II SA/Gl 198/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia WSA Rafał Wolnik (spr.), Protokolant Starszy referent sądowy Anna Cyganek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2009 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ochrony zwierząt oddala skargę. Pismem z dnia [...] Inspektor Okręgowy Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami w Polsce – Oddział w C. (zwany dalej: TOZ), zwrócił się do Prezydenta Miasta C. z wnioskiem o wydanie decyzji o odebraniu K.W. oraz obecnie skarżącemu T.W., psa rasy [...], przebywającego w budynku biurowym w C. przy ul. [...]. W uzasadnieniu tego żądania podniesiono, że na terenie wskazanego budynku przebywa pies rasy [...]. Budynek ten został zajęty przez komornika w postępowaniu egzekucyjnym. Budynek ten ma być opieczętowany i dalsze przebywanie w nim psa nie będzie możliwe. Kontakt z właścicielami psa nie jest możliwy. Dalej stwierdzono, że przeprowadzona przez inspektora TOZ wizja wykazała, iż pies przebywa w zamknięciu, w zrujnowanym budynku przez całą dobę. W pomieszczeniach zalegają psie odchody. Nie znaleziono w nich naczynia z wodą. Pies jest bardzo rzadko wyprowadzany. W takiej sytuacji inspektor TOZ stwierdził, że zaistniały przesłanki wymienione w art. 6 ust. 2 pkt 10 i 11 oraz w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r., Nr 106, poz. 1002 z późn. zm.). Decyzją z dnia [...], Nr [...], Prezydent Miasta C. orzekł o czasowym odebraniu K.W. i skarżącemu psa rasy [...] i przekazaniu go prowadzonemu przez TOZ schronisku dla bezdomnych zwierząt w C. Jako podstawę prawną tego rozstrzygnięcia wskazano art. 7 ust. 1 pkt 1, ust. 1a, ust. 2 i ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt. W uzasadnieniu wskazano, że ustalone przez inspektora TOZ okoliczności sprawy wyczerpują znamiona znęcania się nad zwierzętami, o których mowa w art. 6 ust. 2 pkt 10 i 11 powołanej ustawy. Odwołanie od tej decyzji wniósł skarżący, domagając się jej uchylenia. Zarzucił, że decyzja ta błędnie została zaadresowana również do jego syna K., podczas, gdy tylko on jest właścicielem psa. Podważył prawidłowość przeprowadzonych przez komornika czynności, w wyniku których został wraz z synem wyeksmitowany z budynku "na bruk". Zaznaczył, że komornik cały czas wiedział, gdzie skarżący przebywa i nie polega na prawdzie twierdzenie, że był z nim utrudniony kontakt. Przez ostatnie dwa lata psem opiekowali się jego synowie i była pracownica. Pies nie został porzucony przez właściciela, gdyż skarżący nadal interesuje się jego losem i szuka dla niego innego miejsca. Ponadto skarżący wyraził swoje obawy co do rzetelności prowadzenia postępowań przez organ pierwszej instancji, w tym co do przeprowadzonej licytacji budynku przy ul. [...]. Rozpoznając to odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu pierwszej instancji, że pies był przetrzymywany w warunkach, o których mowa w art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy o ochronie zwierząt. Dodał, że za koniecznością wyprowadzenia psa przemawiała także okoliczność prowadzenia egzekucji komorniczej. Odnosząc się do zarzutu skierowania decyzji również do K.W., organ wskazał, że zarówno skarżący jak i K.W. byli zameldowani pod adresem, pod którym przebywał pies, co mogło rodzić domniemanie, że jest on własnością obu panów. Organ nadmienił ponadto, że skarżący przebywa obecnie w areszcie śledczym i nie może sprawować bezpośredniej opieki nad zwierzęciem, co dodatkowo uzasadnia czasowe jego odebranie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżący wniósł o uchylenie i zmianę zaskarżonej decyzji. Wskazał, że w istocie kwestionuje odebranie jego firmie nieruchomości, gdyż działania komornika w tym przedmiocie były bezprawne. W pozostałym zakresie podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Dodatkowo nadmienił o drugim psie pozostawionym na terenie tej samej nieruchomości, w stosunku do którego organy nie wydały żadnej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia [...] pełnomocnik skarżącego podtrzymał wnioski i twierdzenia skargi, a ponadto wniósł o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wskazał, iż decyzja winna być adresowana nie do skarżącego lecz do komornika, który przejął psa podczas dokonywanych czynności. Zarzucił naruszenie art. 6 ustawy o ochronie zwierząt, a to wobec braku winy skarżącego co do zaistniałych okoliczności faktycznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja jest w ocenie składu orzekającego zgodna z prawem. W szczególności stwierdzić przyjdzie, że ustalony w sprawie stan faktyczny pozwalał na zastosowanie instytucji czasowego odebrania zwierzęcia w trybie art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt. W sprawie jest bowiem bezsporne, że właścicielem psa jest skarżący. Takie ustalenia zostały poczynione przez organy orzekające, jak również sam skarżący przyznaje tę okoliczność. Bezsporne jest również, że w wyniku prowadzonego przez komornika postępowania egzekucyjnego, nie było możliwe dalsze pozostawanie psa w budynku przy ul. [...]