II SA/Gl 174/13

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-08-12

Skład orzekający: Sędzia NSA Szczepan Prax

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie przyznania prawa pomocy, złożony po uprawomocnieniu się postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów sądowych, powinien zostać uwzględniony w sytuacji braku zmiany okoliczności faktycznych uzasadniających przyznanie prawa pomocy?
Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek o zmianę postanowienia referendarza sądowego, uznając, że sytuacja rodzinna i majątkowa skarżących nie uległa zmianie od czasu wydania pierwotnego postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy. Pomimo możliwości zmiany postanowień niekończących postępowania w związku ze zmianą okoliczności, ponowny wniosek złożony po uprawomocnieniu się postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać oddalony, jeśli brak jest dowodów na zmianę tych okoliczności.
Stan faktyczny
Skarżący H. Z. i A. Z. wnieśli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. w przedmiocie scalenia nieruchomości. Wniosek skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata został częściowo uwzględniony przez referendarza sądowego (zwolnienie od wpisu), a w pozostałym zakresie oddalony. Skarżący nie wnieśli sprzeciwu od tego postanowienia. Następnie złożyli wniosek o zmianę postanowienia referendarza, powołując się na dodatkowe nakłady związane z remontem domu. Sąd uznał, że sytuacja majątkowa skarżących nie uległa zmianie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zmianę postanowienia referendarza sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Szczepan Prax po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. Z. i A. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie scalenia nieruchomości w kwestii wniosku skarżących o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia 12 kwietnia 2013 r. p o s t a n a w i a: oddalić wniosek o zmianę postanowienia W piśmie z dnia [...] r. H. Z. i A.Z. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...]w przedmiocie scalenia nieruchomości. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 12 kwietnia 2013 r., po rozpoznaniu wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, zwolniono ich z wpisu od skargi a w pozostałym zakresie oddalono wniosek. Na wyżej wymienione postanowienie skarżący nie wnieśli sprzeciwu. Następnie postanowieniem z dnia 14 czerwca 2013 r. tut. Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...]r. skarżący złożyli zażalenie na postanowienie z dnia 14 czerwca 2013 r. z jednoczesnym wnioskiem o zwolnienie od wpisu w kwocie 100 zł. W odpowiedzi na wezwanie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału nadesłano urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy "PPF", w którym skarżący wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych. Powyższy wniosek potraktowano jako żądanie zmiany postanowienia referendarza sądowego z dnia [...]r. Z treści urzędowego formularza "PPF" wynika, że wnioskodawcy wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe, posiadają mieszkanie o powierzchni 105 m2, nieruchomość rolną w postaci 17 arów łąki oraz działkę z domem o wielkości 684 m2. Natomiast nie posiadają żadnych zasobów pieniężnych, w tym oszczędności ani też przedmiotów wartościowych. Jedynym źródłem ich utrzymania jest emerytura H.Z. Postanowieniem z dnia 19 lipca 2013 r. referendarz sądowy oddalił wniosek o zmianę swojego postanowienia z dnia 12 kwietnia 2013 r. W piśmie z dnia [...]r. skarżący złożyli sprzeciw na wyżej wymienione postanowienie, domagając się jego zmiany z uwagi na dodatkowe nakłady, które obecnie ponoszą w związku z remontem ich domu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. 2012 r., poz. 270) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., postanowienie co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy może zostać wydane przez referendarza sądowego. Od takiego postanowienia, działając w ramach art. 259 P.p.s.a., strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia. W razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony sprzeciw traci moc, a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym (art. 260 P.p.s.a.). Natomiast zgodnie z art. 165 P.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Poza tym zmiany okoliczności, o jakich mowa w art. 165 P.p.s.a. mogą uzasadniać zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia. Jednakże ponowny wniosek złożony po uprawomocnieniu się postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów sądowych podlega merytorycznemu rozpoznaniu, jednak w przypadku braku zmiany okoliczności powinien być oddalony (por. postanowienie NSA z dnia 30 maja 2008 r. sygn. akt I FZ 215/08, orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W przedmiotowej sprawie postanowienie referendarza sądowego z dnia 12 kwietnia 2013 r. należy do postanowień niekończących postępowania w sprawie, a tym samym może być zmienione wskutek zmiany okoliczności sprawy. Jednakże zdaniem Sądu, na podstawie dokumentów przedstawionych przez skarżących, ich sytuacja rodzinna i majątkowa nie uległa zmianie. Zarówno we wniosku z dnia [...] r. jak i z dnia [...]r. złożono podobne oświadczenia określające sytuację wnioskodawców. Na marginesie należy podnieść, że we wcześniejszym wniosku o przyznanie prawa pomocy A. Z.nie osiągał dochodu ze względu na brak prac sezonowych w okresie zimowym a według aktualnego wniosku powodem tego samego stanu rzeczy jest kryzys. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 165 P.p.s.a. w zw. z art. 260 P.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło