II SA/Gl 1754/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący: Asesor WSA Aneta Majowska po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. Z., A. Z., L. B., I. B., A. K., T. K., D. F., J. F., A. M., M. S., I. S., M. G., A. G., F. L., E. L., A. L., T. L., J. S., R. B., A. G., A. R., B. R. na uchwałę Rady Miejskiej w Sosnowcu z dnia 27 września 2007 roku nr 231/XVII/07 w przedmiocie zaliczenia ulicy do kategorii dróg gminnych p o s t a n a w i a 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącym B. R. i A. R. kwotę 300 (trzysta) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Pismem z dnia 14 listopada 2022 r. R. Z., A. Z., L. B., I. B., A.K., T. K., D. F., J. F., A. M., M. S., I. S., M. G., A. G., F.L, E. L., A. L., T. L., J. S., R. B., A. G., A. R., B. R. (dalej: "Skarżący"), reprezentowani przez pełnomocnika B. R. wnieśli skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Sosnowcu nr 231/XVII/07 z dnia 27 września 2007 r. w sprawie zaliczenia ulicy do kategorii dróg gminnych. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi. Pismem z dnia 13 grudnia 2022 r. w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 9 grudnia 2022 r. wezwano pełnomocnika Skarżących do nadesłania pełnomocnictw procesowych udzielonych przez wszystkich Skarżących lub ich uwierzytelnionych odpisów uprawniających do działania w imieniu stron skarżących przed sądami administracyjnymi w terminie 7 dni pod rygorem odmowy dopuszczenia w charakterze pełnomocnika. Ponadto wezwano pełnomocnika Skarżących do usunięcia braku formalnego skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi poprzez podanie numerów PESEL Skarżących oraz nadesłanie wezwania Skarżących lub poszczególnych wezwań każdego ze Skarżących do usunięcia naruszenia prawa złożonego do organu na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (karta nr 28 akt sądowych). Pełnomocnika wezwano również do wskazania w imieniu których Skarżących został uiszczony wpis od skargi w wysokości 300 zł w terminie 7 dni pod rygorem przyjęcia, że wpis został uiszczony przez A. R. i B. R. solidarnie. Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi Skarżących w dniu 19 grudnia 2022 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach sprawy, karta bez numeru akt sądowych). W odpowiedzi na powyższe wezwanie pismem z dnia 23 grudnia 2022 r. pełnomocnik Skarżących uzupełnił braki formalne skargi poprzez nadesłanie pełnomocnictwa procesowego udzielonego przez wszystkich Skarżących przed sądami administracyjnymi oraz wskazał numery PESEL Skarżących. Poinformował on również tutejszy Sąd, że w pierwszym zdaniu skargi z dnia 14 listopada 2022 r. została przywołana podstawa prawna skargi tj. art. 101 ust. 1 i 2 ustawy o samorządzie gminnym, natomiast wezwania Skarżących z ich podpisami do usunięcia naruszenia prawa przez organ ujawnione są w punkcie 1 skargi jako wniosek Skarżących do Sądu o orzeczenie zaprzestania naruszeń przez Urząd Miejski w Sosnowcu polegających na bezprawnym wydawaniu pozwoleń na budowę przy ul. [...] i wezwanie do podjęcia działań przez UM w Sosnowcu w celu poprawy bezpieczeństwa na tej ulicy. Wskazał, że w aktach sprawy znajdują się pisma wysłane do Prezydenta Miasta Sosnowca z podpisami wszystkich Skarżących wzywające organ do usunięcia naruszeń prawa tj.: wniosek mieszkańców z dnia 29 sierpnia 2022 r. i pismo mieszkańców z dnia 15 października 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, iż z dniem 1 czerwca 2017 r., czyli z wejściem w życie ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935, dalej: "ustawa zmieniająca") zmieniły się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.", art. 9 ustawy zmieniającej) dotyczące wnoszenia skarg na uchwały jednostek samorządu terytorialnego, jak również uległa zmianie treść art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r., poz. 446, 1579 i 1948 oraz z 2017 r. poz. 730, dalej: "u.s.g.", art. 2 ustawy zmieniającej). Zgodnie z treścią art. 17 ust. 2 ustawy zmieniającej przepisy art. 52 i art. 53 ustawy zmienianej w art. 9 (tj. p.p.s.a.), w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, oraz przepisy ustaw zmienianych w art. 2 (tj. u.s.g.), art. 6, art. 7 i art. 11, w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie tej ustawy. Z powyższego wynika, że w sprawach dotyczących aktów organów gminy, między innymi uchwał, nowa regulacja art. 52 i 53 p.p.s.a. oraz art. 101 ust. 1 u.s.g. znajduje zastosowanie tylko w stosunku do takich aktów, które zostały podjęte po dniu wejścia w życie ustawy zmieniającej z 2017 r. