówczas to sporna nieruchomość została podzielona na dwie, o numerze [...] o powierzchni [...] m, gdzie jako właścicielkę do ewidencji wpisano K. G. oraz o numerze [...] o powierzchni [...] m, gdzie jako właściciela wpisano J.P.. Dodatkowo podział nieruchomości został zatwierdzony decyzją z dnia [...] r. nr [...]. działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta K., Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miasta w K.. Usunięcie tej ostatniej z obrotu prawnego decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...]. spowodowało, że organ przywrócił w ewidencji wpisy, które widniały tam przed wydaniem decyzji z dnia [...] r. Zmian przedmiotowych dokonano wpisem z dnia [...] r. ([...]). Usunięto wówczas z operatu ewidencyjnego działki o numerach [...] i przywrócono działkę o numerze [...]. Zdaniem Sądu zmiany te zostały dokonane prawidłowo. Inaczej jednak przedstawia się sytuacja w odniesieniu do zmian podmiotowych dokonanych skarżoną czynnością. W ocenie Sądu wpisanie w ewidencji współwłaścicieli nieruchomości według stanu sprzed zawarcia ugody z dnia [...] r. nie było niczym uzasadnione. Zgodnie z art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.) "w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także [...] właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - inne osoby fizyczne lub prawne, w których władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części". Jednocześnie zgodnie z § 44 wspomnianego wcześniej rozporządzenia Ministra Rozwoju i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków do zadań starosty należy miedzy innymi "utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi". W ocenie składu orzekającego Prezydent Miasta K. dokonując wpisu z dnia [...] r. ([...]) naruszył wymienione wyżej przepisy. Dysponował bowiem materiałem źródłowym (treścią ugody z [...] r.) jednakże nie uwzględnił go przy dokonywaniu wpisu do ewidencji. W związku z powyższym na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.