. W budynku tym nie mogła też z tego powodu pozostawać jakakolwiek osoba, która tym psem mogłaby się opiekować. Sam skarżący z uwagi na pobyt w areszcie śledczym nie miał możliwości sprawowania bezpośredniej opieki nad tym zwierzęciem. W takiej sytuacji zasadnym było zwrócenie się przez komornika do organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt. Z kolei przedstawiciel tej organizacji był uprawniony w zaistniałych okolicznościach na zasadzie art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt do odebrania zwierzęcia, zawiadamiając o tym niezwłocznie organ gminy. Prowadzenie postępowania egzekucyjnego zmierzającego do opróżnienia nieruchomości jest bowiem w ocenie Sądu jedną z sytuacji, o których mowa w powołanym przepisie, w szczególności w przypadku, gdy właściciel nie może sprawować bezpośredniej opieki nad zwierzęciem. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy pozostają kierowane przez skarżącego zarzuty w stosunku do podejmowanych przez komornika czynności. Te kwestie nie należą do kompetencji organów administracji publicznej w tym postępowaniu i nie zmieniały sytuacji zwierzęcia na dzień podejmowania działań przez inspektora TOZ, a następnie przez organy orzekające. Konsekwencją powyższego było wydanie przez organ pierwszej instancji decyzji w oparciu o art. 7 ust. 1 ustawy. Przeprowadzone przez inspektora TOZ oględziny miejsca przebywania zwierzęcia, a w szczególności utrwalone w materiale fotograficznym warunki jego przebywania, nie pozostawiają wątpliwości, że doszło do wyczerpania przesłanek określonych w art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy. Nie sposób przy tym podzielić stanowiska pełnomocnika skarżącego, aby do zastosowania instytucji czasowego odebrania zwierzęcia koniecznym było wykazanie winy po stronie adresata decyzji. Przepisy ustawy o ochronie zwierząt w zakresie, w jakim pozostawiają wydanie rozstrzygnięcia organom administracyjnym, nie uzależniają ich podjęcia od istnienia winy, czy też jej braku po stronie kogokolwiek w zaistniałym stanie faktycznym. Nie jest bowiem rolą organu administracji ustalanie, czy doszło do zawinionego znęcania się nad zwierzęciem, czy też nie. Rolą organu jest natomiast reagowanie w takich sytuacjach, w których stan faktyczny wskazuje na to, że zwierzę może być traktowane w sposób określony w art. 6 ust. 2 ustawy. Wykazanie winy jest natomiast konieczne w sądowym postępowaniu karnym, którego wynik przesądza o dalszym losie zwierzęcia (art. 7 ust. 6 ustawy). Odebranie zwierzęcia w trybie art. 7 ust. 1 ma charakter wyłącznie czasowy, a działania w tym kierunku prowadzone przez inspektora TOZ i organy orzekające maja na celu zapobieżenie zagrożeniu życia zwierzęcia. Zwrócić przy tym przyjdzie uwagę, że decyzja w tym przedmiocie ma charakter uznaniowy. W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, jak i treść uzasadnień kontrolowanych rozstrzygnięć nie pozwalają stwierdzić, aby granice tego uznania zostały przekroczone. Odnosząc się do zarzutu, iż decyzja została błędnie skierowana do K.W. wyjaśnić przyjdzie, że decyzja o czasowym odebraniu zwierzęcia może być skierowana nie tylko do właściciela, ale również do opiekuna zwierzęcia. Ponieważ sam skarżący podnosił w toku postępowania, że psem opiekowali się również jego synowie, w tym K.W., to trudno uznać ten zarzut za usprawiedliwiony. Nie można również podzielić stanowiska pełnomocnika skarżącego, jakoby decyzja winna być skierowana do komornika, gdyż ten nie był w żadnym momencie ani właścicielem, ani też opiekunem zwierzęcia. Mając powyższe na uwadze orzeczono na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.). Wniosek w przedmiocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej Sąd skierował do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.