II SA/Gl 203/11

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. Ś. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: 1) zwolnić skarżącą z wpisu od skargi 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 28 marca 2011 r. M. Ś. została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł - zgodnie z treścią § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). W odpowiedzi, w piśmie procesowym z dnia 7 kwietnia 2011 r. skarżąca zwróciła się o zwolnienie z kosztów postępowania sądowego, wniosek ten motywując trudną sytuacją materialną, a w szczególności faktem, że utrzymuje się wyłącznie z dochodów uzyskiwanych z umowy o dzieło. Do pisma dołączona została kserokopia zeznania podatkowego za [...] r. z treści której wynika, że M. Ś. w [...] r. osiągnęła dochód w wysokości [...] zł. Następnie, na wezwanie Sądu, skarżąca złożyła wniosek w przewidzianej przepisami formie - tj. na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z jego treści wynika, że M. Ś. samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkując w części budynku jednorodzinnego (bliźniaka) o pow. 64 m2. Posiada ona oszczędności w wysokości [...] zł oraz udział (1/2) w prawie własności samochodu marki [...] rok produkcji [...]. Skarżąca utrzymuje się z dochodów w wysokości [...] zł uzyskiwanych z tytułu umowy o dzieło. Wnioskodawczyni zaznaczyła również, że przewlekła choroba uniemożliwia jej podjęcie stałej pracy. Na wezwanie referendarza sądowego strona nadesłała szereg dokumentów obrazujących jej sytuację osobistą i materialną, w tym faktury obrazujące poziom przeciętnych, miesięcznych wydatków oraz dokumentację medyczną potwierdzającą istnienie przewlekłych chorób. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przyznanie prawa pomocy stanowi odstępstwo od zasady ponoszenia przez strony kosztów związanych z postępowaniem sądowym - art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) Zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Oceniając stan majątkowy M. Ś. uznano, że jej wniosek zasługuje na uwzględnienie w części. Do takiej konstatacji prowadzi przede wszystkim ocena składników majątku skarżącej. W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że co do zasady nie budzi wątpliwości fakt, że skarżąca jest osobą o bardzo skromnych dochodach, które w zasadzie nie pokrywają bieżących wydatków. Ich zestawienie pozwala bowiem stwierdzić, że przeciętnie skarżąca przeznacza kwotę około [...] zł, gdy dochód wnioskodawczyni kształtuje się na poziomie około [...] zł. Można jedynie domniemywać, choć nigdzie nie zostało to wprost podniesione, że strona pokrywa zaistniałą różnicę z posiadanych oszczędności. Okoliczności te, zdaniem rozpoznającego wniosek świadczą o tym, że konieczność uiszczenia kwoty 500 zł tytułem wpisu od skargi mogłoby w znaczący sposób pogorszyć sytuację materialną M. Ś., a ustaleń tych nie zmienia fakt, że strona dysponuje oszczędnościami w kwocie [...] zł. Z drugiej strony podkreślić trzeba, że posiadanie jakichkolwiek oszczędności co do zasady wyklucza przyznanie prawa pomocy, gdyż w tego rodzaju sytuacji należy oczekiwać, że strona w pierwszej kolejności sięgnie do posiadanych zasobów, a dopiero wtedy, gdy okażą się one niewystarczające - zwróci się o wsparcie ze środków publicznych. Taki pogląd jest prezentowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. np. postanowienie NSA z 2 grudnia 2008 r. sygn. akt I FZ 423/08 – Lex nr 565929 oraz postanowienie NSA z dnia 28 stycznia 2010 r. sygn. akt I OZ 39/10 – Lex nr 600655). Mając na uwadze, że skarżąca została zwolniona z wpisu od skargi, będącego zasadniczym wydatkiem na obecnym etapie postępowania uznano, że będzie ona w stanie ponieść dalsze, ewentualne wydatki związane z postępowaniem sądowym. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.