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że zaskarżona uchwała została podjęta w dniu 27 września 2007 r., a zatem przed wejściem w życie ustawy zmieniającej. Powyższe skutkuje koniecznością zastosowania art. 52 i 53 p.p.s.a. oraz art. 101 ust. 1 u.s.g. w brzmieniu sprzed 1 czerwca 2017 r. Zgodnie z art. 52 p.p.s.a. (w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą zmieniającą) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (§ 1). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (§ 2). Jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę (§ 3). W przypadku innych aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, należy również przed wniesieniem skargi do sądu wezwać na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. Termin, o którym mowa w § 3, nie ma zastosowania (§ 4). Z kolei według art. 101 ust. 1 u.s.g. (w brzmieniu sprzed nowelizacji) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Natomiast wniesienie skargi do sądu administracyjnego na uchwałę organu gminy bez wyczerpania trybu uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia, skutkuje odrzuceniem skargi przez ten sąd jako niedopuszczalnej, zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Stosownie do powołanych przepisów stwierdzić należy, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa stanowi przesłankę dopuszczalności skargi na uchwałę podjętą przed dniem 1 czerwca 2017 r. Wezwanie takie może być wniesione do właściwego organu w każdym czasie (art. 52 § 4 p.p.s.a.), ale dopiero jego dokonanie otwiera drogę do kontroli sądu administracyjnego nad zaskarżoną uchwałą. Nadto Skarżący byli zobowiązani do zachowania terminu do wniesienia skargi przewidzianego w art. 53 § 2 p.p.s.a. - w brzmieniu obowiązującym przed 1 czerwca 2017 r. (zob. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007 r. II OPS 2/07). Pełnomocnik Skarżących został wezwany do nadesłania wezwania Skarżących lub poszczególnych wezwań każdego ze Skarżących do usunięcia naruszenia prawa złożonego do organu na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. W odpowiedzi wskazał, że w aktach administracyjnych sprawy są pisma wysłane do Prezydenta Miasta Sosnowca z podpisami wszystkich Skarżących wzywające organ do usunięcia naruszeń prawa tj.: wniosek mieszkańców z dnia 29 sierpnia 2022 r. i pismo mieszkańców z dnia 15 października 2022 r. W ocenie Sądu nie można uznać, aby powołane przez pełnomocnika Skarżących, powyższej wymienione pisma, stanowiły wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Mianowicie pismo z dnia 29 sierpnia 2022 r. stanowi wniosek o połączenie ul. [...] z ul. [...] i uregulowanie z ruchu dwukierunkowego na jednokierunkowy z wjazdem od ul. [...] i wyjazdem na ul. [...] i zablokowanie wydawania dalszych pozwoleń na budowę przy ul. [...], gdyż jak wskazano ulica ta nie spełnia warunków drogi dojazdowej do drogi publicznej (karta nr 10 akt sądowych), natomiast pismo z dnia 15 października 2022 r. ustosunkowania się Skarżących do odpowiedzi organu na w/w pismo (karta nr 11 akt sądowych). Zdaniem Sądu treść w/w pism wskazuje jednoznacznie, że nie stanowią one wezwania Skarżących lub poszczególnych wezwań każdego ze Skarżących do usunięcia naruszenia prawa złożonego do organu na podstawie art. 101 ust.1 u.s.g., Skarżący opisują w nich swoją sytuację związaną z ruchem na ulicy [...] w Sosnowcu i wynikającymi z tego powodu utrudnieniami oraz niezgodność z prawem pozwoleń na budowę przy ul. [...], w tym "[...]" z 15 budynkami mieszkalnymi przy ul. [...]. Jednocześnie w w/w pismach brak jakiegokolwiek odniesienia do zaskarżonej uchwały organu. W tej sytuacji przyjąć należy, że Skarżący nie wyczerpali środka zaskarżenia w postaci wezwania organu gminy do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 101 ust.1 u.s.g, w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, co z kolei uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu. Wniesienie skargi do sądu administracyjnego na uchwałę organu gminy podjętą przed wejściem w życie ustawy nowelizującej bez wyczerpania trybu uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa skutkuje odrzuceniem skargi przez ten sąd jako niedopuszczalnej, stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Jedynie na marginesie należy odnotować, że Skarżący mają możliwość ponownego wniesienia skargi do Sądu, którą powinni poprzedzić wniesieniem wezwania Skarżących lub poszczególnych wezwań każdego ze Skarżących do usunięcia naruszenia prawa złożonego do organu na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. orzekła jak w punkcie I sentencji postanowienia. Na mocy art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. oraz uwzględniając treść oświadczenia pełnomocnika Skarżących (str. 3 pisma z dnia 23 grudnia 2022 r.) orzeczono jak w punkcie 2 sentencji.